III SA/Po 378/11

Dnia 13 lipca 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz M. Geremek Sędziowie WSA Barbara Koś WSA Małgorzata Górecka (spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Janusz Maciaszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 lipca 2011 roku przy udziale sprawy ze skargi J. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia roku nr w przedmiocie ustalenia łącznego zobowiązania podatkowego na rok 2010 o d d a l a s k a r g ę Wnioskiem z dnia 11.05.2010r. J. wystąpił do Wójta Gminy o objęcie podatkiem rolnym gruntów i budynków położonych w miejscowości S. stanowiących działki nr ..., które według niego stanowią od 2003 roku część gospodarstwa rolnego położonego w M. Podatnik wniósł także o dokonanie korekty podatku od nieruchomości oraz anulowanie zaległości z lat poprzednich jako podatków wymierzonych niesłusznie. Organ podatkowy postanowieniem z dnia 10.11.2010r. wszczął postępowanie podatkowe objęte przedmiotowym wnioskiem. Decyzją z dnia 26.07.2010 r. Wójt Gminy ustalił wymiar podatku rolnego i podatku od nieruchomości za rok 2010 w kwocie 1 672 zł , którą to decyzję uchyliło Samorządowe Kolegium Odwoławcze (decyzja z dnia 5.11.2010 r.), albowiem ustaliło, że przedmiotowa nieruchomość, która podlegała opodatkowaniu jest współwłasnością zarówno J. jak i jego żony E. Organ odwoławczy uznał, że małżonków traktuje się tak jak innych współwłaścicieli, a więc każdy z małżonków winien otrzymać egzemplarz decyzji wymiarowej na nieruchomość wchodzącą w skład majątku małżeńskiego i w treści decyzji powinni być oboje małżonkowie wskazani jako podatnicy. Decyzją z dnia 21.12.2010 r. Wójt Gminy ustalił wymiar podatku rolnego i podatku od nieruchomości za rok 2010 w kwocie 1.672 zł. Jako podstawę prawną podano art. 207 §1, art. 21 § 1 Ordynacji podatkowej, – dla ustalenia podatku rolnego: art. 3 ust. 1, art. 4 ust.1, art. 6a ust.1 i 6 ustawy z dnia 15 listopada 1984r. o podatku rolnym (tj. dz. U. z 2006r. nr 136, poz. 969, ze zm.), Uchwałę Rady Gminy Sieroszewice Nr XXX/185/09 z dnia 29 października 2009 r. w sprawie obniżenia ceny skupu 1 g żyta stanowiącego podstawę wymiaru podatku rolnego za 2010r, – dla ustalenia podatku od nieruchomości: art. 3 ust. 1 , art. 4, art.6 ust. 1 i 7 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (tj. Dz. U. z 2006r. Nr 121, poz. 844, ze zm.) Uchwałę Rady Gminy Sieroszewice Nr XXX/180/09 z dnia 29 października 2009r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości na 2010rok, – dla ustalenia łącznego zobowiązania pieniężnego: art. 6 c ust. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984r. o podatku rolnym (tj. dz. U. z 2006r. Nr 136, poz. 969, ze zm.). W uzasadnieniu powyższej decyzji organ podatkowy wskazał, iż na podstawie danych z rejestru grunt ów z dnia 20.04.2010r. i kontroli na miejscu z dnia 23.06.2010 r. ustalił, że podatnicy są współwłaścicielami nieruchomości położonej w S. składającej się z działki nr .... Jako współwłaściciele na terenie Gminy posiadają grunty rolne (R) o pow. 0.300 ha, grunty pozostałe (Bi-RV) o pow. 9. 000 m2, nieużytki (N) o pow. 1.800,00 m2, , budynek mieszkalny o pow. 37,84 m2 oraz budynki pozostałe o pow. 644,20 m2. Przedmiotem badania objęto działki o numerach ewid. .... Organ ustalił, że podatnicy nadto posiadają także gospodarstwo rolne położone na terenie Gminy M. o pow. 5,29 ha. J. wniósł od powyższej decyzji odwołanie. W odwołaniu podatnik zarzucił organowi podatkowemu, że ten błędnie uznał, iż nieruchomości położone w gminie nie spełniają kryterium obszarowego dla gospodarstw rolnych bowiem te nieruchomości wchodzą w skład gospodarstwa rolnego położonego w Gminie M. Nadto - zdaniem odwołującego - niesłusznie organ podatkowy odmówił zaliczenia do gospodarstwa użytków rolnych o pow. 9000 m2 gruntów oznaczonych w ewidencji symbolem Bi-RV uznając, że nie mogą być zaliczone do gospodarstwa rolnego. Jego zdaniem grunty skwalifikowane są jako rola kl. V zabudowana "innymi budynkami" i zachowany człon w zapisie ewidencji gruntów jako R-V wskazuje, że nadal jest to grunt rolny nie wyłączony trwale z produkcji rolnej w trybie ustawy o ochronie gruntów rolnych, a więc nadal jest gruntem rolnym i w związku z tym powinien być włączony do gospodarstwa rolnego na terenie Gminy M. i podlegać opodatkowaniu podatkiem rolnym. Tym samym – zdaniem odwołującego – organ podatkowy niesłusznie wymierzył podatek od nieruchomości w stosunku do budynków, które – w ocenie podatnika- winny wchodzić w skład gospodarstwa rolnego i zwolnione winny być od opodatkowania podatkiem od nieruchomości jako służące wyłącznie produkcji rolnej, którą obecnie podatnik prowadzi zarówno na terenie Gminy M. jak i Gminy S. Podatnik podał, iż do 2003 roku te grunty jak i usytuowane na nich budynki były związane z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą, ale po jej zaprzestaniu wykorzystywane są one dla działalności rolnej. Zdaniem podatnika ustalenia dokonane podczas kontroli, że na przedmiotowym terenie znajdują się urządzenia i maszyny służące kiedyś do prowadzenia działalności gospodarczej nie mogą stanowić o tym, że nie jest tam prowadzona działalność rolna, bowiem żadne prawo nie zabrania posiadania przez rolnika takich urządzeń i ich przechowywania na terenie gospodarstwa rolnego. Po rozpatrzeniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 9.03.2011r. utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy z dnia 21.12.2010 r. W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, iż podstawą wymiaru podatków są dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Jest to dla organu podatkowego dokument urzędowy, którym związane są organy i same nie są uprawnione do dokonywania własnych ustaleń w przedmiocie zarówno zmian w ewidencji jak i przyjmowania dla wymiaru podatku innych danych niż te, które wynikają z ewidencji. Zdaniem SKO tylko te grunty, które oznaczono w ewidencji symbolem R są gruntami ornymi i mogą stanowić podstawę opodatkowania podatkiem rolnym. Ustosunkowując się do zarzutów zawartych w odwołaniu, organ odwoławczy podał, iż wskazywane przez podatnika tereny o pow. 9 000 m2 zostały sklasyfikowane w ewidencji gruntów jako "Bi-RV - tereny zabudowane inne na roli klasy V" i zgodnie z art. 2 ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych nie mogły zostać objęte podatkiem innym jak podatkiem od nieruchomości, albowiem nie są to ani użytki rolne ani grunty zadrzewione czy też zakrzewione. Co do opodatkowania nieużytków (N) to, zgodnie z treścią art. 7 ust.1 pkt 10 powołanej wyżej ustawy są one ustawowo zwolnione z podatku od nieruchomości i jednocześnie nie mogą stanowić normy obszarowej gospodarstwa rolnego (art. 2 ust. 1 ustawy o podatku rolnym). Odnosząc się do zarzutu nieprawidłowego opodatkowania budynków pozostałych znajdujących się na przedmiotowej nieruchomości, organ odwoławczy wskazując na treść art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. b ustawy powołanej wyżej, że zwalnia się z podatku od nieruchomości jedynie budynki lub ich części, o ile są położone na gruntach gospodarstw rolnych i służą wyłącznie działalności rolniczej, zaś z ewidencji gruntów wynika, że są one położone na gruntach oznaczonych symbolem Bi- gruntach zurbanizowanych . Obecnie skargę na powyższą decyzję SKO z dnia 9.03.2011 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, wnosząc o jej uchylenie. Skarżący nie zgadza się z argumentacją organu odwoławczego, że przedmiotowa nieruchomość nie spełnia normy obszarowej gospodarstwa rolnego, bowiem stanowi ona część gospodarstwa rolnego położonego w Gminie M. Nadto skarżący twierdził, iż nie ma racji organ podatkowy, że tylko grunty oznaczone w ewidencji symbolem R mogą być opodatkowane podatkiem rolnym bo - jego zdaniem – także grunty oznaczone symbolem Bi-RV. Dodatkowo kwestionował to, iż organ odwoławczy winien dokonać sklasyfikowania jego gruntów biorąc pod uwagę klasyfikację geodezyjną w dniu wszczęcia sprawy, a nie w dniu wydania decyzji, ponieważ w tym okresie Starosta zmienił klasyfikację nieruchomości z Bi-RV na Bi. Skarżący zaprzeczył, aby od 2003 roku grunty i budynki wykorzystywało prowadzenia działalności gospodarczej. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej podtrzymując swoją dotychczasową argumentację podaną w uzasadnieniu skarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozważył, co następuje : Skarga okazałą się nieuzasadniona, albowiem decyzje organów obu instancji zostały wydane zgodnie z prawem. Przedmiotem niniejszego postępowania podatkowego było wymierzenie podatku rolnego i podatku od nieruchomości za 2010 r. – od 2 działek o numerze ewidencyjnym ..., położonych w Gminie S. Zasadnie w ocenie Sądu organy podatkowe obu instancji stwierdziły, iż podstawę wymiaru podatków stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków, co wynika wprost z art. 21 ustawy z dnia 17.05.1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. Nr 240 z 2005 r., poz. 2027 ze zm.). Ewidencja ta ma wobec tego walor dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 194 Ordynacji podatkowej, dane ewidencyjne są wiążące dla organów podatkowych, które nie powinny w związku z tym dokonywać własnych ustaleń w przedmiocie opodatkowania. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 15.11.1984 r. o podatku rolnym (t. j. – Dz. U. Nr 136 z 2006 r., poz. 969 ze zm. ) opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków generalnie jako użytki rolne – o łącznej powierzchni powyżej 1 ha. Ustawa nie zawiera definicji legalnej "użytku rolnego". Pojęcie to precyzuje bliżej rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29.03.2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454), zaliczając zgodnie z § 68 ust. 1 do użytków rolnych grunty orne (oznaczone symbolem R), sady (S), łąki trwałe (Ł), pastwiska trwałe (Ps), grunty rolne zabudowane (B), grunty pod stawami (Wsr) oraz rowy (W). W praktyce mogą w danych ewidencyjnych znaleźć się zapisy oznaczone w sposób niezgodny z powyższym aktualnym brzmieniem rozporządzenia (szczególnie dotyczyć może to licznych symboli dwuczłonowych ). Grunty oznaczane w powyższy sposób nie powinny być zaliczane zgodnie m. in. ze stanowiskiem doktryny do kategorii użytków rolnych, a działki nieobjęte ostatecznie ustawą o podatku rolnym winny być opodatkowane podatkiem od nieruchomości (zob. m. in. L. Etel, S. Presnarowicz, G. Dudar, Podatki i opłaty lokalne. Podatek rolny. Podatek leśny. Komentarz, ABC 2008 – kom. do art. 1 ustawy). Z wypisu z rejestru gruntów z dnia 20.04.2010 r. wynika, że na działce nr ... są tereny zabudowane inne (Bi-RV) o pow. 0.45 ha oraz grunty orne (RV) o pow. 0.03 ha, natomiast na działce ... – tereny zabudowane inne (Bi-RV) o pow. 0.45 ha oraz nieużytki (N) o pow. 0.18 ha, podlegające zwolnieniu podatkowemu. Sąd stwierdził, iż wbrew zarzutom skargi organ podatkowy zasadnie zakwalifikował do podatku rolnego jedynie cześć działki ... o pow. 0.03 ha, oznaczoną symbolem R V, oznaczającym grunty orne V klasy. Natomiast części obu działek o powierzchni łącznej 0.9 ha oznaczone symbolem (Bi-RV) słusznie zakwalifikowano do kategorii gruntów podlegających podatkiem od nieruchomości. Były to bowiem tereny zabudowane inne na roli klasy V, a zatem nie grunty orne podlegające podatkowi rolnemu. Tego rodzaju twierdzenia wynikały jasno z danych zawartych w ewidencji gruntów, które mają dla organów (jak już wskazano powyżej) charakter wiążący. Odnosząc się w tym miejscu do zarzutu dotyczącego zmiany klasyfikacji gruntów z Bi-RV do Bi (tereny inne zabudowane), dokonanej przez organ ewidencyjny w dniu wydawania decyzji podatkowej I instancji wskazać należy wyraźnie, iż w toku prowadzonego wymiarowego postępowania podatkowego organ wydaje decyzję na podstawie całokształtu stanu faktycznego ustalonego w dacie podejmowania decyzji, a nie w momencie wszczynania danego postępowania. Odnośnie zarzutu w zakresie spełniania normy obszarowej przedmiotowego gospodarstwa rolnego (pow. 1 ha), stanowiącego część gospodarstwa rolnego położonego w Gminie M. wskazać należy, iż przedmiotowe postępowanie podatkowe dotyczyło wymiaru podatku rolnego od działek zgłoszonych przez samego podatnika, czyli wyłącznie działek nr .... W obrębie tej nieruchomości powierzchnia gruntów ornych wynosiła natomiast – zgodnie z ewidencją – 0,03 ha, czyli poniżej wymaganego 1 ha. Sąd zważył ponadto, iż prawidłowo organ II instancji stwierdził, odnosząc się do zarzutu nieprawidłowego opodatkowania budynków pozostałych znajdujących się na przedmiotowej nieruchomości (z powołaniem na treść art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. b ustawy o podatkach i opłatach lokalnych), że zwalnia się z podatku od nieruchomości jedynie budynki lub ich części, o ile są położone na gruntach gospodarstw rolnych i służą wyłącznie działalności rolniczej, zaś z ewidencji gruntów wynika, że są one położone na gruntach oznaczonych symbolem Bi- gruntach zurbanizowanych. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Sąd uznał, że skarga była bezzasadna, wobec czego należało orzec o jej oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).