III SA/Po 381/16

WyrokWSA w Poznaniu2016-07-13

Skład orzekający: Małgorzata Górecka, Beata Sokołowska, Walentyna Długaszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy błędne wskazanie kodu procedury celnej w zgłoszeniu celnym, skutkujące niemożnością dokonania kontroli przez organy celne, może być uznane za usunięcie towaru spod dozoru celnego w rozumieniu art. 203 ust. 1 i 3 Wspólnotowego Kodeksu Celnego, prowadzące do powstania długu celnego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że błędne wskazanie kodu procedury celnej, które uniemożliwiło organom celnym dokonanie kontroli, stanowi obiektywne usunięcie towaru spod dozoru celnego w rozumieniu art. 203 ust. 1 i 3 Wspólnotowego Kodeksu Celnego. Odpowiedzialność dłużnika celnego w tym przypadku nie zależy od jego intencji, dobrej czy złej wiary, ani od należytej staranności, lecz od samego faktu usunięcia towaru spod dozoru. W związku z tym, organy celne prawidłowo stwierdziły powstanie długu celnego i odmówiły dokonania korekty zgłoszenia celnego po faktycznym wywiezieniu towaru i stwierdzeniu długu celnego.
Stan faktyczny
Spółka korzystała z procedury przetwarzania pod kontrolą celną dla towaru. Po przedłużeniu terminu procedury, Spółka złożyła rozliczenie, podając nieprawidłową ilość towaru i zgłaszając część towaru do procedury wywozu (kod 1000) w niewłaściwym urzędzie celnym. Naczelnik Urzędu Celnego stwierdził powstanie długu celnego i odmówił Spółce zmiany danych w zgłoszeniu celnym. Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy decyzję Naczelnika i postanowienie o odmowie zmiany danych. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym błędne uznanie jej za dłużnika celnego i odmowę korekty zgłoszenia.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 13 lipca 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Górecka Sędziowie WSA Beata Sokołowska ( spr.) WSA Walentyna Długaszewska Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Piotrowska – Żyła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 lipca 2016 roku przy udziale sprawy ze skargi x Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością Spółki komandytowej na postanowienie Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] 2016r. nr [...] w przedmiocie odmowy zmiany danych zawartych w zgłoszeniu celnym oddala skargę Dyrektor Izby Celnej postanowieniem z dnia [...] działając na podstawie art. 233 § 1 pkt. 1 w zw. z art. 239 Ordynacji podatkowej, art. 23 ust. 5 i art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne (j. t. - Dz. U. z 2015 r., poz. 858), art. 78 ust. 1 i ust. 3, art. 87, art. 89 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz.Urz. WE L nr 302/1 z dnia 19 października 1992 r.) oraz art. 508 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2454/93 ustanawiającego przepisy w celny wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz.Urz. WE L nr 253 z 11 października 1993), utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...]Powyższe postanowienia zostały wydane w następującym stanie faktycznym. W dniu [...] 2014 r. w urzędzie celnym objęcia – Oddziale Celnym objęto towar w postaci [...] w ilości [...] kg procedurą przetwarzania pod kontrolą celną na podstawie zgłoszenia celnego SAD. Pozwolenie na korzystanie z tej gospodarczej procedury celnej zostało udzielone przez sam fakt przyjęcia przedmiotowego zgłoszenia celnego, a korzystającym z tej procedury i podmiotem odpowiedzialnym za jej prawidłowy przebieg i zakończenie była Sp. x. W powyższym dokumencie wskazano jako urząd celny zakończenia tylko i wyłącznie Oddział Celny w P, co było zgodne z wnioskiem strony. Wyznaczono termin procedury, który został następnie przedłużony do dnia 28 października 2015 r. W dniu 29 października 2015 r. Spółka złożyła rozliczenie przedmiotowego pozwolenia na korzystanie z procedury przetwarzania pod kontrolą celną. W rozliczeniu podano jednak nieprawidłową ilość towaru – [...] kg (niezgodną z danymi wskazanymi w zgłoszeniu celnym, gdzie podano [...] kg). Z rozliczenia wynika ponadto, że część towaru została zniszczona ([...]kg) w dniu 7 września 2015 r. zgodnie z udzielonym pozwoleniem z dnia [...] 2015 r. Pozostała część towaru została zgłoszona do procedury wywozu (kod 1000) w Oddziale Celnym w B za zgłoszeniem nr MRN z dnia [...]2015 r. (ilość [...]kg) oraz za zgłoszeniem nr MRN [...] z dnia [...]2015 (ilość [...]kg). Spółka wyjaśniła, że na skutek pomyłki wysyłki te zostały zgłoszone do A a odprawa była dokonana przez A. Wobec powyższego Naczelnik Urzędu Celnego stwierdził, że zgłoszenie towaru do procedury wywozu o kodzie 1000 nie zakończyło procedury przetwarzania pod kontrolą, albowiem procedura wywozu o kodzie 1000 oznacza wywóz towaru wspólnotowego do kraju trzeciego nie poprzedzonego żadną inną procedurą celną, czyli nie odnosi się do towarów objętych pierwotnie przetwarzaniem pod kontrolą celną. Naczelnik UC w dniu [...]2015 r. wszczął z urzędu postępowanie celne w sprawie uregulowania sytuacji prawnej towaru, a Spółka pismem z dnia [...] 2015 r. zwróciła się do organu o rozszerzenie wskazania przewidywanego urzędu zakończenia gospodarczej procedury celnej poprzez zmianę w polu 44 powyższego zgłoszenia celnego SAD z zapisu[...]. Strona nie uzasadniał w żaden sposób swego żądania. Naczelnik UC wydał w dniu [...]decyzję nr[...] w której: - stwierdził powstanie w dniu [...] 2015 r. długu celnego w przywozie odnoszącego się do towaru – [...]w ilości [...]kg ujętego w zgłoszeniu celnym wywozowym nr MRN z dnia [...]2015 r. i określił niezaksięgowaną kwotę cła w wysokości [...]zł wynikającą z długu celnego - stwierdził powstanie w dniu [...] 2015 r. długu celnego w przywozie odnoszącego się do towaru – [...] w ilości [...]kg ujętego w zgłoszeniu celnym wywozowym z dnia [...] 2015 i określił niezaksięgowaną kwotę cła w wysokości [...] zł wynikającą z długu celnego. Za dłużnika celnego zgodnie z art. 203 ust. 3 Wspólnotowego Kodeksu Celnego (dalej WKC) uznano Sp. X jako podmiot, który usunął towar spod dozoru celnego. Organ powiadomił spółkę o zarejestrowaniu łącznej kwoty cła w wysokości [...] zł oraz o tym, że od kwoty niedoboru należności celnych należne są odsetki. Strona wniosła odwołanie od tej decyzji. Zarzuciła organowi naruszenie art. 203 WKC. Nie sposób twierdzić, że Spółka dopuściła się usunięcia towaru spod dozoru celnego. Powstałe omyłki w dokumentacji były wyłącznie efektem niezamierzonego błędu pracownika. Strona przedstawiła dodatkowe wyjaśnienia i sprostowania do wniosku o rozliczenie procedury przetwarzania pod kontrolą celną w postaci korekty truskawek podlegających wysyłce na B i korekty numeru jednego ze zgłoszeń celnych. Do odwołania załączono wydruk zgłoszenia MRN nr [...] jako właściwego. W dniu [...] 2015 r. organ wydał ponadto postanowienie o odmowie zmiany danych w przedmiotowym zgłoszeniu celnym SAD z dnia [...] 2014 r. w polu 44. W uzasadnieniu organ wskazał, że w wyniku decyzji w dniu [...] r. o stwierdzeniu długu celnego uregulowano sytuację prawną spornego towaru na podstawie art. 89 ust. 2 WKC. Tym samym żądanie strony stało się bezzasadne i należało odmówić dokonania wnioskowanej korekty. W zażaleniu strona wniosła o ponowne rozpatrzenie jej wniosku o zmianę danych w polu 44 zgłoszenia SAD z dnia [...] r. W jej ocenie dodanie kolejnego urzędu celnego w zgłoszeniu umożliwi wsteczną korektę zgłoszenia wywozowego produktu, który winien być objęty kodem procedury 3191 zamiast kodem 1000. Po rozpatrzeniu odwołania Dyrektor Izby Celnej decyzją z dnia [...]utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia[...]. W uzasadnieniu organ II instancji stwierdził, że organ I instancji zasadnie przyjął powstanie długu celnego na podstawie art. 203 ust. 1 WKC w zw. z art. 865 RWKC. Procedurą przetwarzania pod kontrolą celna objęto w sumie [...].[...] zostało zniszczonych za pozwoleniem organu, a pozostałą część towaru zgłoszono nieprawidłowo do wywozu z zastosowaniem kodu 1000 ([...]). Czynności te były wynikiem błędu Spółki, na której ciążył obowiązek czuwania nad prawidłowym przebiegiem zastosowanej procedury i zapewnienia organom możliwości właściwego sprawowania dozoru celnego. Strona musi znać istotę procedury, z której korzystała i winna dążyć do jej wypełnienia zgodnie z określonymi warunkami. Rozliczeniu podlegała też ilość 35 kg [...]. W zgłoszeniu celnym nie przewidziano straty – 35 kg wynikającej z ubytku powstałego w procesie sortowania. Ostatecznie organ II instancji uznał Spółkę za osobę, która usunęła towar spod dozoru celnego w rozumieniu art. 203 ust. 3 WKC poprzez dokonanie zgłoszenia spornego towaru do niewłaściwej procedury celnej i w oddziale celnym niebędącym urzędem celnym zakończenia przewidzianym w pozwoleniu na stosowanie gospodarczej procedury celnej. Organ podkreślił, że odpowiedzialność z art. 203 ust. 3 (myślnik pierwszy) WKC nie została uzależniona od dodatkowych okoliczności w postaci świadomości, celowości działania czy należytej staranności przy korzystaniu z procedury i dokonywaniu zgłoszeń celnych. Ponadto po rozpatrzeniu zażalenia Dyrektor Izby Celnej postanowieniem z dnia [...]utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy wskazał, że po wydaniu decyzji stwierdzającej dług celny żądanie strony dotyczące dokonania zmiany zgłoszenia celnego jest bezprzedmiotowe. Strona zwróciła się do organu o zmianę pozwolenia polegającą na dodaniu urzędu zakończenia już po dacie zakończenia procedury przetwarzania pod kontrolą celną (28 października 2015 r.) oraz po faktycznym wywiezieniu towaru w dniu [...] r. w Oddziale Celnym w B. Dokonanie korekty stanowiłoby usankcjonowanie nieuprawnionej próby uwolnienia się od odpowiedzialności za nieprawidłowości zaistniałe z winy samej strony w okresie stosowania gospodarczej procedury celnej. Organ wyjaśnił, że art. 508 RWKC daje możliwość udzielenia pozwolenia z mocą wsteczną, ale odnosi się to co do zasady do objęcia towaru procedurą celną i nie może być stosowane, gdy dany towar opuścił obszar celny Wspólnoty. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu strona, reprezentowana przez pełnomocnika w osobie adwokata, wniosła o uchylenie postanowień organów obu instancji, zarzucając im : naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj. - art. 121 § 1 i art. 122 Ordynacji podatkowej poprzez niewyczerpujące wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy i naruszenie zasady, że organy podatkowe prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie do organów - art. 187 § 1 O.p. poprzez niezebranie i niewyczerpujące rozpatrzenie całego materiału dowodowego, w tym nieprzeprowadzenie dowodu z przesłuchania świadka D (pracownika strony skarżącej) na okoliczność źródła błędu w zastosowanej procedurze celnej - art. 123 § 1 O.p. poprzez brak informacji o przebiegu toczącego się postępowania, terminie zaznajamiania się z aktami i składaniu wniosków dowodowych naruszenie przepisów prawa materialnego tj. - art. 23 ust. 5 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie braku podstaw do zmiany danych w zgłoszeniu celnym. W uzasadnieniu skargi strona podniosła m. in., że dopuściła się usunięcia towaru spod dozoru celnego nieświadomie, powstałe omyłki były wyłącznie niezamierzonym błędem pracownika Spółki, które zostały skorygowane. Organ winien wobec tego przesłuchać D na okoliczności dotyczące źródła błędnego zastosowania procedury celnej. Organ II instancji w uzasadnieniu postanowienia nie wskazał dowodów, na jakich się oparł oraz dowodów którym odmówiono przymiotu wiarygodności. Zdaniem skarżącej organ nie informował strony o czynnościach postępowania i o jej uprawnieniach w toku postępowania. Strona powołała się także na przepis art. 23 ust 5 Prawa celnego wskazując, że organ celny ma możliwość zmiany danych, co do których popełniono w sposób niezawiniony błąd. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie, powołując się na stanowisko i argumentację zawartą w skarżonym postanowieniu. Na rozprawie pełnomocnicy stron podtrzymali swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę administracji publicznej przez badanie zgodności zaskarżonych rozstrzygnięć z prawem. W wyniku takiej kontroli rozstrzygnięcie może zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania. Sąd stwierdzi natomiast nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny nieważności określone w art. 156 kpa. lub innych ustawach szczególnych, w tym w Ordynacji podatkowej. Badając legalność zaskarżonego postanowienia, według powyższych kryteriów, Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przed przystąpieniem do oceny legalności postanowienia Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r. odnieść należy się do podstawowej kwestii merytorycznej, czyli do zasadności obciążenia strony skarżącej odpowiedzialnością za dług celny. Zgodnie z art. 203 ust. 1 Wspólnotowego Kodeksu Celnego dług celny w przywozie powstaje w wyniku: – usunięcia spod dozoru celnego towaru podlegającego należnościom przywozowym. Dług celny powstaje z chwilą usunięcia towaru spod dozoru celnego (art. 203 ust. 2 WKC). Na podstawie art. 203 ust. 3 WKC dłużnikami są: – osoba, która usunęła towar spod dozoru celnego, – osoby, które uczestniczyły w tym usunięciu, i które jednocześnie wiedziały lub powinny były wiedzieć, że towar zostaje usunięty spod dozoru celnego, – osoby, które nabyły lub posiadały towar, i które w chwili jego nabycia lub wejścia w jego posiadanie wiedziały bądź powinny były wiedzieć, że jest to towar usunięty spod dozoru celnego, i – odpowiednio osoba zobowiązana do wykonania obowiązków wynikających z czasowego składowania towaru lub wynikających ze stosowania procedury celnej, którą towar ten został objęty. W wyroku ETS z dnia 1 lutego 2001 r. w sprawie D. Wandel GmbH i Haupt- zollamt Bremen, C-66/99, ECR [2001], s. I-00873 stwierdzono m. in., że pole zastosowania art. 203 ust. 1 WKC rozciąga się na akty objęte art. 865 rozporządzenia wykonawczego i że pojęcie usunięcia musi więc być rozumiane jako obejmujące wszelkie czynności lub zaniechania, które mają jako rezultat utrudnienie właściwym organom celnym dostępu do towaru pod dozorem celnym i dokonania kontroli przewidzianej w art. 37 ust. 1 kodeksu celnego (pkt. 47 wyroku). Usunięcie towaru spod dozoru celnego, w rozumieniu art. 203 ust. 1 kodeksu celnego, nie wymaga istnienia elementu intencjonalnego, ale odnosi się jedynie do połączenia warunków natury obiektywnej, takich jak w szczególności, brak fizycznej obecności towaru w uznanym miejscu składowania w momencie, gdy organ celny żąda przeprowadzenia badania danego towaru (pkt. 48 wyroku). Ta interpretacja jest wzmocniona przez redakcję art. 203 ust. 3 kodeksu celnego, z którego wynika, że istnienie elementu intencjonalnego jest ważne tylko, gdy chodzi o określenie dłużników długu powstałego wskutek usunięcia towaru. W rzeczywistości, podczas gdy osoba, która usunęła towar spod dozoru celnego jest bezwzględnie dłużnikiem tego długu, osoby, które brały udział w usunięciu i te które nabyły lub posiadały ten towar stają się dłużnikami tylko w wypadku, gdy wiedziały lub musiały racjonalnie wiedzieć, że nastąpiło usunięcie w rozumieniu art. 203 ust. 1 kodeksu celnego (pkt. 49 wyroku). Organy celne obu instancji zasadnie zatem stwierdziły odpowiedzialność strony skarżącej za dług celny na podstawie art. 203 ust. 1 i ust. 3 WKC, uznając Spółkę za "osobę która usunęła towar spod dozoru celnego". Wobec dłużnika tego rodzaju nie mają znaczenia przesłanki dotyczące jego intencjonalnego działania, dobrej czy złej wiary, należytej staranności. Liczy się wyłącznie obiektywny fakt usunięcia danego towaru spod dozoru celnego. Zgodnie z art. 89 ust 1 WKC zakończenie procedury przetwarzania pod kontrolą celną winno być zakończone poprzez nadanie towarom innego przeznaczenia celnego. Towary niewspólnotowe objęte tą procedurą mogą być dopuszczone do obrotu lub powrotnie wywiezione poza obszar celny UE (art. 182 ust. 1 WKC), jednak powrotny wywóz wymaga zastosowania formalności przewidzianych dla wyprowadzania towarów (art. 182 ust. 2) oraz złożenia zgłoszenia celnego z prawidłowym kodem procedury celnej dotyczącej powrotnego wywozu towarów objętego procedurą przetwarzania pod kontrolą celną. Organy prawidłowo uznały, że w rozpoznawanej sprawie nie doszło do formalnego zakończenia procedury przetwarzania pod kontrolą celną, gdyż towar w postaci truskawki mrożonej został zgłoszony do procedury wywozu, dotyczącej (zgodnie z art. 161 ust. 1 WKC) wyłącznie wyprowadzania towarów wspólnotowych poza obszar celny Wspólnoty, a nie towarów niewspólnotowych objętych zawieszeniem należności celnych (w ramach procedury przetwarzania pod kontrolą celną). W niniejszej sprawie w dniu [...] r. w urzędzie celnym objęcia – Oddziale Celnym towar w postaci [...]w ilości [...] kg został objęty procedurą przetwarzania pod kontrolą celną na podstawie zgłoszenia celnego SAD. Pozwolenie na korzystanie z tej gospodarczej procedury celnej zostało udzielone stronie przez sam fakt przyjęcia przedmiotowego zgłoszenia celnego, a korzystającym z tej procedury i podmiotem odpowiedzialnym za jej prawidłowy przebieg i zakończenie była Sp. x Jako urząd celny zakończenia wskazano tylko i wyłącznie Oddział Celny w P (co było zgodne z wnioskiem strony). Termin zakończenia powyższej procedury przedłużono do dnia 28 października 2015 r. W dniu 29 października 2015 r. (w terminie) Spółka złożyła rozliczenie przedmiotowego pozwolenia na korzystanie z procedury przetwarzania pod kontrolą celną. W rozliczeniu tym podano jednak nieprawidłową ilość towaru – [...] kg (w zgłoszeniu celnym podano [...] kg). Z rozliczenia wynikało ponadto, że część towaru została zniszczona ([...] kg) w dniu [...]2015 r. zgodnie z pozwoleniem organu [...]z dnia [...]2015 r. Pozostała część towaru została zgłoszona do procedury wywozu (kod 1000) w Oddziale Celnym w B za zgłoszeniem nr MRN z dnia [...] r. (ilość [...] kg) oraz za zgłoszeniem nr MRN [...]z dnia [...] (ilość [...] kg). Spółka wyjaśniła, że na skutek pomyłki wysyłki te zostały zgłoszone do A a odprawa była dokonana przez A. Organy trafnie wskazały wobec tego, że zgłoszenie towaru do procedury wywozu o kodzie 1000 nie zakończyło procedury przetwarzania pod kontrolą celną, albowiem procedura wywozu o kodzie 1000 oznacza wywóz towaru wspólnotowego do kraju trzeciego nie poprzedzonego żadną inną procedurą celną, a więc nie odnosi się do towarów objętych pierwotnie przetwarzaniem pod kontrolą celną. Zbliżony (chociaż nie identyczny) stan faktyczny oceniano prawnie w wyroku ETS w sprawach połączonych C-430/08 i C-431/08 z dnia 14 stycznia 2010 r., wskazując w nich na konieczność zastosowania art. 203 ust. 3 WKC. W wyroku tym stwierdzono m. in., że wskazanie, w będących przedmiotem postępowania przed sądami krajowymi zgłoszeniach celnych, kodu procedury celnej 10 00 oznaczającego wywóz towarów wspólnotowych w miejsce kodu 3151 mającego zastosowanie do towarów objętych zawieszeniem należności celnych w ramach procedury uszlachetniania czynnego, prowadzi do powstania długu celnego zgodnie z art. 203 ust. 1 WKC oraz art. 865 akapit pierwszy RWKC, w brzmieniu zmienionym rozporządzeniem nr 1677/98. W istocie wskazanie kodu procedury celnej oznaczającego powrotny wywóz towarów objętych procedurą uszlachetniania czynnego ma zapewnić skuteczny dozór organów celnych, umożliwiając im identyfikację, wyłącznie na podstawie zgłoszenia celnego, statusu danych towarów bez potrzeby późniejszych badań lub ustaleń. Owo wskazanie w szczególności ma umożliwić organom celnym podjęcie, w ostatniej chwili, decyzji o przystąpieniu do kontroli celnej w trybie art. 37 ust. 1 kodeksu celnego, tj. sprawdzenie, czy powrotnie wywożone towary rzeczywiście odpowiadają towarom objętym procedurą uszlachetniania czynnego. W konsekwencji, gdy w danym wypadku wskazanie w zgłoszeniach wywozowych kodu procedury celnej 1000 błędnie nadało rozpatrywanym towarom status towarów wspólnotowych i miało zatem bezpośredni wpływ na możliwości dokonania przez organy celne kontroli w trybie art. 37 ust. 1 kodeksu celnego, zastosowanie owych kodów należy uznać za "usunięcie" tych towarów spod dozoru celnego, które to usunięcie powoduje powstanie długu celnego (por. pkt 44-47; pkt 1 sentencji wyroku). Spółka przypisała towarowi – [...] status towaru wspólnotowego, choć takiego statusu towar ten nie posiadał. W zgłoszeniach wywozowych powinien być zaś zastosowany kod 3191 – powrotny wywóz towarów objętych procedurą przetwarzania pod kontrolą celną. Błędne nadanie statusu towaru wspólnotowego miało bezpośredni wpływ na brak możliwości dokonania przez organy celne kontroli w trybie art. 37 ust. 1 WKC. Procedurą przetwarzania pod kontrolą celną objęto pierwotnie w sumie , [...] zostało zniszczonych, a część towaru zgłoszono nieprawidłowo – jak już wskazano powyżej - do wywozu z zastosowaniem kodu 1000 ([...]kg). Organ II instancji prawidłowo zauważył, że dane dotyczące wywozu partii [...] nie ulegały zmianie. Wraz z odwołaniem przedłożono natomiast wydruk zgłoszenia celnego MRN nr [...] (jako właściwego dla partii [...]kg) – wywóz na B w miejsce zgłoszenia powołanego w rozliczeniu procedury. Strona pominęła też w rozliczeniu 35 kg [...] twierdząc, że to ubytek powstały podczas sortowania. Ta ilość [...] winna być jednak rozliczona, ponieważ określając współczynnik produktywności w zgłoszeniu celnym z [...]r. nie przewidziano straty w powyższej ilości wynikającej z ubytku w procesie sortowania. W opinii Sądu organ odwoławczy zasadnie stwierdził, że okoliczności te nie zmieniają jednak faktu, że towar w ilości [...]kg został ostatecznie usunięty spod dozoru celnego, gdyż korzystanie z procedury przetwarzania pod kontrolą celną nie przewidywało urzędu zakończenia innego niż Oddział Celny. Nie był to z pewnością Oddział Celny w B. Skarżącą należało zatem uznać za osobę, która usunęła towar spod dozoru celnego w rozumieniu art. 203 ust. 3 WKC poprzez dokonanie zgłoszenia spornego towaru do niewłaściwej procedury celnej i w oddziale celnym niebędącym urzędem celnym zakończenia przewidzianym w pozwoleniu na stosowanie gospodarczej procedury celnej. Jak już wskazano wcześniej, odpowiedzialność z art. 203 ust. 3 WKC dotycząca "osoby, która usunęła towar spod dozoru celnego" nie zależy przy tym od dodatkowych przesłanek w postaci świadomości, celowości działania czy należytej staranności strony. O kryterium obiektywnym ( a nie subiektywnym ) w odniesieniu do tego rodzaju dłużników celnych mowa jest m. in. w powoływanym przez stronę wyroku NSA z dnia 24 czerwca 2014 r., sygn. akt I GSK 562/13, lex nr 1517924. Z tego powodu w ocenie Sądu, zbędne było przesłuchiwanie pracownika strony na okoliczność jego błędu dotyczącego wysyłki towaru. Podstawą odpowiedzialności strony jest obiektywne usunięcie przedmiotowego towaru spod dozoru celnego, a nie świadome czy nieświadome działanie konkretnych pracowników strony skarżącej. W przedmiotowej sprawie organ I instancji wydał w dniu [...] r. decyzję , w której: - stwierdził powstanie w dniu [...]2015 r. długu celnego w przywozie odnoszącego się do towaru – [...]w ilości [...] kg ujętego w zgłoszeniu celnym wywozowym nr MRN [...] z dnia [...] r. i określił niezaksięgowaną kwotę cła w wysokości [...] zł wynikającą z długu celnego - stwierdził powstanie w dniu [...] 2015 r. długu celnego w przywozie odnoszącego się do towaru – [...]w ilości [...] kg ujętego w zgłoszeniu celnym wywozowym nr MRN [...] z dnia [...] 2015 i określił niezaksięgowaną kwotę cła w wysokości [...] zł wynikającą z długu celnego. Po rozpatrzeniu odwołania Dyrektor Izby Celnej decyzją z dnia [...]utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] 2015 r. Ten akt administracyjny stał się przedmiotem oceny ze strony tutejszego Sądu w odrębnym postępowaniu sądowym. W toku powyższego postępowania dotyczącego stwierdzenia długu celnego Spółka pismem z dnia 20 listopada 2015 r. zwróciła się do organu I instancji o rozszerzenie wskazania przewidywanego urzędu zakończenia gospodarczej procedury celnej poprzez zmianę w polu 44 powyższego zgłoszenia celnego SAD z zapisu [...]nie uzasadniając w żaden sposób swego żądania. Organy I i II instancji odmówiły stronie dokonania żądanej przez nią zmiany, a w opinii Sądu, są to rozstrzygnięcia odpowiadające prawu. Wskazać należy bowiem, że po wydaniu decyzji w dniu [...] 2015 r. o stwierdzeniu długu celnego (utrzymanej w mocy przez organ II instancji) uregulowano sytuację prawną towaru w postaci [...]na podstawie art. 89 ust. 2 WKC. Sąd zauważa – za Dyrektorem Izby Celnej, że strona zwróciła się do organu I instancji o zmianę pozwolenia polegającą na dodaniu urzędu zakończenia już po dacie zakończenia procedury przetwarzania pod kontrolą celną (28 października 2015 r.) oraz po faktycznym wywiezieniu towaru przy udziale Oddziału Celnego w B. Sąd podziela wobec tego pogląd organu II instancji, że na tym etapie dokonanie korekty zgłoszenia SAD przez stronę stanowiłoby usankcjonowanie nieuprawnionej próby uwolnienia się od odpowiedzialności za nieprawidłowości zaistniałe z winy samej strony w okresie stosowania gospodarczej procedury celnej. Organ wskazał ponadto prawidłowo, że art. 508 RWKC daje wprawdzie możliwość udzielenia pozwolenia z mocą wsteczną, ale przepis ten odnosi się co do zasady do objęcia towaru procedurą celną i nie może być stosowany, gdy dany towar opuścił obszar celny Wspólnoty. Niezasadny był ponadto zarzut naruszenia art. 23 ust. 5 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne (t. j. Dz. U. 2015.858). Zgodnie z art. 23 ust 5 w/w. ustawy po zwolnieniu towaru organ celny może, z urzędu lub na wniosek strony, wydać postanowienie w sprawie zmiany danych zawartych w zgłoszeniu celnym, innych niż określone w ust. 3 (chodzi o dane mające lub mogące mieć wpływ na wysokość kwoty wynikającej z długu celnego lub na zastosowaną procedurę celną). Jak wskazuje się w orzecznictwie, artykuł 23 ust. 5 ustawy Prawo celne może być podstawą do wydania postanowienia o zmianie takich danych, które nie mają i nie mogą mieć wpływu na wysokość długu celnego i zastosowaną procedurę celną. Art. 23 ust. 3 Prawa celnego może być podstawą do wydania decyzji, ale tylko przed zwolnieniem towaru i tylko w zakresie określenia kwoty wynikającej z długu celnego lub rozstrzygnięcia o nadaniu towarowi właściwego przeznaczenia celnego (zob. wyrok NSA z dnia 24 czerwca 2014 r., sygn. akt I GSK 740/13, lex nr 1517951). Przepis art. 23 ust 5 ustawy Prawo celne nie mógł więc stanowić podstawy do zmiany danych zgłoszenia celnego po zwolnieniu towaru. Zdaniem Sądu postanowienia organów obu instancji zostały wydane po uprzednim wyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu niezbędnego materiału dowodowego. Nie doszło wobec tego do naruszenia przepisów prawa procesowego, w szczególności art. 121 § 1, art. 122 i art. 187§ 1 O.p., w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Podstawowe okoliczności faktyczne sprawy nie były kwestionowane przez stronę. Uzasadnienia postanowień wydanych w ramach obu instancji są wyczerpujące. Zawierają opis stanu faktycznego sprawy oraz ocenę dowodów zebranych w sprawie. Organy odniosły się do wszystkich kwestii podnoszonych przez stronę w toku postępowania oraz uzasadniły konieczność zastosowania określonych przepisów prawnych krajowych i unijnych. Niezasadny był także zarzut naruszenia art. 123 § 1 Ordynacji podatkowy, albowiem wskazany w tym przepisie (oraz w art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej) obowiązek zapewnienia stronom prawa do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań dotyczy wyłącznie sytuacji, gdy wydawana jest decyzja podatkowa. Żaden przepis Ordynacji podatkowej nie nakazuje stosowania tego trybu postępowania przed wydaniem postanowienia (zob. m. in. wyrok NSA z dnia 27 lutego 2014 r., sygn. II FSK 671/12, lex nr 1494995). W tym stanie rzeczy, ponieważ zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie organu I instancji nie naruszają prawa Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j. t. – Dz. U. z 2012 r., poz. 270), orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło