III SA/Po 384/08
WyrokWSA w Poznaniu2009-03-25
Skład orzekający: Tadeusz M. Geremek, Walentyna Długaszewska, Mirella Ławniczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy administracji prawidłowo odmówiły przyznania płatności bezpośrednich i uzupełniających do gruntów rolnych w części dotyczącej 40,08 ha, pomimo deklaracji wnioskodawcy i załączników graficznych wskazujących na jego intencje, a także czy uzasadnienie decyzji było wystarczające?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji naruszyły zasady postępowania administracyjnego, w szczególności zasadę prawdy obiektywnej (art. 7 KPA) i obowiązek wyczerpującego zebrania materiału dowodowego (art. 77 § 1 KPA), a także nie zapewniły prawidłowego uzasadnienia decyzji (art. 107 KPA). Brak przekonywującego odniesienia się do argumentów skarżącego i niejasne wyjaśnienie przyczyn odmowy przyznania płatności stanowiło istotną wadę postępowania, uniemożliwiającą kontrolę prawidłowości zastosowania prawa materialnego.Stan faktyczny
Rolnik złożył wniosek o przyznanie płatności do gruntów rolnych na rok 2007, deklarując m.in. Jednolitą Płatność Obszarową (JPO) i Uzupełniającą Płatność Obszarową (UPO). W trakcie postępowania organ I instancji stwierdził błędy we wniosku, a po korektach przyznał płatności do części zadeklarowanej powierzchni. Organ II instancji utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, uznając, że rolnik zawyżył powierzchnię użytkowaną rolniczo i nie zadeklarował prawidłowo wszystkich rodzajów płatności. Rolnik wniósł skargę do WSA, zarzucając pominięcie płatności do 40,08 ha gruntów rolnych, mimo że intencje te wynikały z wniosku i załączników graficznych.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego ARiMR oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR, zasądził zwrot kosztów postępowania i stwierdził, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 25 marca 2009 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz M. Geremek ( spr.) Sędziowie WSA Walentyna Długaszewska WSA Mirella Ławniczak Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Piotrowska - Żyła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 marca 2009 roku przy udziale sprawy ze skargi I.P. na decyzję Dyrektora Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] nr [...] w przedmiocie płatności do gruntów rolnych I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...]. nr [...] w sprawie płatności do gruntów rolnych na rok 2007; II. zasądza od Dyrektora Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz skarżącego I.P. kwotę [...] tytułem zwrotu kosztów postępowania ; III. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/ M. Ławniczak /-/ T.M. Geremek /-/ W. Długaszewska WSA/wyr.1 – sentencja wyroku
W dniu 12 maja 2007r. I.P. zgodnie z art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. Nr 35 poz. 217 ze zm.) w zw. z art. 4 ustawy o zmianie ustawy o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej oraz ustawy o opłacie skarbowej (Dz. U. Nr 44 poz. 262), a także zgodnie z § 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 kwietnia 2007r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wsparcie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)", objętej Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007 – 2013 (Dz. U. Nr 68 poz. 448) złożył wniosek o przyznanie płatności na rok 2007, do gruntów rolnych:
1. jednolitej płatności obszarowej
2. płatności uzupełniającej do powierzchni: a) grupy upraw podstawowych; b) roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych (płatności zwierzęce); c) upraw chmielu;
3. płatności do upraw roślin energetycznych, oraz przyznanie pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania.
W niniejszym wniosku rolnik zadeklarował do płatności działki ewidencyjne nr [...] leżące w województwie w., powiat w., gmina N., obręb O., a także działki w województwie w., powiat w., gmina N., obręb Ż. o numerach ewidencyjnych: [...]
Łączna powierzchnia zadeklarowanych do udzielenia płatności działek rolnych wyniosła:
– 53,63ha – w ramach Jednolitej Płatności Obszarowej (JPO)
– 35,58ha – w ramach Uzupełniającej Płatności Obszarowej – do powierzchni upraw podstawowych (UPO)
– 40,08ha – w ramach przyznania pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW).
Organ I instancji dokonując weryfikacji wniosku pod kątem jego kompletności, jego zgodności z komputerową referencyjną bazą danych działek ewidencyjnych ujawniły się błędy we wniosku wymagające uzupełnienia przez wnioskodawcę. W związku z tym rolnik został wezwany w dniu 22 czerwca 2007r. do uzupełnienia braków formalnych wniosku.
Wnioskodawca w dniu 28 czerwca 2007r. dokonał korekty do wniosku o przyznanie płatności.
W ciągu dalszych czynności administracyjnych – zdaniem organu I instancji – zostały ujawnione błędy we wniosku wymagające wyjaśnienia przez wnioskodawcę.
Skarżący w dniu 14 listopada 2007r. dokonał ponownie korekty do wniosku o przyznanie płatności do gruntów rolnych w wyniku, której producent rolny zmniejszył powierzchnię, wykorzystywaną w celu rolniczym na działce rolnej "V" będącej przedmiotem wezwania z 1,51ha na 1,05ha, a także zmniejszył powierzchnię wykorzystywaną w celu rolniczym na działce rolnej "O" będącej również przedmiotem wezwania z 7,36ha na 6,26ha.
Po przeprowadzonym przez organ I instancji postępowaniu dowodowym ustalone zostało, że łączna powierzchnia zadeklarowanych we wniosku działek rolnych do otrzymania płatności wyniosła:
– 52,07ha – JPO
– 35,58ha – UPO
W oparciu o powyższe ustalenia Kierownik Biura Powiatowego AR i MR decyzją z dnia 19 maja 2008r. przyznał skarżącemu płatności bezpośrednie do gruntów rolnych na rok 2007. Powierzchnia, co do której została naliczona płatność wyniosła:
1. 52,07ha – w ramach JPO – bowiem organ I instancji uznał, że zgodnie z art. 50 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004r. ustanawiającym szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) Nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (Dz. Urz. WE Nr L 141 z 30.04.2004 r., str. 18 ze zm.) w związku z art. 136 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1973/2004z dnia 29 października 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) Nr 1782 w odniesieniu do systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV i IVa tego rozporządzenia oraz wykorzystania odłogowanych gruntów do produkcji surowców (Dz. U. WE Nr L 345 z 20.11.2004 r., str. 1 ze zm.), w przypadku gdy różnica między powierzchniami zadeklarowaną, a powierzchnią stwierdzoną nie przekracza 3% płatność przysługuje do powierzchni stwierdzonej (w niniejszej sprawie powierzchnia zadeklarowana to 53,63ha, powierzchnia wyznaczona w wyniku kontroli – 52,07ha, różnica między zadeklarowaną a stwierdzoną wynosi: 1,56ha, czyli 3%).
2. 35,58ha – w ramach UPO.
Wnioskodawca skorzystał z przysługującego mu prawa i wniósł odwołanie od decyzji organu I instancji, podnosząc m.in., że "zaznaczając właściwe pozycje, kierowałem się opinią pani Inspektor M.K., która odebrała ode mnie wniosek i zapewniała o poprawności wypełnienia odnośnie dopłaty podstawowej uzupełniającej oraz ONW. W dniu 28.06.2008 roku ARiMR poleciła zmianę zapisu dła działek zgodnie z wykazem przyjętym przez ARiMR w dniu 12.05.2008 roku, łecz dła działek opisanych ONW nie naliczono dopłat bezpośrednich i uzupełniających. Przyjmując za aksjomat kompetentność inspektora, należy uznać, że inspektor weryfikując mój wniosek jako wypełniony poprawnie doprowadziła do daleko idących konsekwencji dla mojej osoby. Ponadto chciałbym podkreślić, iż instrukcja nie jednoznacznie przedstawia sposób wypełnienia wniosków. W związku z powyższymi faktami proszę o wypłacenie dopłaty podstawowej i uzupełniającej, tak jak w latach poprzednich do wniosku z dnia 12.05.2007 roku."
Działając na skutek złożonego środka zaskarżenia Dyrektor Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego AR i MR decyzją z dnia 12 czerwca 2008r. utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie.
W uzasadnieniu decyzji m.in. wskazał, iż w związku z tym, że postępowanie o przyznanie płatności zgodnie z art. 18 ust. 1 ww. ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego jest postępowaniem wszczynanym i toczącym się w oparciu o wniosek zainteresowanego, pracownik Biura Powiatowego ARiMR nie ma podstaw do rozstrzygania sprawy w zakresie wykraczającym poza żądanie wnioskodawcy, jak również jego modyfikowania na podstawie własnego (subiektywnego) uznania .Decyzje w sprawie przyznania płatności Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wydaje w oparciu o dane podmiotowe i przedmiotowe podane przez producenta rolnego we wniosku bądź też zmianie do wniosku, a deklarując do dopłaty działki rolne wnioskodawca jest zobowiązany do deklarowania faktycznych powierzchni przez niego użytkowanych, a w tym przypadku nastąpiło zawyżenie obszaru, do którego przysługują płatności obszarowe.
Dalej organ odwoławczy wskazuje, że na podstawie identyfikacji działek oraz na podstawie złożonej korekty w dniu 14 listopada 2007r. nastąpiło zmniejszenie powierzchni działki rolnej oznaczonej we wniosku literą "V" o 0,46 ha., oraz powierzchni działki rolnej oznaczonej we wniosku literą "O" o 1,10 ha. Podkreślenia wymaga fakt – wskazuje organ odwoławczy, iż zaniżenia płatności na podstawie przedmiotowej nieprawidłowości producent rolny nie kwestionuje w swoim odwołaniu. Odnośnie zarzutów zawartych w odwołaniu wskazać należy, że ze złożonego przez odwołującego wniosku z dnia 12 maja 2007r. wynika, iż zadeklarował on do płatności: Grupa upraw - ONW - działka rolna "A" - powierzchnia działki rolnej 2,44 ha, Grupa upraw - ONW - działka rolna "B" - powierzchnia działki rolnej 0,30 ha, Grupa upraw - ONW - działka rolna "C" - powierzchnia działki rolnej 11,65 ha, Grupa upraw - ONW - działka rolna "D" - powierzchnia działki rolnej 4,94 ha, Grupa upraw - ONW - działka rolna "E" - powierzchnia działki rolnej 11,13 ha, Grupa upraw - ONW - działka rolna "F" - powierzchnia działki rolnej 1,93 ha, Grupa upraw - ONW - działka rolna "G" - powierzchnia działki rolnej 0,50 ha, Grupa upraw - ONW – działka rolna "H" - powierzchnia działki rolnej 0,65 ha, Grupa upraw - ONW - działka rolna "I" - powierzchnia działki rolnej 3,25 ha, Grupa upraw - ONW - działka rolna "J" - powierzchnia działki rolnej 3,10 ha, Grupa upraw - ONW - działka rolna "K" - powierzchnia działki rolnej 0,36 ha, Grupa upraw - JPO - działka rolna "L" - powierzchnia działki rolnej 0,74 ha, Grupa upraw - JPO - działka rolna "Ł" - powierzchnia działki rolnej 0,49 ha, Grupa upraw - UPO - działka rolna "M" - powierzchnia działki rolnej 15,44 ha, Grupa upraw - UPO - działka rolna "N" - powierzchnia działki rolnej 5,00 ha, Grupa upraw - JPO - działka rolna "O" - powierzchnia działki rolnej 7,36 ha, Grupa upraw - JPO - działka rolna "P" - powierzchnia działki rolnej 4,99 ha, Grupa upraw - UPO - działka rolna "R" - powierzchnia działki rolnej 3,40 ha, Grupa upraw - JPO - działka rolna "S" - powierzchnia działki rolnej 2,96 ha, Grupa upraw - UPO - działka rolna "T" - powierzchnia działki rolnej 0,74 ha, Grupa upraw - UPO - działka rolna "U" - powierzchnia działki rolnej 11,00 ha, -Grupa upraw - UPO - działka rolna "V" - powierzchnia działki rolnej 1,51 ha, (Mając powyższe na uwadze powierzchnia zadeklarowana przez wnioskodawcę w przedmiotowym wniosku o płatności do Jednolitej Płatności Obszarowej wynosi 53,63ha. W przypadku Uzupełniającej Płatności Obszarowej powierzchnia zadeklarowana przez wnioskodawcę w przedmiotowym wniosku o płatności wynosi 35,58ha. Podkreślenia wymaga fakt, iż przedmiotowa deklaracja jest jasna, nie budzi wątpliwości i w przedmiotowym wniosku brak jest oświadczenia woli wnioskodawcy, z którego można byłoby liznąć, iż ubiega się on o dopłatę do JPO (Jednolitej Płatności Obszarowej), bądź do UPO (Uzupełniającej Płatności Obszarowej) do działek rolnych "A", "B", "C", "D", "E", "F", "G", "H", "I", "J" oraz "K".
Ponadto organ odwoławczy uzasadnia, że przepisy prawa wspólnotowego (preambuła 13 i 27 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004) zakładają, iż ze względu na skuteczność kontroli, każdy rodzaj użytkowanego gruntu oraz stosownych systemów pomocowych powinien być zadeklarowany w tym samym czasie. Przestrzeganie limitów czasowych na złożenie wniosków pomocowych jest niezbędne w celu umożliwienia administracji krajowej zaplanowania, a następnie przeprowadzania skutecznych kontroli prawidłowości wniosków pomocowych. W związku z tym na podstawie art. 8 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1975/2006 wniosek o udzielenie płatności uważa się za złożony w rozumieniu art. 11 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 tj. nie później niż do dnia 15 maja 2007r. Istnieje również możliwość złożenia wniosku pomocowego, zgodnie z rozporządzeniem Komisji (WE) Nr 796/2004 (art. 21 ust. 1), po wyznaczonym terminie (do 25 dni kalendarzowych), jednak będzie to prowadziło do zmniejszenia o 1% na każdy dzień roboczy kwoty płatności, do której uprawniony był rolnik gdyby wniosek został złożony w terminie. W roku 2007 ostateczny termin składania wniosków (z sankcjami terminowymi) upłynął w dniu 11 czerwca 2007r. Po tym terminie nie ma możliwości składania wniosków, które obejmowałyby, np. zmiany dotyczące dodania działki rolnej, zmianę użytkowania działki rolnej. W związku z tym, że Odwołujący w ww. terminach, nie złożył zmiany do wniosku, bądź nowego wniosku, co umożliwiłoby na dodanie działki rolnej czy też zwiększenie powierzchni użytkowanej rolniczo, został on rozpatrzony o dane w nim zadeklarowane.
W końcowej fazie uzasadnienia organ odwoławczy wyjaśnia producentowi rolnemu zasady oraz sposób wypełniania wniosków.
Na powyższe rozstrzygnięcie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu w przepisanym przez prawo terminie złożył producent rolny, zarzucając decyzji naruszenie art. 8 i 9 Kodeksu postępowania administracyjnego, pominięcie dowodów istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, przede wszystkim załączników graficznych, a także błąd w ustaleniach faktycznych przez przyjęcie, że rolnikowi nie przysługują dopłaty bezpośrednie do gruntów rolnych o powierzchni 40,08ha.
Skarżący podnosi, że złożył na wymaganym druku wniosek o przyznanie płatności do gruntów rolnych na rok 2007. Dla pewnej kategorii działek rolnych położonych na obszarze kwalifikującym się jako obszar "o niekorzystnych warunkach gospodarowania" zwanym w skrócie ONW, o powierzchni 40,08ha, w sposób, jak się to później okazało, nieprawidłowy wypełniłem formularz wniosku. Chociaż na skutek oczywistej pomyłki pisarskiej, we formularzu wniosku zabrakło, w przeznaczonej do tego kolumnie, deklaracji 40,08ha gruntów rolnych do pomocy finansowej w ramach Jednolitej Płatności Obszarowej oraz Uzupełniającej Płatności Obszarowej, a pozostała wyłącznie deklaracja do pomocy finansowej w ramach wspierania gospodarowania na obszarach ONW, to jednak cały wniosek, w takiej formie, w jakiej został złożony pierwotnie, wskazywał w sposób jednoznaczny jakie były intencje i uprawnienia wnioskodawcy. Przede wszystkim we wniosku został jednoznacznie określony cel wniosku -ubieganie się o dopłatę z tytułu Jednolitej i Uzupełniającej Płatności Obszarowej oraz z tytułu obszaru ONW. Na moje uprawnienia i intencje jako wnioskodawcy wskazywały ponadto załączone do wniosku załączniki graficzne w formie map działek rolnych, na których zostały w prawidłowy sposób oznaczone uprawy, które kwalifikowały te grunty do otrzymania pomocy finansowej w ramach Jednolitej i Uzupełniającej Płatności Obszarowej. Jedynym uchybieniem był brak symboli JPO i UPO w jednej z kolumn formularza.
Dalej skarżący podnosi, że "w dniu 28 czerwca 2007r. na wezwanie pracownika Agencji wprowadziłem poprawkę dotycząca tychże 40,08 ha, która uczyniła wniosek bardziej czytelnym i była zgodna z oczekiwaniami Agencji nie zmieniając jednocześnie żadnych informacji zawartych na załącznikach graficznych, dotyczących sposobu zagospodarowania tych działek, które to informacje były znaczące dla określenia moich uprawnień do otrzymania pomocy finansowej z tytułu Jednolitej i Uzupełniającej Płatności Obszarowej".
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, powołując się na dotychczasowe ustalenia i wcześniejszą argumentację.
Na rozprawie w dniu 25 marca 2009r. pełnomocnik skarżącego podtrzymał stanowisko skarżącego, wskazując, że zasadniczym zarzutem skargi jest fakt pominięcia płatności podstawowych i uzupełniających do 40,08ha gruntów rolnych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga okazała się uzasadniona.
Po przeanalizowaniu akt sprawy Sąd uznał, że skarga zasługiwała na uwzględnienie z powodu uchybień formalnych, stwierdzonych w postępowaniu prowadzonym przez Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa oraz Dyrektora Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa .
Zgodnie z art. 3 ustawy o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej - z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach Unii Europejskiej, o których mowa w art. 1 pkt 1, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba, że przepisy ustawy stanowią inaczej (ust. 1).
Zasadniczym zarzutem skargi jest fakt pominięcia płatności podstawowych i uzupełniających do 40,08ha gruntów rolnych. Skarżący wskazuje, że nie uwzględniono tym samym ani wniesionej przez niego poprawki dotyczącej ponad 40ha działek rolnych, polegającej na wpisaniu do odpowiedniej kolumny symboli JPO i UPO, ani też nie uwzględniono informacji zawartych w załącznikach graficznych, dotyczących tego spornego obszaru.
Już na wstępie Sąd zauważa, że zgodnie z art. 7 Kpa wyrażającym zasadę prawdy obiektywnej oraz art. 77 § 1 Kpa organ prowadzący takie postępowanie zobowiązany jest do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, a w szczególności do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Zasada prawdy obiektywnej ma fundamentalne znaczenie dla przeprowadzenia prawidłowego postępowania administracyjnego i pozwala dokonać subsumcji faktów uznanych za udowodnione pod właściwą normę prawną, a w konsekwencji ustalenie skutków prawnych tych faktów. Zasada ta nie daje organowi prawa do swobodnej oceny dowodów według dowolnych kryteriów, swoją ocenę organy administracji winny oprzeć o przekonywujące podstawy i dać temu wyraz w uzasadnieniu decyzji. Z przepisów art. 7 i 77 § 1 Kpa jasno wynika, że organ winien postępowanie dowodowe oprzeć na zasadzie oficjalności, a to oznacza, iż zarówno Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa jak i Dyrektor Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z urzędu winni przeprowadzić dowody służące ustaleniu stanu faktycznego sprawy (zob. m. in. NSA z 29 września 1997 roku, sygn. I SA/Wr 700/97; B. Adamiak, J. Borowiak, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2006, s. 404-405).
W niniejszej sprawie skarżący już w trakcie postępowania administracyjnego wyraźnie wskazywał jaki jest jego zakres żądania podnosząc, że na skutek oczywistej pomyłki pisarskiej, w formularzu wniosku zabrakło, w przeznaczonej do tego kolumnie, deklaracji 40,08ha gruntów rolnych do pomocy finansowej w ramach Jednolitej Płatności Obszarowej oraz Uzupełniającej Płatności Obszarowej, a pozostała wyłącznie deklaracja do pomocy finansowej w ramach wspierania gospodarowania na obszarach ONW, to jednak cały wniosek, w takiej formie, w jakiej został złożony pierwotnie, wskazywał w sposób jednoznaczny jakie były intencje i uprawnienia wnioskodawcy. Przede wszystkim we wniosku został jednoznacznie określony cel wniosku - ubieganie się o dopłatę z tytułu Jednolitej i Uzupełniającej Płatności Obszarowej oraz z tytułu obszaru ONW. Skarżący podnosi, iż na jego intencję jako wnioskodawcy wskazywały ponadto załączone do wniosku załączniki graficzne w formie map działek rolnych, na których zostały w prawidłowy sposób oznaczone uprawy, które kwalifikowały te grunty do otrzymania pomocy finansowej w ramach Jednolitej i Uzupełniającej Płatności Obszarowej. Jedynym uchybieniem był brak symboli JPO i UPO w jednej z kolumn formularza.
W ocenie Sądu w uzasadnieniu zaskarżonych decyzji zabrakło przekonywującego odniesienia się do jasno przez producenta rolnego określonego celu wniosku - ubieganie się o dopłatę z tytułu Jednolitej i Uzupełniającej Płatności Obszarowej oraz z tytułu obszaru ONW. Za niewystarczające należy uznać samo cytowanie przepisów prawa oraz fragmentów złożonego wniosku, czy pouczeń dotyczących sposobu jego wypełnienia. Z uzasadnienia nie wynika, czy organ wziął pod uwagę przy wydawaniu decyzji wszystkie argumenty podnoszone w toku postępowania administracyjnego przez skarżącego.
Mając na uwadze powyższe stanowisko producenta rolnego oraz treść art. 107 Kpa, Sąd wskazuje organom administracji, że decyzja winna zawierać uzasadnienie faktyczne a także wyjaśnienie podstaw prawnych z przytoczeniem przepisów prawa. Chodzi więc o proste i przejrzyste odtworzenie procesu decyzyjnego prowadzącego do ostatecznego rozstrzygnięcia. Uzasadnienie faktyczne powinno zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł jak również przyczyny z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Uzasadnienie faktyczne decyzji powinno także w sposób jednoznaczny wskazywać jakie są ustalenia organu prowadzącego postępowanie.
W ocenie Sądu zaskarżona decyzja Dyrektora Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa oraz poprzedzająca ją decyzja Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa nie są zgodne z ustawowym wzorcem i nie realizują modelu uzasadnienia nakazanego przez ustawodawcę.
Uzasadnienie jest nieprzekonywujące i odbiega w sposób rażący od zasad ogólnych postępowania administracyjnego, przede wszystkim zasady – obowiązku wyjaśniania przesłanek zasadności rozstrzygnięcia oraz zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa i podnoszenia ich świadomości i kultury prawnej, co w efekcie przesądza o istotnej wadliwości zaskarżonej decyzji.
Nie wystarczy, aby organ w uzasadnieniu decyzji wskazał dlaczego przyznał określone płatności rolne, ale koniecznym jest również wnikliwe i dokładne, oraz przekonywujące wyjaśnienie dlaczego płatności w oznaczonym, jak uważa skarżący, wnioskowanym przez producenta rolnego zakresie nie przyznał. Organ winien prowadzić postępowanie w taki sposób, by z decyzji i jej uzasadnienia wynikało jasno, dlaczego podjęto takie, a nie inne rozstrzygnięcie, zwłaszcza w sytuacji gdy, chociażby tylko w ocenie subiektywnej strony nieuwzględniono jej żądania w ogóle, bądź jak ma to miejsce w przedmiotowej sprawie – uwzględniono w części. W tej sytuacji organy winny przekonać wnioskodawcę w uzasadnieniu swojej decyzji, że jego stanowisko zostało poważnie wzięte pod uwagę, a przyczyną rozstrzygnięcia niekorzystnego dla strony były istotne powody (zob. m.in. wyrok SN z 16 lutego 1994 roku, sygn. III ARN 2/94 oraz WSA w Warszawie z 30 sierpnia 2006 roku, sygn. VII SA/Wa 997/06). Chodzi więc o to, by adresat decyzji uznał rozstrzygniecie w przekonaniu, że decyzja jest słuszna i zgodna z prawem. Sąd stoi na stanowisku, iż uzasadnienie faktyczne i prawne decyzji administracyjnej stanowi jej element niezbędny, istotny z punktu widzenia zakresu zastosowania wielu norm prawnych, a co za tym idzie posiada ogromne znaczenie dla oceny praworządności działania administracji publicznej.
Wobec wskazanych powyżej istotnych uchybień, kontrola prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego stała się niemożliwa. Nie jest powinnością Sądu aby wyręczać organy administracji własną oceną materiału zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym i na jej podstawie orzekać w sprawie, nie mając oparcia w analizie całości materiału, dokonanej przez organ odwoławczy.
Ze względu na powyższe okoliczności Sąd uznał, iż zaskarżone decyzje naruszają przepisy art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 Kpa co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wobec czego należało orzec o uchyleniu zaskarżonych decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Na podstawie art. 200 i art. 152 ww. ustawy orzeczono o kosztach sądowych i wykonalności zaskarżonych decyzji.
/-/M. Ławniczak /-/T. M. Geremek /-/W. Długaszewska
BD
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło