III SA/Po 385/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz M. Geremek Sędziowie WSA Barbara Koś (spr.) WSA Walentyna Długaszewska Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Piotrowska - Żyła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 listopada 2008 r. przy udziale sprawy ze skargi J. K. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wstrzymania płatności dla gospodarstwa niskotowarowego o d d a l a s k a r g ę /-/ W. Długaszewska /-/T.M. Geremek /-/B. Koś WSA/wyr.1 – sentencja wyroku Decyzją z dnia [...], nr [...] Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wstrzymał J. K. płatność dla gospodarstwa niskotowarowego przyznaną decyzją z dnia [...], nr [...]. W uzasadnieniu wskazano, że w dniu [...] J. K. złożył wniosek o pomoc finansową na wspieranie gospodarstw niskotowarowych, zobowiązując się m. in. do nieprzenoszenia własności gospodarstwa niskotowarowego przez okres 5 lat od dnia przyznania płatności dla gospodarstwa niskotowarowego z zastrzeżeniem, że zobowiązanie to nie dotyczy przeniesienia własności tego gospodarstwa na rzecz następcy wnioskodawcy, któremu przyznano rentę strukturalną. Decyzją z dnia [...], nr [...] Kierownik Biura Powiatowego ARiMR przyznał J. K. płatność dla gospodarstwa niskotowarowego. W dniu [...] 2007 r. J. K. przeniósł własność gospodarstwa, dla którego została przyznana powyższa płatność, na rzecz syna A. K. W związku z powyższym organ stwierdził niedotrzymanie warunku przyznania przedmiotowej płatności i orzekł o jej wstrzymaniu na podstawie § 10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie gospodarstw niskotowarowych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. Nr 286, poz. 2870 z późn. zm.). Od powyższej decyzji odwołał się J. K., powołując się na zmianę przepisów prawnych dotyczących przekazania gospodarstwa rolnego w celu uzyskania renty strukturalnej. Decyzją z dnia [...], nr [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy, podzielając ustalenia faktyczne i rozważania prawne organu I instancji. Ponadto podkreślił, że wyżej powołane rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie gospodarstw niskotowarowych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich przewiduje przejęcie płatności tylko w przypadku, gdy nastąpi przeniesienie własności gospodarstwa niskotowarowego na rzecz następcy producenta rolnego, któremu przyznano rentę strukturalną, jeżeli w terminie 35 dni od dnia przeniesienia własności złoży stosowne oświadczenie (§ 11). W związku z powyższym A. K., któremu skarżący nie będący beneficjentem programu renty strukturalne, przekazał gospodarstwo rolne, nie mógł przejąć płatności. J. K. złożył skargę na powyższą decyzję, zarzucając rażące naruszenie art. 67 Konstytucji RP oraz naruszenie praw nabytych przepisami późniejszego rozporządzenia. W uzasadnieniu skargi wskazał, że w lutym 2007 r. wraz z żoną J. zgłosili się do Biura Powiatowego ARiMR celem zasięgnięcia informacji dotyczącej uzyskania renty strukturalnej, gdyż jego żona spełniała warunki nabycia prawa do renty strukturalnej zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 30 kwietnia 2004 r., a następca – warunki otrzymania gospodarstwa, lecz wnioski o rentę strukturalną zaczęto przyjmować dopiero po dniu 19 czerwca 2007 r., tj. po wejściu w życie nowego rozporządzenia. Zdaniem skarżącego to nowe rozporządzenie narusza prawa nabyte, skoro pod rządami wcześniejszego rozporządzenia jego żona mogła uzyskać prawo do renty. Skarżący zakwestionował także konstytucyjność § 7 ust. 3 rozporządzenia z dnia 19 czerwca 2007 r. W opinii skarżącego jego żona powinna otrzymać rentę strukturalną według przepisów obowiązujących w chwili nabycia tego prawa (tj. z chwilą ukończenia wymaganego wieku). Ponadto zdaniem skarżącego pozbawienie renty za okres od dnia zgłoszenia się w Biurze Powiatowym ARiMR do dnia przyjęcia wniosku jest niezgodne z art. 67 Konstytucji. Na tę okoliczność skarżący wniósł także o przesłuchanie w charakterze świadka "przedstawiciela ARiMR". W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumentację przedstawione w zaskarżonej decyzji. W piśmie nadanym w dniu 17 września 2008 r. skarżący podtrzymał swe dotychczasowe stanowisko w sprawie. Na rozprawie w dniu 13 listopada 2008 r. skarżący dodatkowo podał, że ani sam, ani żona nie ubiegali się o rentę strukturalną, ponieważ w Biurze Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w lutym 2007 r. uzyskali informację, że taka renta im się nie należy z uwagi na to, że syn nie spełnia wymaganych kryteriów. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia zaskarżonego w niniejszej sprawie stanowiły przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie gospodarstw niskotowarowych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. Nr 286, poz. 2870 ze zm.), wydanego na podstawie art. 3 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (Dz. U. Nr 229, poz. 2273 ze zm.). Zgodnie z § 10 powołanego rozporządzenia płatność dla gospodarstwa niskotowarowego podlega wstrzymaniu i zwrotowi, jeżeli producent rolny przeniósł własność gospodarstwa niskotowarowego przed upływem 5 lat od dnia przyznania płatności dla gospodarstwa niskotowarowego, z zastrzeżeniem § 11. Natomiast stosownie do § 11 powyższego rozporządzenia w przypadku gdy w okresie 5 lat od dnia przyznania płatności nastąpi przeniesienie własności gospodarstwa niskotowarowego na rzecz następcy producenta rolnego, któremu przyznano rentę strukturalną, płatność dla gospodarstwa niskotowarowego przysługuje temu następcy, jeżeli w terminie 35 dni od dnia przeniesienia własności tego gospodarstwa złoży oświadczenie, w którym zobowiąże się do: 1) realizacji planu rozwoju gospodarstwa niskotowarowego oraz 2) nieprzenoszenia własności tego gospodarstwa - do końca okresu objętego zobowiązaniem poprzedniego właściciela tego gospodarstwa (ust. 1). Do oświadczenia, o którym mowa w ust. 1, dołącza się: 1) umowę sprzedaży lub inną umowę, w wyniku której nastąpiło przeniesienie własności gospodarstwa niskotowarowego, oraz 2) kopię decyzji przyznającej płatność dla gospodarstwa niskotowarowego poprzedniemu właścicielowi tego gospodarstwa (ust. 2). W przypadku, o którym mowa w ust. 1, płatność dla gospodarstwa niskotowarowego nie podlega zwrotowi (ust. 3). Z powyższej regulacji wynika, że płatność dla gospodarstwa niskotowarowego podlega wstrzymaniu w przypadku przeniesienia własności gospodarstwa niskotowarowego przed upływem 5 lat od dnia przyznania płatności dla tego gospodarstwa w sposób uniemożliwiający przejęcie płatności przez następcę prawnego zgodnie z § 11 rozporządzenia. Przy czym przejęcie płatności jest możliwe pod warunkiem, że przeniesienie własności gospodarstwa niskotowarowego nastąpiło na rzecz następcy producenta rolnego, któremu przyznano rentę strukturalną. Z niekwestionowanych okoliczności niniejszej sprawy wynika, że skarżący był uprawniony do płatności dla gospodarstwa niskotowarowego przyznanej decyzją z dnia [...]. Ubiegając się o przedmiotową płatność skarżący zobowiązał się – zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 4 b) i ust. 3 powyższego rozporządzenia, do nieprzenoszenia własności gospodarstwa niskotowarowego przez okres 5 lat od dnia przyznania płatności dla gospodarstwa niskotowarowego z zastrzeżeniem, że zobowiązanie to nie dotyczy przeniesienia własności gospodarstwa niskotowarowego na rzecz następcy producenta rolnego, któremu przyznano rentę strukturalną. Natomiast w dniu [...] 2007 r. skarżący przeniósł własność gospodarstwa niskotowarowego na rzecz syna A. K. Jednocześnie ani skarżący, ani jego żona nie uzyskali prawa do renty strukturalnej. Tym samym organ prawidłowo stwierdził zaistnienie przesłanki wstrzymania płatności dla gospodarstwa niskotowarowego na podstawie § 10 w zw. z § 11 powołanego rozporządzenia. Należy przy tym podkreślić, że w niniejszej sprawie w przedmiocie wstrzymania płatności dla gospodarstwa niskotowarowego istotne jest jedynie, czy w wyniku przeniesienia własności gospodarstwa niskotowarowego producentowi rolnemu przyznano prawo do renty strukturalnej. W postępowaniu tym nie podlegają natomiast ocenie przesłanki nabycia prawa do renty strukturalnej. Z tych też względów nie zasługiwały na uwagę zarzuty skargi, które w istocie sprowadzały się wyłącznie do kwestionowania warunków uzyskania prawa do renty strukturalnej. Wymaga jedynie podkreślenia, że z okoliczności sprawy wynika, iż skarżący został prawidłowo poinformowany przez organ administracyjny o warunkach uzyskania prawa do renty strukturalnej. Natomiast w sytuacji, gdy skarżący bądź jego żona chcieli zakwestionować działania organu w tym zakresie, mogli złożyć stosowny wniosek o rentę strukturalną, a ewentualna decyzja odmowna podlegałaby zaskarżeniu na zasadach ogólnych w odrębnym postępowaniu, w którym mogłyby być podnoszone wszelkie zarzuty związane z trybem i warunkami przyznawania rent strukturalnych. Natomiast zgłoszony w skardze wniosek dowodowy nie mógł być uwzględniony przede wszystkim z uwagi na to, że przed sądem administracyjnym postępowanie dowodowe jest ograniczone jedynie do możliwości przeprowadzenia uzupełniająco dowodu z dokumentów i to pod warunkiem, że jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie (art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu administracyjnym, Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Jednocześnie należy zaznaczyć, że wnioski dowodowe mogą dotyczyć wyłącznie okoliczności faktycznych, a nie oceny prawnej, natomiast z punktu widzenia okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia w przedmiocie wstrzymania płatności dla gospodarstwa niskotowarowego, które zresztą pozostawały bezsporne, materiał dowodowy sprawy nie wymagał także uzupełnienia przez organ administracyjny. Mając powyższe na uwadze, należało oddalić skargę, o czym orzeczono jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. /-/ W. Długaszewska /-/ T. M. Geremek /-/ B. Koś D.W.d