III SA/Po 387/04

PostanowienieWSA w Poznaniu2006-08-02

Skład orzekający: Marzenna Kosewska, Barbara Koś, Małgorzata Bejgerowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku śmierci strony w toku postępowania sądowoadministracyjnego, gdy przedmiotem postępowania jest określenie kwoty długu celnego, postępowanie powinno zostać umorzone, czy też możliwe jest wstąpienie spadkobierców?
Ratio decidendi
Postępowanie sądowoadministracyjne podlega umorzeniu w przypadku śmierci strony, gdy przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego. Dług celny osoby fizycznej jest zobowiązaniem osobistym, które nie podlega dziedziczeniu, a zatem w miejsce zmarłego dłużnika celnego nie mogą wstąpić jego spadkobiercy. W takiej sytuacji zachodzi podstawa do umorzenia postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 2 p.p.s.a.
Stan faktyczny
Po wniesieniu skargi przez M. N. na decyzję Dyrektora Izby Celnej określającą kwotę długu celnego, skarżący zmarł. Zaskarżona decyzja dotyczyła określenia kwoty długu celnego powstałego w związku z nielegalnym wprowadzeniem samochodu ciężarowego na polski obszar celny, a M. N. został uznany solidarnie za dłużnika celnego. Urząd Stanu Cywilnego potwierdził zgon skarżącego.
Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 02 sierpnia 2006 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Kosewska Sędziowie WSA Barbara Koś ( spr.) Asesor sąd. Małgorzata Bejgerowska Protokolant: st.sekr. sąd. Agnieszka Leśniarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 02 sierpnia 2006 rok przy udziale sprawy ze skargi M. N. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie określenia kwoty długu celnego postanawia : umorzyć postępowanie. /-/. M. Bejgerowska /-/ M. Kosewska /-/ B. Koś WSA/post.1 - sentencja postanowienia Po wniesieniu w dniu [...] skargi skarżący, M. N. zmarł, co potwierdza nadesłany przez Urząd Stanu Cywilnego w B. odpis skrócony aktu zgonu z dnia [...] nr [...]. Zgodnie z treścią art.124 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz.U Nr 153, poz.1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. śmierć strony jest podstawą zawieszenia z urzędu postępowania sądowoadministracyjnego . Jednakże zgodnie z postanowieniem § 3 tego artykułu nie zawiesza się postępowania w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osoba zmarłego. Zaskarżona w niniejszej sprawie decyzja Dyrektora Izby Celnej wydana została w przedmiocie określenia kwoty długu celnego powstałego w związku z nielegalnym wprowadzeniem na polski obszar celny samochodu ciężarowego marki [...]. M. N. został uznany solidarnie obok P. P. i Spółki "A" za dłużnika celnego na podstawie art.210 § 3 pkt 3 ustawy z dnia 09 stycznia 1997 r. kodeks celny ( Dz.U. t.j. z 2001 r. Nr 75 poz.802 ze zmianami). Z chwilą śmierci tego dłużnika, będącego osobą fizyczną ustała jego zdolność prawna, a tym samym wygasły jego prawa i obowiązki mające charakter osobisty i niezbywalny. Dług celny ciążący na osobie fizycznej jest ściśle związany z osobą dłużnika bowiem żaden przepis materialnego prawa celnego- Kodeksu celnego - nie przewidywał możliwości przenoszenia długu celnego osoby fizycznej w drodze cesji lub sukcesji na osoby trzecie. Zgodnie z art. 922 § 1 Kodeksu cywilnego dziedziczeniu podlegają prawa i obowiązki wynikające ze stosunków cywilnoprawnych, mające charakter cywilnoprawny. W skład spadku nie wchodzą prawa i obowiązki majątkowe wynikające z innych stosunków prawnych niż cywilnoprawne, tj: stosunków karnoprawnych, administracyjnoprawnych, finansowoprawnych, itd. ( Marek Sychowicz w : Kodeks cywilny. Praktyczny komentarz z orzecznictwem, teza 4 do art.922, strona 779 i następne). W związku z tym nie należą do spadku, a więc nie są obowiązkami dziedzicznymi zobowiązania do uiszczenia należności celnych. Skoro zatem dłużnik zmarł w trakcie postępowania sądowoadministracyjnego w WSA/post.1 - uzasadnienie postanowienia jego miejsce nie mogą wstąpić ewentualni spadkobiercy. Zachodzi więc sytuacja, o której mowa w powołanym wyżej art.124 § 3 p.p.s.a. W takim przypadku postępowanie podlega umorzeniu zgodnie z art.161 § 1 kt 2 p.p.s.a. i dlatego postanowiono jak na wstępie. /-/. M. Bejgerowska /-/ M. Kosewska /-/ B. Koś M.N. WSA/post.1 - uzasadnienie postanowienia

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło