III SA/Po 391/15

WyrokWSA w Poznaniu2016-06-01

Skład orzekający: Walentyna Długaszewska, Mirella Ławniczak, Szymon Widłak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba, która sprzedała pojazd przed jego usunięciem z drogi i przepadkiem na rzecz powiatu, jest zobowiązana do ponoszenia kosztów związanych z usunięciem, przechowywaniem, oszacowaniem i zniszczeniem tego pojazdu?
Ratio decidendi
Osoba, która była właścicielem pojazdu w dniu wydania dyspozycji jego usunięcia, jest zobowiązana do ponoszenia kosztów związanych z tymi czynnościami, nawet jeśli sprzedała pojazd przed jego przepadkiem. Organ administracji jest związany prawomocnym postanowieniem sądu ustalającym właściciela pojazdu. Brak zgłoszenia zbycia pojazdu organowi rejestrującemu w ustawowym terminie uniemożliwia kwestionowanie ustaleń organu opartych na danych z ewidencji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P., która ustaliła koszty związane z usunięciem, przechowywaniem i zniszczeniem pojazdu marki Opel. Pojazd został usunięty z drogi na podstawie przepisów Prawa o ruchu drogowym, a następnie orzeczono jego przepadek na rzecz powiatu. Skarżący kwestionował swoją odpowiedzialność za koszty, twierdząc, że sprzedał pojazd przed jego usunięciem i że postępowanie było przewlekłe. Organ administracji i sąd uznali, że skarżący był właścicielem pojazdu w momencie jego usunięcia i jest zobowiązany do poniesienia kosztów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę. Przyznano adwokatowi zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 01 czerwca 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Walentyna Długaszewska Sędziowie WSA Mirella Ławniczak WSA Szymon Widłak ( spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Małgorzata Błoszyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 czerwca 2016 roku przy udziale sprawy ze skargi M. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] stycznia 2015r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kosztów związanych z usunięciem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu 1. oddala skargę, 2. przyznaje adwokatowi M. U., od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu kwotę [...],- ([...]) złote uwzględniającą podatek od towarów i usług w kwocie [...],- ([...]) złote tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu. Decyzją z dnia [...] stycznia 2015r o nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. uchyliło decyzję Starosty P. z dnia [...] czerwca 2014r. o sygn. [...] i na podstawie art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 12.10.1994 roku o samorządowych kolegiach odwoławczych (tj. Dz. U z 2001 roku. Nr 79, poz. 856, ze zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 2 oraz art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (jedn. tekst: Dz. U. z 2013r, poz. 267 ze zm.; dalej: Kpa) oraz art. 130a ust. 10h ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2012r. poz. 1137 ze zm. dalej jako Prawo o ruchu drogowym) i § 1 uchwały Nr [...] Rady Powiatu w P. z dnia [...] czerwca 2010r. (Dz.Urz. Woj. Wielk. [...]) i § 1 uchwały Nr [...] Rady Powiatu w P. z dnia [...] czerwca 2011r. (Dz.Urz. Woj. Wielk. [...]) i § [...] uchwały Nr [...] Rady Powiatu w P. z dnia [...] lutego 2013r. (Dz.Urz. Woj. Wielk. [...]) ustaliło koszty związane z usunięciem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu marki Opel [...] o nr rej. [...] nr VIN: [...] powstałe od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania tj. za okres od dnia [...] lipca 2011r. do [...] listopada 2013r. na kwotę [...] zł. W uzasadnieniu decyzji opisano stan faktyczny, zgodnie z którym w dniu [...] lipca 2011r. z dyspozycji funkcjonariusza Komendy Miejskiej Policji w P., pojazd marki Opel [...] o nr rej. [...], został usunięty z drogi w P. (ul. [...]) na podstawie art. 130a ust. 2 pkt 5 ustawy Prawo o ruchu drogowym w związku z pozostawieniem pojazdu w miejscu obowiązywania znaku wskazującego, że zaparkowany pojazd zostanie usunięty na koszt właściciela. Właściciel pojazdu został powiadomiony o usunięciu pojazdu i umieszczeniu go na parkingu oraz został pouczony o skutkach nieodebrania pojazdu z parkingu w oznaczonym czasie - powiadomienie zostało doręczone w dniu [...] lipca 2011r. W związku z nieodebraniem pojazdu z parkingu przez właściciela pojazdu Starosta P., na podstawie art. 130a ust. 10 Prawa o ruchu drogowym, wystąpił do Sądu z wnioskiem o orzeczenie przepadku przedmiotowego pojazdu na rzecz Powiatu P. Sąd Rejonowy [...] w P. postanowieniem z dnia [...] października 2012r. o sygn. akt [...] orzekł przepadek pojazdu na rzecz Powiatu P. Postanowienie Sądu, po oddaleniu apelacji przez Sąd Okręgowy w P. uprawomocniło się w dniu [...] listopada 2013r. Pojazd został zajęty w miejscu jego przechowywania o czym strona została poinformowana pismem z dnia [...] marca 2014r. (przesyłkę podjęto w dniu [...] marca 2014r.). W celu wykonania orzeczenia Sądu Starosta P. postanowieniem z dnia [...] marca 2014r. powołał biegłego skarbowego do oszacowania wartości pojazdu. O terminie oszacowania strona została poinformowana pismem z dnia [...] marca 2014r. (przesyłkę podjęto w dniu [...] kwietnia 2014r.). Oględziny pojazdu zostały przeprowadzone przez biegłego w dniu [...] kwietnia 2014r. Biegły przedstawił swoją opinię w dniu [...] kwietnia 2014r. Według jego oceny pojazd w dniu oględzin kwalifikował się do złomowania. Odpis opinii biegłego został przesłany stronie w dniu [...] kwietnia 2014r. (przesyłkę podjęto w dniu [...] kwietnia 2014r.). Uchwałą Zarządu Powiatu w P. nr [...] z dnia [...] kwietnia 2014r. przeznaczono pojazd do demontażu. Pojazd został zdemontowany w dniu [...] maja 2014r. Decyzją z dnia [...] czerwca 2014r. sygn. [...] Starosta P. orzekł w pkt. 1 o kosztach związanych z usunięciem, przechowaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu marki Opel [...] o nr rej. [...] nr VIN: [...] powstałe od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania tj. za okres od dnia [...] lipca 2011r. do dnia [...] maja 2014r. na kwotę [...] zł (słownie: [...]) oraz w pkt. 2 obciążył tymi kosztami i zobowiązał do zapłaty wskazanej w pkt 1 kwoty M. M. zam. [...] O., ul. [...] w określonym terminie. W ocenie Kolegium jest bezsporne, że pojazd marki Opel [...] o nr rej. [...] i nr VIN: [...] umieszczony został na parkingu strzeżonym prowadzonym przez X ul. [...], [...] P., przy czym właściciel tego pojazdu nie uiścił opłaty za jego usunięcie i parkowanie, jak też nie podjął działań zmierzających do odbioru pojazdu, pomimo stosownego pouczenia go o takim obowiązku. W ocenie Kolegium w niniejszym składzie organy I instancji prawidłowo zastosowały procedurę wskazaną w art. 130a ust. 10 i nast. Prawa o ruchu drogowym. Powiadomienie o usunięciu pojazdu z drogi zostało doręczone odwołującemu w dniu [...] lipca 2011r. Ponieważ pojazd w terminie nie został odebrany, postanowieniem z dnia [...] października 2012r. sygn. akt [...] Sąd Rejonowy [...] w P., Wydział Cywilny orzekł przepadek na rzecz Powiatu P. pojazdu marki Opel [...] o nr rej. [...] stanowiącego własność M. M. W wyniku złożenia apelacji na w/w orzeczenie Sąd Okręgowy w P. Wydział Cywilny Odwoławczy postanowieniem z dnia [...] listopada 2013r. sygn. akt [...] oddalił wniesioną apelację. W konsekwencji powyższego decyzją z dnia [...] czerwca 2014r. Starosta P. nałożył na odwołującą obowiązek zapłaty kosztów wskazanych w art. 130a ust. 10h Prawa o ruchu drogowym. W ocenie Kolegium podnoszona w postępowaniu okoliczność, iż M. M. nie był właścicielem auta nie mogła mieć wpływu na wynik niniejszej sprawy, gdyż Kolegium nie może bowiem czynić ustaleń sprzecznych z sentencją opisanego już wyżej prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego [...] w P. z [...] października 2012r., gdzie wskazano, iż ww. pojazd był własnością M. M. Wprawdzie orzekając w sprawie przepadku pojazdu na rzecz Powiatu P. Sąd ustalił jego właściciela na datę wydania wyroku tj. [...] października 2012r., jednak ww. postanowienie przesądza także o tym, kto był właścicielem tego pojazdu w dniu [...] lipca 2011r. Skoro postanowienie o przepadku określa odwołującą jako ostatniego właściciela pojazdu na dzień [...] października 2012r., to tym samym nie ma podstaw do przyjęcia, że w dacie [...] lipca 2011r. nie był właścicielem pojazdu. Przyjęcie przez Kolegium odmiennego stanowiska w kwestii własności pojazdu pozostawałoby w sprzeczności z treścią postanowienia Sądu Rejonowego [...] w P. o przepadku pojazdu, którym Kolegium jest związane na mocy art. 365 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964r. Kodeks postępowania cywilnego (tekst jednolity: Dz.U z 2014 poz. 101). Organ II- ej instancji stwierdził ponadto, że nie można obciążyć byłego właściciela pojazdu kosztami jego przechowania, które powstały od chwili kiedy przestał on być jego właścicielem. W konsekwencji organ ponownie oznaczył daty obowiązku ponoszenia opłat co skutkowało korzystnym dla strony obniżeniem sumy należności za przechowywania auta. W skardze na powyższą decyzję skarżący żądał uchylenia zaskarżonej decyzji oraz decyzji ja poprzedzającej. W uzasadnieniu wyraził swój sprzeciw wobec stanowiska przedstawionego przez organ. Wskazał przede wszystkim, iż nie był właścicielem auta, gdyż sprzedał je [...].04.2011r. Ponadto wyraził pogląd, że postępowanie toczyło się przewlekle, jak również postępowanie sądowe dotyczące przepadku auta nie zostało przeprowadzone prawidłowo. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W trakcie rozprawy pełnomocnik skarżącego wniósł jak skarżący. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu. Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.2002.1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Natomiast na podstawie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012r., poz. 270, dalej ppsa.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Ocena legalności zaskarżonej decyzji, przeprowadzona według wskazanych powyżej kryteriów wykazała, iż skargę należało oddalić. Zaskarżoną decyzją prawidłowo rozstrzygnięto, że M. M. jest zobowiązany do uiszczenia kosztów związanych z usunięciem, przechowywaniem, oszacowaniem i zniszczeniem pojazdu marki Opel [...] o nr rej. [...] nr VIN: [...] powstałych od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania tj. za okres od dnia [...] lipca 2011r. do [...] listopada 2013r. na kwotę [...] zł. Podstawę materialno-prawną kwestionowanej decyzji stanowiły przepisy art. 130a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm.). Zgodnie z art. 130a ust. 2 pkt 5 ustawy Prawo o ruchu drogowym pojazd jest usuwany z drogi na koszt właściciela w związku z pozostawieniem pojazdu w miejscu obowiązywania znaku wskazującego, że zaparkowany pojazd zostanie usunięty na koszt właściciela. Z kolei art. 130a ust. 5c wskazanej ustawy stanowi, iż pojazd usunięty z drogi w przypadkach, o których mowa w ust. 1 lub 2, umieszcza się na wyznaczonym przez starostę parkingu strzeżonym do czasu uiszczenia opłat za jego usunięcie i parkowanie. W art. 130a ust. 10 przywołanej ustawy wskazano natomiast, że starosta w stosunku do pojazdu usuniętego z drogi, w przypadkach określonych w ust. 1 lub 2, występuje do sądu z wnioskiem o orzeczenie jego przepadku na rzecz powiatu, jeżeli prawidłowo powiadomiony właściciel lub osoba uprawniona nie odebrała pojazdu w terminie 3 miesięcy od dnia jego usunięcia. Powiadomienie zawiera pouczenie o skutkach nieodebrania pojazdu. Art. 130a ust. 10e ustawy stanowi natomiast, że w sprawach o przepadek pojazdu sąd stwierdza, czy zostały spełnione wszystkie przesłanki niezbędne do orzeczenia przepadku, w szczególności, czy usunięcie pojazdu było zasadne i czy w poszukiwaniu osoby uprawnionej do jego odbioru, dołożono należytej staranności oraz czy orzeczenie przepadku nie będzie sprzeczne z zasadami współżycia społecznego. Zgodnie z art. 130a ust. 10h ustawy koszty związane z usuwaniem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu powstałe od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania ponosi osoba będąca właścicielem tego pojazdu w dniu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 10d i 10i. Decyzję o zapłacie tych kosztów wydaje starosta. Kontrolując zaskarżoną decyzję stwierdzić należy, że organy prawidłowo zastosowały procedurę wskazaną w art. 130a p.r.d. Powiadomienie o usunięciu pojazdu z drogi zostało doręczone skarżącemu w dniu [...] lipca 2011 r. wraz z pouczeniem, że nieodebranie pojazdu w terminie 3 miesięcy od dnia jego usunięcia będzie skutkowało wystąpieniem do sądu o orzeczenie jego przepadku na rzecz powiatu (art. 130a ust. 10). Postanowieniem z dnia [...].10.2012 r. [...] Sąd Rejonowy [...] orzekł przepadek na rzecz Powiatu P. pojazdu marki Opel [...] o numerze rejestracyjnym [...] stanowiącego własność uczestnika M. M. Apelację M. M. od powyższego orzeczenia oddalił Sąd Okręgowy w P. postanowieniem z [...] listopada 2013r. ([...]). W konsekwencji powyższego Starosta P. decyzją z dnia nałożył na skarżącego obowiązek zapłaty kosztów wskazanych w art. 130a ust. 10 h. ustawy, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze zaskarżoną decyzją zmieniło powyższą decyzje w zakresie wyliczenia ostatecznej kwoty kosztów. Odnosząc się do zarzutów skargi, w pierwszej kolejności należy wskazać, że organ prawidłowo ustalił osobę, która zobowiązana jest do poniesienia kosztów zgodnie z normą zawartą w art. 130a ust. 10 h. Prawo o ruchu drogowym. Organ oparł się na danych zawartych w ewidencji pojazdów. W tym zakresie należy podkreślić, że skarżący nie przedstawił żadnego dokumentu przeciwnego. Przyjmując bowiem nawet, że nastąpiła sprzedaż pojazdu, skarżący zobowiązany był poinformować o tym fakcie organ rejestrujący i to w terminie 30 dni (art. 78 ust 2 pkt 1 Prawo o Ruchu Drogowym). Skarżący nie wykazał i nie twierdził nawet, aby obowiązek ten spełnił. Nie podjął także żadnych działań zmierzających do wiążącego ustalenia właściciela pojazdu przez sąd powszechny. W tym stanie rzeczy organ oparł się na ustaleniach własnych wynikających z ewidencji jak też przedstawionych przez Sąd Rejonowy w P. w postanowieniu z dnia [...].10.2012 r. [...], zgodnie z którym M. M. uznano za właściciela auta. Stanowisko to w swojej sentencji potwierdził również Sąd Okręgowy w P. po rozpoznaniu apelacji. Jest oczywiste, że to nie organ administracji jest powołany do ustalania własności rzeczy jak też do oceny orzeczeń sądów. W przypadku kwestionowania ustaleń sądów jak też ustaleń wynikających z dokumentów i danych zawartych w bazie danych pojazdów skarżący winien był zastosować właściwe środki prawne w celu ochrony swych praw. Żądanie od organu przekraczania zakresu przypisanych mu kompetencji i orzekania ustalającego własność auta słusznie zostało przez organ odrzucone. W związku z powyższym organ postąpił prawidłowo przyjmując jako właściciela M. M. i zobowiązując go do uiszczenia kosztów określonych w art. 130a ust. 10 h. p.r.d. W niniejszej sprawie organ prawidłowo także ustalił okres czasu, za jaki skarżący zobowiązany został do poniesienia kosztów przechowywania pojazdu, przyjmując datę początkową za dzień [...] lipca 2011r. a końcową dzień [...].11.2013r. Prawidłowo w niniejszej sprawie przy naliczaniu opłaty zastosowano stawki wynikające z aktów prawa miejscowego w postaci uchwał Rady Powiatu wskazanych w zaskarżonej decyzji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w sposób prawidłowy przeprowadziło kontrolę decyzji organu I Instancji i na jej podstawie orzekło reformatoryjnie co do ostatecznej kwoty, jaką zobowiązany jest uiścić M. M. Reasumując wskazać należy, że zarzuty skargi okazały się nieuzasadnione. Sąd rozpoznając niniejszą sprawę nie stwierdził również, by zaskarżona decyzja została dotknięta innymi niż zarzucane przez stronę skarżącą wadami, które uzasadniałyby jej uchylenie lub stwierdzenie. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzeczono o oddaleniu skargi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło