III SA/Po 404/09

Dnia 17 listopada 2009 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz M. Geremek (spr.) Sędziowie WSA Beata Sokołowska WSA Szymon Widłak Protokolant: st. sekr. sąd. Barbara Dropek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 listopada 2009 roku przy udziale sprawy ze skargi M.C. na decyzję Dyrektora Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności cukrowej. I. oddala skargę, II. przyznaje adwokatowi J.R. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu kwotę [...] /-/Sz. Widłak /-/T.M. Geremek /-/B. Sokołowska W dniu 12 maja 2007 r. M.C., zgodnie z art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2007 roku Nr 35, poz. 217, ze zm..) złożył wniosek o przyznanie płatności na rok 2007, do gruntów rolnych; płatności cukrowej oraz pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania. W dniu 8 kwietnia 2008 r. producent rolny przekazał notarialnie posiadane gospodarstwo na rzecz syna. Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wydał w dniu [...] r. decyzję w sprawie płatności do gruntów rolnych na rok 2007, z tytułu jednolitej płatności obszarowej oraz uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych. W dniu 27 maja 2008 r. do Biura Powiatowego ARiMR, wpłynęło ponowienie wniosku o przyznanie płatności cukrowej wnioskodawcy. W dniu [...] Kierownik Biura Powiatowego ARiMR, wystosował kolejne pismo do producenta rolnego, w którym podkreślił, iż na podstawie ustawy z dnia [...] r. o płatnościach do gruntów rolnych płatności cukrowej oraz wewnętrznych procedur Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w przypadku przekazania gospodarstwa rolnego w kampanii 2007 płatność cukrowa nie przysługuje przejmującemu gospodarstwo. Wniosek składany w przypadku przekazania gospodarstwa rolnego nie obejmuje możliwości przekazania praw do płatności cukrowej. W dniu [...] Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wydał decyzję, którą odmówił stronie przyznania płatności cukrowej na 2007 rok. Następnie orzekając na skutek złożonego odwołania Dyrektor Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa decyzją z dnia [...] r. utrzymał w mocy zaskarżone orzeczenie. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organy wskazały, że w sytuacjach, w których doszło do przeniesienia gospodarstwa rolnego i istnieją dowody świadczące o tym, iż producent rolny składający wniosek o przyznanie płatności obszarowych przekazał gospodarstwo przed dniem wydania decyzji w sprawie, nie jest możliwe przyznanie na jego rzecz płatności cukrowej. Ponadto Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa jako organ administracji działa na podstawie ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2008 r. Nr 98 poz. 634), wykonuje zadania z niej wynikające, a jednoznaczne brzmienie przepisów przedmiotowych rozporządzeń regulujących kwestie płatności uniemożliwia Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa stosowanie odstępstw. Agencja nie jest organem ustawodawczym, czyli tworzącym przepisy prawa, w tym dotyczące płatności bezpośrednich, lecz organem czuwającym nad prawidłowością przestrzegania obowiązujących przepisów i działającym na ich podstawie. Dalej organ odwoławczy podniósł, iż z akt sprawy wynika, iż w dniu [...]. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wydał postanowienie o spełnieniu wstępnych warunków wymaganych do uzyskania renty strukturalnej a także informację, iż zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i płatności cukrowej, w przypadku złożenia przez wnioskodawcę renty strukturalnej wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych i nie otrzymania do dnia zbycia gospodarstwa decyzji o przyznaniu tychże płatności, uprawnienie do ich otrzymania przechodzi na przejmującego gospodarstwo rolne. W tym celu przejmujący, w nieprzekraczalnym terminie 14 dni od dnia sporządzenia aktu notarialnego o przekazaniu gospodarstwa rolnego, powinien złożyć wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych w przypadku przeniesienia posiadania gospodarstwa rolnego na rzecz innego producenta. Producent rolny przejmujący gospodarstwo rolne musi zgłosić się do Biura Powiatowego ARiMR. W związku z powyższym konieczne jest po przekazaniu gospodarstwa rolnego złożenie wniosku transferowego o przejęcie płatności lub wycofanie wniosku tak, aby uzyskać prawo do renty strukturalnej. Z notatki służbowej pracownika Biura Powiatowego ARiMR wynika, iż w dniu [....] r. wykonał telefon producenta rolnego z informacją, że może przekazać gospodarstwo za rentę strukturalną gdyż naliczono dla niego płatności i wydano w systemie decyzję w sprawie płatności do gruntów rolnych i płatności cukrowej na rok 2007, która (zgodnie z procedurą) jeszcze w dniu dzisiejszym ma być dostarczona producentowi. Niestety strony nie zastano w domu. Żona producenta oświadczyła, że właśnie dziś przekazali gospodarstwo synowi. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na powyższe rozstrzygnięcie złożył wnioskodawca, zarzucając organom administracji naruszenie prawa i wnosząc o uchylenie decyzji obu instancji (k. 2-4 akt sądowych). Dyrektor AR i MR w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując wcześniejszą argumentacje. Na rozprawie w dniu 17 listopada 2009 r. pełnomocnik skarżącego wnosił i wywodził jak w skardze. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna, albowiem w wyniku kontroli sądowoadministracyjnej zaskarżonej decyzji Sąd nie stwierdził naruszenia przepisów prawa materialnego ani naruszenia przepisów procedury administracyjnej w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. W sprawie niesporne jest, iż skarżący wszystkie posiadane działki gruntu przekazał swojemu synowi w dniu [...] r., czyli po złożeniu wniosku o przyznanie płatności, a przed jego rozstrzygnięciem (dowodami są m.in.: [...].). Na wstępie należy wskazać, iż zgodnie z art. 4 ustawy z dnia 29 lutego 2008 r. o zmianie ustawy o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej oraz ustawy o opłacie skarbowej (Dz. U Nr 44, poz. 262) do postępowań w sprawach przyznania płatności lub płatności cukrowej, wszczętych i niezakończonych decyzją ostateczną do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe, czyli dopiero od dnia 15 marca 2008 r. obowiązuje ustawa o zmianie ustawy o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej oraz ustawy o opłacie skarbowej (Dz. U Nr 44, poz. 262), którą wprowadzono art. 24 ust. la pkt 3 stanowiący, iż płatność cukrowa przysługuje również w przypadku, gdy buraki cukrowe były objęte umową dostawy zawartą z przekazującym gospodarstwo rolne w związku z wypłacaną emeryturą lub rentą rolniczą z ubezpieczenia społecznego rolników, jeżeli rolnik wnioskujący o płatność cukrową mógłby dziedziczyć przekazane gospodarstwo z ustawy. Zarzuty skargi są niezasadne. Sąd w niniejszej sprawie w pełni podziela stanowisko organów administracji, iż w sytuacji, gdy ponad wszelką wątpliwość doszło do przeniesienia własności i posiadania gospodarstwa rolnego, a także że producent rolny składający wniosek o przyznanie płatności obszarowych przekazał gospodarstwo przed dniem wydania decyzji w sprawie, nie jest możliwe przyznanie na jego rzecz płatności cukrowej. Przyznawane świadczenia mają charakter przedmiotowy, a nie podmiotowy. Celem ich jest wsparcie (kompensata) dla określonych w tych przepisach obszarów, a nie osób. Przyznanie w tych warunkach płatności osobie, która wyzbyła się gospodarstwa rolnego stałoby w rażącej sprzeczności z celami Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej w zakresie wsparcia rozwoju wsi. Producent rolny przekazując w dniu [...] r. posiadanie gospodarstwa rolnego na rzecz syna, nie był już posiadaczem gospodarstwa rolnego w rozumieniu przepisów ww. ustawy, czyli nie spełniał już warunku do przyznania jednolitej płatności obszarowej, a tym samym warunku do przyznania płatności z tytułu cukru, co wynika jednoznacznie treści z art. 24 ww. ustawy. Należy też zgodzić się z Dyrektorem ARiMR, że nie jest możliwe przyznanie oddzielnej płatności z tytułu cukru, bowiem skarżący przekazał gospodarstwo rolne w ramach tzw. "renty strukturalnej", przed dniem wydania decyzji w sprawie o przyznanie płatności obszarowych.. W ocenie Sądu przy podejmowaniu skarżonej decyzji nie naruszono również przepisów prawa procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Uzasadnienie podjętego rozstrzygnięcia skonstruowane zostało w sposób umożliwiający realizację zasady ogólnej przekonywania, a także objaśnia tok myślenia prowadzący do zastosowania konkretnego przepisu prawnego w sprawie; zawiera oba podstawowe jego elementy, a mianowicie uzasadnienie prawne, które wskazuje przepisy mające zastosowaniowe w danej sprawie oraz uzasadnienie faktyczne zawierające wskazanie faktów, na których organ nadzoru się oparł. Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uznając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę oddalił. /-/Sz. Widłak /-/T.M. Geremek /-/B. Sokołowska