III SA/Po 412/08

Dnia 9 października 2008 roku. Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Robert Talaga po rozpoznaniu w dniu 9 października 2008 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku A.S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A.S. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w P. z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie obciążenia kosztami likwidacji pojazdu postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych /-/ R. Talaga Dnia [...] A. S. złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w P. z dnia [...], Nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Dyrektora Izby Celnej w P. z dnia [...], nr [...] obciążającą A.S. kosztami przechowania i likwidacji samochodu osobowego marki [...] o numerze nadwozia [...], rok produkcji [...] w wysokości [...] zł. W skardze A. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy, a na wezwanie Sądu przesłał wypełniony na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. We wniosku skarżący wskazał, że jest osobą niepełnosprawną z orzeczoną grupą inwalidzką i zakazem wykonywania jakiejkolwiek pracy. Gospodarstwo domowe prowadzi wraz żoną i córką. Jedynym źródłem jego utrzymania jest renta w wysokości 556 zł, netto. Żona skarżącego jest zatrudniona w niepełnym wymiarze czasu pracy jako sprzedawczyni z wynagrodzeniem 450,00 zł miesięcznie. Dodatkowo na utrzymaniu wnioskodawcy pozostaje córka, która studiuje w dziennym systemie nauczania na [...] w P. Z uzyskiwanych dochodów A. S. wraz z żoną utrzymują wspólny dom, a koszty jego utrzymania stanowią opłaty za prąd - 250,00 zł miesięcznie, gaz - 120,00 zł (raz na 2 miesiące), woda i ścieki - 100,00 zł, wywóz śmieci - 20,00 zł miesięcznie, ogrzewanie 120 zł miesięcznie (w przeliczeniu z opłat rocznych za opał). We wniosku A. S. oświadczył, że jego sytuacja nie pozwala mu na wykupienie wszystkich niezbędnych lekarstw i wiele jego recept pozostaje niezrealizowanych, a cała rodzina składa się na studia jego córki. W tej sytuacji nie jest on w stanie zgromadzić dodatkowych funduszy na dokonanie opłat sądowych. Wnioskodawca nie poosiada żadnych oszczędności, papierów wartościowych, ani przedmiotów o wartości przekraczającej 3000 euro. Zarówno jego żona jak i córka nie posiadają odrębnego majątku. Jedyną współwłasność majątkową małżonków stanowi dom o powierzchni 180,00m-, ale z uwagi na trudną sytuację majątkową są oni zwalniani przez gminę z podatku od nieruchomości. Jednocześnie zastrzegł, że w obecnej sytuacji finansowej poniesienie dodatkowych kosztów sądowych na opłatę sądowa w praktyce oznacza pozbawienie go prawa do sądu. Zgodnie z przepisami art. 245 §1 i §3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przepis art. 246 §1 pkt. 2 cytowanej ustawy stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Instytucja przyznania prawa pomocy posiada wyjątkowy charakter i jest stosowana jedynie w sytuacjach uzasadnionych szczególnymi okolicznościami, z których wynika, iż wnioskodawca nie posiada wystarczających możliwości finansowych, aby zapewnić pokrycie kosztów sądowych związanych z jego udziałem w sprawie. Za każdym razem na stronie ciąży jednak obowiązek wykazania, że jej sytuacja materialna jest na tyle trudna, iż uzasadnia poczynienie odstępstwa od generalnej zasady ponoszenia kosztów sądowych. Z przedłożonego oświadczenia o stanie majątkowym, finansowym i rodzinnym wynika że, sytuacja skarżącego jest rzeczywiście trudna. Skarżący jest inwalidą - rencistą, który nie posiada żadnych oszczędności i utrzymuje się ze świadczenia w wysokości 556,02 zł netto, a jego żona uzyskuje za pracę na - etatu wynagrodzenie w wysokości 450,00 zł. Dodatkowo na ich utrzymaniu pozostaje córka, która nie uzyskuje żadnego dochodu, a rodzina pomaga w opłaceniu kosztów jej studiów. Taka sytuacja pozwala na zaliczenie A. S. do grona osób najuboższych, dla których uiszczenie nawet niewielkiej kwoty tytułem opłat sądowych może stanowić znaczny wysiłek finansowy, a tym samym należy uznać, że w jego obecnej sytuacji nie jest on w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego, co czyni zasadnym jego wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Wobec powyższego na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 w związku z art. 245 § 1 oraz § 3, a także art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji postanowienia. /-/ R. Talaga D.W.d