III SA/Po 425/21

WyrokWSA w Poznaniu2021-12-03

Skład orzekający: Marzenna Kosewska, Marek Sachajko, Piotr Ławrynowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ rentowy prawidłowo odmówił prawa do zwolnienia z opłacania składek za okres marzec-maj 2020 r. z powodu braku zaewidencjonowania wniosku, mimo twierdzeń strony o jego złożeniu do skrzynki podawczej w placówce ZUS?
Ratio decidendi
Organ rentowy dopuścił się naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ nie wyjaśnił w sposób wyczerpujący okoliczności złożenia wniosku o zwolnienie z opłacania składek. W szczególności, organ nie zbadał procedury ewidencjonowania korespondencji składanej do skrzynek podawczych w placówkach ZUS, nie odebrał od strony oświadczenia pod rygorem odpowiedzialności za fałszywe zeznania ani nie przesłuchał strony na okoliczność złożenia wniosku. Brak należytego uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji uniemożliwił realizację zasady przekonywania.
Stan faktyczny
B. Z., prowadzący działalność gospodarczą, złożył wniosek o zwolnienie z opłacania składek za okres marzec-maj 2020 r., twierdząc, że złożył go osobiście do skrzynki podawczej w placówce ZUS. ZUS odmówił zwolnienia, wskazując na brak zaewidencjonowania wniosku. Po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, ZUS utrzymał w mocy swoją decyzję. B. Z. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając organowi nierzetelne postępowanie wyjaśniające.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS Inspektorat w [...] z dnia [...] listopada 2020 r.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Kosewska Sędzia WSA Marek Sachajko Asesor WSA Piotr Ławrynowicz (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 03 grudnia 2021 r. sprawy ze skargi B. Z. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w [...] z dnia [...] stycznia 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy prawa do zwolnienia z opłacania należności z tytułu składek za marzec, kwiecień i maj 2020 roku uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS Inspektorat w [...] z dnia [...] listopada 2020 r., nr [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych/ZUS Inspektorat w [...] pismem z [...] października 2020 r. zwrócił się do B. Z. z wezwaniem do zapłaty należności z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenie zdrowotne za okres od marca do sierpnia 2020 r. na łączną kwotę [...]zł. B. Z. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą Usługi Transportowe [...] w odpowiedzi z [...] października 2020 r. podał, że za okres marzec - maj 2020 r. złożył w kwietniu 2020 r. wniosek do ZUS Inspektorat w [...] o zwolnienie z obowiązku opłacania należności z tytułu składek na druku RDZ, a co do okresu czerwiec - sierpień 2020 r. wskazał, że faktycznie nie dokonywał wpłat i zaległość za ten okres ureguluje do [...] października 2020 r. ZUS II Oddział w [...] Inspektorat w [...] w piśmie z [...] października 2020 r. wskazał, że nie odnotowano wniosku B. Z. o zwolnienie z obowiązku opłacania należności z tytułu składek za okres marzec-maj 2020 r. i za ten okres nie został on zwolniony z ww. obowiązku. B. Z. [...] listopada 2020 r. raz jeszcze zwrócił się do ZUS wskazując, że wniosek o zwolnienie za okres marzec-maj 2020 r. złożył do skrzynki w Inspektoracie ZUS w [...] w kwietniu, w dowód czego przesłał kopię wniosku. Decyzją z [...] listopada 2020 r. ZUS II Oddział w [...] na podstawie art. 31zq ust. 7 ustawy z dnia 2 marca 2020r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. poz. 374 ze zm., dalej: ustawa COVID-19) w zw. z art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2020r., poz. 266 ze zm., dalej: usus) odmówił B. Z. jako płatnikowi składek prawa do zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek za okres marzec - maj 2020 r. W uzasadnieniu organ powołał przepisy art. 31zo ust. 2 i 4 oraz art. 31zq ust. 3 ustawy COVID-19 i stwierdził, że w Kompleksowym Systemie Informatycznym ZUS nie zaewidencjonowano wniosku strony o zwolnienie z obowiązku opłacania należności z tytułu składek za marzec – maj 2020 r. Dlatego odmówiono zwolnienia. B. Z. zwrócił się do organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wskazał ponownie, że dokument RDZ za wskazane miesiące był dostarczony w kwietniu 2020 r. do skrzynki znajdującej się w siedzibie ZUS Inspektorat w [...]. ZUS II Oddział w [...] decyzją z [...] stycznia 2020 r., po rozpatrzeniu ww. wniosku, utrzymało w mocy decyzję z [...] listopada 2020 r. Organ powtórzył argumentację przedstawioną w uprzednio wydanej decyzji podkreślając, że warunkiem przedmiotowego zwolnienia było - zgodnie z art. 31zp ust. 1 pkt 1 ustawy COVID-19 – złożenie wniosku o zwolnienie z obowiązku opłacania należności z tytułu składek za marzec-maj 2020 r. w terminie do [...] czerwca 2020 r. B. Z. wniósł do tutejszego Sądu skargę na powyższą decyzję twierdząc, że wniosek o zwolnienie z obowiązku opłacania należności z tytułu składek za marzec-maj 2020 r., z powodu obostrzeń związanych z COVID-19, złożył – zgodnie ze wskazówkami - do skrzynki znajdującej się w Inspektoracie ZUS w [...]. Niestety nie posiada potwierdzonej kopii wniosku, ponieważ nie była w wysłana za pośrednictwem Poczty Polskiej. W odpowiedzi ZUS II Oddział w [...] wniósł o oddalenie skargi podtrzymując swe dotychczasowe stanowisko. Z uwagi na wniosek pełnomocnika organu i brak sprzeciwu skarżącego Sąd rozpoznał sprawę - na podstawie art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej: Ppsa) - w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Na wstępie wymaga wyjaśnienia, iż stosownie do przepisu art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.) sądy administracyjne kontrolują prawidłowość zaskarżonych aktów administracyjnych, m.in. decyzji ostatecznych, przy uwzględnieniu kryterium ich zgodności z prawem, tj. prawidłowości zastosowania przez organy administracji publicznej przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Decyzja podlega uchyleniu, jeśli sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, o czym stanowi art. 145 § 1 pkt 1 lit. a)-c) Ppsa lub też naruszenie prawa będące podstawą stwierdzenia nieważności decyzji (art. 145 § 1 pkt 2 Ppsa). W myśl art. 134 § 1 Ppsa, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Nie może przy tym wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności (art. 134 § 2 Ppsa). Rozpoznając niniejszą sprawę w granicach tak zakreślonej kognicji Sąd stwierdził, że skarga B. Z. zasługuje na uwzględnienie, albowiem organ dopuścił się naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa). Przedmiotem zaskarżonej decyzji jest odmowa zwolnienia B. Z. jako płatnika składek z obowiązku opłacania należności z tytułu składek wyłącznie za siebie za okres marzec – maj 2020 r. Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy COVID-19, które wprowadziły w czasie stanu epidemii dla osób prowadzących jednoosobową działalność gospodarczą, podmiotów zatrudniających nie więcej niż 49 ubezpieczonych, duchownych oraz spółdzielni socjalnych wsparcie w rodzaju zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek za okres marzec – maj 2020 r. Spór pomiędzy organem a skarżącym dotyczy zagadnienia, czy faktycznie skarżący złożył w placówce (siedzibie) ZUS Inspektorat w [...] wniosek o przedmiotowe zwolnienie. Przepis art. 31zo ust. 2 ustawy COVID-19 określa, że na wniosek płatnika składek, będącego osobą prowadzącą pozarolniczą działalność, o której mowa w art. 8 ust. 6 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2020 r. poz. 266 i 321), zwanej dalej "osobą prowadzącą pozarolniczą działalność", opłacającego składki wyłącznie na własne ubezpieczenia społeczne lub ubezpieczenie zdrowotne, zwalnia się z obowiązku opłacenia nieopłaconych należności z tytułu składek na jego obowiązkowe ubezpieczenia emerytalne i rentowe oraz wypadkowe, dobrowolne ubezpieczenie chorobowe, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy, należne za okres od dnia [...] marca 2020 r. do dnia [...] maja 2020 r., jeżeli prowadził działalność przed dniem [...] kwietnia 2020 r. i przychód z tej działalności w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych uzyskany w pierwszym miesiącu, za który jest składany wniosek o zwolnienie z opłacania składek, o którym mowa w art. 31zp ust. 1, nie był wyższy niż 300% prognozowanego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia brutto w gospodarce narodowej w 2020 r. Zgodnie zaś z art. 31zp ust. 1 pkt 1 ww. ustawy wniosek o zwolnienie z obowiązku opłacania należności z tytułu składek, o których mowa w art. 31zo, należnych za okres od dnia [...] marca 2020 r. do dnia [...] maja 2020 r., zwany dalej "wnioskiem o zwolnienie z opłacania składek", płatnik składek przekazuje do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, nie później niż do dnia [...] czerwca 2020 r. Przepis art. 31zp ust. 4 ustawy COVID-19 w pierwotnym brzmieniu obowiązującym od [...] marca 2020 r. do [...] czerwca 2020 r. zakładał zaś, że wniosek o zwolnienie z opłacania składek może być złożony w formie dokumentu papierowego albo elektronicznego opatrzonego kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym, za pomocą profilu informacyjnego utworzonego w systemie teleinformatycznym udostępnionym przez ZUS. Nadto, zgodnie z art. 31zq ust. 1 ustawy COVID-19 za marzec, kwiecień i maj 2020 r. płatnik składek zobowiązany jest przesyłać deklaracje rozliczeniowe lub imienne raporty miesięczne na zasadach i w terminach określonych w przepisach ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, chyba że zgodnie z tymi przepisami zwolniony jest z obowiązku ich składania. ZUS informuje płatnika składek o zwolnieniu z obowiązku opłacania należności z tytułu składek, o których mowa w ust. 2 (art. 31zq ust. 5 ustawy COVID-19). W przypadku płatnika składek, który utworzył profil informacyjny w systemie teleinformatycznym ZUS, informacja o której mowa w ust. 5, udostępniana jest wyłącznie na tym profilu (art. 31zq ust. 6 ustawy COVID-19). Odmowa zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek, o których mowa w art. 31zo, następuje w drodze decyzji (art. 31zq ust. 7 ustawy COVID-19). Reasumując powyższe przepisy stwierdzić należy, iż przedmiotowe wsparcie w postaci zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tyt. składek płatnik składek mógł uzyskać jedynie na wniosek złożony do ZUS wraz z wymaganą dokumentacją rozliczeniową, chyba, że z tego ostatniego obowiązku płatnik był zwolniony. Odnosząc powołane regulacje do okoliczności niniejszej sprawy wskazać należy, iż spór pomiędzy organem a skarżącym sprowadza się do zagadnienia, czy na gruncie art. 31zp ust. 1 i 4 ustawy COVID-19 organ właściwie zbadał, ocenił i wyjaśnił, że B. Z. – jak stwierdzono w wydanych w sprawie decyzjach - nie złożył wniosku o zwolnienie z obowiązku opłacania należności z tyt. składek za marzec – maj 2020 r. W tym miejscu zważyć należy, że z uwagi na trwający od [...] marca 2020 r. stan epidemii (zgodnie z § 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z 20.03.2020 r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii – Dz. U. poz. 491), ZUS – jak wynika z komunikatów z 3 i 24 kwietnia 2020 r. oraz z 7 maja 2020 r. zamieszczonych na stronie internetowej www.zus.pl – umożliwił płatnikom składek składanie przedmiotowych wniosków w następujących formach: - drogą elektroniczną – przez PUE ZUS, - drogą elektroniczną przez PUE ZUS, za pośrednictwem strony gov.pl (link do strony zewnętrznej), - w formie papierowej – za pośrednictwem poczty, a także - osobiście w placówce ZUS – do skrzynki na dokumenty oznakowanej napisem "Tarcza antykryzysowa" (bez kontaktu z pracownikiem ZUS). Oznacza to, że organ dopuścił w stanie epidemii możliwość osobistego złożenia wniosku o zwolnienie w placówce ZUS do stosownej skrzynki (urny, pojemnika). Skarżący twierdzi, że wniosek o zwolnienie z obowiązku opłacania należności z tyt. składek za okres od marca do maja 2020 r. złożył – zgodnie ze wskazówkami z uwagi na trwającą epidemię - do skrzynki podawczej wystawionej w siedzibie ZUS Inspektorat w [...]. Miało to miejsce – jak wskazał - w kwietniu 2020 r. Tymczasem ZUS wydając decyzję odmowną ograniczył się do wskazania, że na dzień [...] czerwca 2020 r. nie zaewidencjonował wniosku strony. W świetle powołanych regulacji i umożliwienia przez ZUS w stanie epidemii składania wniosków o zwolnienie osobiście do skrzynki na dokumenty w placówkach organu Sąd uznał, że wyjaśnienia zawarte w uzasadnieniach obu decyzji są dalece niewystarczające. Zważyć należy, że do postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją, z mocy art. 180 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 256 ze zm., dalej: Kpa) oraz art. 123 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 266 ze zm., dalej: usus) mają zastosowanie przepisy Kpa. Naczelnymi zasadami postępowania administracyjnego są - zawarte w art. 6 i art. 7 Kpa - zasada praworządności oraz zasada dochodzenia prawdy obiektywnej. Nakładają one na organy prowadzące postępowanie obowiązek wszechstronnego zbadania sprawy pod względem faktycznym i prawnym, w celu ustalenia rzeczywistego stanu sprawy. Emanację zasady prawdy obiektywnej w postępowaniu wyjaśniającym stanowi art. 77 § 1 Kpa określający, iż organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Co istotne, na podstawie art. 75 § 1 Kpa jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że przepis ten nie zawiera zamkniętego katalogu środków dowodowych dopuszczonych w postępowaniu dowodowym, zaś użycie sformułowania "w szczególności" pozwala przyjąć, że wyliczenie to jest jedynie przykładowe. Powyższe oznacza, że ustawodawca nie ograniczył liczby środków dowodowych, za pomocą których organ może dokonać pełnych i zarazem prawidłowych ustaleń faktycznych sprawy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 lutego 2020 r., sygn. II OSK 820/17, dostępny na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Ponadto, zgodnie z art. 107 § 3 Kpa decyzja powinna być należycie uzasadniona, z podaniem m.in. dowodów, na podstawie których określone fakty organ orzekający uznał za udowodnione, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówiono wiarygodności i mocy dowodowej. Uzasadnienie faktyczne i prawne jest ważnym elementem decyzji, ponieważ przedstawia tok rozumowania organu, który doprowadził do wydanego rozstrzygnięcia. Prawidłowo zredagowane uzasadnienie wymaga logicznego i czytelnego przedstawienia przez organ swojego stanowiska. Poprawne pod względem merytorycznym uzasadnienie ma kluczowe znaczenie dla realizacji zasady przekonywania wyrażonej w art. 11 Kpa. Zgodnie z tym przepisem organ administracji jest zobowiązany do wyjaśnienia stronom zasadności przesłanek, którymi kierował się przy załatwieniu sprawy, aby w miarę możliwości doprowadzić do wykonania decyzji bez stosowania środków przymusu. Istotą tej zasady jest to, by każdy uczestnik postępowania był przekonany, że bierze udział w rzetelnie prowadzonym procesie, i że jeżeli zapadło negatywne rozstrzygnięcie, to przyczyną tego są istotne powody (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 czerwca 2019r., sygn. akt II OSK 1352/18, dostępny na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Odnosząc powyższe regulacje procesowe do okoliczności niniejszej sprawy Sąd stwierdza, że wydane w sprawie decyzje ZUS nie posiadają prawidłowych uzasadnień faktycznych, ponieważ organ ograniczył się do lakonicznego podania, że na dzień [...] czerwca 2020 r. nie zaewidencjonowano wniosku strony o zwolnienie z obowiązku opłacenia należności z tyt. składek za marzec – maj 2020 r. Nie wyjaśniono, dlaczego nie dano wiary skarżącemu, że wniosek faktycznie złożył. Obciążając skarżącego obowiązkiem wykazania, że wniosek złożył przed upływem terminu określonego w art. 31zp ust. 1 ustawy COVID-19 ZUS nie podał, czy przy procedurze składania wniosków do pojemników (skrzynek podawczych) wystawionych w placówce ZUS strona miała możliwość wykazania tego w inny sposób niż na podstawie własnych wyjaśnień i z jakich przyczyn nie uwzględnił jej stanowiska. Na tle art. 31zp ust. 4 ustawy COVID-19, powołanych zasad postępowania administracyjnego oraz komunikowanego publicznie przez ZUS dopuszczalnego sposobu składania wniosków o zwolnienie osobiście w placówce ZUS – do skrzynki na dokumenty oznakowanej napisem "Tarcza antykryzysowa" Sąd uznał, iż obowiązkiem organu było wyjaśnienie, w jaki sposób ewidencjowano korespondencję składaną przez płatników składek do urn (skrzynek podawczych), czy ewidencja korespondencji dokonywana była codziennie, czy istnieje dokumentacja potwierdzająca wpływ wniosków za okres, w którym skarżący – jak twierdzi – wniosek złożył, a wreszcie czy praktyka ewidencji wniosków różniła się w zależności od oddziału lub inspektoratu ZUS, czy może była ustandaryzowana. Takich wyjaśnień zabrakło, a mogły one mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Organ na podstawie art. 75 § 1 zd. 1 Kpa jako dowód powinien był dopuścić wszystko, co mogło przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Mógł również – na podstawie art. 75 § 2 Kpa - odebrać od strony na jej wniosek, oświadczenie złożone pod rygorem odpowiedzialności za fałszywe zeznania. Przepis art. 83 § 3 Kpa stosuje się odpowiednio. Podkreślenia wymaga, że badając pod kątem zgodności z prawem zaskarżoną i poprzedzającą ją decyzję z [...] listopada 2020 r. Sąd wziął pod uwagę, iż postępowanie prowadzone przez ZUS przypadło na czas trwającego stanu epidemii, co wiązało się z licznymi powszechnymi ograniczeniami, również natury procesowej. Uwzględniając również realia rozpoznawania wniosków o zwolnienie z obowiązku opłacania należności z tytułu składek, zapewne ich ogromnej liczby, ograniczenia związane z trwającym stanem epidemii, Sąd uznał, że okoliczności te nie mogą uzasadniać niekorzystnych skutków dla jednej strony postępowania – skarżącego. W niniejszej sprawie ZUS nie wyjaśnił przyczyn nieuwzględnienia stanowiska B. Z., nie przedstawił, jak wyglądała procedura składania wniosków do skrzynki podawczej, ani nie stwierdził, czy wykluczone było ewentualne omyłkowe dołączenie wniosku strony do sprawy innego płatnika. Zdaniem Sądu nie można wykluczyć, że przez omyłkę organu mogło dojść do nieprawidłowości, podczas gdy organ nie podał, w jaki realny sposób skarżący mógłby wykazać, że faktycznie przed [...] czerwca 2020 r. złożył wniosek do pojemnika na dokumenty znajdującego się w siedzibie Inspektoratu ZUS w [...]. Jeżeli nawet organ nie był w stanie ustalić, czy strona w kwietniu 2020 r. złożyła przedmiotowy wniosek, powinien był na mocy art. 86 Kpa przesłuchać ją na tę okoliczność. Przepis ten przewiduje bowiem, że jeżeli po wyczerpaniu środków dowodowych lub z powodu ich braku pozostały niewyjaśnione fakty istotne dla rozstrzygnięcia sprawy, organ administracji publicznej dla ich wyjaśnienia może przesłuchać stronę. ZUS nie wyjaśnił zaś dlaczego nie skorzystał z tego rodzaju dowodu. Kierując się zasadą prawdy obiektywnej (art. 7 Kpa) i obowiązkiem zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego (art. 77 § 1 Kpa) ZUS powinien był wyjaśnić, czy w Inspektoracie ZUS w [...], gdzie hipotetycznie skarżący złożył wniosek, istnieją księgi (repertoria) ewidencyjne korespondencji składanej w 2020 r. do pojemników na dokumenty albo inny system ewidencji tego rodzaju korespondencji. Zważywszy, że kluczowe dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy zagadnienie złożenia bądź niezłożenia przedmiotowego wniosku dotyczy okresu kwietnia 2020 r., w którym funkcjonowanie organów, w tym przyjmowanie wniosków o zwolnienie w związku ze stanem epidemii było utrudnione, a jedną z dopuszczalnych form było składanie dokumentów do specjalnego pojemnika przygotowanego przez organ, należało mieć na uwadze, że skarżący ma utrudniony sposób wykazania, iż wniosek doręczył w określonej dacie. Tym bardziej postępowanie wyjaśniające w zakresie ustalenia złożenia danego dokumentu winno być przeprowadzone przez ZUS szczególnie wnikliwie, w sposób budzący zaufanie obywatela do organu (art. 8 § 1 Kpa). Mając na względzie wskazane uchybienia organu Sąd uznał, że ZUS wydając zaskarżoną decyzję dopuścił się naruszenia przepisów postępowania (art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 Kpa), które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Dlatego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 Ppsa Sąd orzekł, jak w sentencji. Sąd równocześnie nie przesądza, iż w ponownie prowadzonym postępowaniu należy domniemywać, że skarżący złożył w kwietniu 2020 r. wniosek o zwolnienie z obowiązku opłacania należności z tytułu składek za osoby ubezpieczone za okres marzec – maj 2020 r. Wskazuje jedynie, że zagadnienie to wymaga rzetelnego, na ile jest to możliwe, zbadania i wyjaśnienia. Należy przy tym zaznaczyć, że w przypadku stwierdzenia, że B. Z. nie złożył w wymaganym terminie wniosku o zwolnienie z obowiązku opłacania należności z tytułu składek, organ powinien rozważyć możliwość zastosowania art. 15zzzzzn2 ustawy COVID-19 (zmiana: Dz. U. z 2020 r. poz. 2255), który wprowadza w okresie obowiązywania stanu epidemii szczególną instytucję przywrócenia terminów określonych przepisami prawa administracyjnego. Powołany przepis obejmuje zdarzenia, które miały miejsce "w okresie obowiązywania stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19". Stan epidemii ogłoszono zaś od [...] marca 2020 r.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło