III SA/Po 439/09

PostanowienieWSA w Poznaniu2009-08-25

Skład orzekający: Sebastian Michalski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych, powinien zostać uwzględniony, gdy strona wykaże, że pomimo posiadania znacznego majątku, jest on obciążony wielomilionowymi hipotekami przymusowymi i zajęciami komorniczymi, co uniemożliwia pokrycie kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący wykazał niemożność poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Pomimo posiadania znacznego majątku, był on obciążony wielomilionowymi hipotekami przymusowymi i zajęciami komorniczymi, a także zobowiązaniami alimentacyjnymi i kredytowymi, co uniemożliwiało spieniężenie mienia i swobodne dysponowanie środkami. W związku z tym, skarżący został zwolniony od kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Skarżący J. L. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej podatku akcyzowego. Skarżący podał, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną i córką, posiada dom i nieruchomość rolną, a jego miesięczne wynagrodzenie wynosi 572,12 zł. Jest zobowiązany do alimentacji w kwocie 600 zł miesięcznie. Podkreślił, że majątek osobisty i majątek żony jest obciążony kredytami bankowymi, a na nieruchomościach ustanowiono hipoteki przymusowe na wielomilionowe kwoty. Skarżący powołał się na wcześniejsze orzeczenie o przyznaniu mu prawa pomocy w innej sprawie.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono Skarżącego od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Sebastian Michalski – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu po rozpoznaniu w dniu 25 sierpnia 2009r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi J. L. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku akcyzowym za miesiące od stycznia do grudnia 2005 roku; postanawia: zwolnić Skarżącego od kosztów sądowych. /-/ Sebastian Michalski Skarżący J. L., w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 50.049,00zł, wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku podał, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną i małoletnią córką (12 lat). Do wnioskodawcy i jego żony należy dom jednorodzinny o pow. 220mkw. oraz nieruchomość rolna o pow. 1.045ha. Żona skarżącego pobiera zasiłek pielęgnacyjny (752,19zł). Wnioskodawca utrzymuje się z wynagrodzenia za pracę (572,12zł miesięcznie). Z tytułu alimentów Skarżący jest obowiązany uiszczać kwotę 600,00zł miesięcznie. Wnioskodawca wyjaśnił, że w okresie od 11.10.2005r. - 24.01.2007r. przebywał w areszcie. W konsekwencji praktycznie zaprzestał prowadzić działalność gospodarczą, zarówno tę, którą wykonywał samodzielnie pod firmą "A" J. L., jak i tę, którą realizował w ramach spółki jawnej z żoną L. J-L. Skarżący podkreślił, że majątek osobisty, majątek należący do żony oraz ten zaangażowany w działalności gospodarczej jest obciążony z tytułu kredytów bankowych; po aresztowaniu banki wypowiedziały umowy kredytowe. Ponadto, na podstawie decyzji o zabezpieczeniu zobowiązań podatkowych, na nieruchomościach ustanowiono hipoteki przymusowe na zabezpieczenie wielomilionowych kwot. Wnioskodawca powołał się na orzeczenie o przyznaniu mu zwolnienia od kosztów sądowych w innym postępowaniu prowadzonym przed tutejszym Sądem. Postanowieniem z dnia 30 czerwca 2009 roku referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu w sprawie zarejestrowanej pod sygn. akt III SA/Po 224/09 przyznał prawo pomocy spółce jawnej prowadzonej przez Skarżącego i jego żonę. Z dokumentów złożonych w powyższym postępowaniu (wyciągi z rachunków bankowych, zeznania podatkowe, orzeczenia sądowe, zajęcia komornicze, zawiadomienia o wpisie hipoteki) wynika, że: - łączny dochód Wnioskodawcy i jego żony w latach 2007-2008 kształtował się na poziomie odpowiednio: 23.516,62zł w roku 2007 oraz 21.771,70 w 2008 roku, - na rzecz Naczelnika Urzędu Skarbowego oraz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wpisano hipoteki przymusowe na łączną kwotę 9.385.085,12zł, - na rachunku bankowym "A" zablokowano kwotę 7.482.783,00zł, a na rachunku bankowych spółki jawnej zajęte zostały środki w wysokości 4.079110.83zł, - przeciwko Skarżącemu prowadzona jest egzekucja sądowa należności alimentacyjnych (bieżących w wysokości po 600,00zł miesięcznie oraz zaległych na łączna kwotę 6.328,32zł), - ponadto przeciwko Skarżącemu i jego żonie toczy się egzekucja na podstawie sądowego tytułu wykonawczego (należność główna wierzytelności dochodzonej przez bank wynosi 792.101,91zł). Powołane dokumenty przedstawiają aktualną sytuację majątkową Wnioskodawcy, dlatego ich kserokopie, na podstawie art. 62 pkt 1 oraz art. 258 §3 w związku z art. 255 p.p.s.a., włączono do akt niniejszej sprawy. Wartość przedmiotu zaskarżenia w niniejszym postępowaniu wynosi 5.004.878,00zł. Przedmiotem drugiej skargi Wnioskodawcy (sygn. akt III SA/Po 438/09) jest decyzja określająca zobowiązanie podatkowe na kwotę 5.924.068,00zł. Według oświadczenia sytuacja majątkowa Skarżącego nie uległa poprawie; licytacja nieruchomości (domu) zaplanowana została na dzień 10 sierpnia 2009 roku. Zgodnie z art. 246 §1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Obecnie Skarżący nie osiąga dochodu z działalności gospodarczej, a środki wolne od egzekucji nie przewyższają kwot niezbędnych na pokrycie kosztów utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Chociaż Wnioskodawca zgromadził znaczny majątek, to jednocześnie wykazał, że sumy dochodzone w toczących się postępowaniach egzekucyjnych wielokrotnie przewyższają posiadane przez niego aktywa. Zastosowane środki egzekucyjne uniemożliwiają spieniężenie posiadanego mienia oraz wyłączają swobodne dysponowanie środkami zgromadzonymi na rachunkach bankowych. Zatem przyjąć należy, że Skarżący nie ma realnych możliwości uiszczenia kosztów sądowych w postępowaniach toczących się przed tutejszym Sądem, w szczególności 109.290,00zł tytułem wpisów od skarg zarejestrowanych pod sygn. akt III SA/Po 438/09 oraz pod sygn. akt III SA/Po 439/09. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 245 §3, art. 246 §1 pkt 2 oraz art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia. /-/ Sebastian Michalski

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło