III SA/Po 457/18

WyrokWSA w Poznaniu2018-11-20

Skład orzekający: Małgorzata Górecka, Mirella Ławniczak, Marek Sachajko

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przejazd wykonywany przez przedsiębiorcę zajmującego się wynajmem pojazdów samochodowych, w ramach serwisowania i dostarczania pojazdów zastępczych, stanowi przewóz na potrzeby własne wymagający zaświadczenia na podstawie ustawy o transporcie drogowym?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że przejazd nie miał charakteru pomocniczego wobec podstawowej działalności gospodarczej strony, lecz służył kontrahentowi i był kalkulowany w cenie najmu, co wyklucza kwalifikację tego przejazdu jako przewozu na potrzeby własne w rozumieniu art. 4 pkt 4 ustawy o transporcie drogowym. Wobec tego nałożona kara pieniężna była niezasadna i decyzje organów administracji zostały uchylone.
Stan faktyczny
Strona prowadzi działalność gospodarczą polegającą na wynajmie i serwisowaniu pojazdów samochodowych. Podczas kontroli stwierdzono, że wykonywała przewóz na potrzeby własne bez wymaganego zaświadczenia, co skutkowało nałożeniem kary pieniężnej. Strona podniosła, że przewóz nie był niezarobkowy, lecz służył kontrahentowi i był kalkulowany w cenie najmu pojazdu.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej oraz decyzję Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego, umorzył postępowanie administracyjne i zasądził zwrot kosztów postępowania na rzecz strony skarżącej.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 20 listopada 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Górecka (spr.) Sędziowie WSA Mirella Ławniczak WSA Marek Sachajko Protokolant: st. sekr. sąd. Sławomir Rajczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 listopada 2018 roku przy udziale sprawy ze skargi X na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za wykonywanie przewozu na potrzeby własne bez wymaganego zezwolenia I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celno – Skarbowego z dnia [...]r. nr [...], II. umarza postepowanie administracyjne, III. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej na rzecz strony skarżącej kwotę [...]złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Uzasadnienie. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej decyzją z dnia [...] r. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika [...] Urzędu Celno – Skarbowego z dnia [...] r. nakładającą na stronę skarżącą karę pieniężną w kwocie [...] zł z tytułu wykonywania przewozu na potrzeby własne bez wymaganego zaświadczenia. Podstawą rozstrzygnięcia był przepis art. 87 ust. 2 i 93 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t.j. Dz. U. 2017, poz. 2200), dalej u.t.d. ze względu na dokonane ustalenia faktyczne, które skutkowały uznaniem, że kontrolowany przejazd był przewozem wykonywanym na potrzeby własne i odbywał się bez wymaganego zaświadczenia. Organ II instancji wskazał w uzasadnieniu decyzji, że w dniu [...] r. dokonano kontroli samochodu specjalnego należącego do strony. Kontrolowany pojazd przewoził [...] również należącą do strony skarżącej. W toku postępowania organ ustalił, że strona uzyskała zaświadczenie na przewozy drogowe na potrzeby własne w dniu [...]r. W toku postępowania strona podniosła, że nie wykonywała przewozu na potrzeby własne, nie był to bowiem niezarobkowy przewóz drogowy. Strona nie ponosi kosztów przewozu, gdyż są one wkalkulowane w cenie najmu pojazdu. Był to przewóz związany z działalnością gospodarczą [...] ( wynajem i serwisowanie [...] ), z umową zawartą z konkretnym kontrahentem. Przewóz służył kontrahentowi a nie samej stronie skarżącej. Organ I instancji decyzją z dnia[...] r. nałożył karę na stronę w kwocie[...] zł, gdyż w jego ocenie doszło do przewozu na potrzeby własne bez wymaganego zaświadczenia. Po rozpatrzeniu odwołania strony organ II instancji stwierdził, że jest ono niezasadne i utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy przywołał brzmienie art. 4 pkt 4 oraz art. 4 pkt. 3 ustawy o transporcie drogowym definiujące pojęcie transportu na potrzeby własne i transportu drogowego. Zdaniem organu w sprawie doszło do przewozu na potrzeby własne wymagającego zaświadczenia. Nie był to przewóz na potrzeby własne kontrahenta strony. Przewozu dokonywał kierowca zatrudniony przez stronę, pojazd należał do strony. Przeważającym przedmiotem działalności gospodarczej strony jest wynajem i dzierżawa pozostałych pojazdów samochodowych. Chodzi o wynajem [...] i ich kompleksową obsługę ( m. in. serwisowanie ). Jeżeli dany samochód nie może być doprowadzony do warsztatu przez najemcę to czynności te wykonuje wynajmujący. Jeżeli awaria wynika z przyczyn nie leżących po stronie najemcy to koszty transportu pojazdu do warsztatu ponosi wynajmujący. Przewóz [...] służył zatem wykonywaniu działalności gospodarczej strony skarżącej. Strona nie wykazała, że przejazd miał charakter odpłatny. W skardze do WSA w Poznaniu strona zarzuciła naruszenie : - art. 4 pkt. 6 lit. a u.t.d. w zw. z przepisami rozporządzenia (WE) nr 561/2006 - art. 4 pkt. 4 u.t.d. -art. 4 pkt. a rozporządzenia (WE) nr 561/2006 - art. 3 lit. g rozporządzenia ( WE ) nr 561/2006 - art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i art. 80 kpa. Strona wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2017 r., poz. 2188) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, iż w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekające w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Stosownie zaś do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 poz. 1302) - zwanej dalej "p.p.s.a.", Sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozpoznając skargę w świetle wyżej wskazanych kryteriów należy uznać, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem skargi jest decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej utrzymująca w mocy decyzję organu pierwszej instancji o nałożeniu na stronę skarżącą kary pieniężnej w wysokości [...] zł za wykonywanie przewozu na potrzeby własne bez wymaganego zaświadczenia. Po przeanalizowaniu akt sprawy Sąd uznał, że organy obu instancji naruszyły obowiązujące przepisy kwalifikując przejazd strony skarżącej jako przewóz na potrzeby własne w rozumieniu art. 4 pkt 4 ustawy z dnia 06 września 2001r. o transporcie drogowym, wymagający posiadania odpowiedniego zaświadczenia. Organy nie zakwestionowały tego, że strona nie prowadzi działalności w zakresie transportu drogowego, lecz zajmuje się wynajmem pojazdów samochodowych. Według wpisu w Krajowym Rejestrze Sądowym prowadzi działalność polegającą przede wszystkim na wynajmie i dzierżawie pojazdów samochodowych. Zgodnie z wyjaśnieniami strony celem jej działalności nie jest dostarczanie pojazdów osobom wynajmującym lub ich odbieranie od nich, lecz wynajem [...]. Dostarczanie lub odbieranie samochodów występuje jedynie w przypadku napraw. Strona skarżąca w ramach swojej działalności zapewnia usługi związane z najmem samochodów ( serwisowanie ). Oznacza to, że przedmiotem umowy jest najem samochodu, ale strona - w ramach umów z klientami - zapewnia swoim kontrahentom, iż w przypadku awarii dostarczy im samochód zastępczy, co stanowi istotny element każdej zawieranej umowy. Dostawa samochodu zastępczego odbywa się w ramach naprawy wynajmowanego pojazdu. A zatem naprawy i dostarczenia pojazdów zastępczych w ramach napraw wynikają z podstawowej działalności strony, którą stanowi najem i serwisowanie pojazdów, wobec czego przejazdów do i od klienta nie można uznawać za wykonywane pomocniczo, gdyż zarówno wynajem jak i serwisowanie, odbiór pojazdów z awarią oraz dostarczanie pojazdów zastępczych w ramach napraw wynika bezpośrednio z umów zawartych z klientami. Organ powołał w uzasadnieniu decyzji wyjaśnienia strony , lecz ostatecznie poprzestał na literowym brzmieniu zapisów KRS złożonego w aktach administracyjnych sprawy . Strona skarżąca wnosiła o jej przesłuchanie, czego organ odwoławczy nie uczynił w ogóle nie dając wyrazu swemu rozstrzygnięciu. Nie znane więc są motywy odmowy . Wobec powyższego słusznie zdaniem Sądu stwierdziła strona skarżąca, że nie jest prawidłowe twierdzenie organu, iż przejazd dokonywany w chwili kontroli przez stronę skarżąca stanowi transport drogowy w postaci przejazdu drogowego wykonywanego przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej. Ustawodawca wyodrębnił z pojęcia transportu drogowego niezarobkowy przewóz drogowy (przewóz na potrzeby własne), który uzależnił od łącznego spełnienia wskazanych w art. 4 pkt 4 lit. a-d u.t.d. przesłanek, a to oznacza, że niespełnienie choćby jednej z nich wyklucza możliwość zakwalifikowania konkretnego przejazdu jako przewozu na potrzeby własne. Ustawodawca w definicji przewozu na potrzeby własne odnosi się do pomocniczego charakteru przejazdu w stosunku do wykonywanej działalności gospodarczej. Charakter pomocniczy oznacza, że przejazd służy wyłącznie przedsiębiorcy, a koszty z nim związane powinny być pokryte również przez przedsiębiorcę. W przedmiotowej sprawie kontrolowany przejazd nie miał charakteru pomocniczego, nie służył on bowiem stronie skarżącej, a jego koszty są kalkulowane w ramach wynagrodzenia z umowy najmu. Mając na uwadze powyższe Sąd doszedł do przekonania, że działalność gospodarcza skarżącej strony nie polega na wykonywaniu transportu drogowego rzeczy lub osób i tym samym nie jest działalnością licencjonowaną. Przedmiotowy przejazd nie był ponadto przejazdem na potrzeby własne w rozumieniu art. 4 pkt. 4 u.t.d., wymagającym zaświadczenia. Wobec powyższego Sąd uznał, że na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit. a zachodzi podstawa do uchylenia wydanych w sprawie decyzji. Mając ponadto na uwadze, że spór dotyczył wykładni obowiązujących przepisów i w sprawie nie zachodzi konieczność ponownego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, Sąd uznał że zachodzi podstawa do umorzenia postępowania administracyjnego. Dlatego też Sąd działając na podstawie art. 145 § 3 p.p.s.a. orzekł jak w pkt. II wyroku. W oparciu o art. 200 i art. 205 § 1 i 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 pkt 1 ppkt 1 lit. a rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. 2018. 265) Sąd postanowił jak w pkt. III wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło