III SA/Po 458/12

PostanowienieWSA w Poznaniu2012-04-20

Skład orzekający: Sebastian Michalski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego powinien zostać uwzględniony, jeśli strona jest już ustawowo zwolniona z kosztów sądowych w postępowaniu dotyczącym ubezpieczeń społecznych?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skoro strona skarżąca korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych na mocy art. 239 pkt 1 lit. e PPSA, żądanie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowe. Jednocześnie, oceniając sytuację majątkową i rodzinną skarżącego, sąd uznał, że odmowa przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego spowodowałaby ograniczenia w realizacji prawa do sądu ponad funkcje ustawowo przypisane kosztom postępowania, co uzasadniało ustanowienie pełnomocnika.
Stan faktyczny
Skarżący K. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, w sprawie ze skargi na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającą umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek. Skarżący dołączył dokumenty dotyczące swojej sytuacji majątkowej i rodzinnej. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
1. Ustanowiono dla K. S. radcę prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych w [...]. 2. Odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie (zwolnienia od kosztów sądowych).

Pełny tekst orzeczenia

20 kwietnia 2012 roku Sebastian Michalski – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu po rozpoznaniu w dniu 20 kwietnia 2012 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi K. S. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] stycznia 2012 roku Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek; postanawia 1. ustanowić dla K. S. radcę prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych w [...], 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Skarżący K. S. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Do wniosku Skarżący załączył orzeczenie WSA w Poznaniu z dnia 14 marca 2012 roku o przyznaniu prawa pomocy w zakresie ustanowienia doradcy podatkowego (sygn. akt I SA/Po 288/11) oraz dokumenty dotyczące wstrzymania wypłaty świadczeń rentowych, wysokości wynagrodzenia za pracę i prowadzenia egzekucji z wynagrodzenia za pracę. Odnosząc się do żądania wniosku w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych wyjaśnić należy, że strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych nie ma obowiązku uiszczania opłat sądowych – art. 239 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.). W konsekwencji uznać należy, że Skarżący korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych - co oznacza całkowite zwolnienie strony z obowiązku wnoszenia, zarówno opłat sądowych, jak i ponoszenia wydatków. Tym samym w okolicznościach niniejszej sprawy żądanie zwolnienia od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowe. Dlatego, bez względu na sytuację majątkową i rodzinną Wnioskodawcy, należało odmówić mu prawa pomocy w tym zakresie. Na podstawie oświadczenia majątkowego oraz dokumentów zgromadzonych w aktach administracyjnych ustalono, że Skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z H. D. Wnioskodawca uzyskuje dochody z wynagrodzenia za pracę (1.923zł brutto miesięcznie). Osoba, z którą Wnioskodawca prowadzi gospodarstwo domowe utrzymuje się ze świadczeń emerytalnych (1.317zł brutto miesięcznie). Od marca 2012 roku Wnioskodawca nie otrzymuje świadczeń rentowych. Wynagrodzenie za pracę Wnioskodawcy jest obciążone z tytułu egzekucji. Kwota wolna od egzekucji to: w styczniu 2012 roku - 990zł, w lutym 2012 roku - 1.069zł, a w marcu 2012 roku - 1.138zł. Wnioskodawca nie posiada oszczędności, nieruchomości, ani przedmiotów wartościowych powyżej 3000euro. Sytuacja majątkowa i rodzinna Skarżącego uzasadnia ocenę, że nie jest on w stanie, bez ograniczeń w zaspokajaniu podstawowych potrzeb życiowych, wygospodarować środków finansowych na wynagrodzenie pełnomocnika z wyboru. Wysokość uzyskiwanych dochodów nie przewyższa kosztów utrzymania koniecznego dla jednej osoby. Skarżący nie może liczyć na pomoc osoby, z którą prowadzi gospodarstwo domowe, albowiem wysokość jej dochodów nie przewyższa kosztów utrzymania koniecznych jej i jej córki. W tych okolicznościach odmowa przyznania prawa pomocy powodowałaby ograniczenia w realizacji prawa do sądu ponad funkcje ustawowo przypisane kosztom postępowania. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 §1 pkt 1 i pkt 2 w związku z art. 239 pkt 1 lit e oraz na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło