III SA/Po 470/12

WyrokWSA w Poznaniu2012-06-28

Skład orzekający: Sędzia WSA Szymon Widłak, Sędzia WSA Walentyna Długaszewska, Sędzia WSA Małgorzata Górecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy dla przyznania premii zalesieniowej w ramach pomocy na zalesienie, konieczne jest przedłożenie umów dzierżawy z roku poprzedzającego rok złożenia wniosku, jeśli przepisy rozporządzenia nie wskazują wprost na taki obowiązek w odniesieniu do umów dzierżawy?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy błędnie zinterpretowały przepisy rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, wymagając przedłożenia umów dzierżawy z roku poprzedzającego rok złożenia wniosku o pomoc na zalesianie w celu przyznania premii zalesieniowej. Zdaniem Sądu, powołany § 9 ust. 5 pkt 5 rozporządzenia nie nakłada takiego obowiązku w odniesieniu do umów dzierżawy, a jedynie dotyczy dokumentów potwierdzających dochody inne niż rolnicze. W związku z tym, organy naruszyły przepisy postępowania, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Skarżący W. C. ubiegał się o przyznanie pomocy na zalesienie, w tym premii zalesieniowej. Organy odmówiły przyznania premii zalesieniowej, argumentując, że skarżący nie osiąga 25% dochodów z rolnictwa, a także nie przedłożył wymaganych umów dzierżawy z roku poprzedzającego rok złożenia wniosku. Skarżący wniósł skargę do WSA, kwestionując decyzje organów. WSA uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję w części dotyczącej premii zalesieniowej.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w części dotyczącej przyznania premii zalesieniowej w wysokości 0,00 zł. Zasądził od Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania i stwierdził, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 28 czerwca 2012 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Szymon Widłak Sędziowie WSA Walentyna Długaszewska ( spr.) WSA Małgorzata Górecka Protokolant: sekr. sąd. Anna Zys-Ruszkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 czerwca 2012 roku przy udziale sprawy ze skargi W. C. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 25 stycznia 2012r. nr [...] w przedmiocie przyznania pomocy na zalesienie I. uchyla zaskarżoną decyzję utrzymującą w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 23 września 2011r. nr [...] w części dotyczącej punktu 3 tj. w zakresie przyznania premii zalesieniowej w wysokości 0,00 zł (zero złotych) oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 23 września 2011r. nr [...] w części dotyczącej punktu 3 tj. w zakresie przyznania premii zalesieniowej w wysokości 0,00 zł (zero złotych), II. zasądza od Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz skarżącego kwotę [...],- zł ([...]złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania, III. stwierdza, ze zaskarżona decyzja nie może być wykonana. W. C. wnioskiem z dnia 31 sierpnia 2010r. wystąpił o przyznanie pomocy na zalesianie na 2010r. obejmującej wsparcie na zalesianie, premię pelengacyjną i premię zalesieniową. Do wniosku dołączył plan zalesiania, odpis księgi wieczystej [...], oświadczenie współwłaściciela o wyrażeniu zgody na zalesienie, PIT 11 o za 2009r., oświadczenie o dochodach z pracy w gospodarstwie rolnym, oraz umowę dzierżawy gruntów z dnia 15 sierpnia 2010r. Uzupełniając wniosek na wezwanie organu wnioskodawca przedłożył następujące dokumenty: Postanowieniem z dnia 26 listopada 2010r. Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa potwierdził spełnienie przez wnioskodawcę warunków do przyznania pomocy na zalesianie. W dniu 10 maja 2011r. W. C. złożył w Biurze Powiatowym zmienne do wniosku, w których zmienił termin wykonania zalesiania na wiosnę 2011r. oraz oświadczenie o wykonaniu zalesienia zgodnie z planem zalesienia potwierdzone przez Nadleśnictwo G. Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa decyzją z dnia 23 września 2011r., nr[...], wydaną na podstawie art. 20 ust 2 pkt 1 ustawy z dnia 7 marca 2007 roku o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. z 2007 roku , Nr 64, poz. 427 ze zm.), §13 ust. 2 i §19 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 19 marca 2009r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Zalesianie gruntów rolnych oraz zalesianie gruntów innych niż rolne" objętego programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 ( Dz. U. z 2009r. Nr 48, poz. 390 ze zm.), art. 104 §1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 roku, Nr 98, poz. 1071 ze zm.) przyznał W. C. płatność z tytułu: 1. wsparcia na zalesianie w wysokości [...] zł., 2. premii pielęgnacyjnej w wysokości [...], 3. premii zalesieniowej w wysokości [...]zł. Uzasadniając odmowę przyznania premii zalesieniowej organ wskazał, że analiza dokumentacji złożonej wraz z wnioskiem wykazuje, ze wnioskodawca nie osiąga 25% dochodów z rolnictwa, co, zgodnie z § 8 ust. 8 ww. rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 19 marca 2009r jest warunkiem przyznania rolnikowi premii zalesieniowej. W odwołaniu W. C. wskazał na dołączone do wniosku decyzje dotyczące podatku rolnego oraz 4 umowy dzierżawy zawarte w dniu 15 sierpnia 2010r. podnosząc, ze z załączonych decyzji i umów dzierżawy wynika, że spełnia kryteria uzyskania premii zalesieniowej. Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa decyzją z dnia 25 stycznia 2012 roku, nr [...], wydaną na podstawie art. 138 §1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r, Nr 98, poz. 1071 ze zm.), art. 10 ust 1 i 2 ustawy z dnia 9 maja 2008 roku o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2008 roku, nr 98, poz. 634 ze zm.), art. 20 ust 1 ustawy z dnia 7 marca 2007 roku o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. Nr 64, poz. 427 ze zm.) utrzymał w mocy decyzję organu I Instancji. W uzasadnieniu organ wskazał, że wnioskodawca przedstawił umowy dzierżawy z dnia 15 sierpnia 2010r., natomiast , zgodnie z § 9 ust. 5 pkt 5 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 19 marca 2009r. składając wniosek o pomoc na zalesianie w roku 2010, powinien złożyć wraz z dokumentami potwierdzającymi dochód w 2009r., obok zaświadczenia o posiadanej ilości hektarów przeliczeniowych umowy dzierżawy dotyczące roku 2009, poprzedzającego rok, w którym złożono wniosek zalesieniowy. Dokumenty takie nie zostały załączone ani do wniosku, ani do odwołania wniesionego od decyzji organu I instancji. Organ odwoławczy wskazał również, że dla wyliczenia dochodu z gospodarstwa rolnego należało wziąć pod uwagę dane wynikające z Obwieszczenia prezesa GUS z dnia 23 września 2009r., nie zaś, jak to wynika z decyzji organu I instancji Obwieszczenia z dnia 22 września 2010r., Jednakże, jak wskazał organ, nie miało to znaczącego wpływu na rozstrzygnięcie zawarte w decyzji Kierownika Biura powiatowego ARiMR. Jak wskazał organ odwoławczy W. C. osiągnął dochód z rolnictwa w wysokości [...] zł ([...] ha przeliczeniowe x [...] zł - Obwieszczenie Prezesa GUS z dnia 22 września 2009r.Dochód spoza rolnictwa wyniósł natomiast [...] zł – PIT – 11 – pole 38.Dochód uzyskany z rolnictwa stanowi zatem 17,36 % całkowitego dochodu, zatem wnioskodawca nie kwalifikuje się do otrzymania płatności w ramach premii zalesieniowej. W. C. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w części przyznającej skrzącemu premię zalesieniową w wysokości 0,00zł. Zaskarżonej decyzji zarzucił: - naruszenie art. 8 kpa w zw. z art. 9 kpa poprzez niedoinformowanie skarżącego o istotnych okolicznościach faktycznych i prawnych, nie udzielenie mu niezbędnych wskazówek i pouczeń, a także przez wprowadzenie w błąd , co do spełnienia niezbędnych przesłanek do przyznania pomocy na zalesianie, - naruszenie § 13 ust. 2 rozporządzenia poprzez niezałatwienie sprawy w terminie. W odpowiedzi na skargę Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga jest uzasadniona, aczkolwiek z innych powodów, aniżeli w niej przedstawione. Przedmiotem zaskarżenia jest decyzja organów Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w części, w której nie przyznano skarżącemu premii zalesieniowej w ramach pomocy na zalesienie na 2010 rok. Materialnoprawną podstawę przyznania pomocy na zalesianie, o którą ubiega się skarżący, stanowi ustawa z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. Nr 64, poz. 427 ze zm.) oraz rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 19 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Zalesianie gruntów rolnych oraz zalesianie gruntów innych niż rolne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2009r.,Nr 48, poz. 390 ze zm.). Zgodnie z art. 10 ust. 1 ww. ustawy pomoc jest przyznawana na wniosek osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej jeżeli wnioskodawca spełnia warunki przyznania pomocy określone w przepisach, o których mowa w art. 1 pkt 1, oraz w przepisach wydanych na podstawie art. 29 ust. 1 pkt 1, stanowiącym delegację ustawową dla ww. rozporządzenia. Zgodnie z § 8 ust. 1 ww. rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 19 marca 2009 r.( Dz. U. Nr 48, poz.390 ze zm.), zwanego dalej rozporządzeniem, pomoc na zalesianie obejmuje: 1) wsparcie na zalesienie - stanowiące jednorazową, zryczałtowaną płatność z tytułu poniesionych kosztów zalesienia i ewentualnego ogrodzenia uprawy leśnej w przeliczeniu na hektar zalesionych gruntów, wypłacaną w pierwszym roku, licząc od dnia wykonania zalesienia, 2) premię pielęgnacyjną - stanowiącą zryczałtowaną płatność z tytułu poniesionych kosztów prac pielęgnacyjnych oraz ochrony uprawy leśnej przed zwierzyną w przeliczeniu na hektar zalesionych gruntów, wypłacaną corocznie przez 5 lat, licząc od dnia wykonania zalesienia, 3) premię zalesieniową - stanowiącą zryczałtowaną płatność z tytułu utraconych dochodów wynikających z przeznaczenia gruntów rolnych na grunty leśne w przeliczeniu na hektar zalesionych gruntów, wypłacaną corocznie przez 15 lat, licząc od dnia wykonania zalesienia. Jak wynika z zaskarżonej decyzji, W. C. otrzymał pomoc w postaci wsparcia na zalesianie oraz premię pielęgnacyjną. Organ odmówił natomiast przyznania premii zalesieniowej. Z ustaleń, które legły u podstaw zaskarżonego rozstrzygnięcia wynika, że wnioskodawca nie osiąga 25% dochodów z rolnictwa, w związku z czym nie spełnia warunku wskazanego w § 8 ust. 8 rozporządzenia. Dla wyliczenia dochodów z rolnictwa organ I instancji przyjął 5.474 ha przeliczeniowych oraz wysokość przeciętnego dochodu z pracy w indywidualnych gospodarstwach rolnych z 1 ha przeliczeniowego, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z 2010r, przyjmując, że dochód ten wyniósł [...] zł. Dochód skarżącego spoza rolnictwa wyniósł natomiast [...] zł. Organ odwoławczy uznał, że Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa prawidłowo dokonał weryfikacji wniosku o przyznanie premii na zalesianie i złożonych dokumentów, przyjmując do wyliczenia formy i wysokości przysługujących płatności oprócz danych zawartych we wniosku i planie zalesienia zaświadczenie z Urzędu Gminy M. o posiadaniu 8,41 ha fizycznych i 5,4740 ha przeliczeniowych oraz informację o dochodach i pobranych zaliczkach na podatek dochodowy PIT – 11 za 2009 rok. Organ odwoławczy zwrócił jedynie uwagę, że wyliczając dochód z gospodarstwa rolnego organ I instancji powinien był dokonać tego na postawie obwieszczenia Prezesa GUS z dnia 23 września 2009r., co jednak, jak wskazał organ, nie miało znaczącego wpływu na rozstrzygnięcie., gdyż dochód uzyskany przez skarżącego z rolnictwa, w roku poprzedzającym złożenie wniosku, stanowi 17,36% całkowitego dochodu. Organ odnosząc się natomiast do przedłożonych przez skarżącego dokumentów w postaci umów dzierżawy gruntów, wskazał, że zgodnie z § 9 ust. 5 pkt 5 rozporządzenia do wniosku o pomoc dołącza się dokument potwierdzający wysokość dochodów innych niż określone w § 3 pkt 1, uzyskanych w roku poprzedzającym rok, w którym został złożony wniosek o pomoc, albo zaświadczenie naczelnika urzędu skarbowego o braku tych dochodów - jeżeli rolnik ubiega się o pomoc na zalesianie gruntów rolnych w zakresie premii zalesieniowej. W. C. przedstawił umowy dzierżawy z dnia 15 sierpnia 2010r. Zdaniem organu zaś, składając wniosek na zalesianie w roku 2010 powinien był złożyć, wraz z dokumentami potwierdzającymi osiągnięty dochód w 2009r., obok zaświadczenia o posiadanej ilości hektarów przeliczeniowych, umowy dzierżawy dotyczące roku 2009, tj. roku poprzedzającego rok, w którym złożono wniosek. Jak wskazał organ dokumenty takie nie zostały dołączone przez wnioskodawcę do wniosku o przyznanie pomocy, jak również do pisma odwoławczego. W związku z czym organ uznał, że wnioskodawca nie kwalifikuje się do przyznania płatności w ramach premii zalesieniowej, gdyż nie spełnia warunków określonych w § 8 ust 8 ww. rozporządzenia. Zdaniem Sądu, odnosząc się do oceny dowodów przedłożonych przez skarżącego, dokonanej przez Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa należy zauważyć, że zgodnie z § 8 ust. 8 rozporządzenia premia zalesieniowa jest przyznawana rolnikowi uzyskującemu co najmniej 25 % dochodów z rolnictwa.. Przy czym, jak wynika z § 3 pkt 1 rozporządzenia przez dochody z rolnictwa rozumie się: a) dochody z pracy w gospodarstwie rolnym obliczone na podstawie liczby hektarów przeliczeniowych, stanowiącej podstawę opodatkowania podatkiem rolnym, ustalonej na podstawie przepisów ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz. U. z 2006 r. Nr 136, poz. 969, z późn. zm.), oraz wysokości przeciętnego dochodu z pracy w indywidualnych gospodarstwach rolnych z 1 ha przeliczeniowego, ogłoszonej przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego w roku poprzedzającym rok, w którym złożono wniosek o pomoc, na podstawie art. 18 tej ustawy lub b) dochody z tytułu prowadzenia działów specjalnych produkcji rolnej w roku poprzedzającym rok, w którym złożono wniosek o pomoc. Z materiału zgromadzonego w aktach sprawy wynika, że W. C. poza zaświadczeniem z Urzędu Gminy M. dot. Ilości posiadanych gruntów, przedstawił umowy dzierżawy gruntów rolnych uzupełniając materiał dowodowy w postępowaniu odwoławczym o decyzje dotyczące podatku rolnego od nieruchomości. Skarżący podniósł także, że posiada łącznie 13.1803 ha przeliczeniowych, nie zaś , jak przyjął organ, 5.474 ha. Organ odnosząc się do przedłożonych przez skarżącego umów dzierżaw, wskazał na § 9 ust. 5 pkt 5 rozporządzenia, wyjaśniając, że W. C. składając wniosek o pomoc na zalesianie w roku 2010r. powinien przedłożyć umowy dzierżawy dotyczące roku 2009r. Należy jednak zauważyć, że z powołanego § 9 ust. 5 pkt 5 rozporządzenia wynika, iż do wniosku o pomoc dołącza się dokument potwierdzający wysokość dochodów innych niż określone w § 3 pkt 1, uzyskanych w roku poprzedzającym rok, w którym został złożony wniosek o pomoc. Z samego brzmienia wskazanego przepisu wynika zatem, że nie może on dotyczyć przedłożonych przez skarżącego umów dzierżawy, jak również z przepisu tego nie wynika obowiązek, na który wskazuje organ, tj. przedłożenia umów dzierżawy dotyczących roku 2009r. Zdaniem Sądu, obowiązek taki nie wynika również z wyżej powołanego § 3 pkt 1 rozporządzenia, który jedynie w odniesieniu do obwieszczenia Prezesa GUS, dotyczącego wysokości przeciętnego dochodu z pracy w indywidualnych gospodarstwach rolnych, wskazuje, że mają to być dane ogłoszone przez Prezesa GUS w roku poprzedzającym rok, w którym złożono wniosek o pomoc. Umowy dzierżawy gruntów przedłożone do sprawy przez W. C., wbrew stanowisku organów, nie stanowią zatem dokumentów, o których mowa w ww. § 9 ust. 5 pkt 5 rozporządzenia, tj. dokumentów potwierdzających wysokość dochodów innych niż określone w § 3 pkt 1, uzyskanych w roku poprzedzającym rok, w którym został złożony wniosek o pomoc. Wobec powyższego, należy uznać, że organ nie dokonał we właściwy sposób oceny dowodów przedłożonych przez skarżącego dla wykazania liczby posiadanych gruntów, dla celu, jakim jest ustalenie uzyskiwanego dochodu z rolnictwa, czym naruszył przepisy postępowania – art. 21 ust 1 i 2 pkt 2 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. 2007 r., Nr 64, poz. 427 ze zm.), art. 107 § 3 kpa w zw. z art. 11 kpa, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ uwzględni poczynione wyżej rozważania, które stanowią jednocześnie wskazania do dalszego postępowania. Mając na względzie powyższe Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c , art. 200 i art. 152 ustawy z 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153poz.1270)/ orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło