III SA/Po 471/07

WyrokWSA w Poznaniu2008-02-13

Skład orzekający: Walentyna Długaszewska, Marzenna Kosewska, Szymon Widłak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może oprzeć rozstrzygnięcie w sprawie przyznania płatności bezpośrednich na materiale dowodowym zgromadzonym w innym postępowaniu administracyjnym, dotyczącym innego wnioskodawcy, bez zapewnienia stronie czynnego udziału w postępowaniu?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji publicznej naruszyły przepisy postępowania, opierając rozstrzygnięcie w sprawie E. K. na materiale dowodowym zgromadzonym w postępowaniu dotyczącym J. G. bez zapewnienia stronie czynnego udziału w postępowaniu zgodnie z art. 10 § 1 KPA. Brak konfrontacji materiału dowodowego z aktami sprawy skarżącej oraz brak możliwości wypowiedzenia się strony co do zebranych dowodów stanowi kwalifikowaną wadę procesową, uzasadniającą uchylenie zaskarżonych decyzji.
Stan faktyczny
E. K. złożyła wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych. Po wydaniu decyzji przyznającej płatności, organ stwierdził nieważność tej decyzji ze względu na rażące naruszenie prawa, wskazując na wątpliwości co do użytkownika spornej działki ewidencyjnej. Postępowanie zostało wznowione, a następnie wydano decyzję odmawiającą przyznania płatności. E. K. zaskarżyła tę decyzję, a Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za zasadną, uchylając zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, zasądził od Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR na rzecz skarżącej zwrot kosztów sądowych oraz stwierdził, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Walentyna Długaszewska (spr.) Sędzia WSA Marzenna Kosewska As. sąd. Szymon Widłak Protokolant : st. sekr. sąd. Barbara Dropek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 lutego 2008 r. przy udziale sprawy ze skargi E. K. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych. I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa nr [...] z dnia [...] roku, II. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz skarżącej kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych, III. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/Sz. Widłak /-/W. Długaszewska /-/M. Kosewska WSA/wyr. 1- sentencja wyroku E. K. w dniu [...]r. złożyła wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych i o przyznanie płatności z tytułu wsparcia działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok [...]. We wniosku zadeklarowała do dopłaty działki ewidencyjne o numerach [...] i [...] leżące w województwie [...], powiat [...], gmina R. Kierownik Biura Powiatowego w dniu [...] wezwał wnioskodawczynię do złożenia wyjaśnień dotyczących stwierdzonych nieścisłości, wskazując, iż: - działka ewidencyjna o numerze [...] nie znajduje się w ewidencji gruntów, - suma powierzchni działek rolnych zadeklarowanych na działce ewidencyjnej [...] we wszystkich wnioskach jest większa od całkowitej powierzchni tej działki wynikającej z ewidencji, - suma powierzchni działek rolnych położonych na działce [...] jest większa od sumarycznej powierzchni dopuszczalnych typów użytków uprawnionych do uzyskania uzupełniającej płatności obszarowej występujących na tej działce ewidencyjnej zgodnie z ewidencja gruntów, - działka rolna A jest położona na działkach ewidencyjnych, dla których podano błędne dane identyfikacyjne, - działka rolna C jest położona na działkach ewidencyjnych, dla których podano błędne dane identyfikacyjne, - działka rolna B jest położona na działkach ewidencyjnych, dla których podano błędne dane identyfikacyjne, Decyzją z dnia [...] roku Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa przyznał E. K. płatność w łącznej wysokości [...] złotych na rok [...], w tym z tytułu Jednolitej Płatności Obszarowej w wysokości [...] zł i Uzupełniającej Płatności Obszarowej w wysokości [...] zł. Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, decyzją Nr [...] z dnia [...] roku, działając na podstawie art. 156 §1 pkt 2 i art. 158 §1 Kodeksu postępowania administracyjnego, w zw. z art. 5a ust. 3 i ust. 4 ustawy z dnia 29 grudnia 1993 roku o utworzeniu Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, stwierdził nieważność decyzji Kierownika Biura Powiatowego z dnia [...] przyznającej E. K. płatności bezpośrednie do gruntów rolnych. W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż w toku czynności zmierzających do wydania decyzji nastąpiło rażące naruszenie prawa. W toku postępowania przed organem I instancji nie zachowano należytej staranności celem wyjaśnienia, któremu z producentów rolnych przysługiwały płatności. Okazało się bowiem, iż działka ewidencyjna o numerze [...] została zgłoszona również przez innego wnioskodawcę – J. G. Na podstawie materiału dowodowego zebranego w sprawie toczącej się z wniosku J. G. Kierownik Biura Powiatowego ustalił, że E. K. nie użytkowała w roku [...] gruntów rolnych znajdujących się na działce [...]. E. K. w dniu [...] roku złożyła odwołanie od wskazanej wyżej decyzji. Prezes Agencji i Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa decyzją Nr [...] z dnia [...] roku uchylił w całości zaskarżoną decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, nr [...] z dnia [...] roku i umorzył postępowanie pierwszej instancji. W uzasadnieniu Prezes Agencji wskazał, iż ustalenia faktycznego stanu posiadania działki ewidencyjnej nr [...] dokonane po wydaniu przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR decyzji z dnia [...] roku przyznającej E. K. płatności bezpośrednie do gruntów rolnych na rok [...] nie stanowią przesłanki do stwierdzenia nieważności tej decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 Kpa. Natomiast są one istotne i mają znaczenie prawne, ponieważ dotyczą przedmiotu sprawy, a w konsekwencji mają wpływ na zmianę treści decyzji w kwestii zasadniczej. Dlatego też, w oparciu o art. 145 § 1 pkt 5 Kpa powodują konieczność wznowienia postępowania przez Kierownika Biura ARiMR. Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa postanowieniem Nr [...] z dnia [...] roku, z urzędu wznowił postępowanie administracyjne zakończone decyzją Nr [...] z dnia [...] roku. W dniu [...] roku wydał decyzję Nr [...] o uchyleniu decyzji dotychczasowej i odmowie przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytułu cukru z sankcjami w okresie trzech lat kalendarzowych. W uzasadnieniu decyzji wskazał, iż w wyniku kontroli administracyjnej krzyżowej powierzchni całkowitej stwierdzono, że o płatności na działkę [...] ubiega się również inny producent – J. G. Jak wskazał organ, w odpowiedzi na wezwanie nr [...] z dnia [...] do złożenia wyjaśnień, E. K. oświadczyła, że jest właścicielem i użytkownikiem przedmiotowej działki, przedstawiła wypis z rejestru gruntów. J. G. również oświadczył, że omawianą działkę użytkuje, lecz chcąc uniknąć konfliktu z właścicielem wykreślił ją ze swojego wniosku. Jak wynika dalej z uzasadnienia, w postępowaniu dotyczącym wniosku o przyznanie płatności J. G., które toczyło się na skutek wydania przez Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR decyzji nr [...] z [...] (akta administracyjne), którą uchylono decyzję odmawiającą J. G. prawa do przyznania płatności, Kierownik Biura wezwał obie strony do złożenia wyjaśnień, bądź innych dowodów potwierdzających posiadanie i użytkowanie spornej działki ewidencyjnej nr [...]. W obecności pracowników Biura, pouczone o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań strony złożyły zeznania, pisemne oświadczenia świadków oraz inne dowody. W imieniu E. K. zeznania składał jej mąż K. K. Każda ze stron podpisała pisemne oświadczenie, iż sporną działkę użytkowała. Decydującym było zeznanie K. K., który oświadczył, że J. G. użytkuje przedmiotową działkę usługowo, za swoją pracę ma zapłacone, pozostałe koszty związane ze środkami produkcji ponoszą Państwo K. K. zeznał także, że nigdy nie było umowy o dzierżawie, a formę użytkowania uzgodniono ustnie. W związku z powyższym Kierownik Biura powiatowego w dniu [...] roku wydał decyzję o odmowie przyznania płatności J. G. Decyzję tę ponownie uchylił Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w dniu [...]. Rozpoznając ponownie sprawę J. G., Kierownik Biura wezwał świadków wskazanych przez J. G. Potwierdzili oni fakt, iż na przedmiotowej działce podczas zabiegów uprawowych widywali wyłącznie J. G. Osoby wykonujące usługi zbioru zboża kombajnem, zbioru słomy, zeznały również, że rozliczeń za wykonaną usługę dokonywał J. G. Świadkowie jednak nie znali zasad, na jakich J. G. użytkował sporną działkę. J. G. przyznał, że mimo chęci sporządzenia pisemnej umowy, rozpoczął użytkowanie jedynie na podstawie ustnych uzgodnień z Panem K. Jak wskazał dalej organ, z uwagi na rozbieżności zeznań, brak dowodów w postaci stosownych dokumentów – umowy dzierżawy, bądź umowy usługi, a także dowodów rozliczenia należności pomiędzy producentami, trudno jest ustalić, który z nich faktycznie władał sporną działką. W związku z powyższym Kierownik Biura decyzją z dnia [...] roku ponownie odmówił J. G. przyznania płatności. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR, po rozpoznaniu odwołania J. G., po raz kolejny w dniu [...] roku uchylił decyzję organu I instancji. Jak dalej wskazał organ I instancji, po ponownej i wnikliwej analizie zebranych w sprawie dowodów, w szczególności protokołów z przesłuchania stron, jak i świadków wskazanych przez strony, Kierownik Biura uznał, że E. K. niesłusznie wnioskowała o płatności bezpośrednie na działkę [...]. E. K. nie przedstawiła dowodów potwierdzających władanie spornymi działkami. Na podstawie zgromadzonych dokumentów, protokołów z przesłuchań stron, jak również dostarczonych przez strony oświadczeń świadków, Kierownik Biura stwierdził, że faktycznym użytkownikiem przedmiotowych działek nie jest E. K. E. K. dwołała się od wskazanej wyżej decyzji. Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, decyzją z dnia [...] roku, nr [...] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu decyzji Dyrektor Agencji stwierdził, m. in., iż twierdzenia jednej strony sporu (tj. Pana K. K.) opierają się jedynie na oświadczeniu, któremu zaprzecza druga strona przeciwnym twierdzeniem (tj. Pan J. G.). Biorąc pod uwagę ten fakt, należy podkreślić, że twierdzenia Pana K. K. są w tym zakresie ogólnikowe, lakoniczne i nie poparte żadnymi dokumentami, czy też zeznaniami świadków. W związku z brakiem ww. dowodów Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa nie dał wiary twierdzeniom, że działka [...] była użytkowana przez Pana J. G. usługowo i odpłatnie. Z zebranych dowodów wynika, że Państwo K. nie byli zainteresowani uprawą (świadek twierdzi, że sporna działka była przez dłuższy czas ugorowana) i inwestowaniem w przedmiotowe grunty, co wynika choćby z faktu, że miał problem z numerem spornej działki ewidencyjnej, jak wynika z protokołu przesłuchania strony z [...] roku. E. K. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na wskazaną wyżej decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, domagając się jej uchylenia i przekazania sprawy organowi odwoławczemu do ponownego rozpoznania. W odpowiedzi na skargę, Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko, przedstawione w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1§1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 powołanego artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Ponadto, co wymaga podkreślenia w rozpatrywanej sprawie, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną ( art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.). Rozpoznając niniejszą sprawę, w świetle powołanych wyżej kryteriów, Sąd uznał, że wniesiona skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek z innych przyczyn, niż podniesione w skardze. E. K. w dniu [...] roku złożyła wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych i o przyznanie płatności z tytułu wsparcia działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok [...]. Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, decyzją z dnia [...] roku, na podstawie wskazanych wyżej przepisów przyznał płatność na rok [...], z tytułu Jednolitej Płatności Obszarowej i Uzupełniającej Płatności Obszarowej, zgodnie z wnioskiem skarżącej. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] roku, wydaną w wyniku wznowienia postępowania zakończonego wyżej wskazaną decyzją z dnia [...] roku, Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa uchylił decyzję dotychczasową i odmówił przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytułu cukru z sankcjami w okresie trzech lat kalendarzowych. Z uwagi na to, iż zaskarżona decyzja wydana została w wyniku wznowienia postępowania zakończonego decyzja ostateczną, w pierwszej kolejności wskazać należy, iż przedmiotem postępowania prowadzonego przez organ administracji, w wyniku wznowienia jest, przede wszystkim, ustalenie, czy postępowanie było dotknięte jedną z wad wymienionych w art. 145 § 1 i 145 a kodeksu postępowania administracyjnego, następnie przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego, w celu rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, rozstrzygniętej decyzją ostateczną. Stwierdzenie, czy przyczyna wznowienia rzeczywiście wystąpiła w sprawie i jakie z tego wynikają skutki dla rozstrzygnięcia sprawy, mogą być wyłącznie efektem postępowania przeprowadzonego po wydaniu postanowienia z art. 149 § 1 kpa i muszą być zawarte w decyzji określonej w art. 151 kpa. W świetle art. 149 § 2 k.p.a. ocena przyczyn wznowienia przed wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania jest niedopuszczalna, gdyż ustalenie, czy zachodzą podstawy wznowienia, może nastąpić wyłącznie w toku wznowionego postępowania. Zatem, jak długo organ administracji publicznej nie podejmie postanowienia o wznowieniu postępowania w trybie art. 149 § 1 k.p.a., może rozważać zasadność wniosku o wznowienie jedynie w kategoriach art. 145 § 1 k.p.a., natomiast wszelkie rozważania i czynności merytoryczne są na tym etapie postępowania, jak wskazano wyżej, niedopuszczalne. W rozpatrywanej sprawie, co wynika z uzasadnień decyzji organów obu instancji, postępowanie, w wyniku, którego wznowiono postępowanie w sprawie wniosku E. K., uchylono decyzję ostateczną oraz odmówiono przyznania płatności, toczyło się, po pierwsze, zanim Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wznowił postępowanie administracyjne zakończone decyzją z dnia [...], a ponadto toczyło się w innej sprawie administracyjnej – dotyczącej wniosku o przyznanie płatności złożonego przez innego wnioskodawcę – J. G. Jak wynika z uzasadnienia decyzji organu I instancji o uchyleniu decyzji dotychczasowej i odmowie przyznania płatności bezpośrednich z dnia [...]roku, organ po ponownej i wnikliwej analizie zebranych w sprawie dowodów w szczególności protokołów z przesłuchań zarówno stron jak i świadków wskazanych przez strony uznał, że E. K. niesłusznie wnioskowała o płatności bezpośrednie na działkę [...]. Jak Sąd wskazał zaś wyżej wszelkie dowody, na które powołuje się organ dotyczą postępowania prowadzonego w innej sprawie administracyjnej i to zanim wznowiono postępowanie w rozpatrywanej sprawie. Jak wskazano również wyżej, przyczyna wznowienia postępowania w sprawie, jak i ocena, jakie z tego wynikają skutki dla rozstrzygnięcia sprawy, muszą być zawarte w decyzji określonej w art. 151 kpa. Organy obu instancji w żaden sposób nie odniosły się do przedstawionej kwestii. W dalszej kolejności, odnosząc się do kwestii przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, w celu rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, rozstrzygniętej decyzją ostateczną, zauważyć należy, iż istotą wznowienia postępowania i uchylenia dotychczasowej decyzji ostatecznej jest powrót sprawy do odpowiedniego stadium zwykłego postępowania instancyjnego. Nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy wydaje się jak gdyby w sprawie nie było w danej instancji rozstrzygnięcia. Zatem, tak jak w każdym postępowaniu, wydanie prawidłowej decyzji powinno poprzedzać dokładne ustalenie stanu faktycznego istotnego w sprawie, stosownie do art. 7 i 77 § 1 k.p.a., zgodnie z określonymi w art. 6 i art. 8 k.p.a. zasadami praworządności i pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa. W przedmiotowej sprawie, co wynika zarówno z akt administracyjnych, jak i uzasadnień decyzji organów obu instancji, organy nie poczyniły żadnych ustaleń w zakresie wskazanym przepisem art. 2 ust.1 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 roku o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych, które odpowiadałoby wskazanym wyżej regułom. Organy administracji bowiem, na podstawie materiału dowodowego zebranego w postępowaniu prowadzonym z wniosku innego producenta – J. G., ustaliły, że E. K. niesłusznie wnioskowała o płatności bezpośrednie na działkę [...]. Jak wskazał organ I instancji E. K. nie przedstawiła dowodów potwierdzających władanie spornymi działkami, zaś organ, na podstawie zgromadzonych dokumentów, protokołów z przesłuchań stron jak również dostarczonych przez strony oświadczeń świadków, stwierdził, że faktycznym użytkownikiem przedmiotowych działek nie jest E. K. Organ II instancji utrzymując w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, stwierdził, m. in., iż twierdzeniu jednej strony sporu (tj. Pana K. K.) opierają się jedynie na oświadczeniu, któremu zaprzecza druga strona przeciwnym twierdzeniem (tj. Pan J. G.).Biorąc pod uwagę ten fakt, należy podkreślić, że twierdzenia Pana K. K. są w tym zakresie ogólnikowe, lakoniczne i nie poparte żadnymi dokumentami, czy też zeznaniami świadków. W związku z brakiem ww. dowodów Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa nie dał wiary twierdzeniom, że działka [...] była użytkowana przez Pana J. G. usługowo i odpłatnie. Z zebranych dowodów wynika, że Państwo K. nie byli zainteresowani uprawą ( świadek twierdzi, że sporna działka była przez dłuższy czas ugorowana) i inwestowaniem w przedmiotowe grunty, co wynika choćby z faktu, że miał problem z numerem spornej działki ewidencyjnej, jak wynika z protokołu przesłuchania strony z [...] roku. Przedstawione powyżej ustalenia nie wynikają z materiału zgromadzonego w postępowaniu zakończonym zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzją. Nie sposób bowiem, zdaniem Sądu, a wbrew stanowisku organów, uznać za materiał dowodowy w sprawie E. K., toczącej się po wznowieniu postępowania, dołączone do akt sprawy decyzje administracyjne, wydane w innym postępowaniu - dotyczące J. G., jak również zgromadzone w tamtej sprawie protokoły przesłuchania, czy oświadczenia stron i świadków. Nie wynika, bowiem z akt administracyjnych, by organy dopuściły jako dowód w niniejszej sprawie, którykolwiek z dowodów przeprowadzonych w sprawie innego wnioskodawcy. Przyjęty za podstawę rozstrzygnięcia materiał dowodowy z innej sprawy administracyjnej w żaden sposób nie został skonfrontowany z aktami administracyjnymi sprawy dotyczącej wniosku skarżącej. Nawet zaś, gdyby przyjąć, iż fakty, na których organy oparły decyzję w niniejszej sprawie – ustalone w innym postępowaniu, uznane zostały, zgodnie z przepisem art. 77 § 4 kpa za fakty znane organowi z urzędu, to z samej treści tego przepisu wynika obowiązek organu zakomunikowania tego stronie. Obowiązek ten ciąży zaś na organie niezależnie od tego, czy i na ile strona miała możliwość zapoznania się z materiałem zgromadzonym przez organ w innym postępowaniu administracyjnym. Organy podnoszą, że E. K. nie przedstawiła dowodów potwierdzających władanie spornymi działkami. Tymczasem, przepis art. 77 § 1 kpa na organy administracji publicznej nakłada obowiązek zgromadzenia całego materiału dowodowego koniecznego do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy. Nie oznacza to oczywiście, iż strona nie może i nie powinna przedstawić posiadanych przez siebie dokumentów potwierdzających okoliczności, w jakich się znajduje. Obowiązkiem organu jest jednak umożliwienie stronie przedstawienia tych dokumentów przez skierowanie do niej stosownego wezwania, jak również wezwanie do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego. Zauważyć tutaj należy, iż bezzasadnie organy powołują się w swoich decyzjach na wezwania kierowane do E. K. w toku postępowania toczącego się z wniosku J. G., w tym, m.in. na wezwanie z [...] roku. W tej dacie bowiem, w obrocie prawnym istniała decyzja z dnia [...] przyznająca skarżącej płatności, m.in. na działkę [...] nie toczyło się żadne postępowanie z jej wniosku, zatem nie miała ona żadnego obowiązku wykazywania okoliczności dotyczących posiadania i użytkowania przez nią działki, co do której w obrocie prawnym istniała decyzja przyznająca jej na tę działkę określone płatności.. Zaś w wezwaniu z [...] roku, skierowanym do skarżącej przed wydaniem decyzji z dnia [...] roku, nie podnoszono wątpliwości, co do posiadania i użytkowania wspomnianej działki. W związku z powyższym, należy również wskazać na przepis art. 10 § 1 k.p.a., w myśl, którego organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się, co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Przesłanki odstąpienia od tego obowiązku określone zostały w art. 10 § 2 k.p.a. Organy administracji obowiązane są utrwalić w aktach sprawy w drodze adnotacji, przyczyny odstąpienia od zasady określonej w § 1,(§3). Brak natomiast w aktach sprawy końcowego oświadczenia strony oraz dowodu, że organy prowadzące postępowanie pouczyły stronę o przysługującym jej prawie, uzasadnia wniosek, że naruszono obowiązek ustalony w art. 10 § 1 kpa. Naruszenie zaś zasady ogólnej czynnego udziału strony w postępowaniu jest kwalifikowaną wadą procesową, która stanowi podstawę wszczęcia postępowania w sprawie o wznowienie postępowania na wniosek strony (art. 145 § 1 pkt 4 kpa) i uzasadnia uchylenie zaskarżonych decyzji przez sąd administracyjny. W niniejszej sprawie organy nie dopełniły ciążącego na nich obowiązku, co daje podstawy do przyjęcia, że strona nie wiedziała o dowodach, które legły u podstaw wydanej decyzji, tym samym nie miała możliwości zapoznania się z nimi i wypowiedzenia się w tym zakresie. Zdaniem Sądu, niedopuszczalnym było przyjęcie przez organy administracyjne, że okoliczności stanowiące podstawę rozstrzygnięcia, a ustalone w toku innego postępowania administracyjnego, znane są stronie i to jest równoznaczne z jej świadomością, iż będą one uwzględniane przy podejmowaniu decyzji dotyczącej jej wniosku. Nie ulega wątpliwości, że przy rozstrzyganiu sprawy, na organach administracji ciąży obowiązek zgromadzenia i oceny materiału dowodowego, będącego podstawą ustaleń faktycznych i podstawą wydanej decyzji, w tej konkretnej sprawie. Skorzystanie przez organy administracji z materiału dowodowego zgromadzonego w innym postępowaniu administracyjnym, dopuszczalne byłoby jedynie w przypadku przestrzegania przez organy orzekające wskazanych wyżej reguł postępowania oraz z uwzględnieniem przysługujących stronie praw wynikających z przepisu art. 10 kpa. Konkludując należy uznać, że w postępowaniu prowadzącym do wydania zaskarżonej w niniejszej sprawie decyzji miały miejsce uchybienia proceduralne mające wpływ na wynik sprawy, a w konsekwencji nie jest również możliwa należyta ocena rozstrzygnięcia w aspekcie jego zgodności z prawem materialnym. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, mając na względzie przedstawione wyżej rozważania, organy ponownie przeprowadzą postępowanie wyjaśniające, z uwzględnieniem art. 149 § 2 w zw. z art. 151 § 1, art. 7, art. 77 § 1 i art. 10 kpa, którego wynik oraz ocena znajdą wyraz w uzasadnieniu decyzji rozstrzygającej wniosek E. K. o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych sporządzonej zgodnie z wymogiem zawartym w art. 107 § 3 kpa. Wobec powyższego, na podstawie art. 145 § 1 lit. b i c oraz art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd orzekł, jak w sentencji. /-/ Sz. Widłak /-/ W. Długaszewska /-/ M. Kosewska D.W.d

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło