III SA/Po 477/12

Dnia 13 lutego 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Górecka Sędziowie WSA Barbara Koś WSA Marzenna Kosewska (spr.) Protokolant: sekr. sąd. Anna Zys-Ruszkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 lutego 2013 roku przy udziale sprawy ze skargi J. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ustalenia wymiaru podatku od nieruchomości za 2011 rok I. uchyla zaskarżoną decyzję w punkcie 3, II. przyznaje radcy prawnemu B. E. – O. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu kwotę 221,40,- (dwieście dwadzieścia jeden i 40/100) złotych uwzględniającą podatek od towarów i usług w kwocie 41,40,- (czterdzieści jeden i 40/100) złotych tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu. III. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. działając na podstawie art. 1, art. 2 ustawy z dnia 12.10.1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 r., nr 79, poz. 856 ze zm.), art. 13 § 3 ustawy z dnia 29.08.1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r., nr 8, poz. 60 ze zm., dalej: o.p.) i art. 54 § 3 ustawy z dnia 30.08.2002 r. - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) uchyliło swoją decyzję z dnia [...] r. nr [...] (pkt.1) i decyzję Burmistrza Gminy i Miasta W. z dnia [...] r. nr [...] (pkt.2) oraz ustaliło J. G. podatek od nieruchomości za rok 2011 w kwocie [...] zł (pkt.3). W uzasadnieniu wyjaśniło, że uchylenie własnej decyzji z dnia [...] roku i decyzji Burmistrza Gminy i Miasta W. z dnia [...] roku nastąpiło na skutek skorzystania przez Kolegium z prawa autokontroli przewidzianego art. 54§3 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, albowiem skarga złożona przez stronę na przedmiotowe decyzje była zasadna. Rozstrzygnięcie w pkt. 3 decyzji w zakresie podatku od nieruchomości organ odwoławczy uzasadnił, że wymiar podatku w pełni respektuje dokonane zmiany w ewidencji gruntów . W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego J. G. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w pkt 3, zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych oraz kosztów poniesionych w toku postępowania administracyjnego, którego przedmiotem było przywrócenie zapisów w ewidencji gruntów i budynków. Zdaniem skarżącego wymiar podatku jest błędny albowiem został dokonany bez uwzględnienia decyzji Starosty G. z dnia [...] r. nr [...], na podstawie której przywrócono klasyfikację gruntów – użytki rolne dla działki położonej w obrębie W. gm. W. oznaczonej na arkuszu mapy [...], numer [...] zapisanej w kw. Nr. [...] której jest właścicielem. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi i przedstawiło argumenty tożsame jak w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył , co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 tej ustawy). Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 z zm.) – dalej p.p.s.a sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Sąd ocenia, czy orzeczenie organu jest zgodne z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej . Analiza w tym zakresie dokonywana jest według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji, a sąd rozpoznając skargę rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną . Kontrolując decyzję w zakresie zaskarżonym z punkty widzenia powyższych zasad skarga zasługiwała na uwzględnienie . W rozpatrywanej sprawie Kolegium uchylając decyzją z dnia [...] r. swoją decyzję z [...] r. oraz poprzedzającą ją decyzją Burmistrza Gminy i Miasta W. skorzystało z instytucji autokontroli przewidzianej w art. 54 § 3 p.p.s.a. Warunkiem skorzystania z możliwości autokontroli jest posiadanie przez organ odwoławczy właściwości do załatwiania spraw administracyjnych określonego rodzaju. Ta kompetencja w rozstrzyganej sprawie wynika z art. 13 § 1 pkt 3 ordynacji podatkowej, zgodnie z którym organem podatkowym, stosownie do swojej właściwości jest samorządowe kolegium odwoławcze jako organ odwoławczy m.in. od decyzji wójta, burmistrza (prezydenta miasta). Organ może następnie skorzystać z wszystkich uprawnień przysługujących organowi odwoławczemu na podstawie art. 233 o.p. (por. wyrok NSA w zakresie art. 138 k.p.a. z 08.08.2009 r., sygn. II OSK 935/07, CBOSA). Organ odwoławczy weryfikując swoje rozstrzygniecie na podstawie art. 54 § 3 p.p.s.a. stosownie do art. 233 § 1 o.p. uchylił decyzję organu pierwszej instancji w całości i w tym zakresie orzekł co do istoty sprawy ustalając skarżącemu podatek od nieruchomości za rok 2011w kwocie [...] złotych. Ustawodawca w pkt. 1-8 art. 210 § 1 ordynacji podatkowej określił elementy decyzji podatkowej, które służą identyfikacji stosunku prawnego konkretyzującego prawa i obowiązki indywidualnego podmiotu. Między innymi nakłada na organ podatkowy obowiązek powołania w decyzji podstawy prawnej (pkt.4) oraz zawarcia w decyzji uzasadnienia faktycznego i prawnego (pkt.6), które musi odpowiadać kryteriom określonych w § 4 art. 210 o.p., zgodnie z treścią którego uzasadnienie faktyczne decyzji zawiera w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, którym dał wiarę, oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności, uzasadnienie prawne zaś zawiera wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa. Sąd zauważa, że organ odwoławczy w zaskarżonej decyzję jako podstawę prawną powołał art. 1 i art. 2 ustawy z dnia 12.10.1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych, art. 13 § 3 o.p. oraz i art. 54 § 3 p.p.s.a. Przepisy powołane przez organ jako podstawa prawna dotyczą wyłącznie kompetencji organu do wydania decyzji, działania w ramach autokontroli. Orzekając w pkt. 3 decyzji o wymiarze podatku od nieruchomości organ zobowiązany był wskazać podstawy materialnoprawne rozstrzygnięcia w tym zakresie poprzez wskazanie szczegółowe przepisów prawa , które w jego ocenie znajdują zastosowanie w odniesieniu do stanu faktycznego i prawnego sprawy na dzień wydania decyzji. Materialnoprawna podstawa rozstrzygnięcia nie wynika także z uzasadnienia decyzji. Zdaniem Sądu wskazane braki podstawy prawnej zaskarżonej decyzji powodują ,że nie jest możliwa jej analiza i ocena co prowadzi w konsekwencji do tego, że zaskarżona decyzja wymyka się z w tym zakresie kontroli sądowoadministracyjnej. (por. wyrok WSA w Łodzi z 12.06.2007 r., sygn. I SA/Łd 1101/06, CBOSA). Jak podniesiono powyżej decyzja powinna wskazywać ustalony przez organ stan faktyczny, dowody, którym organ dał wiarę, określać przesłanki zastosowania danej kwalifikacji prawnej i ustalać jakie okoliczności stanu faktycznego odpowiadają, którym z fragmentów normy prawnej zastosowanej (por. wyrok NSA z 18.05.2000 r., sygn. V SA 2762/99, CBOSA).Kolegium pkt. 3 zaskarżonej decyzja określiło wymiar podatku od nieruchomości na kwotę [...] złotych . Ani w sentencji swojego orzeczenia ani w uzasadnieniu decyzji nie opisało co do tożsamości zakresu podmiotowego podatku , przedmiotu opodatkowania , podstawy zastosowanej stawki, wysokości stawki podatku i terminu płatności podatku .Nie przedstawiło uzasadnienia faktycznego i prawnego swojego rozstrzygnięcia ograniczając się jedynie do lakonicznego stwierdzenia ,że respektuje ono zmiany w ewidencji gruntów mające wpływ na wymiar podatku . Obowiązkiem organu orzekającego co do istoty sprawy było przedstawienie w decyzji uzasadnienia faktycznego i prawnego w odniesieniu do nałożonego na skarżącego obowiązku podatkowego w podatku od nieruchomości. Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa – przepisów postępowania - art. 210 § 1 pkt 4 i 6 oraz art. 210 § 4 ordynacji podatkowej, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy albowiem opisane powyżej wady decyzji uniemożliwiają jej sądową kontrolę i merytoryczne ustosunkowanie się do zarzutów skargi . Rozpoznając ponownie sprawę Kolegium winno mieć na uwadze przedstawioną ocenę prawną, zawierając w decyzji wszystkie elementy określone art. 210 §1 ordynacji podatkowej . Mając na uwadze powyższe Sąd orzekł jak w pkt I sentencji wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Rozstrzygając o kosztach postępowania wziął pod uwagę okoliczność przyznania skarżącemu prawa pomocy w całości i treść §14 ust.2 pkt.1 lit.c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu ( Dz. U . Nr. 163 poz. 1349 z zm. ) W pkt. 3 sentencji wyroku orzeczono zgodnie z art. 152 p.p.s.a.