III SA/Po 488/14
WyrokWSA w Poznaniu2014-07-02
Skład orzekający: Tadeusz M. Geremek, Maria Lorych – Olszanowska, Walentyna Długaszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Izby Celnej prawidłowo uchylił decyzję Naczelnika Urzędu Celnego stwierdzającą nadpłatę w podatku akcyzowym i umorzył postępowanie w sprawie, mimo że skarżąca kwestionowała termin naliczania oprocentowania tej nadpłaty?Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu pierwszej instancji stwierdzającą nadpłatę i umorzył postępowanie, ponieważ nadpłata powstała w wyniku uchylenia wcześniejszej decyzji wymiarowej. W takiej sytuacji zwrot nadpłaty wraz z należnym oprocentowaniem następuje z mocy prawa jako czynność materialno-techniczna, a nie na podstawie odrębnej decyzji stwierdzającej nadpłatę. Brak było podstaw do prowadzenia odrębnego postępowania w sprawie oprocentowania, gdyż przysługuje ono z mocy samego prawa.Stan faktyczny
Skarżąca J.G. wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w P., która uchyliła decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w Y. stwierdzającą nadpłatę w podatku akcyzowym i orzekającą o jej zwrocie, a następnie umorzyła postępowanie. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów poprzez umorzenie postępowania, wskazując na błędne uznanie braku podstawy prawnej do prowadzenia odrębnego postępowania w sprawie zwrotu nadpłaty z oprocentowaniem, które jej zdaniem powinno być naliczane od daty pobrania podatku, a nie od późniejszej daty wskazanej przez organ. Skarżąca otrzymała już zwrot kwoty głównej oraz odsetek, jednak obawiała się przyszłych roszczeń organu.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 2 lipca 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz M. Geremek Sędziowie NSA Maria Lorych – Olszanowska WSA Walentyna Długaszewska (spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Katarzyna Skrocka - Nerka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 lipca 2014 roku przy udziale sprawy ze skargi J.G. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w P. z dnia ... maja 2013 r. nr ... w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie dotyczącej stwierdzenia nadpłaty w podatku akcyzowym oddala skargę
Naczelnik Urzędu Celnego w Y. decyzją z dnia ... grudnia 2012 r. nr ... wydaną na podstawie art. 207 w zw. z art. 74 a, art. 72 § 1 i 2 , art. 77 § 1 pkt 1h, art. 78 § 1 i 3 pkt 2 Ordynacji podatkowej stwierdził nadpłatę w podatku akcyzowym w kwocie 607.558 zł i orzekł o jej zwrocie na rzecz X.
W uzasadnieniu organ wskazał, że w dniu 7 grudnia 2011 r. Naczelnik Urzędu Celnego w Y. wydał decyzję określającą X. zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym za okres od stycznia do grudnia 2006 r. w łącznej kwocie ... zł. W wyniku przeprowadzonej egzekucji administracyjnej pobrano należności podatkowe wraz z należnymi odsetkami w łącznej wysokości ... zł.
Po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez stronę od ww. decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w Y. z dnia ... grudnia 2011 r. Dyrektor Izby Celnej w Poznaniu decyzją z dnia ... listopada 2013 r. uchylił w całości ww. decyzję i umorzył postępowanie w sprawie, z uwagi na przedawnienie zobowiązania podatkowego za okres od stycznia do listopada 2006 r. oraz brak podstaw do określenia podatnikowi zobowiązania podatkowego za miesiąc grudzień 2006 r., ze względu na zużycie oleju opałowego zgodnie z przeznaczeniem.
Wobec powyższego, organ stwierdził, że kwota wyegzekwowanego od podatnika zobowiązania podatkowego określonego decyzją z dnia ... grudnia 2011 r. za okres od stycznia do grudnia 2006 r. wraz z należnymi odsetkami w wysokości ... zł zostanie zwrócona, zgodnie z art. 77 § 1 pkt 1h Ordynacji podatkowej. Organ wskazał również, że ww. kwota nadpłaty podatku podlega oprocentowaniu w wysokości równej wysokości odsetek za zwlokę pobieranych od zaległości podatkowych, w niniejszej sprawie liczonych od dnia ... grudnia 2012 r.
X. wniosła odwołanie od wskazanej wyżej decyzji, w zakresie uznania, że stwierdzona nadpłata w podatku akcyzowym podlega oprocentowaniu dopiero od dnia ... grudnia 2012 r. zamiast prawidłowo od dnia 1... marca 2012 r., czyli od daty pobrania podatku w toku egzekucji.
Dyrektor Izby Celnej w Poznaniu decyzją z dnia ... maja 2013 r. nr ...wydaną na podstawie art. 233 § 1 pkt 2 lit. a, art.77 § 1 pkt 1 lit. b Ordynacji podatkowej uchylił w całości decyzję organu I instancji i umorzył postępowanie w sprawie.
W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił, że w przedmiotowej sprawie nadpłata powstała w wyniku wydania przez Dyrektora Izby Celnej w Poznaniu decyzji uchylającej w całości decyzję organu I instancji i umarzającej postępowanie w sprawie. Brak było zatem podstawy prawnej dla prowadzenia odrębnego postępowania w sprawie zwrotu nadpłaty. Zwrot nadpłaty winien zostać dokonany poprzez czynność materialno – techniczną w terminie określonym w art. 77 § 1 pkt 1 lit. b Ordynacji podatkowej.
Postanowieniem z dnia ... sierpnia 2013 r. Dyrektor Izby Celnej w Poznaniu, po rozpoznaniu wniosku X. o uzupełnienie decyzji, co do rozstrzygnięcia o oprocentowaniu poprzez wskazanie, że nadpłata powstała w wyniku wydania przez Dyrektora Izby Celnej decyzji uchylającej decyzję organu I instancji i umarzającej postępowanie, odmówił uzupełnienia decyzji. Organ wyjaśnił, że decyzją z dnia ... maja 2013 r. zaskarżona przez stronę decyzja została wyeliminowana w całości z obrotu prawnego. Taki zaś sposób rozstrzygnięcia wyklucza możliwość zastosowania jej uzupełnienia w trybie art. 213 § 1 Ordynacji podatkowej.
X. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na decyzją Dyrektora Izby Celnej w Poznaniu z dnia ... maja 2013 r, domagając się jej uchylenia w części umarzającej postępowanie. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie art. 233 § 1 pkt 2 lit. a w zw. z art. 77 § 1 pkt 1 lit. b Ordynacji podatkowej, poprzez umorzenie postępowania z uwagi na błędne uznanie, że brak było podstawy prawnej do prowadzenia odrębnego postępowania w sprawie zwrotu nadpłaty z oprocentowaniem, w sytuacji, w której oprocentowanie tej nadpłaty było sporne. W uzasadnieniu skargi skarżąca wskazała, m.in., że w dniu ... grudnia 2012 r. otrzymała przelew z Izby Skarbowej w Poznaniu na kwotę główną ... zł bez żadnego oprocentowania. Natomiast w dniu ... maja 2013 r., tj. po wydaniu zaskarżonej decyzji, otrzymała przelew z Izby Celnej w Poznaniu na kwotę ... zł tytułem zwrotu odsetek wg decyzji nr ... z dnia ... maja 2013 r. Pomimo otrzymania oprocentowania, jak wynika dalej z treści skargi, skarżąca obawia się, że Dyrektor Izby Celnej w Poznaniu może uznać że wskazany wyżej przelew był bezzasadny i w przyszłości zażądać zwrotu wypłaconego oprocentowania wraz z odsetkami za zwłokę.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w Poznaniu wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji.
Organ wskazał ponadto, że do dnia wydania decyzji przez Naczelnika Urzędu Celnego w Y. z dnia ... grudnia 2012 r. nie zaistniał pomiędzy organem podatkowym a podatnikiem spór w zakresie oprocentowania nadpłaty w podatku akcyzowym. Rozstrzygnięcie w sprawie stwierdzenia nadpłaty i orzeczenie jej zwrotu nie było wynikiem rozpatrzenia wniosku strony, lecz inicjatywą organu podatkowego. W sytuacji, gdy organ odwoławczy uznał, że w okolicznościach niniejszej sprawy brak było podstawy prawnej do prowadzenia odrębnego postępowania w sprawie zwrotu nadpłaty, nie wystąpiły również przesłanki do orzekania o jej oprocentowaniu, w sytuacji, gdy przysługuje ono z mocy samego prawa (art. 78 Ordynacji podatkowej) Rozstrzygnięciem z dnia ... maja 2013 r. organ odwoławczy wyeliminował z obrotu prawnego zaskarżoną decyzję w całości, a efektem tego rozstrzygnięcia było dokonanie czynności materialno – technicznej w postaci zwrotu nadpłaty wraz z oprocentowaniem, Strona otrzymała w dniu ... maja 2012 r. przelew w tytule, którego wskazano, że był to zwrot odsetek wg decyzji nr ... z dnia ... maja 2013 r.. Wbrew twierdzeniom strony, dokonanie czynności materialno – technicznej nie wymaga formalnego potwierdzenia, co do jej zasadności. W przypadku, gdyby strona kwestionowała wysokość nadpłaty lub oprocentowania przysługuje jej prawo wniesienia żądania o zwrot w prawidłowej wysokości. W przedmiotowej sprawie we wniosku o uzupełnienie decyzji co do rozstrzygnięcia o oprocentowaniu, strona wyjaśniła, że wskazany wyżej przelew wyczerpuje jej roszczenia o wypłatę oprocentowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga jest bezzasadna.
Przedmiotem skargi jest decyzja Dyrektora Izby Celnej w Poznaniu z dnia ... maja 2013 r., którą organ odwoławczy uchylił w całości decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w Y. z dnia z dnia ... grudnia 2012 r. w przedmiocie stwierdzenia nadpłaty w podatku akcyzowym w kwocie ... zł i orzeczenia o jej zwrocie na rzecz X. i umorzył postępowanie w sprawie
Istota sporu w przedmiotowej sprawie sprowadza się do tego, czy prawidłowo organ odwoławczy uchylając decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w Y. o stwierdzeniu nadpłaty i jej zwrocie umorzył jednocześnie postępowanie, w sytuacji, gdy, jak zarzuca skarżąca, organ I instancji błędnie uznał, że stwierdzona nadpłata podlegała oprocentowaniu dopiero od ... grudnia 2012 r., nie zaś od daty pobrania podatku tj. ... marca 2012 r.
Stan faktyczny przedmiotowej sprawy jest bezsporny.
Dyrektor Izby Celnej w Poznaniu decyzją z dnia ... listopada 2013 r. uchylił w całości decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w Y. z dnia ... grudnia 2011 r. określającą X. zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym za okres od stycznia do grudnia 2006 r. w łącznej kwocie ... zł. i umorzył postępowanie w sprawie.
Zdaniem Dyrektora Izby Celnej w Poznaniu, w takim przypadku powstała nadpłata, którą organ podatkowy, bez wydawania odrębnej decyzji, zobligowany był z urzędu na podstawie art. 77 § 1 pkt 1 lit b Ordynacji podatkowej zwrócić podatnikowi wraz z oprocentowaniem, które przysługuje z mocy samego prawa, - art. 78 Ordynacji podatkowej.
Zdaniem Sądu stanowisko organu odwoławczego jest prawidłowe
Zgodnie z art. 72 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej za nadpłatę uważa się kwotę nadpłaconego lub nienależnie zapłaconego podatku. W sytuacji, gdy nadpłata powstaje w wyniku zmiany, uchylenia, lub stwierdzenia nieważności decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego, w myśl art. 77 § 1 pkt 1 lit b O.p. nadpłata podlega zwrotowi w terminie 30 dni od dnia wydania takiej decyzji. Jak wynika zatem z art. 77 § 1 pkt 1 lit b O.p. w takim przypadku, termin zwrotu nadpłaty powinien być liczony od wydania decyzji wskazanej w ww. przepisie. Nie ma zatem odrębnej decyzji określającej wysokość nadpłaty, wydanej w innym dniu, niż decyzja o uchyleniu, zmianie lub stwierdzeniu nieważności decyzji. Sąd orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela pogląd, że w wypadku, gdy nadpłata powstaje w wyniku zmiany, uchylenia, lub stwierdzenia nieważności przez organ podatkowy wcześniejszej decyzji wymiarowej organu I instancji, nie wydaje się decyzji stwierdzającej nadpłatę (por. m.in. S.Babiarz, B.Dauter, B.Gruszczyński, R.Hauser, A.Kabat, M.Niezgódka –Medek "Ordynacja Podatkowa. Komentarz" Lexis Nexis Wyd.7 Warszawa 2011 s. 433).
Zdaniem Sądu, w sytuacji , gdy nie ma sporu co do wysokości nadpłaty, wysokości odsetek, organu zobowiązanego do dokonania zwrotu, a z taką sytuacją mamy do czynienie w przedmiotowej sprawie, jak prawidłowo ocenił organ odwoławczy, nie było potrzeby wydawania decyzji stwierdzającej nadpłatę. Należy bowiem zauważyć, że wbrew twierdzeniu skargi, w rozpoznawanej sprawie oprocentowanie nadpłaty nie było sporne. Jak słusznie bowiem wskazał Dyrektor Izby Celnej, do dnia wydania decyzji przez Naczelnika Urzędu Celnego w Y. z dnia ... grudnia 2012 r. w sprawie stwierdzenia nadpłaty i orzeczenia jej zwrotu, nie zaistniał pomiędzy organem podatkowym a podatnikiem spór w zakresie oprocentowania nadpłaty w podatku akcyzowym. Rozstrzygnięcie w sprawie stwierdzenia nadpłaty i orzeczenie jej zwrotu nie było wynikiem rozpatrzenia wniosku strony, lecz działaniem organu podatkowego z urzędu. Słusznie również organ uznał, że w sytuacji, gdy brak było podstawy prawnej do prowadzenia odrębnego postępowania w sprawie zwrotu nadpłaty, nie wystąpiły również przesłanki do orzekania o jej oprocentowaniu, w sytuacji, gdy przysługuje ono z mocy samego prawa - art. 78 Ordynacji podatkowej. Ponadto, ma również rację organ, że w przypadku gdyby strona kwestionowała wysokość nadpłaty lub oprocentowania przysługuje jej prawo wniesienia żądania o zwrot nadpłaty w prawidłowej wysokości. W przedmiotowej sprawie skarżąca w dniu ... grudnia 2012 r. otrzymała przelew na kwotę główną ... zł i w dniu ... maja 2013 r., tj. po wydaniu zaskarżonej decyzji, przelew z Izby Celnej w Poznaniu na kwotę ... zł tytułem zwrotu odsetek wg. decyzji nr ... z dnia ... maja 2013 r., co jest bezsporne i co, jak przyznała skarżąca, wyczerpuje jej roszczenia.
W świetle powyższego, jak również mając na względzie to, na co zwrócił uwagę organ odwoławczy, że wbrew twierdzeniom strony, dokonanie czynności materialno – technicznej zwrotu nadpłaty z oprocentowaniem nie wymaga formalnego potwierdzenia, co do jej zasadności, co czyni obawy skarżącej, że Dyrektor Izby Celnej może uznać przelew za bezzasadny i żądać zwrotu wypłaconego oprocentowania, bezpodstawnymi, Sąd uznał , że zaskarżona decyzja nie narusza wskazanych w skardze przepisów.
Mając powyższe na względzie Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło