III SA/Po 488/19

PostanowienieWSA w Poznaniu2019-08-02

Skład orzekający: Marek Sachajko

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ wykonawczy jednostki samorządu terytorialnego (Dyrektor Powiatowego Zarządu Dróg) legitymuje się interesem prawnym do wniesienia sprzeciwu od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego uchylającej decyzję tego organu i przekazującej sprawę do ponownego rozpatrzenia?
Ratio decidendi
Organ wykonawczy jednostki samorządu terytorialnego, działając w ramach swoich kompetencji do załatwiania indywidualnych spraw administracyjnych, nie posiada interesu prawnego do wniesienia sprzeciwu od decyzji organu odwoławczego, która uchyla jego własne rozstrzygnięcie. Taka możliwość jest wyłączona, ponieważ przepisy prawa obciążają obowiązkiem wykonywania zadań publicznych jednostkę samorządu terytorialnego, a nie jej organy, które nie mogą wykorzystywać swoich kompetencji do realizacji własnych interesów.
Stan faktyczny
Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję Dyrektora Powiatowego Zarządu Dróg o nałożeniu kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. Dyrektor Powiatowego Zarządu Dróg, działając w imieniu Zarządu Powiatu, złożył sprzeciw od tej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznał dopuszczalność tego sprzeciwu.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono sprzeciw i zwrócono stronie skarżącej 100 zł tytułem uiszczonego wpisu sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Marek Sachajko po rozpoznaniu w dniu 2 sierpnia 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze sprzeciwu Powiatowego Zarządu Dróg w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koninie z dnia [...] maja 2019 r., Nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji dotyczącej nałożenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia postanawia: 1. odrzucić sprzeciw 2. zwrócić stronie skarżącej 100 (słownie: sto) złotych tytułem uiszczonego wpisu sądowego Wskazaną w sentencji decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] uchyliło decyzję – działającego z upoważnienia Zarządu Powiatu – Dyrektora Powiatowego Zarządu Dróg w [...] z dnia [...] marca 2019 r. w przedmiocie wymierzenia B. K. kary pieniężnej w wysokości [...] zł za zajęcie bez wymaganego zezwolenia pasa drogowego i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Sprzeciw od powyższego rozstrzygnięcia złożył Zarząd Powiatu [...], działający przez Dyrektora Powiatowego Zarządu Dróg w [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania sprawy Sąd w pierwszej kolejności obowiązany jest ocenić dopuszczalność sprzeciwu, ponieważ zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302, zwanej dalej P.p.s.a.), skarga niedopuszczalna podlega odrzuceniu. Jej rozpoznanie rodziłoby bowiem nieważność postępowania (art. 183 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Przepis powyższy stosuje się odpowiednio w postępowaniu zainicjowanym sprzeciwem (art. 64b § 1 P.p.s.a.). Jednym z warunków dopuszczalności skargi jest jej wniesienie przez uprawniony (legitymowany) podmiot. Stosownie do art. 50 § 1 i 2 P.p.s.a. może tego dokonać każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała ona udział w postępowaniu administracyjnym, a inny podmiot, jeżeli ustawy przyznają mu takie prawo. W postępowaniu sądowoadministracyjnym stronami są skarżący oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (art. 32). Kwestia legitymacji procesowej jednostki samorządu terytorialnego do wniesienia skargi sądowoadministracyjnej w sytuacji, gdy jej organ wykonawczy został zobowiązany przepisami prawa do załatwienia indywidualnej sprawy administracyjnej, została przesądzona w uchwale siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 lutego 2016 r. I OPS 2/15, ONSAiWSA z 2016 r., Nr 4, poz. 54. Sąd w pełni podziela stanowisko wyrażone przez Naczelnego Sądu Administracyjnego w cytowanej powyżej uchwale i nie znajduje jakichkolwiek podstaw do zastosowania art. 269 § 1 P.p.s.a. W uchwale tej Naczelny Sąd Administracyjny wykluczył dopuszczalność wskazanej powyżej konfiguracji procesowej podkreślając, że ilekroć przepisy prawa pozytywnego sytuują któryś z organów jednostki samorządu terytorialnego jako organ administracji publicznej prowadzący postępowanie administracyjne lub podatkowe w sprawie indywidualnej, na którymś z jego etapów, tylekroć wyłączona zostaje możliwość dochodzenia przez tę jednostkę ochrony jej interesu prawnego na drodze postępowania sądowego. Ustawodawca obowiązkiem wykonywania zadań publicznych obciążył bowiem jednostki samorządu terytorialnego, a nie ich organy. Wykonując zaś te zadania poprzez wydawanie decyzji administracyjnych, organy samorządu terytorialnego muszą bezwzględnie przestrzegać prawa i kierować się dobrem wspólnym. Nie mogą one natomiast wykorzystywać swoich kompetencji decyzyjnych dla realizacji własnych interesów lub interesów jednostki samorządu terytorialnego, którą reprezentują, ukrywanych najczęściej pod nazwą "interesu publicznego". Wydawanie decyzji administracyjnych przez organy samorządu terytorialnego ma bowiem służyć realizacji interesu prawnego stron postępowania, a nie realizacji samodzielności jednostki samorządu terytorialnego. Naczelny Sąd Administracyjny podniósł również, że stworzenie jednostkom samorządu terytorialnego prawnej możliwości dochodzenia swego interesu przed sądem administracyjnym przeciwko interesowi prawnemu obywatela, który był przedmiotem decyzji organu tej jednostki wydanej w pierwszej instancji naruszałoby standardy demokratycznego państwa prawnego. Stosownie do treści art. 40 ust. 12 pkt 1 za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi lub bez zawarcia umowy, o której mowa w art. 22 ust. 2, 2a lub 2c, zarządca drogi wymierza, w drodze decyzji administracyjnej, karę pieniężną w wysokości 10-krotności opłaty ustalanej zgodnie z ust. 4-6. W przedmiotowej sprawie organem wydającym decyzję w pierwszej instancji był Zarząd Powiatu [...] działający przez Dyrektora Powiatowego Zarządu Dróg w [...]. Skoro zatem, w myśl wskazanych wyżej regulacji organ posiadał kompetencję do wydania decyzji administracyjnej, ochrona jego interesu prawnego na drodze postępowania sądowego podlega ograniczeniu. Oznacza to, że sprzeciw tego organu jest w niniejszej sprawie niedopuszczalny. Wobec powyższego przedmiotowy sprzeciw organu pierwszej instancji, na uchylające jego rozstrzygniecie orzeczenie kasacyjne organu drugiej instancji, jest niedopuszczalny, zatem podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 w zw. z art. 64b § 1 P.p.s.a. O zwrocie wpisu Sąd orzekł na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło