III SA/Po 489/07

Dnia 16 stycznia 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Sokołowska Sędziowie WSA Maria Kwiecińska Asesor sądowy Szymon Widłak ( spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Barbara Dropek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 stycznia 2008 roku przy udziale sprawy ze skargi M.P. na decyzję Wojewody W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wymeldowania I. oddala skargę, II. przyznaje radcy prawnemu J.R. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu kwotę 292,80 (dwieście dziewięćdziesiąt dwa 80/100) złotych, w tym 52,80 (pięćdziesiąt dwa i 80/100) złotych tytułem podatku od towarów i usług oraz kwotę 17,00 (siedemnaście)złotych tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. /-/Sz. Widłak /-/B. Sokołowska /-/M. Kwiecińska Decyzją z dnia [...] o sygnaturze [...] Wojewoda W. działając na podstawie art. 138 §1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku (tj. z 2000 Dz.U. nr 98 poz. 1071 ze zm.) – Kodeks Postępowania Administracyjnego w związku z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. (tj. 2006 Dz.U. nr 139 poz.993 ze zm.) utrzymał w mocy decyzję Burmistrza J. z dnia [...], sygn. [...] o wymeldowaniu M. P. oraz jej syna P. z pobytu stałego w miejscowości C. przy ul. [...]. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ II-ej instancji podał, iż wniosek o wymeldowanie złożyli D. i E. R. W toku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego organy meldunkowe ustaliły, iż M. P. oraz jej syn P. nie zamieszkują w przedmiotowym lokalu od [...]. Zdaniem organu okoliczność ta wynika jednoznacznie z wyjaśnień osób przesłuchanych w sprawie. Powołując się na treść art. 15 ust. 2 cyt. ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych organ uznał, iż wobec opuszczenia lokalu przez M. P. i jej syna decyzja o ich wymeldowaniu podjęta przez organ I – szej instancji była uzasadniona i zgodna z prawem. Wojewoda stwierdził, iż zamieszkiwanie z zamiarem stałego pobytu musi oznaczać, iż w nim to skoncentrowane są interesy życiowe osoby, że przebywa tam w sensie fizycznym realizuje w nim swoje potrzeby, posiada tam także swoje rzeczy osobiste. Warunków tych dla M. P. oraz jej syna zdaniem organu nie spełniał dla nich lokal przy ulicy [...] w C. Organ podkreślił, że obowiązek meldunkowy, obejmujący zameldowanie i wymeldowanie się z pobytu stałego lub czasowego, wynikający z przepisów ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych, służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu potwierdzenie faktu pobytu w lokalu, nie może opierać się na fikcji. W skardze na powyższą decyzję M. P. zarzuciła jej błędną oceną materiału dowodowego, szeroko opisując konflikt rodzinny w wyniku którego została jej zdaniem zmuszona do opuszczenia lokalu w C. Podkreśliła, iż aktualnie nie ma miejsca zameldowania, albowiem właściciel mieszkania w którym zamieszkuje wraz z mężem i dzieckiem nie wyraża zgody na zameldowanie. Oświadczyła, iż dotychczas nie podjęła kroków mających na celu ponowne zamieszkanie w tym lokalu, albowiem nie wiedziała ze jest to możliwe. Zdaniem skarżącej aktualna właścicielka lokalu – jej siostra D. W. – zmierza do pozbawienia jej praw do tej nieruchomości. W dalszej części uzasadnienia skargi podniosła, iż wymelduje się z budynku przy ulicy [...] w C., jeśli jej siostra zwróci jej należną część majątku. Pełnomocnik skarżącej w piśmie z dnia [...] decyzji zarzucił: - naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, polegające na błędnej interpretacji i w konsekwencji błędnym zastosowaniu w sprawie przepisu art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych - naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy polegające na naruszeniu art. 7, 11, 77§1 oraz 107§3 Kpa. Zdaniem pełnomocnika skarżącej organy meldunkowe nie wyjaśniły wszystkich elementów stanu faktycznego niezbędnych dla ustalenia czy zaszły przesłanki wydania decyzji o której mowa w art. 15 ust 2 ustawy z 10 kwietnia 1974r. W opinii pełnomocnika skarżąca nie opuściła mieszkania w sposób dobrowolny, czego organy meldunkowe nie badały. Pełnomocnik wyraził także pogląd, iż dla sprawy bez znaczenia pozostaje okoliczność, czy skarżąca skorzystała z prawa wytoczenia przed sądem powszechnym powództwa o przywrócenia utraconego posiadania. Z zarzutem powyższym pełnomocnik związał także zarzut naruszenia norm procesowych, albowiem w sytuacji, gdy sporna była między stronami okoliczność, czy M.P. dobrowolnie opuściła przedmiotowy lokal, organy administracyjne zobowiązane były przeprowadzić postępowanie dowodowe w tym zakresie. W opinii pełnomocnika odstąpienie od przeprowadzenia postępowania dowodowego stanowi naruszenie art. 77 § 1 Kpa., co stanowi także naruszenie zasady dążenia do uzyskania prawdy obiektywnej. Dalej pełnomocnik podniósł, iż uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie odpowiada wymogom art. 107§3 Kpa, albowiem nie zawiera faktów, które organ uznał za udowodnione i dowodów na których się oparł jak tez przyczyn dla których odmówił innym wiarygodności. W konsekwencji pełnomocnik skarżącej wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę Wojewoda W. podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i powtórzył przedstawione tam argumenty. Uczestnik postępowania – D.W. – w trakcie rozprawy oświadczyła, iż skarżąca w miejscu aktualnego zamieszkania jest zameldowana na pobyt czasowy choć umowa zawarta została na okres dwóch lat. Wojewódzki Sąd administracyjny zważył co następuje: Skarga nie jest uzasadniona. Materialno-prawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jednolity: Dz. U. Nr 87 z 2001r., poz. 960 ze zm.). Zgodnie z treścią przepisu art. 15 ust. 2 tej ustawy, wystarczającą podstawę do wymeldowania danej osoby stanowi faktyczne opuszczenie przez nią miejsca stałego pobytu. O takim opuszczeniu można mówić w sytuacji trwałego zerwania więzi z dotychczasowym miejscem zamieszkania, co nie zachodzi w przypadkach niedobrowolnego wyprowadzenia się z lokalu, połączonego jednak z podejmowaniem prawem przewidzianych środków zmierzających do umożliwienia powrotu do dotychczasowego miejsca zamieszkania (patrz m.in. wyrok NSA z dnia 15 lutego 2002r., sygn. akt II SA/Po 1942/00; wyrok NSA z dnia 12 kwietnia 2001r., sygn. akt V SA 3078/00, LEX nr 78937; wyrok NSA z dnia 22 sierpnia 2000r., sygn. akt V SA 108/00, LEX nr 49954). Sąd po przeanalizowaniu akt administracyjnych przedmiotowej sprawy nie dopatrzył się naruszenia powyżej przytoczonych przepisów prawa materialnego, albowiem ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika jednoznacznie, że M.P. wraz z synem – P.P. faktycznie nie zamieszkują w spornym lokalu, który skarżąca opuściła w listopadzie 1999r., wynajmują natomiast mieszkanie w miejscowości L. M. Syn P. uczęszcza do szkoły właściwej dla miejsca zamieszkania. Ich centrum życiowe – jak wynika z wyjaśnień Z. P. (k.61v) – nie jest związane z C. W tym świetle nie budzi wątpliwości poprawność ustalenia przez organy administracyjne, że skarżąca wraz z dzieckiem nie zamieszkuje w lokalu przy ulicy [...] w C. i nie dopełniła ustawowego obowiązku wymeldowania się. Skarżąca jak i jej pełnomocnik podnosili, iż M. P. wyprowadziła się z mieszkania w C. gdyż została do tego zmuszona przez rodziców. W tym zakresie wbrew twierdzeniom pełnomocnika skarżącej należy uznać, iż organy przeprowadziły postępowanie dowodowe w stopniu pozwalającym na ustalenie rzeczywistych okoliczności opuszczenia lokalu przez skarżącą. Nie ulega zatem wątpliwości, iż skarżąca pozostaje z rodziną w silnym konflikcie wobec odmowy zaakceptowania jej związku małżeńskiego przez rodziców i który to konflikt był bezpośrednią przyczyną opuszczenia lokalu. Należy jednak stwierdzić, iż pomimo przesłuchania w charakterze świadków osób mogących mieć wiadomości istotne dla sprawy – w tym także wskazanych przez M. P. - nie wykazano w toku postępowania, aby opuszczenie lokalu nie miało charakteru wyrazu autonomicznej woli skarżącej. Wymaga zauważenia, iż później wynajmowane przez skarżącą i jej męża mieszkanie remontowane było wspólnymi siłami obu rodzin – w tym także rodziców skarżącej. Także z tego wynika, iż decyzja o opuszczeniu mieszkania w C. i przeprowadzce stanowiła wyraz podjętego przez skarżącą wyboru i jednocześnie kompromisu w zaistniałej sytuacji życiowej. Organ odwoławczy dokonał zatem prawidłowej wykładni przepisów art. 15 ust. 1 i 2 powołanej wcześniej ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Należy przy tym podkreślić, że sprawy administracyjne prowadzone w przedmiocie ewidencji ludności mają na celu wyłącznie potwierdzanie faktycznego miejsca pobytu stałego lub czasowego. W rozpoznawanej sprawie okolicznością zasadniczą dla rozstrzygnięcia było to, czy doszło do opuszczenia lokalu przez skarżącą bez wymeldowania się. Podnieść należy, że obowiązek meldunkowy, obejmujący zameldowanie i wymeldowanie się z pobytu stałego lub czasowego, wynikający z przepisów ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych, służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu potwierdzenie faktu pobytu w lokalu. Osoba, która opuszcza lokal winna w wykonaniu obowiązku meldunkowego zgłosić właściwemu organowi dane wymagane do wymeldowania i zameldowania w nowym miejscu pobytu. Zgodnie z treścią art. 7 Kpa obowiązkiem organów administracji publicznej jest podjęcie wszelkich niezbędnych działań w celu wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. W ramach realizacji tego obowiązku zobowiązane są one w myśl art. 77 § 1 Kpa w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy oraz zgodnie z art. 80 Kpa dokonać oceny czy istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności zostały udowodnione. Odnosząc powyższe spostrzeżenia do rozpoznawanej sprawy, stwierdzić należy, że wbrew twierdzeniom pełnomocnika skarżącej organy administracji obu instancji uczyniły zadość ciążącym na nich obowiązkom. Za nietrafny uznać należy także zarzut naruszenia art. 107§3 Kpa albowiem uznać należy, iż zaskarżona decyzja jak też jej uzasadnienie odpowiadają wymaganiom tego przepisu. Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia rozpatrywanej skargi i orzekł o jej oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). O kosztach orzeczono na podstawie art. 250 cyt. ustawy oraz § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U.nr 163 poz. 1368 z 2002r. ze zm.). /-/Sz.Widłak /-/B.Sokołowska /-/M.Kwiecińska