III SA/Po 496/06

WyrokWSA w Poznaniu2006-10-04

Skład orzekający: Maria Lorych-Olszanowska, Tadeusz M. Geremek, Małgorzata Bejgerowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy o charakterze ogólnym, określająca zasady udzielania bonifikaty od opłaty za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, jest zgodna z prawem, czy też zgoda rady powinna dotyczyć indywidualnych przypadków?
Ratio decidendi
Zgoda rady gminy na udzielenie bonifikaty od opłaty za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności powinna dotyczyć indywidualnego nabywcy i konkretnej nieruchomości, dla której opłata została ustalona. Uchwała rady o charakterze ogólnym, zastępująca indywidualną zgodę, stanowi istotne naruszenie prawa i podlega stwierdzeniu nieważności.
Stan faktyczny
Rada Gminy i Miasta N.S. podjęła uchwałę wyrażającą zgodę na udzielenie 80% bonifikaty od opłaty za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, określając jednocześnie warunki jej udzielenia. Wojewoda stwierdził nieważność tej uchwały, uznając, że rada przekroczyła swoje kompetencje, wydając akt o charakterze generalnym zamiast indywidualnej zgody. Gmina wniosła skargę do WSA, kwestionując stanowisko Wojewody.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Lorych-Olszanowska ( spr.) Sędziowie NSA Tadeusz M. Geremek As.sąd. Małgorzata Bejgerowska Protokolant: ref. staż. Damian Wojtkowiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 04 października 2006 r. przy udziale sprawy ze skargi Gminy i Miasta N.S. na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wyrażenia zgody na udzielenie bonifikaty od opłaty za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności oddala skargę /-/M. Bejgerowska /-/ M.Lorych-Olszanowska /-/ T.M.Geremek T.M. WSA/wyr.1 – sentencja wyroku W dniu [...] roku Rada Gminy i Miasta N.S. podjęła uchwałę Nr [...] w sprawie wyrażenia zgody na udzielenie bonifikaty od opłaty za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. Jako podstawę prawną uchwały wskazała art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym ( Dz. U. Nr 142 poz. 1591 z 2001 roku ze zm. ) i art. 4 ust. 2-3 ustawy z dnia 29 lipca 2005 roku o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości ( Dz. U. Nr 175 poz. 1459 ). W § 1 uchwały Rada postanowiła "Wyrazić zgodę na udzielenie bonifikaty w wysokości 80% od opłaty za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności." W §2 stwierdziła, że "Bonifikaty udziela się przy przekształceniu nieruchomości zabudowanych lub przeznaczonych na cele mieszkaniowe oraz gdy przekształcenie dotyczy nieruchomości rolnych". Uchwałę powyższą doręczono Wojewodzie w dniu [...] roku. Rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia [...] roku Nr [...], wydanym na podstawie art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym ( Dz. U. Nr 142 poz. 1591 z 2001 roku ze zm. ) Wojewoda stwierdził nieważność opisanej wyżej uchwały z powodu istotnego naruszenia prawa. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wyjaśnił, że zgodnie z art. 4 ust. 2 ustawy z 29 lipca 2005 roku o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości ( Dz. U. Nr 175 poz. 1459 ), do ustalenia opłaty z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności stosuje się odpowiednio przepisy art. 67 ust. 1 oraz art. 68 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami ( Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm. ). Z treści art. 68 ust. 1 tej ustawy wynika, że właściwy organ może udzielić za zgodą rady gminy bonifikaty od ceny ustalonej zgodnie z art. 67 ust. 3 , jeżeli nieruchomość sprzedawana jest na cele mieszkaniowe. Uprawnienie rady gminy wskazane w powołanym przepisie dotyczy wyrażenia zgody na udzielenie bonifikaty z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności określonej nieruchomości. Tymczasem, Rada Gminy i Miasta N.S., ustaliła zasady udzielania bonifikat w stosunku do określonego kręgu podmiotów wykraczając tym samym, zdaniem organu nadzoru, poza kompetencje ustawowe. Uchwała rady gminy w przedmiotowym zakresie winna dotyczyć bowiem wyłącznie wyrażenia zgody na udzielenie zindywidualizowanemu nabywcy bonifikaty, w określonej wysokości, w odniesieniu do nieruchomości, dla której przedmiotowa opłata z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości została ustalona zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Wynika to z treści art. 68 ust. 1 cyt. ustawy, który odwołuje się do wartości wcześniej wycenionej nieruchomości, zatem zindywidualizowanego na potrzeby obrotu prawnego przedmiotu wyceny (nieruchomość gruntowa), w formie przewidzianej prawem. Ze skargą na powyższe rozstrzygnięcie nadzorcze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wystąpiła Gmina i Miasto S. i wniosła o uchylenie tego aktu. W uzasadnieniu skargi wyraziła pogląd, że stanowisko Wojewody jest błędne bo nie ma przeszkód prawnych aby zgoda na udzielenie bonifikaty przez radę gminy miała charakter ogólny i określała kiedy i w jakim zakresie bonifikata może być udzielona. Udzielenie bonifikaty przez właściwy organ w oparciu o art. 68 ust. 1 pkt. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami ma co prawda charakter indywidualny ale nie ma takiego charakteru zgoda rady gminy. Skarżąca stwierdziła też, że gdyby przyjąć za słuszne stanowisko Wojewody, to mogłoby dojść do sytuacji, że różnym podmiotom udzielono różnych bonifikat, lub jednym udzielono a innym nie. Podniosła też, że Wojewoda opublikował w Dzienniku Urzędowym uchwały innych rad gmin w takim kształcie jak unieważniona uchwała Rady Gminy i Miasta N.S. i nie dopatrzył się ich sprzeczności z prawem. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonym rozstrzygnięciu nadzorczym. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Zgodnie z postanowieniami ustawy z dnia 29 lipca 2005 roku o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości ( Dz. U. Nr 175, poz. 1459 ) przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości następuje w drodze decyzji wydawanej przez wójta, burmistrza, prezydenta miasta, zarząd powiatu albo zarząd województwa – odpowiednio w przypadku nieruchomości stanowiących własność samorządu terytorialnego. W decyzji tej ustalana jest też opłata za przekształcenie, którą zgodnie z powołanym w zakwestionowanej uchwale art. 4 ust. 1i2 cyt. ustawy, zobowiązana jest uiścić dotychczasowemu właścicielowi osoba, na rzecz której zostało przekształcone prawo użytkowania wieczystego w prawo własności. Do ustalenia tej opłaty stosuje się odpowiednio przepisy art. 67 ust. 1, art. 68 ust. 1, art. 69 oraz art. 70 ust. 2-4 ustawy z 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami ( Dz. U. Nr 261 poz. 2603 z 2004 roku ze zm. ). Jeżeli przekształcenie dotyczy nieruchomości rolnej, organ właściwy do wydania decyzji może udzielić bonifikaty od opłaty , o której mowa w ust. 1, w odniesieniu do nieruchomości stanowiących własność jednostek samorządu terytorialnego – za zgodą właściwej rady lub sejmiku ( ust. 3 art. 4 cyt. ustawy ). Wskazany przepis art. 68 ust. 1 cyt. ustawy o gospodarce nieruchomościami stanowi, że właściwy organ może udzielić za zgodą, odpowiednio wojewody albo rady sejmiku, bonifikaty od ceny ustalonej zgodnie z art., 67 ust. 3 tej ustawy w przypadkach w tym przepisie wskazanych. Z przytoczonych przepisów jednoznacznie wynika, że wójt, burmistrz, prezydent miasta, zarząd powiatu albo zarząd województwa wydają decyzje administracyjne o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, na rzecz określonej osoby, za określoną w tej decyzji opłatą ( z tytułu tego przekształcenia ), z możliwością udzielenia bonifikaty od ustalonej opłaty za zgodą właściwej rady lub sejmiku. Decyzje wójta, burmistrza, prezydenta miasta, zarządu powiatu czy zarządu województwa , wydawane na podstawie przytoczonych przepisów skierowane są do określonej, indywidualnej osoby. Zatem uprawnienie rady gminy do wyrażenia zgody na udzielenie bonifikaty z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości dotyczy tej osoby. Trafne jest więc stanowisko organu nadzoru, że uchwała rady gminy w przedmiotowym zakresie winna dotyczyć wyłącznie wyrażenia zgody na udzielenie zindywidualizowanemu nabywcy bonifikaty, w określonej wysokości, w odniesieniu do nieruchomości, dla której przedmiotowa opłata została ustalona. Wynika to, jak trafnie podnosi organ nadzoru, z treści art. 68 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, który odwołuje się do wartości wcześniej wycenionej nieruchomości, a więc do zindywidualizowanego na potrzeby obrotu prawnego przedmiotu wyceny. Uchwała Rady Gminy i Miasta N.S. z dnia [...] roku [...] nie dotyczy zaś określonej osoby ale stanowi akt wyrażenia zgody na udzielenie takiej samej bonifikaty wszystkim podmiotom spełniającym wymogi określone w § 2 uchwały. Stanowi ona zatem akt o charakterze generalnym, zastępujący obowiązek udzielania zgody na zindywidualizowaną bonifikatę od opłaty określonej według zasad wskazanych w art. 4 ust. 1 cyt. ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości. W świetle powyższego uznać należy, że zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody, stwierdzające nieważność Uchwały Gminy i Miasta N.S. Nr [...] z powodu naruszenia wskazanych wyżej przepisów odpowiada prawu. Powołane w skardze stanowisko , zawarte w Komentarzu do ustawy o gospodarce nieruchomościami pod red. G. Bieńka na stronie 286 teza 2 ( Wyd. Prawnicze Lexis Nexis Warszawa 2005 ), o możliwości określenia przez radę - w sposób bardziej ogólny – kiedy może być zastosowana bonifikata, a także zakres tej bonifikaty nie pozostaje w sprzeczności z wyrażoną wyżej oceną zaskarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego. Z tego stanowiska nie wynika bowiem , że w ocenie komentatora możliwe jest zastąpienie indywidualnej zgody przez zgodę generalną, jak zdaje się interpretować je strona skarżąca. Skoro zatem z powyższego wynika, że zarzuty skargi nie mogły prowadzić do jej uwzględnienia, skarga podlegała oddaleniu z mocy art.151 ustawy z 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ). /-/ M. Bejgerowska /-/ M.Lorych-Olszanowska /-/ T.M.Geremek T.M.d

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło