III SA/Po 519/13
PostanowienieWSA w Poznaniu2013-10-30
Skład orzekający: Beata Sokołowska, Małgorzata Górecka, Mirella Ławniczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek strony o wyłączenie referendarza sądowego, oparty jedynie na subiektywnym odczuciu braku bezstronności bez wskazania konkretnych okoliczności, może stanowić podstawę do uwzględnienia takiego wniosku?Ratio decidendi
Wniosek strony o wyłączenie referendarza sądowego nie może zostać uwzględniony, jeśli opiera się wyłącznie na subiektywnym odczuciu braku bezstronności, bez wskazania konkretnych okoliczności obiektywnie uzasadniających takie wątpliwości. Przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) wymagają, aby przyczyny wyłączenia miały charakter obiektywny i mogły wywołać uzasadnione wątpliwości co do bezstronności referendarza.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o wyłączenie referendarza sądowego, który odmówił mu przyznania prawa pomocy. Skarżący uzasadnił wniosek swoją trudną sytuacją finansową i stwierdził, że działalność referendarza budzi wątpliwości co do jego bezstronności. Referendarz złożył oświadczenie, że nie zachodzą przesłanki do jego wyłączenia. Sąd rozpoznał wniosek o wyłączenie referendarza.Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił oddalić wniosek o wyłączenie referendarza sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 30 października 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Beata Sokołowska (spr.) Sędziowie: WSA Małgorzata Górecka WSA Mirella Ławniczak po rozpoznaniu w dniu 30 października 2013 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku o wyłączenie referendarza S M w sprawie ze skargi R P na postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P z dnia .... 2013 r. nr .... w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności wniesienia zażalenia na postanowienie dotyczące włączenia dowodu do sprawy postanawia oddalić wniosek o wyłączenie referendarza sądowego S M
Postanowieniem z dnia 3 września 2013 r. referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjny w Poznaniu odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy.
W sprzeciwie od powyższego postanowienia z dnia 23 września 2013 r. skarżący zażądał m.in. wyłączenia "autora zaskarżonego postanowienia", ponieważ zachodzą uzasadnione wątpliwości co do jego bezstronności. W uzasadnieniu wnioskodawca wskazał na swoją trudną sytuację finansową, ze względu na którą nie jest w stanie uiszczać opłat sądowych.
Do akt niniejszej sprawy dołączono oświadczenie referendarza S M z dnia 15 października 2013 r., w którym wskazał on, że nie zachodzą żadne okoliczności określone w art. 18 § 1 – 3 lub w art. 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej "p.p.s.a."), mogące wywołać uzasadnione wątpliwości co do jego bezstronności przy rozpoznawaniu wniosku o prawo pomocy R P
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Wniosek skarżącego o wyłączenie referendarza nie może zostać uwzględniony.
Instytucja wyłączenia referendarza ukształtowana jest poprzez odesłanie do przepisów o wyłączeniu sędziego (art. 24 § 1 p.p.s.a.) i ma na celu zagwarantowanie bezstronności przy orzekaniu w danej sprawie, tzn. ma zapewnić, aby na treść rozstrzygnięcia nie miały wpływu osobiste zapatrywania i uprzedzenia osoby biorącej udział w jego podjęciu. Powołana ustawa przewiduje dwie grupy przyczyn wyłączenia referendarza, tj. z mocy prawa oraz na wniosek strony (czy tez żądanie referendarza). Zgodnie z art. 18 § 1 p.p.s.a., referendarz jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki: swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia, osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli; w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron: w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą; w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator; dotyczących skarg na decyzję albo postanowienie, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu w sprawie brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie; w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej. Niezależnie od wskazanych przyczyn, zgodnie z art. 19 p.p.s.a. sąd wyłącza referendarza na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli między nim a jedną ze stron lub jej przedstawicielem zachodzi stosunek osobisty tego rodzaju, że mógłby wywołać wątpliwość co do jego bezstronności.
Odnosząc się do wniosku skarżącego o wyłączenie referendarza w niniejszej sprawie, należy stwierdzić, że w świetle przywołanych wyżej przepisów nie mógł on odnieść skutku. Nie może stanowić przesłanki wyłączenia referendarza od udziału w sprawie samo stwierdzenie wnioskodawcy, że – w jego ocenie – działalność referendarza budzi wątpliwości co do jego bezstronności, bez wskazania przez skarżącego na okoliczności, w których stanowisko to znajdowałoby uzasadnienie. Należy wyjaśnić, że wniosek o wyłączenie referendarza mogą uzasadniać jedynie takie okoliczności, które obiektywnie mogą wywołać wątpliwości co do jego bezstronności, takich zaś przyczyn nie ma w niniejszej sprawie.
Sąd stwierdził, że nie zachodzą również przyczyny opisane w art. 18 p.p.s.a. powodujące wyłączenie referendarza z mocy ustawy.
Mając powyższe na uwadze Sąd, działając na podstawie art. 24 § 1 w zw. z art. 22 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło