III SA/Po 528/07

Dnia 15 listopada 2007 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirella Ławniczak (spr.) Sędziowie WSA Beata Sokołowska As.sąd. Szymon Widłak Protokolant: st. sekr. sąd. Barbara Dropek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 listopada 2007 roku przy udziale sprawy ze skargi Z. S. na postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z dnia (...) nr (...) w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wyjaśnień w sprawie dotyczącej przyznania płatności do gruntów rolnych oddala skargę /-/Sz. Widłak /-/M. Ławniczak /-/ B. Sokołowska Postanowieniem z dnia [...], Nr [...] Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...], na podstawie art. 59 § 1 i § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego z dnia 14 czerwca 1960r. (tekst jednolity: Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) odmówił Z. S. przywrócenia terminu do złożenia wyjaśnień w sprawie wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych. W uzasadnieniu wskazano, iż w dniu 15 maja 2005r. Z. S. złożył wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2006. Podczas weryfikacji wniosku stwierdzono nieprawidłowości i pismem z dnia 13 lipca 2006r. Nr [...] wezwano wnioskodawcę do uzupełnienia jego braków formalnych. Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru wezwanie odebrała żona Z. S. w dniu 19 lipca 2006r. Zdaniem organu I instancji termin do złożenia korekty upłynął w dniu 26 lipca 2006r., natomiast przedmiotowa korekta została złożona przez wnioskodawcę po upływie terminu tj. 27 lipca 2007r. Ponieważ Z. S. nie złożył prośby o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych - korekta nie została uwzględniona i w dniu 30 sierpnia 2006r. wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych z dnia 08 czerwca 2006r. pozostawiono bez rozpoznania. Wezwanie z dnia 13 lipca 2006r. zawierało pouczenie o skutkach nie złożenia korekty w wyznaczonym terminie. W dniu 08 września 2006r. Z. S. złożył prośbę o przywrócenie terminu, uzasadniając uchybienie terminu tym, iż wezwanie odebrała córka. Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru przedmiotowe wezwanie odebrała H. S., żona wnioskodawcy, w związku z czym wezwanie zostało doręczone skutecznie, bowiem zgodnie z art. 43 kpa w przypadku nieobecności adresata, pismo doręcza się, za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. Ponadto wskazano, iż zgodnie z art. 58 § 2 kpa prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. Zdaniem organu te warunki nie zostały spełnione. Na powyższe postanowienie z dnia 13 września 2006r. Z. S. złożył zażalenie, podnosząc iż nie wniósł prośby o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych przedmiotowego wniosku, ponieważ nikt z pracowników biura nie poinformował go o takiej konieczności. Ponadto wskazał, że w dniu 27 lipca 2006r. złożył poprawnie wykonaną korektę, jednak nie otrzymał żadnego pokwitowania jej przyjęcia przez pracownika biura i nie zrozumiałym jest dla niego dlaczego pozostawiono wniosek bez rozpoznania skoro korekta była sporządzona prawidłowo. Postanowieniem z dnia [...], Nr [...] Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...], na podstawie art. 144 w zw. z art. 138 § 1 ust. 1 Kodeksu postępowania administracyjnego z dnia 14 czerwca 1960 r. (tekst jednolity: Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz art. 5a ust. 3 i 4 ustawy z dnia 29 grudnia 1993r. o utworzeniu Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (tekst jednolity: Dz. U. z 2005r. Nr 31, poz. 264 ze zm.) utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu wskazano, iż Z. S. nie spełnił przesłanek określonych w art. 58 kpa, ponieważ w żaden sposób nie uprawdopodobnił, że uchybienie terminu w przedmiotowej sprawie nastąpiło bez jego winy. W skardze Z. S. reprezentowany przez pełnomocnika radcę prawnego, J. K. wniósł o uchylenie w całości postanowienia z dnia [...], Nr [...] wydanego przez Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w [...] i postanowienia je poprzedzającego z dnia [...] wydanego przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w [...]. Skarżący wskazał, że uzasadnienie zaskarżonego postanowienia nie określa związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy ogólnikowo wskazanymi ustaleniami faktycznymi dokonanymi w sprawie a stosowanym prawem, jest nieprawidłowe i nierzetelne. Ponadto, zdaniem skarżącego, Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w [...] wbrew obowiązkowi wynikającemu z art. 10 kpa do czasu zakończenia postępowania odwoławczego nie wyznaczył skarżącemu ostatecznego terminu do wypowiedzenia się odnośnie zebranego w sprawie materiału. Wskazał także, iż podtrzymuje w całości twierdzenia zawarte w uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych. Fakt odebrania przez małżonkę skarżącego przedmiotowego wezwania nie jest równoznaczny z zapoznaniem się z jego treścią przez skarżącego. Wezwanie to zostało przedstawione skarżącemu pod koniec wyznaczonego terminu, a zatem w sposób niezawiniony nie miał możliwości zadośćuczynienia temu wezwaniu w wyznaczonym terminie. Poza tym w wezwaniu nie wyjaśniono w jaki sposób skarżący ma dokonać korekty tzn. czy poprzez złożenie nowego wniosku, czy poprzez naniesienie zmian na wniosku pierwotnym oraz to, w którym oddziale ARiMR powinien przedmiotowa korektę złożyć. W odpowiedzi na skargę Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w [...] wniósł o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się bezzasadna. Sąd badając legalność zaskarżonych postanowień nie stwierdził naruszenia obowiązujących przepisów prawa, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest odmowa przywrócenia terminu do złożenia wyjaśnień w sprawie dotyczącej przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych. Zgodnie z art. 58 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity; Dz. U. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy (§ 1). Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin (§ 2). Przywrócenie terminu do złożenia prośby przewidzianej w § 2 jest niedopuszczalne ( § 3). Z akt sprawy wynika, że wezwanie Nr [...] z dnia 13 lipca 2006r. do usunięcia braków formalnych wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych wraz ze stosownym pouczeniem, iż nie usunięcie braków we wskazanym terminie spowoduje pozostawienie wniosku bez rozpoznania w części, w której nie usunięto braków, zostało doręczone na adres domowy skarżącego. Odbiór przesyłki pokwitowała żona skarżącego, H. S. w dniu 19 lipca 2006r. (zał. 3). Zatem doręczenie należało uznać za skuteczne, ponieważ zgodnie z art. 43 kpa zostało doręczone za pokwitowaniem dorosłemu domownikowi. W związku z tym skarżący miał obowiązek w terminie siedmiu dni od doręczenia wezwania uzupełnić braki formalne wniosku, tj. do dnia 26 lipca 2006r. Uczynił to dopiero w dniu 27 lipca 2007r., a więc dzień po terminie (zał. 4), nie składając równocześnie (najpóźniej w siódmym dniu od daty złożenia korekty) podania o przywrócenie uchybionego terminu. Uczynił to dopiero w dniu 08 września 2006r., po otrzymaniu pisma Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Poznaniu Nr [...] z dnia 30 sierpnia 2006r. o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania. W świetle tych ustaleń organ odwoławczy miał, zdaniem Sądu, pełne podstawy do uznania, że podanie o przywrócenie terminu zostało wniesione znacznie po upływie siedmiu dni od ustania przyczyny, zatem nie został spełniony warunek określony w art. 58 § 2 kpa. Organ administracji mimo to ustosunkował się również do zasadności samego wniosku, a wiec jego merytorycznej przesłanki braku zawinienia w uchybieniu terminu. Również w tym zakresie organ dokonał poprawnej oceny stanu faktycznego stwierdzając, że wezwanie Nr [...] z dnia 13 lipca 2006r. do usunięcia braków formalnych wniosku o przyznanie płatności odebrała żona Z. S., a nie jak podał skarżący jego niepełnoletnia córka. Jak wynika z akt sprawy córka odebrała pismo z dnia 30 sierpnia 2006r. Nr [...] o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania (zał. 5). Tak, wiec okoliczność, na którą powołuje się skarżący jest chybiona, bowiem przedmiotowe wezwanie odebrała żona natomiast dla sprawy nie ma znaczenia że przekazała je skarżącemu pod koniec wyznaczonego terminu, bowiem okoliczność, iż dorosły domownik nie doręczył w stosownym czasie przyjętego pisma do rąk adresata nie ma wpływu na bieg terminu do usunięcia braków we wniosku o przyznanie płatności (patrz: wyrok NSA z dnia 12.02.1997r. sygn. akt SA/Łd 163/96, LEX 29034). Zaznaczyć należy, iż kryterium braku winy, jako przesłanka przywrócenia terminu, wiąże się z obowiązkiem strony do zachowania szczególnej staranności przy prowadzeniu własnych spraw. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku zachowania terminu do dokonania czynności procesowej można zatem mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie dającej się przezwyciężyć. W niniejszej sprawie sytuacja tak nie zachodziła, bowiem skarżący w żaden sposób nie uprawdopodobnił, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy. Powyższa ocena co do braku podstaw merytorycznych do przywrócenia terminu ma znaczenie jedynie uzupełniające, skoro sam wniosek o przywrócenie terminu był spóźniony, a tym samym nie mógł być uwzględniony. Wskazać należy także, iż chybiony jest zarzut skargi dotyczący nie wyjaśnienia w przedmiotowym wezwaniu w jaki sposób skarżący ma dokonać korekty wniosku oraz w którym oddziale ARiMR powinien to uczynić. Wezwanie z dnia 13 lipca 2006r. był oczywiste i wyraźnie wskazywało jakie braki należy uzupełnić. O ile skarżący nie zrozumiał tego wezwania, winien zwrócić się o pomoc do pracownika Biura Powiatowego ARiMR w [...], skąd pochodziło wezwanie. Ponadto chybiony jest zarzut naruszenia przez organ II instancji art. 10 § 1 kpa, który stanowi, iż organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Wprawdzie organ nie wyznaczył skarżącemu terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału, to jednak pismem z dnia 21 grudnia 2006r. przed wydaniem postanowienia Nr [...] z dnia 19 marca 2007r. o utrzymaniu w mocy zaskarżonego postanowienia wezwał go do przedstawienia dowodów braku winy w uchybieniu terminu do usunięcia braków formalnych przedmiotowego wniosku. W odpowiedzi skarżący nie podał żadnych nowych okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu. Ponadto w skardze nie podniesiono, aby brak pouczenia strony o możliwości wypowiedzenia się co zebranych dowodów i materiałów miało istotny wpływ na wynik sprawy. Z tych względów, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji. /-/Sz. Widłak /-/M. Ławniczak /-/B. Sokołowska JMd