III SA/Po 538/08

Dnia 29 stycznia 2009 roku Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Robert Talaga po rozpoznaniu w dniu 29 stycznia 2009 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku R.T. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi R. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie ustalenia opłaty eksploatacyjnej za wydobywanie kopalin bez wymaganej koncesji postanawia zwolnić R. T. od kosztów sądowych /-/ R. Talaga Dnia [...] roku R.T. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...], Nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Starosty W. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie ustalenia dla R. T. opłaty eksploatacyjnej w kwocie [...] w związku z wydobywaniem kopalin piasku i żwiru bez wymaganej koncesji. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu w wysokości 2.000,00 zł R. T. złożył wypełniony na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. We wniosku R. T. wskazał, iż prowadzi czteroosobowe gospodarstwo domowe wraz z żoną, córką oraz synem i posiada spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego o powierzchni 80,00 m². Nie posiada natomiast żadnych innych nieruchomości, oszczędności i papierów wartościowych, ani przedmiotów, których wartość przekracza 3000 euro. Jedyny dochód rodziny stanowi wynagrodzenie za pracę jego żony w wysokości 2.000,00 zł. netto. Dodatkowo w piśmie złożonym wraz z wnioskiem R.T. wskazał, że w grudniu 2003 roku stracił zatrudnienie i od tamtego czasu nie osiąga żadnych dochodów. Natomiast jego poprzednie wynagrodzenie w wysokości ok. 1.2000,00 zł netto w połowie było potrącane przez Komornika Sądowego Rewiru II przy Sądzie Rejonowym w S. Wnioskodawca zastrzegł również, że całe miesięczne dochody wspólnego gospodarstwa domowego jakie wypracowuje jego żona (2000,00 zł) są w całości przekazywane na pokrycie minimalnych potrzeb socjalnych rodziny. Natomiast cały wspólny majątek wnioskodawcy i jego żony został zajęty przez Komornika. Wnioskodawca natomiast prowadzi intensywne działania nad rozwinięciem własnej działalności gospodarczej, która nie przynosi. W załączeniu przesłał również upomnienie Wójta Gminy W. z dnia [...], nr [...] przypominające o obowiązku wpłacenia opłaty eksploatacyjnej w wysokości [...]. Zgodnie z przepisami art. 245 § 1 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przepis art. 246 §1 pkt. 2 cytowanej ustawy stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Instytucja przyznania prawa pomocy posiada wyjątkowy charakter i jest stosowana jedynie w sytuacjach uzasadnionych szczególnymi okolicznościami, z których wynika, iż wnioskodawca nie posiada wystarczających możliwości finansowych pokrycia kosztów sądowych związanych z jego udziałem w sprawie. Natomiast ewentualne ich uiszczenie pociągnęłoby za sobą uszczerbek utrzymania koniecznego, przez który należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej wnioskodawcy w sposób uniemożliwiający zapewnienie minimum warunków socjalnych. Z tych względów na stronie ciąży obowiązek wykazania, że jej sytuacja materialna jest na tyle trudna, iż uzasadnia poczynienie odstępstwa od generalnej zasady ponoszenia kosztów sądowych, co jednocześnie oznacza, że takie sytuacje powinny mieć miejsce jedynie wtedy, gdy zdobycie przez stronę środków finansowych na udział w postępowaniu sądowym jest obiektywnie niemożliwe. W przedmiotowej sprawie wnioskodawca nie posiada stałego zatrudnienia, ale rozpoczął prowadzenie działalności gospodarczej, która nie przynosi żadnego dochodu. Dlatego gospodarstwo domowe wnioskodawcy jest utrzymywane z wynagrodzenia za pracę jego żony w kwocie 2.000,00 zł. Dodatkowo wnioskodawca jest zobowiązany do uiszczenia opłaty eksploatacyjnej w kwocie przekraczającej 69.327,01 zł zgodnie z tytułem wykonawczym wystawionym przez Wójta Gminy W. W tej sytuacji biorąc pod uwagę wysokość zobowiązań ciążących na skarżącym należy uznać, że nie jest on w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co czyni zasadnym jego wniosek o przyznanie prawa pomocy w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych. Wobec powyższego na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 w związku z art. 245 § 1 oraz § 3, a także art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) orzeczono jak w sentencji postanowienia. /-/ R. Talaga D.W.d