III SA/Po 546/18

Dnia 20 marca 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirella Ławniczak Sędziowie WSA Małgorzata Górecka (spr.) WSA Walentyna Długaszewska Protokolant: St. sekr. sąd. Sławomir Rajczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 marca 2019 roku przy udziale sprawy ze skargi X na akt Samorządu Województwa z dnia [...] roku nr [... ] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata [...] I. uchyla zaskarżony akt, II. zasądza od Samorządu Województwa na rzecz strony skarżącej kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. [...] (dalej zwane też [...] ) ogłosiło nabór wniosków o przyznanie pomocy na operacje w zakresie [...] w ramach poddziałania [...]Skarżąca- X złożyła wniosek o przyznanie pomocy na operację [...]i operacja ta została wybrana przez [...] uchwałą z dnia [...]r. i przekazana Zarządowi Województwa . Pismem z dnia [...]r. [...]wezwano do uzupełnienia w terminie 7 dni braków wniosku , wyjaśnień wskazując na przepis art. 23 ust. 2 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o rozwoju lokalnym z udziałem lokalnej społeczności (Dz. U. 2018. 140, t.j.) ,dalej zwaną ustawą o rozwoju lokalnym następnie po jego uzupełnieniu , pismem z dnia [...]r. wezwano skarżącą do uzupełnienia w terminie 7 dni braków wniosku szczegółowo wskazanych w treści pisma pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia, wskazując na przepis art. 23 ust. 5 ww ustawy. Skarżąca wezwanie otrzymała[...] r. i wyjaśnienia/ uzupełnienia złożyła[...] r. . W tym samym dniu skarżąca złożyła pismo z dnia [...]r. prosząc organ o przedłużenie terminu do złożenia żądanych wyjaśnień najpóźniej do dnia [...]r. z powodu nieobecności merytorycznego pracownika urzędu. Pismem z dnia [...]r. Dyrektor [...]odmówił skarżącej przyznania pomocy wskazując na przepis art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 20 lutego 2015r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014- 2020 (Dz. U. 2018.627), dalej zwaną "ustawą o wspieraniu rozwoju", oraz przepis art. 23 ust. 3 ustawy z dnia 20 lutego 2015r. o rozwoju lokalnym . W uzasadnieniu podał, że w wyznaczonym terminie nie usunięto braków wniosku będących przedmiotem wezwania z dnia [...] r. , co do wniosku o przedłużenie terminu do złożenia żądanych wyjaśnień- ustawa nie przewiduje tego typu postępowania a jedynie zgodnie z § 25 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 8 marca 2017r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach poddziałania "Wsparcie na wdrażanie operacji w ramach strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność objętego PROW na lata 2014-2020 (Dz. U. 2017.772, ze zm.)- dalej zwanym rozporządzeniem , w razie uchybienia terminu wykonania określonych czynności na prośbę podmiotu zarząd województwa przywraca termin zgodnie z tam wskazanymi warunkami. Oceniając przedmiotowy wniosek, wnioskodawca nie uprawdopodobnił, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy. Nieobecność pracownika merytorycznego w urzędzie, w którym funkcjonuje system zastępstw nie może być okolicznością usprawiedliwiającą uchybienie terminu. Wezwanie do złożenia uzupełnień przesłano też drogą elektroniczną [...]r. zatem czas do uzupełnień wynosił nie [...] dni, lecz [...]dni. Zgodnie z treścią pouczenia, skarżąca – X wniosła skargę do WSA w Poznaniu na rozstrzygnięcie z dnia [...]r. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu skarżąca zarzucała naruszenie: - § 20 ust. 3 rozporządzenia polegającym na podjęciu rozstrzygnięcia przez nieuprawniony podmiot, § 25 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia, poprzez nieprzywrócenie terminu do uzupełnienia wniosku pomimo spełnienia wszystkich wymogów, - § 23 ust. 5 ustawy o rozwoju lokalnym , poprzez zastosowanie niewłaściwych skutków prawnych wobec nieuzupełnienia wniosku we wskazanym terminie. Skarżąca twierdziła, że Dyrektor [...]podpisana pod treścią zaskarżonego aktu nie ma uprawnień do wydawania rozstrzygnięć bowiem uprawniony jest Zarząd Województwa. Nadto merytorycznie skarżąca odniosła się do swojego wniosku o przedłużenie terminu do złożenia żądanych uzupełnień wskazując na ilość uzupełnień i ich charakter stwierdzała, że termin był zbyt krótki, nadto w piśmie z [...]r. zawarła swoje wyjaśnienia, które organ pominął. Skarżąca powołując się na treść tego pisma podawała, że odpowiedzi merytoryczne w częściowym zakresie przygotowała [...]i swoje opracowanie przesłała z opóźnieniem. Dodatkowo odnosząc się do stanowiska organu dotyczącego przekazania wezwania wcześniej drogą mailową, skarżąca podała, że w[...] jest zatrudnionych jedynie[...] pracowników i przesłanie w piątek na skrzynkę e-mailową nie jest jednoznaczne z tym, że z taką wiadomością można się zapoznać a jeżeli nawet, to urząd co do zasady nie pracuje w soboty i niedziele. W odpowiedzi na skargę organ złożył uchwałę Nr [...]Zarządu Województwa z dnia [...]r. w sprawie udzielenia pełnomocnictwa Dyrektorowi [...]celem wykazania umocowania do wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia osobie podpisanej pod treścią aktu. W kwestii merytorycznej odniósł się do zarzutów skargi zaprzeczając aby skarżąca złożyła powołane w skardze pismo z [...]r. zawierające wyjaśnienia w zakresie żądania przedłużenia terminu do uzupełnień. Nadto organ wskazał, że nie jest możliwym przedłużenie przedmiotowego terminu bowiem jest on ustawowy. W kwestii zarzutu zastosowania niewłaściwego trybu, organ podał, że w sytuacji pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia, stronie nie przysługuje środek odwoławczy, zaś w przypadku rozstrzygnięcia o odmowie przyznania pomocy, przysługuje skarga do WSA. Nadto zdaniem organu w odmowie przyznania pomocy mieści się pozostawienie wniosku bez rozpatrzenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, z późn. zm. - dalej jako "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Akty poddane kontroli sądów administracyjnych zostały wymienione w art. 3 § 2 p.p.s.a., natomiast stosownie do art. 3 § 3 p.p.s.a., sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Na gruncie przedmiotowej sprawy taką ustawą szczególną jest ustawa z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (j.t. Dz. U. z 2017 r. poz. 562 - zwana dalej "ustawą o wspieraniu obszarów wiejskich"). Zgodnie z art. 35 ust. 2 tej ustawy, podmiotowi ubiegającemu się o przyznanie pomocy przysługuje prawo wniesienia do sądu administracyjnego skargi na zasadach i w trybie określonych dla aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. W konsekwencji zaskarżony do Sądu akt Zarządu Województwa podlega kontroli sądu administracyjnego pod kątem jej zgodności z właściwymi przepisami prawa materialnego oraz regułami proceduralnymi (przepisami postępowania). Biorąc pod uwagę tak zakreśloną kognicję oraz przyczyny wzruszenia aktu Zarządu Województwa stwierdzono, że zaskarżony akt naruszał prawo w stopniu wskazanym w przywołanych wyżej przepisach. Materialnoprawne przesłanki rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie zawarte są w przepisach ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 562; z późn. zm.) oraz w przepisach rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 24 września 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach poddziałania "Wsparcie na wdrażanie operacji w ramach strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność" objętego PROW na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2015 r. poz. 1570, z późn. zm.- dalej jako rozporządzenie z 24 września 2015 r. W oparciu o ww akty prawne skarżąca- X złożyła wniosek o przyznanie pomocy na operację [...]w ramach ogłoszonego przez [...]konkursu na [...] w ramach poddziałania[...]. Następnie pismem z dnia [...]r. wezwano skarżącą do uzupełnienia w terminie 7 dni braków wniosku szczegółowo wskazanych w treści pisma pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia, wskazując jako podstawę prawną przepis art. 23 ust. 5 ustawy o rozwoju lokalnym. Skarżąca wezwanie otrzymała [...]r. i wyjaśnienia/ uzupełnienia złożyła[...] r. . W tym samym dniu skarżąca złożyła pismo z dnia [...]r. prosząc organ o przedłużenie terminu do złożenia żądanych wyjaśnień najpóźniej do dnia [...]r. z powodu nieobecności merytorycznego pracownika urzędu. Organ w osobie Dyrektor [...]odmówił skarżącej przyznania pomocy wskazując na przepis art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 20 lutego 2015r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich oraz przepis art. 23 ust. 3 ustawy z dnia 20 lutego 2015r. o rozwoju lokalnym . W tym miejscu należy odnieść się do zarzutu skargi odnoszącego się do kwestii upoważnienia Dyrektora[...], która podpisała się pod treścią zaskarżonego aktu. Organ w odpowiedzi na skargę wyjaśnił upoważnienie i dołączył uchwałę Nr [...]Zarządu Województwa z dnia [...]r. , który to akt zawiera pełnomocnictwo dla [...]- Dyrektor [...]do jednoosobowego dokonywania czynności wykonywanych przez samorząd województwa w ramach przedmiotowych działań. Tym samym zarzut ten jest niezasadny. Przechodząc do zaskarżonego aktu, w ocenie Sądu zaskarżona odmowa przyznania pomocy nie spełnia ustawowego wymogu przewidzianego w ust. 1 art. 35 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich , że w przypadku skierowania do podmiotu ubiegającego się o pomoc finansową informacji o odmowie przyznania pomocy, podmiot właściwy zobligowany jest do podania przyczyn odmowy. Z treści pisma zawierającego informację o odmowie przyznania pomocy wynika, że przyczyną odmowy jest to, że strona nie uzupełniła braków wniosku w terminie 7 dni a jej pismo o wydłużenie termu zostało uznane za wniosek o przywrócenie terminu do dokonania czynności, któremu odmówiono gdyż strona nie wykazała aby uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy. Otóż istotnym jest to, że podana tam przyczyna odmowy przyznania pomocy nie jest rozstrzygnięciem merytorycznym. Jest to informacja zgodnie z treścią uzasadnienia. Sąd stwierdza, że wydanie odmowy przyznania pomocy oznacza, że dokonano merytorycznej analizy wniosku podmiotu ubiegającego się o tę pomoc i w konsekwencji uznano, że zaistniały przesłanki skutkujące wydaniem negatywnego rozstrzygnięcia. Sąd bowiem uważa, że zarówno przyznanie pomocy jak i odmowa przyznania pomocy jest rozstrzygnięciem merytorycznym bo sprawę wniosku rozstrzyga co do meritum ze skutkiem pozytywnym dla strony lub negatywnym . Jest więc aktem a nie czynnością bowiem jest to akt indywidualny wpływający na sferę uprawnień jednostki , jak w omawianej sprawie. Dokonując analizy wniosku, podmiot wdrażający bada go merytorycznie, przyznaje określoną ilość punktów w ramach ustalonych kryteriów, zachowując przy tym zasady równego dostępu do pomocy i przejrzystości reguł. Sąd zaś kontroluje legalność zaskarżonego aktu pod kątem oceny w ramach kryteriów wyboru i zachowania reguł. W omawianej sprawie organ dokonując wezwania strony o dokonanie uzupełnień wniosku powołał jako podstawę art. 23 ust. 5 ustawy o rozwoju lokalnym wskazując na rygor w postaci pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia, zaś pomimo tego wydał rozstrzygnięcie merytoryczne, co skutkuje koniecznością uchylenia aktu na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 3§ 2 pkt 4 p.p.s.a. Na podstawie art. 200 p.p.s.a. orzeczono o kosztach postępowania.