III SA/Po 562/07

Dnia 8 sierpnia 2007 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Kosewska (spr.) Sędziowie WSA Barbara Koś As. sąd. Małgorzata Bejgerowska Protokolant: sekr. sąd. Katarzyna Skrocka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 sierpnia 2007 roku przy udziale sprawy ze skargi P.Ł. na decyzję Wojewody z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wymeldowania o d d a l a s k a r g ę /-/M. Bejgerowska /-/ M. Kosewska /-/B. Koś Decyzją z dnia [...] Nr [...] Burmistrz Ś. na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Dz. U. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006r. Nr 139, poz. 993) orzekł o wymeldowaniu T.G. z pobytu stałego w Ś. przy ul. A. 5, po rozpatrzeniu wniosku właściciela lokalu P.Ł. W uzasadnieniu wskazano, iż T.G. opuściła miejsce stałego pobytu w listopadzie 2004r., co zostało potwierdzone w zebranym materiale dowodowym. Podczas przesłuchania zeznała, że przedmiotowy lokal opuściła w dniu 25 października 2004r. zabierając ze sobą tylko rzeczy osobiste, pozostawiając natomiast majątek ruchomy w mieszkaniu. Zameldowana jest na pobyt czasowy w B. na okres od 15 listopada 2004r. do 31 grudnia 2006r., gdzie wynajmuje mieszkanie w pobliżu miejsca zamieszkania córki I.M. Ponadto zeznała, że w najbliższym czasie zamierza powrócić do Ś. i zamieszkać w spornym lokalu. W ocenie organu I instancji, fakt opuszczenia lokalu wynika z zeznań świadków H.F. i T. F. oraz wywiadu policyjnego (pisma z dnia 11 grudnia 2006r. i 26 grudnia 2007r.), w których poinformowano, że T.G. od kilku lat nie przebywa w lokalu przy ul. A. 5, mieszkanie jest opuszczone, a sama zainteresowana przebywa u swoich dzieci w B. W odwołaniu od decyzji T. F. wniosła o jej uchylenie podnosząc, że jest osobą w podeszłym wieku i ze względu na stan zdrowia – przebyta operacja oczu (jaskra) w 2005r. wymagała opieki córki i w związku z tym musiała zamieszkać przez pewien okres w B., tj. w miejscu zamieszkania córki. Ponadto zaznaczyła, że w zaświadczeniu lekarskim wskazano, iż z powodu choroby wymaga opieki córki. Jej obecność w B. spowodowana była więc stanem zdrowia, a nie zamiarem opuszczenia mieszkania w Ś. na stałe, zwłaszcza że sporny lokal pozostał umeblowany. Decyzją z dnia [...] Nr [...] Wojewoda, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006r. Nr 139, poz. 993 ze zm.) uchylił w całości zaskarżoną decyzję i odmówił wymeldowania T.G. z pobytu stałego z lokalu położonego w Ś., przy ul. A. 5. W uzasadnieniu podano, iż bezspornym w niniejszej sprawie jest fakt, że T.G. nie przebywa w przedmiotowym lokalu od 2004r., co zostało potwierdzone w zebranym materiale dowodowym (zeznania świadków, pismo Policji). Należało zatem wyjaśnić i ustalić, czy opuszczenie spornego lokalu miało charakter dobrowolny i trwały. Wojewoda wskazał, że odwołująca jest osobą samotną i z uwagi na stan zdrowia, potwierdzony przez Prywatny Szpital Okulistyczny w Ch. oraz zaświadczenie wystawione przez lekarza medycyny U. L.-K. dnia 28 marca 2007r. wymaga opieki osób trzecich. Osobą, która zapewniła jej opiekę była córka mieszkająca w B. W związku z tym T.G. na czas leczenia i rekonwalescencji zameldowała się na pobyt czasowy trwający ponad 3 miesiące u córki I.M. w B. wykonując jednocześnie obowiązek określony w art. 4 pkt 1 w związku z art. 7 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Zdaniem organu odwoławczego, taki stan rzeczy nie daje podstawy do stwierdzenia, iż T.G. opuściła trwale sporny lokal bez wymeldowania się. Tym bardziej, że wnioskodawca wskazuje jedynie, iż nie przebywa ona w spornym lokalu, nie podając przy tym żadnego dowodu na to, iż opuszczenie to ma charakter trwały. Pismo Komendy Posterunku Policji w Ś. z dnia 26 stycznia 2007r. również nie daje podstaw do stwierdzenia, iż odwołująca opuściła przedmiotowy lokal bez wymeldowania się. Brak więc przesłanki dotyczącej trwałego opuszczenia lokalu wyklucza możliwość orzeczenia o wymeldowaniu T.G. ze spornego lokalu skoro przepis art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych wymaga jednoznacznie spełnienia tego warunku. W skardze na powyższa decyzję P.Ł. o jej uchylenie zarzucając naruszenie przepisu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Podniósł, że T.G. nie przebywa w przedmiotowym lokalu od 2004r., jej nieobecność trwa zatem już trzy lata i spowodowana jest pogarszającym się stanem zdrowia, a co za tym idzie koniecznością uzyskania opieki. Z uwagi na te okoliczność przeprowadziła się do swojej córki do B., gdzie całkowicie skoncentrowała swoje sprawy życiowe. Ponadto ze względu na stan zdrowia i podeszły wiek wątpliwym jest aby powróciła do Ś. i zamieszkała ponownie w spornym lokalu. Zdaniem skarżącego, spełnione zostały dwie niezbędne przesłanki konstytuujące wymeldowanie - trwałość i dobrowolność opuszczenia spornego lokalu. Ponadto fakt opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu i zerwania więzi potwierdza także okoliczność nie poinformowania sąsiadów o wyjeździe, ani o zamiarze powrotu. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się bezzasadna. Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. (Dz. U. z 2006r. Nr 139, poz. 993 ze zm.) organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, iż przesłanka opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu stałego w rozumieniu powołanego przepisu jest spełniona, gdy opuszczenie to ma charakter trwały i jest dobrowolne. O opuszczeniu miejsca stałego pobytu można mówić tylko wtedy, gdy dana osoba fizycznie nie przebywa w określonym lokalu i ma zamiar opuszczenia tego lokalu na stale, a zamiar ten związany jest z założeniem w nowym miejscu ośrodka osobistych i majątkowych interesów. Rezygnacja z przebywania w określonym lokalu może nastąpić w sposób wyraźny – poprzez złożenie stosownego oświadczenia, ale także w sposób dorozumiany – poprzez zachowanie, które w sposób niebudzący wątpliwości wyraża wolę danej osoby skoncentrowania swojej aktywności życiowej w innym miejscu. W toku postępowania administracyjnego przeprowadzonego w przedmiotowej sprawie ustalono, iż T.G. od 2004r. nie zamieszkuje w lokalu mieszczącym się przy ul. A. 5/2 w Ś., natomiast przebywa w B. Początkowo zamieszkiwała u córki, w lokalu mieszczącym się przy ul A.P. 17a/39, gdzie zameldowała się na pobyt czasowy, a następnie ze względu na zbyt małą powierzchnię mieszkaniową wynajęła mieszkanie przy ul. Gen. G. R. 18/9 i również zameldowała się w nim na pobyt czasowy. Mieszkanie to znajduje się w pobliżu miejsca zamieszkania córki skarżącej, I. M. Ustalono również, że T.G. jest osobą samotną, w podeszłym wieku i z uwagi na stan zdrowia (przebyta operacja oczu – jaskra), potwierdzony przez Prywatny Szpital Okulistyczny w Ch. oraz zaświadczenie wystawione przez lekarza medycyny U. L.-K. z dnia 28 marca 2007r., wymaga opieki osób trzecich. W związku z tym na czas leczenia i rekonwalescencji T.G. zameldowała się na pobyt czasowy w B., gdzie ma zapewnioną pomoc i opiekę ze strony córki. Podczas przesłuchania w dniu 04 stycznia 2007r. wyjaśniła, że w najbliższym czasie zamierza powrócić do spornego lokalu z zamiarem zamieszkania, a do jego czasowego opuszczenia zmuszona została przez sytuację związaną z jej złym stanem zdrowia i koniecznością umożliwienia córce sprawowania opieki. Sąd podziela stanowisko organu II instancji, iż w przedmiotowej sprawie nie doszło do opuszczenia przez T. G. miejsca stałego pobytu w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006r. Nr 139, poz. 993 ze zm.) gdyż opuszczenie przez nią lokalu przy ul. A. 5/2 nie miało charakteru dobrowolnego, lecz zostało wymuszone sytuacją niezależną, związaną z chorobą oczu, koniecznością przebywania w miejscu, gdzie możliwe było zapewnienie jej prawidłowej opieki w czasie choroby. Wskazać należy ponadto, iż zgodnie art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006r. Nr 139, poz. 993 ze zm.) osoba zameldowana na pobyt czasowy i przebywająca w tej samej miejscowości nieprzerwanie dłużej niż 3 miesiące jest obowiązana zameldować się na pobyt stały, chyba że zachodzą okoliczności wskazujące na to, iż pobyt ten nie utracił charakteru pobytu czasowego. Za okoliczności uzasadniające zameldowanie na pobyt czasowy trwający ponad 3 miesiące uważa się w szczególności: 1) wykonywanie pracy poza miejscem pobytu stałego; 2) pobyt związany z kształceniem się, leczeniem, wypoczynkiem lub ze względów rodzinnych; 3) odbywanie czynnej służby wojskowej; 4) pobyt w zakładach karnych i poprawczych, aresztach śledczych, schroniskach dla nieletnich i zakładach wychowawczych. Cytowany przepis wymienia tylko przykładowo niektóre okoliczności uzasadniające zameldowanie na czas dłuższy niż 3 miesiące , w konsekwencji czego podstawą do zameldowania na pobyt czasowy mogą być także inne, społecznie uzasadnione okoliczności, przy czym żaden przepis tej ustawy nie zakreśla ostatecznych granic pobytu czasowego. W związku z powyższym osoba, która przebywa w miejscu innym niż miejsce jej stałego pobytu m. in. w związku z chorobą i jej leczeniem, nie ma obowiązku zameldowania się w tym miejscu na pobyt stały, a tym samym nie ma obowiązku wymeldowania się z pobytu stałego w miejscu, w którym na taki pobyt była zameldowana. Sąd nie podziela, stanowiska strony skarżącej, iż ze względu na trzyletnią nieobecność w miejscu zameldowania na pobyt stały, podeszły wiek i stan zdrowia wątpliwym jest aby T.G. powróciła do lokalu przy ul. A. 5 w Ś. Jak już podkreślono ustawodawca nie zakreślił ostatecznych granic pobytu czasowego, wskazując jedynie, że pobyt czasowy musi trwać nieprzerwanie dłużej niż 3 miesiące. Ponadto sama zainteresowana zeznała, iż w najbliższym czasie chce powrócić do miejsca pobytu stałego. Mając na uwadze powyższe należy zgodzić się ze stanowiskiem organu administracji II instancji, iż – wbrew twierdzeniom skarżącego – w ustalonym stanie faktycznym obowiązujące przepisy prawa nie dostarczyły podstaw do wymeldowania T.G. z pobytu stałego w lokalu nr 2 przy ul. A. 5 w Ś. Wobec powyższego, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji. /-/M. Bejgerowska /-/M. Kosewska /-/B. Koś JMd