III SA/Po 565/18

WyrokWSA w Poznaniu2019-01-22

Skład orzekający: Marzenna Kosewska, Ireneusz Fornalik, Walentyna Długaszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wydatki na artykuły spożywcze, karty podarunkowe dla pracowników oraz wynagrodzenie dyrektora administracyjnego mogą być finansowane z dotacji oświatowej przeznaczonej na kształcenie, wychowanie i opiekę?
Ratio decidendi
Dotacja oświatowa, zgodnie z art. 90 ust. 3d ustawy o systemie oświaty, jest przeznaczona wyłącznie na pokrycie wydatków bieżących związanych z kształceniem, wychowaniem i opieką. Wydatki na artykuły spożywcze, karty podarunkowe dla pracowników oraz wynagrodzenie dyrektora administracyjnego (gdy istnieje dyrektor pedagogiczny) nie mieszczą się w tym katalogu, mając co najwyżej pośredni związek z działalnością oświatową. W związku z tym, środki wydatkowane na te cele podlegają zwrotowi wraz z odsetkami.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P., która uchyliła decyzję organu pierwszej instancji i określiła kwotę dotacji podlegającą zwrotowi z budżetu Gminy [...] jako pobraną w nadmiernej wysokości lub wykorzystaną niezgodnie z przeznaczeniem. Skarżąca kwestionowała uznanie za niezgodne z przeznaczeniem wydatków na artykuły spożywcze, karty podarunkowe dla pracowników oraz wynagrodzenie dyrektora administracyjnego. Sąd oddalił skargę, podzielając stanowisko organu odwoławczego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 22 stycznia 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Kosewska ( spr.) Sędziowie WSA Ireneusz Fornalik WSA Walentyna Długaszewska Protokolant: st. sekr. sąd. Małgorzata Błoszyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 stycznia 2019r. przy udziale sprawy ze skargi A. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] maja 2018r. nr [...] w przedmiocie określenia przypadającej do zwrotu kwoty dotacji oddala skargę Zaskarżoną decyzją z [...] maja 2018 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P., działając na podstawie art. 252 ust. 1 pkt 1 i 2, ust. 3, ust. 5, ust. 6 pkt 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U z 2016 r., poz. 1870 ze zm.), dalej: "u.f.p.", art. 90 ust. 3d ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2015 r., poz. 2156 ze zm.), dalej: "u.s.o." i art. 127 § 1 oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm.), dalej: "K.p.a.": I. uchyliło w całości decyzję Burmistrza Gminy i Miasta [...] z [...] listopada 2017 r. w sprawie określenia A. M., prowadzącej Przedszkole [...], należności z tytułu dotacji pobranej w nadmiernej wysokości przypadającej do zwrotu do budżetu Gminy [...] i określiło: II. kwotę dotacji w wysokości 489,80 zł wraz z odsetkami, przypadającą do zwrotu do budżetu Gminy [...] jako pobranej w nadmiernej wysokości przez A. M.; III. kwotę dotacji w wysokości 64 925,17 zł wraz z odsetkami przypadającą do zwrotu do budżetu Gminy [...] jako wykorzystanej przez A. M. niezgodnie z przeznaczeniem w następujący sposób: 1. 480,62 zł z tytułu zakupu artykułów spożywczych typu mąka, kawa, mleko, słodycze itp., na którą składa się kwota: a) 44,43 zł wynikająca z faktury VAT nr [...], b) 60,50 zł wynikająca z faktury VAT nr [...], c) 19,78 zł wynikająca z faktury VAT nr [...], d) 60,59 zł wynikająca z faktury VAT nr [...], e) 5,40 zł wynikająca z faktury VAT nr [...], f) 50,54 zł wynikająca z faktury VAT nr [...], g) 17,36 zł wynikająca z faktury VAT nr [...], h) 18 zł wynikająca z faktury VAT nr [...], i) 34,37 zł wynikająca z faktury VAT nr [...], j) 2,32 zł wynikająca z faktury VAT nr [...], k) 81,69 zł wynikająca z faktury VAT nr [...], l) 85,64 zł wynikająca z faktury VAT nr [...], 2. 124,18 zł z tytułu braku dokumentu finansowego potwierdzającego dokonanie zapłaty za fakturę nr [...] wystawioną na kwotę 79,48 zł i nr [...] wystawioną na kwotę 44,70 zł, 3. 0,37 zł z tytułu zapłaty odsetek za nieterminową zapłatę zobowiązania finansowego, 4. 1 514,76 zł z tytułu zakupu i transportu kart podarunkowych, 5. 2 734,44 zł z tytułu wydatków związanych z finansowaniem usług gastronomicznych dla przedszkola, 6. 70,80 zł z tytułu zawyżenia płatności składek ZUS i podatku dochodowego od wynagrodzeń pracowników, 7. 60 000 zł z tytułu wypłaty wynagrodzeń dla A. M. jako dyrektora administracyjnego Przedszkola [...]; IV. termin naliczania odsetek od kwoty wymienionej w pkt II. naliczanych jak od zaległości podatkowych - od 1 czerwca 2017 r., V. termin naliczania odsetek od kwot wymienionych w pkt III. ppkt 1-7 naliczanych jak od zaległości podatkowych - od dnia przekazania z budżetu Gminy [...] dotacji wykorzystanych niezgodnie z przeznaczeniem. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przedstawiono następujący stan faktyczny i prawny w zakresie jej pkt III. i pkt V, w którym decyzję zaskarżono do Sądu. W niepublicznym przedszkolu [...] skontrolowano prawidłowość pobrania i wykorzystania dotacji przyznanej przez Gminę [...] za rok 2016. Dotacja udzielona z budżetu jednostki samorządu terytorialnego wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem podlega zwrotowi do budżetu wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, w ciągu 15 dni od dnia stwierdzenia tej okoliczności (art. 252 ust. 1 u.f.p.). Zwrotowi do budżetu jednostki samorządu terytorialnego podlega ta część dotacji, która została wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem (art. 252 ust. 5 u.f.p.). Odsetki od dotacji wykorzystanych niezgodnie z przeznaczeniem nalicza się począwszy od dnia przekazania dotacji z budżetu jednostki samorządu terytorialnego (art. 252 ust. 6 pkt 1 u.f.p.). Zgodnie z art. 90 ust. 3d pkt 1 u.s.o., w brzmieniu obowiązującym w roku 2016 r., dotacje, o których mowa w ust. 1a-3b, są przeznaczone na dofinansowanie realizacji zadań przedszkola w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, w tym profilaktyki społecznej. Dotacje mogą być wykorzystane wyłącznie na pokrycie wydatków bieżących przedszkoli, obejmujących każdy wydatek poniesiony na cele działalności przedszkola, w tym na: a) wynagrodzenie osoby fizycznej prowadzącej przedszkole, jeżeli pełni funkcję dyrektora przedszkola albo prowadzi zajęcia w innej formie wychowania przedszkolnego, b) sfinansowanie wydatków związanych z realizacją zadań organu prowadzącego, o których mowa w art. 5 ust. 7 - z wyjątkiem wydatków na inwestycje i zakupy inwestycyjne, zakup i objęcie akcji i udziałów lub wniesienie wkładów do spółek prawa handlowego; Dotacja przysługuje na każdego ucznia i w tym zakresie ma charakter podmiotowy, ale jest przeznaczona na dofinansowanie realizacji konkretnych zadań (kształcenie, wychowanie i opieka, w tym profilaktyka społeczna) i w tym zakresie ma charakter celowy. Można ją zatem wydatkować jedynie na cele ściśle bezpośrednio związane z procesem oświatowo-wychowawczo-opiekuńczym. Jej rola nie polega zaś na subsydiowaniu wszelkiej działalności prowadzonej przez przedszkole czy jednostkę je prowadzącą lub pokrywania wszelkich jej wydatków. Pośredni związek z działalnością dydaktyczną, wychowawczą i opiekuńczą placówki nie jest wystarczającą przesłanką do uznania, że tego rodzaju wydatki można zaliczyć do jej zadań w zakresie określonym w art. 90 ust. 3d u.s.o. Dotacja przyznawana na podstawie art. 90 ust. 3 u.s.o. ma służyć bowiem subwencjonowaniu placówki oświatowej realizującej cel, o którym mowa w art. 90 ust. 3d u.s.o., nie zaś podmiotu tę placówkę prowadzącego. Podmiot prowadzący, podejmujący z własnej inicjatywy działalność gospodarczą musi liczyć się z jej kosztami i jedynie na zasadzie przywileju korzysta z dotacji. Kumulacja i wzajemne przenikanie się elementów komercyjnych (działanie w celu osiągnięcia zysku) i publicznych (działalność edukacyjna) powoduje, że organy mogą sprawdzać, czy środki pochodzące z dotacji są źródłem zysku organu prowadzącego placówkę czy są związane z działalnością ściśle oświatową. Wydatki, o których mowa w pkt III. decyzji organu odwoławczego, zostały wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem i tak: - ppkt 1 - z dotacji nie mogą być pokryte wydatki na zakup artykułów spożywczych, jak mąka, kawa, mleko, napoje i słodycze, wynikające z faktur VAT wymienionych w pkt III. pkt 1 decyzji organu odwoławczego; produkty tego rodzaju mają co najwyżej pośredni związek z działalnością przedszkola, gdyż nie dotyczą kształcenia, wychowania lub opieki (art. 90 ust. 3d u.s.o.); strona nie wykazała, aby produkty te były przeznaczone dla dzieci; - ppkt 2 - z wyciągów z rachunku bankowego prowadzonego dla przedszkola nie wynika, aby opłacono wymienione w pkt III. pkt 2 decyzji organu odwoławczego faktury (odwołująca na żadnym etapie postępowania nie przedstawiła potwierdzeń zapłaty); nie opisano ich także jak pozostałe dokumenty finansowe rozliczane z dotacji, tj. przez wskazanie m. in. daty zapłaty; - ppkt 3 - odsetki za opóźnienie w płatności zobowiązań nie są wydatkami bezpośrednio związanymi z kształceniem, wychowaniem lub opieką (art. 90 ust. 3d u.s.o.); - ppkt 4 - wydatek 1.514,76 zł na zakup i transport kart podarunkowych dla pracowników przedszkola w świetle art. 90 ust. 3d u.s.o. nie mógł być dokonany z udzielonej dotacji; jej rola nie polega na subsydiowaniu każdej działalności prowadzonej przez placówkę oświatową czy pokrywania wszelkich jej wydatków, a pośredni związek z działalnością dydaktyczną, wychowawczą i opiekuńczą nie jest wystarczającą przesłanką do uznania, że tego rodzaju wydatki mogą zostać zaliczone do zadań określonych w art. 90 ust. 3d u.s.o.; karty podarunkowe nie stanowią elementu wynagrodzenia pracownika, lecz dodatkowe świadczenie na jego rzecz niezwiązane bezpośrednio z realizowaniem przez niego procesu kształcenia, wychowania i opieki; - ppkt 5 - wydatek 2 734,44 zł na finansowanie usług gastronomicznych dla przedszkola; z umowy zawieranej z rodzicami dzieci uczęszczających do przedszkola wynika, że ponoszą oni koszty wyżywienia; nie ma zatem podstaw, aby wydatki na usługi gastronomiczne były pokrywane z dotacji; - ppkt 6 - wydatek 70,80 zł płatności składek ZUS i podatku dochodowego od wynagrodzeń pracowników; suma listy płac to 53 777,87 zł, a kwota środków finansowych przekazanych z konta dotacji na konto strony to 53 848,67 zł, czego strona nie kwestionowała - ppkt 7 - wygrodzenie A. M. w wysokości 60 000 zł, pełniącej funkcję dyrektora administracyjnego i będącej jednocześnie organem założycielskim przedszkola; z literalnego brzmienia art. 90 ust. 3d u.s.o. wynika, że dotacje mogą być wykorzystane na wynagrodzenie osoby fizycznej prowadzącej przedszkole, jeżeli pełni ona funkcję jego dyrektora; niemniej jednak w przypadku, gdy w przedszkolu funkcjonuje zarówno dyrektor odpowiadający bezpośrednio za działalność oświatową, jak i drugi dyrektor do spraw administracyjnych, wynagrodzenie tego ostatniego nie może być rozliczane z dotacji; fakt istnienia dyrektora ds. pedagogicznych nakazuje przyjęcie poglądu, że to właśnie on, a nie dyrektor administracyjny, który na dodatek jest organem właścicielskim, odpowiada za działalność oświatową i to właśnie jego wynagrodzenie winno być rozliczane z dotacji. To dyrektor ds. pedagogicznych realizuje bowiem funkcję kształcenia, wychowania i opieki, w tym profilaktyki społecznej (wyrok o sygn. akt I SA/Gl 1543/16 - dostępny na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl - w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych); realizacja zadań administracyjnych należy do obowiązków prowadzącego placówkę oświatową, za co nie może on być wynagradzany z dotacji, jeżeli jednocześnie nie realizuje kształcenia, wychowania i opieki; pobieranie przez będącą dyrektorem administracyjnym A. M. wynagrodzenia byłoby równoznaczne z osiąganiem przez nią zysku jako podmiotu gospodarczego prowadzącego przedszkole, a dotacja oświatowa nie może służyć temu celowi; zadania dyrektora do spraw administracyjnych to zadania podmiotu prowadzącego szkołę, których obowiązek realizacji przez ten podmiot wynika z art. 5 ust. 7 u.s.o. Strona wniosła skargę na decyzję organu odwoławczego w zakresie pkt III. i pkt V., zarzucając jej naruszenie przepisów: 1. prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a to: a) art. 252 ust. 1 pkt 1 i 2 u.f.p. przez jego błędne zastosowanie i uznanie, że dotacja w wysokości 64 925,17 zł podlega zwrotowi jako wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem; b) art. 90 ust. 3d u.s.o przez jego błędną wykładnię i uznanie, że wydatki, na które została przeznaczona dotacja w wysokości 64 925,17 zł nie były wydatkami poniesionymi na wychowanie, kształcenie i opiekę; 2. postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, a to: a) art. 7 K.p.a przez niepodjęcie niezbędnych czynności zmierzających do dokładnego wyjaśnienia sprawy, a w szczególności zaniechanie dokładnego ustalenia przez organ, na jakie wydatki przeznaczono środki z dotacji; b) art. 77 § 1 K.p.a. przez niezebranie i nierozpatrzenie w wyczerpujący sposób całego materiału dowodowego, czego skutkiem było błędne uznanie, że przyznane dotacje zostały wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem; c) art. 107 § 1 pkt 4 K.p.a. przez powołanie błędnej podstawy prawnej zaskarżonej decyzji - art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. stanowiącego, że organ odwoławczy wydając decyzję może utrzymać zaskarżoną decyzję w mocy, gdy tymczasem organ uchylił w całości decyzję organu pierwszej instancji i w tym zakresie orzekł co do istoty sprawy na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. Strona wniosła o: 1. uchylenie decyzji organu odwoławczego w zaskarżonym zakresie (pkt III. i V.), 2. zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi zakwestionowano jedynie uznanie przez organ, że w katalogu wydatków finansowanych z dotacji zawartym w art. 90 ust. 3d u.s.o. nie mieszczą się wydatki wyszczególnione w zaskarżonej decyzji w: - pkt III. ppkt 1 - na zakup artykułów spożywczych (słodycze, napoje, kawa itp.); przeznaczono je na poczęstunek dla rodziców i innych osób w trakcie organizowanych w przedszkolu spotkań odbywających się w sprawach związanych z działalnością dotyczącą kształcenia, wychowania i opieki; - pkt III. ppkt 4 - na zakup kart podarunkowych dla pracowników; bezspornym jest, że z dotacji mogą być finansowane wynagrodzenia pracowników przedszkola, a do nich należą kary podarunkowe, gdyż: - żaden przepis nie definiuje wynagrodzenia; w języku prawniczym i potocznym funkcjonuje pojęcie wynagrodzenia w ujęciu: - wąskim - jako wynagrodzenie zasadnicze i ewentualnie premie regulaminowe, czyli składniki mające charakter okresowy, powtarzający się i roszczeniowy; - szerokim - jako wynagrodzenie obejmujące ponadto wszystkie dodatkowe świadczenia wynikające ze stosunku pracy (np. premie nieregulaminowe, nagrody i bonusy) nie mające charakteru roszczeniowego, uzależnione od jednostronnej decyzji pracodawcy (por. wyrok Sądu Najwyższego o sygn. akt II PK 150/10 dotyczący nagrody jubileuszowej i wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie o sygn. akt I ACa 894/13 dotyczący nagrody rocznej i uznaniowej, o ile przyjmują one wymiar regularny, a brak jest okoliczności dających podstawę do twierdzenia nieuzyskania ich przez stronę skoro w czasie pracy takowe otrzymywała); świadczenia te tworzą specyficzną strukturę wynagrodzenia i choć są uznaniowe, to przybierają formę zapłaty pewnej, o ile pracownik nie dopuści się uchybień w pełnieniu swych obowiązków; wręczane pracownikom okazjonalnie (w tym wypadku w związku ze świętami Bożego Narodzenia) karty podarunkowe stanowią zatem składnik szeroko rozumianego wynagrodzenia pracownika; - przepis art. 90 ust. 3b u.s.o. z wydatków bieżących przedszkola przeznaczonych na cele jego działalności nie wyłącza innych poza wynagrodzeniem zasadniczym świadczeń ze stosunku pracy; mogą być one zatem pokrywane z dotacji, gdyż mają związek z realizacją zadań organu prowadzącego; karty podarunkowe, podobnie jak nagrody, mają na celu motywować pracownika do pracy i są zarazem wyrazem uznania jego pracy; wypłacane okresowo są konieczne w celu utrzymania pracownika; poziom kadry i efektywność jej pracy zależy m. in. od sposobu jej wynagradzania, a do nich należą karty podarunkowe; - pkt III. ppkt 7 - na wynagrodzenie dla dyrektora administracyjnego A. M.; w tym kontekście wskazano, że: - dotacje mogą być przeznaczane na wynagrodzenie osoby fizycznej prowadzącej przedszkole, jeżeli pełni ona funkcję dyrektora przedszkola albo prowadzi zajęcia w innej formie wychowania przedszkolnego (art. 90 ust. 3d pkt 1 ppkt a u.s.o.); przepis ten nie warunkuje pokrycia z dotacji wynagrodzenia osoby prowadzącej przedszkole od tego, aby była ona jedynym jego dyrektorem, a zatem gdy w przedszkolu funkcjonuje zarówno dyrektor odpowiadający bezpośrednio za działalność oświatową, jak i drugi dyrektor do spraw administracyjnych, wynagrodzenie tego drugiego może być rozliczane z dotacji, gdyż dotacje są przeznaczane na dofinansowanie realizacji zadań przedszkola w zakresie kształcenia, wychowania i opieki; trudno przyjąć, aby działania dyrektora administracyjnego sprawującego pieczę nad zaopatrzeniem przedszkola w materiały dydaktyczne, dbającego o bezpieczeństwo i higienę warunków panujących w przedszkolu czy organizującego jego pracę w inny sposób, nie realizowały zadań związanych z kształceniem, wychowaniem i opieką; nie można zatem uznać, że wykonując swoje obowiązki dyrektor administracyjny jedynie pośrednio realizuje zadania wskazane w u.s.o., gdyż zapewniając funkcjonowanie przedszkola od strony technicznej czy administracyjnej ma istotny wpływ na zapewnienie wychowankom właściwych warunków wychowania, kształcenia i opieki; - uznanie wydatku za poniesiony niezgodnie z przeznaczeniem, a więc nie na cele działalności przedszkola - przy uwzględnieniu określonych w art. 5 ust. 7 u.s.o. zadań organu go prowadzącego - powinno być wnikliwie i przekonująco uzasadnione, zwłaszcza przy wskazywaniu, że wydatek dotyczył działalności organu prowadzącego przedszkole, a nie działalności przedszkola; powinno to dotyczyć sytuacji nie budzących wątpliwości, np. wydatków na osobiste potrzeby osób prowadzących przedszkole lub innych wydatków nie mających związku z jego działalnością. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Skarga podlega oddaleniu, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie jej z obiegu prawnego. Za wyjątkiem zarzutu naruszenia art. 107 § 1 pkt 4 K.p.a. - powołania błędnej podstawy prawnej zaskarżonej decyzji, co jednak nie miało wpływu na wynik sprawy - zarzuty skargi są niezasadne. Sąd podziela w tym zakresie w całości stanowisko organu. W związku z obszernym jego omówieniem, jego powtarzanie byłoby zbędne. Odnosząc się do niezasadnych zarzutów skargi należy podnieść, co następuje. Kluczowe dla rozstrzygnięcia jest, czy z udzielonej skarżącej za rok 2016 dotacji, o której mowa w art. 90 ust. 3d u.s.o. można finansować wydatki wymienione w pkt III. zaskarżonej decyzji w łącznej wysokości 64 925,17 zł. Sąd podziela stanowisko organu odwoławczego, że nie jest to możliwe, stąd zasadnie orzeczono o zwrocie części dotacji za rok 2016 wydatkowanej na te cele, a co za tym idzie - w pkt V. zaskarżonej decyzji - naliczono stosowne odsetki (art. 252 ust. 6 pkt 1 u.f.p.). W uzasadnieniu skargi w ogóle nie wyjaśniono zawartych w petitum skargi zarzutów dotyczących wydatków, o których mowa w pkt III. ppkt 2, 3, 5 i 6 zaskarżonej decyzji. W tej sytuacji Sąd nie mógł odnieść się do argumentacji skarżącej i w całej rozciągłości podziela stanowisko zajęte w tej mierze w pkt III. ppkt 2, 3, 5 i 6 zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skargi wyraźnie odniesiono się natomiast do niezasadnego - zdaniem skarżącej - uznania przez organ, że w katalogu wydatków finansowanych z dotacji zawartym w art. 90 ust. 3d u.s.o. nie mieszczą się wydatki wyszczególnione w zaskarżonej decyzji w pkt III. ppkt 1, 4 i 7. Zarzuty te nie są zasadne z niżej wymienionych powodów. Dotacja udzielona z budżetu jednostki samorządu terytorialnego wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem podlega zwrotowi do budżetu wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, w ciągu 15 dni od dnia stwierdzenia tej okoliczności (art. 252 ust. 1 u.f.p.). Zwrotowi do budżetu jednostki samorządu terytorialnego podlega ta część dotacji, która została wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem (art. 252 ust. 5 u.f.p.). Zgodnie z art. 90 ust. 3d pkt 1 u.s.o., w brzmieniu obowiązującym 1 stycznia 2016 r., dotacje, o których mowa w ust. 1a-3b, są przeznaczone na dofinansowanie realizacji zadań przedszkola w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, w tym profilaktyki społecznej. Dotacje mogą być wykorzystane wyłącznie na pokrycie wydatków bieżących przedszkoli, obejmujących każdy wydatek poniesiony na cele działalności przedszkola, w tym na: a) wynagrodzenie osoby fizycznej prowadzącej przedszkole, jeżeli pełni funkcję dyrektora przedszkola albo prowadzi zajęcia w innej formie wychowania przedszkolnego, b) sfinansowanie wydatków związanych z realizacją zadań organu prowadzącego, o których mowa w art. 5 ust. 7 u.s.o. - z wyjątkiem wydatków na inwestycje i zakupy inwestycyjne, zakup i objęcie akcji i udziałów lub wniesienie wkładów do spółek prawa handlowego; Zgodnie zaś z art. 5 ust. 7 u.s.o., w brzmieniu obowiązującym 1 stycznia 2016 r., organ prowadzący placówkę odpowiada za jej działalność. Do jego zadań należy w szczególności: 1) zapewnienie warunków działania placówki, w tym bezpiecznych i higienicznych warunków nauki, wychowania i opieki; 1a) zapewnienie warunków umożliwiających stosowanie specjalnej organizacji nauki i metod pracy dla dzieci i młodzieży objętych kształceniem specjalnym; 2) wykonywanie remontów obiektów szkolnych oraz zadań inwestycyjnych w tym zakresie; 3) zapewnienie obsługi administracyjnej, w tym prawnej, obsługi finansowej, w tym w zakresie wykonywania czynności, o których mowa w art. 4 ust. 3 pkt 2-6 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (Dz. U. z 2013 r., poz. 330, z późn. zm.), i obsługi organizacyjnej placówki; 4) wyposażenie placówki w pomoce dydaktyczne i sprzęt niezbędny do pełnej realizacji programów nauczania, programów wychowawczych, przeprowadzania sprawdzianów i egzaminów oraz wykonywania innych zadań statutowych. Dotacja przysługuje na każdego ucznia przedszkola (art. 90 ust. 1b i ust. 2b u.s.o.), a zatem można ją wydatkować jedynie na cele bezpośrednio związane z procesem oświatowo-wychowawczo-opiekuńczym określonym w art. 90 ust. 3d u.s.o. Jedynie pośredni związek wydatków z taką działalnością nie uzasadnia ich finansowania z dotacji. Związek taki mają wydatki na: - zakupy kawy, mleka, napoi i słodyczy itp., wynikające z faktur VAT wymienionych w pkt III. pkt 1 zaskarżonej decyzji; nie są one bezpośrednio związane z procesem oświatowo-wychowawczo-opiekuńczym (art. 90 ust. 3d u.s.o.); strona zresztą nie wykazała, aby produkty te były bezpośrednio wykorzystane przez dzieci (w skardze podniesiono, że korzystali z nich ich rodzice na organizowanych dla nich spotkaniach); - zakup i transport kart podarunkowych dla pracowników przedszkola (pkt III. ppkt 4 zaskarżonej decyzji); nie są one elementem wynagrodzenia, lecz dodatkowym świadczeniem niezwiązanym bezpośrednio z realizowaniem procesu kształcenia, wychowania i opieki, do którego dany podmiot - w przeciwieństwie do wynagrodzenia - nie ma roszczenia; powołany w skardze wyrok Sądu Najwyższego o sygn. akt II PK 150/10 dotyczy nagrody jubileuszowej, do której pracownik nabywa roszczenia po przepracowaniu określonego w przepisach okresu pracy; z kolei powołany wyrok o sygn. akt I ACa 984/13 dotyczy zasądzenia od towarzystwa ubezpieczeniowego renty z tytułu wypadku drogowego, stąd uznania w nim, że nagroda roczna i nagroda uznaniowa stanowią część utraconych dochodów nie można odnosić do kwestii finansowania wynagrodzenia z dotacji; - wynagrodzenie osoby fizycznej prowadzącej przedszkole, będącej drugim jego dyrektorem - do spraw administracyjnych (pkt III. ppkt 7 zaskarżonej decyzji); - celem dotacji nie jest bowiem dofinansowywanie realizacji zadań organu prowadzącego przedszkole (właściciela), gdyż ostatecznym beneficjentem dotacji ma być uczeń, wobec którego placówka realizuje funkcje kształcenia, wychowania i opieki; wygrodzenie dyrektora administracyjnego będącego jednocześnie organem założycielskim nie mogło być zatem wypłacane z dotacji i jest ona wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem; - z literalnego brzmienia art. 90 ust. 3d u.s.o. wynika, że dotacje mogą być wykorzystane na wynagrodzenie osoby fizycznej prowadzącej przedszkole, jeżeli odpowiednio pełni ona funkcję jego dyrektora; w spornym roku 2016 funkcję dyrektora przedszkola (pedagogicznego) pełniła inna osoba, natomiast skarżąca pełniła funkcję dyrektora ds. administracyjnych; skoro w przedszkolu funkcjonuje więcej niż jeden dyrektor oraz skoro skarżąca nie odpowiadała bezpośrednio za działalność oświatową, to nie można uznać, że jej wynagrodzenie winno być rozliczane z dotacji; istnienie dyrektora ds. pedagogicznych oznacza, że to on, a nie dyrektor administracyjny, który na dodatek jest organem właścicielskim, odpowiada za działalność oświatową i to jego wynagrodzenie winno być rozliczane z dotacji; dyrektor ds. pedagogicznych realizuje bowiem funkcję kształcenia, wychowania i opieki, w tym profilaktyki społecznej; Bezzasadne są zatem zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. art. 252 ust. 1 pkt 1 i 2 u.f.p. i art. 90 ust. 3d u.s.o., gdyż dotacja w wysokości 64 925,17 zł podlega zwrotowi jako wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem, jako że wydatki, na które została przeznaczona (w tej części) nie były poniesione na wychowanie, kształcenie i opiekę. Organ odwoławczy prawidłowo wskazał także sposób naliczania odsetek od dotacji podlegającej zwrotowi (pkt V. zaskarżonej decyzji). Nie są w tym kontekście zasadne również, za wyjątkiem nie mającego wpływu na wynik sprawy zarzutu powołania błędnej podstawy prawnej, zarzuty naruszenia przepisów postępowania. Organ odwoławczy szczegółowo wskazał, na jakie wydatki przeznaczono środki z dotacji, zebrał i rozpatrzył w wyczerpujący sposób cały materiał dowodowy, a decyzję swą szeroko uzasadnił. W związku z powyższym Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło