III SA/Po 575/17

Dnia 29 sierpnia 2017 roku Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Robert Talaga po rozpoznaniu w dniu 29 sierpnia 2017 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku K. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi K. K. na decyzję Dyrektora Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2016 postanawia odmówić zwolnienia od kosztów sądowych Pełnomocnik K. K. wraz ze skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu złożył wypełniony przez skarżącego na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. We wniosku K. K. wskazał, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z matką i ojcem oraz żoną, córką i synem. Obecnie jest ono utrzymywane z wynagrodzenia wnioskodawcy za pracę, które wynosi [...] zł oraz z dochodów z gospodarstwa rolnego w wysokości [...] zł, a także z emerytury jego ojca w wysokości [...] zł oraz emerytury jego matki w wysokości [...] zł. Ponadto żona wnioskodawcy pobiera świadczenie z tytułu drugiego dziecka należne od 8 maja 2017 roku: zasiłek macierzyński – [...] zł (należny przez cały rok), a także zasiłek z tytułu urodzenia drugiego dziecka – [...] zł (tzw. 500+). Wnioskodawca posiada dom o powierzchni [...] m² (wartość szacunkowa [...] zł) oraz grunty rolne o powierzchni [...] ha i grunty leśne o powierzchni [...] ha, a także kombajn, dwie prasy, rozrzutnik oraz [...] sztuk bydła. Wnioskodawca nie posiada żadnych oszczędności zgromadzonych na rachunkach bankowych i w gotówce. Nie posiada również żadnych papierów wartościowych i innych praw majątkowych (udziałów, polis inwestycyjnych, jednostek uczestnictwa w funduszach inwestycyjnych), ani przedmiotów o wartości przekraczającej 5.000,00 zł (np. pojazdów, maszyn, biżuterii). Wnioskodawca oszacował swoje zobowiązania i stałe wydatki w następujący sposób: opłata za prąd – [...] zł, opłata za wodę – [...] zł, koszty leczenia – [...] zł, ubezpieczenie majątku – [...] zł, opał – [...] zł, remont dachu – [...] zł. W uzasadnieniu wniosku K. K. stwierdził, że sytuacja jego rodziny jest trudna, gdyż tylko on pracuje zawodowo, a żona wychowuje dwójkę małoletnich dzieci i pomaga w gospodarstwie. Wszystkie opłaty mediów (prądu, wody) spoczywają na nim jako spadkobiercy gospodarstwa. Emerytury rodziców starczają im na lekarstwa i podstawowe wydatki. Na wnioskodawcy spoczywają wszelkie remonty domu, który ma przeszło 40 lat, tj. remonty kominów, dachu, okien, podłóg. Wnioskodawca oświadczył, że od kilku lat wszelkie oszczędności inwestuje w zakup maszyn oraz hodowlę bydła, którą zaczynał z żoną od zera. Zaznaczył, że wszystkie zarobione pieniądze są przeznaczane na życie, opłaty i rozwój gospodarstwa, a na rozrywki nic już nie zostaje. W ramach uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy wnioskodawca w następujący sposób oszacował wartość posiadanych zasobów: grunty rolne – [...] zł; grunty leśne – [...] zł; budynki – [...] zł; maszyny – [...] zł; bydło duże – [...] zł; bydło małe – [...] zł. Wnioskodawca oświadczył, że w 2017 roku prowadzone przez niego gospodarstwo rolne przyniosło następujące przychody: dopłaty unijne – [...] zł, dochody ze sprzedaży byków – [...] zł. Natomiast koszty uzyskania przychodu w ramach prowadzonego gospodarstwa rolnego w tym samym okresie wnioskodawca oszacował w następujący sposób: zakup cielaków – [...] zł; zakup kukurydzy – [...] zł, zakup nawozów – [...] zł; sianie kukurydzy – [...] zł, koszty żniw – [...] zł, zakup zboża – [...] zł, zakup paszy i mleka dla cieląt – [...] zł, zakup ropy – [...] zł, naprawa maszyn – [...] zł, siew zboża – [...] zł, weterynarz – [...] zł (w 2015 roku – [...] zł), ubezpieczenie budynków – [...] zł, sznurek – [...] zł, woda dla gospodarstwa – [...] zł; prąd dla gospodarstwa – [...] zł. W efekcie wnioskodawca oświadczył, że jego przychód w 2017 roku jest ujemny i wynosi: – [...] zł. Z przedłożonego oświadczenia majątkowego za 2016 rok wynika, że wnioskodawca uzyskał przychód w wysokości [...] zł. Prawo pomocy może być przyznane osobie fizycznej w zakresie częściowym, gdy nie jest ona w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w koniecznych kosztach swojego utrzymania w myśl art. 246 §1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718), dalej jako "P.p.s.a.". W rozpoznawanej sprawie wnioskodawca pozostaje w sześcioosobowym gospodarstwie domowym, które jest utrzymywane z miesięcznych dochodów w łącznej wysokości [...] zł. Niewątpliwie wnioskodawca pozostaje w posiadaniu środków finansowych, którymi może swobodnie dysponować decydując o ich przeznaczeniu. W sytuacji, w której wnioskodawca posiada stałe dochody, podobnie jak osoby pozostające z nim we wspólnym gospodarstwie domowym należy przyjąć, że prawo pomocy nie może być przyznane. W rozpoznawanej sprawie wnioskodawca powołuje się na wysokie koszty uzyskania przychodu w ramach prowadzonego gospodarstwa domowego, które przewyższają przychody uzyskane w 2017 roku. Należy jednak zauważyć, że poniesione dotychczas nakłady związane z okresem żniw, zostaną skompensowane przychodami ze sprzedaży plonów, a hodowla bydła (jak sam wnioskodawca zaznaczył) jest działalnością, która ma charakter rozwojowy i jest dochodowa. Brakuje zatem argumentów do przyznania pierwszeństwa bieżącym zobowiązaniom wnioskodawcy o charakterze cywilnoprawnym przed zobowiązaniami o charakterze publicznoprawnym, do których zalicza się należności związane z udziałem w postępowaniu sądowym. W takiej sytuacji wnioskodawca nie może być uznany za podmiot, który nie posiada środków na poniesienie kosztów prowadzonego postępowania sądowego. W rozpoznawanej sprawie nie można również pominąć faktu, że wnioskodawca posiada majątek o znacznej wartości (oszacowany przez niego na ok. [...] zł). W tym posiada on żywy inwentarz ([...] sztuk bydła), który w każdej chwili może podlegać zbyciu choćby w minimalnym zakresie, aby uzyskać dodatkowe środki na pokrycie kosztów prowadzonego postępowania sądowego. Reasumując należy stwierdzić, że wnioskodawca nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w koniecznych kosztach swojego utrzymania. W rezultacie niezasadny pozostaje jego wniosek o przyznanie prawa pomocy. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 oraz art. 245 § 1 i § 1, art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.