III SA/Po 60/11

Dnia 7 czerwca 2011 roku Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Robert Talaga po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 7 czerwca 2011 roku wniosku W.L. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego lub adwokata w sprawie ze skargi W.L. na decyzję Dyrektora Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2009 postanawia : odmówić przyznania prawa pomocy Postanowieniem z dnia 11 lutego 2011 roku, referendarz sądowy zwolnił W. L. od kosztów sądowych i ustanowił dla niego radcę prawnego, którego wyznaczyła Okręgowa Izba Radców Prawnych w Poznaniu w osobie H.S. Wyrokiem z dnia 17 maja 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę W.L. na decyzję Dyrektora Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. w przedmiocie odmowy przyznania płatności bezpośrednich i płatności uzupełniających na rok 2009. Pismem z dnia 24 maja 2011 roku W. L. wyjaśnił, że zamierza złożyć skargę kasacyjną w przedmiotowej sprawie, ale jego pełnomocnik nie podjął się jej wniesienia i dlatego zwraca się z prośbą o ustanowienie innego radcy prawnego lub adwokata. Jednocześnie skarżący ponownie złożył wypełniony na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego lub adwokata. We wniosku wskazał, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, posiada mieszkanie o powierzchni 26 m² oraz nieruchomość rolną o powierzchni 10,57 ha. Wnioskodawca wskazał, że jego jedyne dochody to wpływy z gospodarstwa rolnego w wysokości 450,00 zł brutto miesięcznie. Nie posiada on natomiast żadnych zasobów pieniężnych (oszczędności, papierów wartościowych itp.), ani żadnych przedmiotów o wartości przekraczającej 3000 euro. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że prowadzi gospodarstwo rolne o powierzchni 9,75 ha użytków rolnych. W wyniku niekorzystnych warunków atmosferycznych w 2011 roku poniósł straty w uprawie rzepaku szacowane na 90% oraz straty w sadzie szacowane na 90%. W 2010 roku w wyniku deszczu nastąpiły w jego gospodarstwie uszkodzenia i straty w uprawach polowych, oszacowane na 45,6%. W 2008 roku w wyniku suszy, wystąpiły szkody i straty w jego uprawach polowych, oszacowane na 48,8%. W 2006 roku w wyniku klęski suszy nastąpiły w gospodarstwie rolnym szkody i straty w uprawach polowych, oszacowane na 41,6%. Wnioskodawca oświadczył jednocześnie, że nie posiada żadnych pozarolnych źródeł dochodu. Dodatkowo zaznaczył także, że ma problemy zdrowotne. Zgodnie z art. 243 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dalej jako p.p.s.a., prawo pomocy może być udzielone stronie na jej wniosek złożony przed lub w toku postępowania rozpoznawczego i obejmuje także postępowanie egzekucyjne. Taki zapis dotyczy zarówno kosztów sądowych jak i ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Wydanie orzeczenia o zwolnieniu od kosztów sądowych jest możliwie jedynie w sytuacji, gdy na podmiocie występującym z takim żądaniem ciąży obowiązek uiszczenia kosztów. Strona, której przyznane zostało prawo pomocy, nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, od których została zwolniona prawomocnym postanowieniem (art. 239 pkt 4 p.p.s.a.). Brak takiego obowiązku powoduje, że żądanie ponownego zwolnienia od kosztów sądowych jest nieuzasadnione, a wydanie orzeczenia uwzględniającego taki wniosek zmierzałoby do uchylenia obowiązku, który został już zniesiony. Podobnie ustanowienie pełnomocnika z urzędu dla wnioskodawcy możliwe jest jedynie w przypadku, gdy nie został on jeszcze ustanowiony z urzędu w ramach prawa pomocy. W przypadku gdy pełnomocnik został już wcześniej ustanowiony dla wnioskodawcy, rozpoznawanie ponownego wniosku o przyznanie prawa pomocy w tym samym zakresie jest bezprzedmiotowe, gdyż wnioskodawca uzyskał już taką pomoc ze strony państwa. Jednocześnie należy wyjaśnić, że kwestie związane z wyznaczeniem konkretnego pełnomocnika lub jego zmianą i wskazaniem nowego pełnomocnika z urzędu pozostają w gestii właściwego samorządu radców prawnych, adwokatów, doradców podatkowych lub rzeczników patentowych. W rozpatrywanym przypadku wnioskodawcy został przyznany radca prawny, a więc wnioski w kwestii jego zmiany, w ramach przyznanego prawa pomocy, powinny być kierowane do Okręgowej Izby Radców Prawnych w P., która jest właściwa do ewentualnego wyznaczenia nowego pełnomocnika z urzędu. Reasumując nie jest możliwe ponowne przyznanie prawa pomocy w tym samym zakresie w jakim zostało ono już wcześniej przyznane. Wobec powyższego na podstawie art. 258 §2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.