III SA/Po 603/06

WyrokWSA w Poznaniu2009-02-03

Skład orzekający: Tadeusz M. Geremek, Barbara Koś, Mirella Ławniczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy możliwe jest żądanie zwrotu cła w procedurze uszlachetniania czynnego, jeśli towar został dopuszczony do obrotu na zasadach ogólnych, a strona nie posiadała wymaganego pozwolenia na stosowanie procedury uszlachetniania czynnego w momencie zgłoszenia celnego?
Ratio decidendi
Zwrot należności celnych w procedurze uszlachetniania czynnego jest możliwy tylko wtedy, gdy towar został dopuszczony do obrotu w systemie ceł zwrotnych, wnioskodawca posiadał wymagane pozwolenie i spełnił pozostałe warunki procedury. W sytuacji, gdy towar został zgłoszony i dopuszczony do obrotu na zasadach ogólnych z powodu braku wymaganego pozwolenia, możliwość zwrotu cła w trybie uszlachetniania czynnego jest wykluczona. Brak pozwolenia na stosowanie procedury uszlachetniania czynnego w momencie zgłoszenia celnego uniemożliwia uwzględnienie wniosku o zwrot cła w tym trybie.
Stan faktyczny
Skarżąca A. P. wniosła o zwrot cła pobranego od żołądków wołowych mrożonych, zgłoszonych do procedury dopuszczenia do obrotu w 1999 r. Organy celne odmówiły zwrotu, wskazując na brak wymaganego pozwolenia na procedurę uszlachetniania czynnego w momencie zgłoszenia celnego oraz na dopuszczenie towaru do obrotu na zasadach ogólnych. Skarżąca podnosiła, że cofnięcie pozwolenia nastąpiło w wyniku błędów postępowania kontrolnego, a ostateczne uchylenie decyzji o cofnięciu powinno być podstawą do zwrotu cła. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając brak podstaw do zwrotu cła.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz M. Geremek Sędzia WSA Barbara Koś (spr.) WSA Mirella Ławniczak Protokolant : st. sekr. sąd. Barbara Dropek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 stycznia 2009 r. przy udziale sprawy ze skargi A. P. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu cła o d d a l a s k a r g ę /-/M. Ławniczak /-/T.M. Geremek /-/B. Koś WSA/wyr. 1- sentencja wyroku Naczelnik Urzędu Celnego w Poznaniu decyzją z dnia 4 maja 2005 r., nr [...] odmówił zwrotu cła pobranego od towaru w postaci żołądków wołowych mrożonych, zgłoszonego do procedury dopuszczenia do obrotu wg dokumentu SAD [...] z dnia 24 maja 1999 r. oraz wypłaty odsetek od należności celnych przywozowych. W uzasadnieniu decyzji wyjaśnił, iż na skutek uchylenia poprzedniej decyzji przez Dyrektora Izby Celnej w Poznaniu przy ponownym rozpoznaniu sprawy zwrócono się - zgodnie ze wskazaniami organu II instancji - pismem z dnia 10 lutego 2005 r. do firmy [...] A. P. o sprecyzowanie wniosku z dnia 14 sierpnia 2001 r. zawierającego żądanie zwrotu cła wraz z odsetkami i zmiany sposobu obliczenia odpadu w postaci tłuszczu oraz o określenie w sposób precyzyjny trybu, w którym organ celny ma rozpatrzyć żądanie strony przez wskazanie, czy należy je traktować jako wniosek o zwrot cła z tytułu procedury uszlachetniania czynnego w systemie ceł zwrotnych, czy jako podanie o zwrot cła, o którym mowa w § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 19.12.1997 r. w sprawie określenia wypadków, w których należności celne przywozowe lub wywozowe są zwracane lub umarzane (Dz. U. Nr 158, poz. 1050) oraz art. 246-248 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. - Kodeks celny (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.). Odpowiedź strony, pismo z dnia 20 lutego 2005 r., w żaden sposób nie wyjaśniło powyższych kwestii. Zawierało jedynie niezadowolenie z prowadzonego w niniejszej sprawie postępowania. Organ I instancji uznał, że wniosek A. P., stosownie do art. 26 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo celne (Dz. U. Nr 68, poz. 623) należy rozpoznać na podstawie przepisów Kodeksu celnego, albowiem kwota należności celnych została obliczona według elementów kalkulacyjnych właściwych dla towaru w chwili powstania długu celnego, tj. na dzień 24 maja 1999 r. Oceniając zasadność żądania, organ I instancji stwierdził, że zwrot cła określonego w zgłoszeniu celnym z dnia 24 maja 1999 r. jest niemożliwy na podstawie przepisów dotyczących procedury uszlachetniania czynnego w systemie ceł zwrotnych, czyli zgodnie z art. 121 § 1 pkt 2 Kodeksu celnego. Wskazał przy tym, że pozwolenie na korzystanie z procedury uszlachetniania czynnego w systemie ceł zwrotnych, które strona wcześniej posiadała, cofnięto w wyniku przeprowadzonej w dniach: 4, 5, 6, 10, 12 sierpnia 1998 r. kontroli wydajności procesu suszenia sprowadzanych żołądków mrożonych. Jednocześnie organ wyjaśnił, że odrębną instytucję dającą możliwość zwrotu należności celnych zawierają przepisy art. 246-248 Kodeksu celnego oraz przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z 19 grudnia 1997 r. w sprawie określenia wypadków, w których należności celne przywozowe lub wywozowe są zwracane lub umarzane oraz trybu i warunków dokonywania zwrotu lub umorzenia, jednakże żadna ze wskazanych w tych przepisach okoliczności uzasadniających zwrot cła nie wystąpiła w niniejszej sprawie. Na skutek odwołania strony Dyrektor Izby Celnej w Poznaniu decyzją z dnia 11 maja 2006 r., nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy za bezsporne uznał, że firmie [...] A. P. odmówiono wydania pozwoleń na korzystanie z procedury uszlachetniania czynnego w systemie ceł zwrotnych ze względu na wyniki kontroli dotyczącej realizacji wcześniej wydanego pozwolenia. W rezultacie strona została pozbawiona możliwości stosowania procedury uszlachetniania czynnego i dokonane w okresie późniejszym przywozy musiały odbywać się z wyłączeniem gwarancji zwrotu cła. Przyczyną późniejszego uchylenia decyzji o cofnięciu i odmowie wydania pozwolenia nie było podważenie ustaleń postępowania dowodowego, lecz zastrzeżenia co do trybu postępowania zastosowanego przy wydaniu rozstrzygnięcia. Wskazano też, że pozwolenie wygasło w 1998 r., zatem stosowanie trybu dotyczącego cofania pozwolenia było bezcelowe. Zdaniem organu zastrzeżenia podniesione w odwołaniu dotyczące protokołu kontroli i cofnięcia pozwolenia, jak też odmowy wydania nowego winny być zgłoszone we właściwym dla specyfiki tych działań trybie i nie mogą być uwzględnione w postępowaniu dotyczącym zwrotu cła. Dyrektor Izby Celnej przyjął również, że strona, posługując się rozliczeniem zużycia sprowadzonego surowca i pomniejszając ilość odpadu w postaci tłuszczu, oparła żądanie zwrotu cła na zasadach przewidzianych dla procedury uszlachetniania czynnego. Jednak zgłoszenie celne z dnia 24 maja 1999 r. dotyczyło procedury dopuszczenia do obrotu na zasadach ogólnych, a więc wykluczało możliwość zwrotu cła. Zgłoszenie to podlegało weryfikacji, której wyniku strona nie podważała. Ponadto trzyletni termin na weryfikację przedmiotowego zgłoszenia celnego, określony w art. 65 § 5 Kodeksu celnego, upłynął z dniem 24 maja 2002 r. co zostało potwierdzone w decyzji nr [...] z dnia 12 września 2005 r., umarzającej postępowanie celne w tym zakresie. Strona wniosła odwołanie od tej decyzji, jednak fakt upływu terminu na weryfikację zgłoszenia celnego jest oczywisty i brak uzasadnienia dla oczekiwania na ostateczne rozstrzygnięcie w tej kwestii. Ponadto A. P. nie posiadała pozwolenia na korzystanie z procedury uszlachetniania w systemie ceł zwrotnych, które uzasadniałoby zmianę dokonanego zgłoszenia celnego. Ubieganie się o zwrot cła jest zatem pozbawione podstaw, gdyż dotyczy towaru, który nie podlega takiemu reżimowi prawnemu. Nadto wniosek z dnia 14 sierpnia 2001 r. nie spełnia wymogów co do terminu jego złożenia przewidzianego w § 92 ust. 1 obowiązującego wówczas rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 1 grudnia 1997 r. w sprawie gospodarczych procedur celnych i procedur uproszczonych. Organ odwoławczy wskazał również na możliwość zwrotu cła w oparciu o przepisy Działu V Kodeksu celnego (art. 246-248) oraz wydanego na podstawie art. 252 § 1 Kodeksu celnego rozporządzenia Rady Ministrów (§ 1 ust. 1), stwierdzając jednak że te normy prawne nie mogą znaleźć zastosowania w niniejszej sprawie. Ponadto organ wyjaśnił, że zawarte w odwołaniu żądanie dotyczące skorygowania ilości powstałego po przerobie żołądków tłuszczu, nie wymaga analizy ze strony organu odwoławczego, gdyż nie miało znaczenia dla odmowy zwrotu cła. Na powyższą decyzję A. P. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. W uzasadnieniu podniosła, że do dokonywania zgłoszeń celnych w trybie dopuszczenia do obrotu i uiszczania cła została zmuszona, bowiem w oparciu o protokół pokontrolny z dnia 14 sierpnia 1998 r. cofnięto jej pozwolenie na korzystanie z procedury gospodarczej uszlachetniania czynnego i odmówiono wydania dalszych pozwoleń, a następnie decyzja w przedmiocie cofnięcia pozwolenia została ostatecznie uchylona. Skarżąca nie zgodziła się z argumentacją, iż kwestie prawidłowości postępowania kontrolnego i ustaleń zawartych w protokole pokontrolnym są okolicznościami nieistotnymi prawnie z punktu widzenia zasadności jej wniosku o zwrot cła. Uważa, iż właściwą i wystarczającą podstawą zasadności jej żądania są błędy postępowania kontrolnego oraz ostateczne uchylenie decyzji o cofnięciu pozwolenia na stosowanie procedury uszlachetniania czynnego. Natomiast fakt, że nie podważała protokołu pokontrolnego w chwili jego podpisania wynika jedynie stąd, iż nie była poinformowana przez funkcjonariuszy celnych prowadzących kontrolę o jej uchybieniach. Za okoliczność istotną dla sprawy uznała także kwestie zmiany ilości tłuszczu powstałego w procesie przetwarzania towaru. Podniosła również, że nie próbowała przerzucić obowiązku wskazania podstaw prawnych dla pozytywnego rozpoznania jej wniosku, lecz oczekiwała stosownej informacji od organu celnego w tym względzie. W konkluzji, skarżąca stwierdziła, że na skutek błędnych działań Urzędu Celnego w Poznaniu, a mianowicie cofnięcia pozwolenia w oparciu o obarczony błędami protokół pokontrolny przedsiębiorstwo skarżącej niesłusznie poniosło straty w wyniku opłacania cła, a sprawa w tym przedmiocie trwa blisko 8 lat. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w Poznaniu wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko i argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodatkowo podkreślił, że w ramach postępowania o zwrot należności celnych niedopuszczalne jest kwestionowanie materiału dowodowego zawartego w aktach sprawy związanej z kontrolą realizacji pozwolenia na korzystanie z procedury uszlachetniania czynnego. Protokół pokontrolny nie był środkiem dowodowym w postępowaniu w sprawie zwrotu cła, tym samym ustalenia w nim zawarte nie mogły mieć wpływu na sposób rozstrzygnięcia o żądaniach strony. Natomiast kwestia ilości odpadu powstałego w trakcie przerobu importowanego towaru ma znaczenie dla wyliczenia wysokości zwracanej kwoty cła w ramach procedury uszlachetniania czynnego w systemie ceł zwrotnych. Dopiero zatem pozytywne rozpatrzenie kwestii zwrotu cła w tym trybie powodowałoby przejście do etapu wyliczenia wysokości zwracanej kwoty cła. Organ nie był również bierny w zakresie zbadania przepisów prawnych mogących stanowić podstawę dla oceny zasadności żądania zwrotu cła. Strona nie wypowiedziała się kategorycznie w tym zakresie. Stąd znaczna część rozważań zawartych w uzasadnieniu decyzji została poświęcona wszystkim możliwościom prawnym w zakresie zwrotu należności celnych, przy czym w przypadkach, gdy z porównania treści przepisu ze stanem faktycznym sprawy wynikało w sposób oczywisty, że taka norma prawna nie mogła nawet potencjalnie znaleźć zastosowania w sprawie, ograniczono się jedynie do ich zasygnalizowania. Wskazano również, że w przypadku przekroczenia ustawowego terminu na załatwienie sprawy stronie przysługiwała skarga do organu wyższego stopnia. Skarżąca nie skorzystała z tej możliwości procesowej, wobec czego stawianie na obecnym etapie zarzutu przekroczenia ustawowych terminów jest spóźnione i nieskuteczne. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej w niniejszej sprawie jest zaskarżona decyzja dotycząca odmowy zwrotu cła w procedurze uszlachetniania czynnego oraz wypłaty odsetek od należności celnych przywozowych. W pierwszej kolejności należy więc odwołać się do regulacji zawartej w art. 133 § 1 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. - Kodeks celny (Dz. U. z 2001 r. Nr 75, poz. 802 ze zm.). Stosownie do tego przepisu osoba posiadająca pozwolenie może zwrócić się o zwrot lub umorzenie należności celnych przywozowych, o ile udowodni organowi celnemu, że produkty kompensacyjne uzyskane z towarów przywiezionych i dopuszczonych do obrotu w systemie ceł zwrotnych lub towary w stanie niezmienionym zostały: 1) wywiezione lub 2) objęte, w celu późniejszego powrotnego ich wywozu, procedurą tranzytu, procedurą składu celnego, procedurą odprawy czasowej, procedurą uszlachetniania czynnego z zastosowaniem systemu zawieszeń, lub wprowadzone do wolnego obszaru celnego, - jeżeli zostały spełnione wszystkie pozostałe warunki procedury uszlachetniania czynnego. System ceł zwrotnych to procedura uszlachetniania czynnego towarów dopuszczonych do obrotu ze zwrotem lub umorzeniem cła należnego do zapłacenia za takie towary, jeżeli zostaną one wywiezione poza polski obszar celny w postaci produktów kompensacyjnych (art. 121 § 2 pkt 2 w zw. z art. 121 § 1 pkt 2 Kodeksu celnego). Szczegółowe warunki stosowania procedury uszlachetniania czynnego oraz termin złożenia wniosku o zwrot lub umorzenie należności celnych określane były natomiast w wydawanych kolejno na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 136 Kodeksu celnego rozporządzeniach Ministra Finansów w sprawie gospodarczych procedur celnych. Z powyższej regulacji wynika jednoznacznie, że zwrot należności celnych w procedurze uszlachetniania czynnego towarów jest możliwy w sytuacji, gdy dany towar został dopuszczony do obrotu w systemie ceł zwrotnych, a wnioskodawca posiada wymagane pozwolenie na stosowanie tej procedury oraz spełnił warunek określony w art. 133 pkt 1 lub 2 Kodeksu celnego oraz wszystkie pozostałe warunki procedury uszlachetniania czynnego. W przedmiotowej sprawie organy obu instancji rozważyły możliwość zwrotu cła na rzecz skarżącej w świetle warunków tego zwrotu wynikających z powyższej regulacji, prawidłowo stwierdzając brak podstaw do dokonania zwrotu. Z prawidłowo ustalonych i niekwestionowanych okoliczności sprawy wynika bowiem, że skarżąca w odniesieniu do towarów objętych zgłoszeniem celnym z dnia 24 maja 1999 r. nie posiadała pozwolenia na stosowanie procedury uszlachetniania czynnego. Niezależnie bowiem od rozstrzygnięć organów celnych w kwestii cofnięcia skarżącej pozwolenia w tym przedmiocie, należy zauważyć, że pozwolenie z dnia 1 czerwca 1998 r. obejmowało okres od 1.06.1998 r. do 30.11.1998 r. i z upływem tego okresu utraciło ważność, a dalszego pozwolenia - jak wskazała sama skarżąca we wniosku z dnia 14.08.2001 r. - nie posiadała do dnia 17.05.2000 r. Stąd też sprowadzony przez skarżącą w dniu 24 maja 1999 r. towar - wobec braku wymaganego pozwolenia, został zgłoszony i dopuszczony do obrotu na zasadach ogólnych, a nie w procedurze uszlachetniania czynnego, co wyłącza możliwość dokonania zwrotu należności celnych w tym trybie. W związku z powyższym - wobec wykluczenia możliwości zwrotu należności celnych, brak było również podstaw do przyznania skarżącej żądanych odsetek i prowadzenia rozważań w tym zakresie już z uwagi na akcesoryjny ich charakter w stosunku do żądania głównego. Jednocześnie, jak słusznie przyjął organ odwoławczy, wniosek o zmianę sposobu obliczania ilości tłuszczu powstałego w następstwie przerobu towaru stał się niejako bezprzedmiotowy, skoro kwestia ta mogłaby mieć znaczenie dla ustalenia kwoty należności celnych podlegających zwrotowi, a w okolicznościach niniejszej sprawy możliwość zwrotu należności celnych oraz przyznania odsetek została wykluczona. Należy przy tym zaznaczyć, że wprawdzie organy obu instancji nie wskazały jako podstawy prawnej wydanych rozstrzygnięć art. 133 Kodeksu celnego, jednakże zarówno z treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji wynika, że organy obu instancji rozważyły okoliczności sprawy na tle przesłanek wynikających z tego przepisu pomimo braku jego wyraźnego powołania. Organ I instancji stwierdził bowiem, że zwrot cła z tytułu procedury uszlachetniania czynnego jest niemożliwy, powołując się na art. 121 § 1 pkt 2 Kodeksu celnego (regulującego procedurę uszlachetniania czynnego) oraz wskazując na brak wymaganego dla zastosowania tej procedury pozwolenia. Również organ odwoławczy dokonał analizy możliwości zwrotu cła w trybie przewidzianym dla procedury uszlachetniania czynnego, stwierdzając brak podstaw do zwrotu cła w tym trybie z uwagi na to, że skarżąca nie posiadała pozwolenia na korzystanie z procedury uszlachetniania czynnego, a ponadto zgłoszenie celne zostało dokonane w procedurze dopuszczenia do obrotu na zasadach ogólnych (a nie w systemie ceł zwrotnych), jak również przekroczony został termin na złożenie wniosku o zwrot cła w procedurze uszlachetniania czynnego. Jakkolwiek więc niepowołanie w podstawie prawnej decyzji art. 133 Kodeksu celnego stanowi naruszenie art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 262 Kodeksu celnego, jednakże uchybienie to nie mogło mieć w ocenie Sądu wpływu na wynik sprawy, skoro w chwili wydawania decyzji istniała podstawa prawna do wydania rozstrzygnięcia o treści wskazanej w decyzjach (art. 133 kodeksu celnego), a przesłanki ustanowione tym przepisem zostały zbadane przez organy obu instancji. Jednocześnie na wynik sprawy nie mógł mieć także wpływu fakt powołania przez organy obu instancji przepisów art. 246-248 Kodeksu celnego oraz przepisów wykonawczych wydanych na podstawie art. 252 § 1 Kodeksu celnego. Analizując treść tychże przepisów oraz okoliczności przywołane przez skarżącą we wniosku o zwrot należności celnych nawiązujące do zasad procedury uszlachetniania czynnego organy stwierdziły bowiem, że żaden z tych przepisów nie mógł znaleźć zastosowania w niniejszej sprawie. Powyższe oznacza, że organy obu instancji nie rozpoznawały przedmiotowego wniosku o zwrot cła na zasadach ogólnych, lecz wykazały brak podstaw do zastosowania tego trybu i tym samym do przekazania przedmiotowego wniosku celem jego rozpoznania przez dyrektora izby celnej na podstawie art. 2521 Kodeksu celnego. W tym miejscu należy podkreślić, że organy obu instancji prawidłowo zakwalifikowały wniosek skarżącej jako dotyczący zwrotu należności celnych w procedurze uszlachetniania czynnego, skoro skarżąca pomimo świadomości, że towar został dopuszczony do obrotu na zasadach ogólnych, w treści wniosku nawiązywała do zasad obowiązujących w procedurze uszlachetniania czynnego, podnosząc w szczególności, że towar został wywieziony po poddaniu go procesowi suszenia oraz wnosząc o uwzględnienie zmiany sposobu obliczania odpadów w postaci tłuszczu powstałych w wyniku tego procesu. Z drugiej zaś strony skarżąca nie powołała się na żadne okoliczności istotne z punku widzenia art. 246-248 Kodeksu celnego oraz przepisów wykonawczych wydanych na podstawie art. 252 Kodeksu celnego, które pozwalałyby na zakwalifikowanie wniosku jako zgłoszonego na zasadach ogólnych, co z kolei uzasadniałoby dopiero wezwanie skarżącej do usunięcia braków formalnych wniosku, w szczególności przez złożenie go na odpowiednim formularzu. Skarżąca we wniosku o zwrot cła oraz jego uzupełnieniach nie zajęła przy tym jednoznacznego stanowiska odnośnie trybu, w jakim wniosek winien być rozpatrzony, domagając się zastosowania przez organy takiego trybu, który pozwoliłby na pozytywne dla niej rozstrzygnięcie. Następnie zarówno w odwołaniu, jak i w skardze nie kwestionowała dokonanej przez organy celne kwalifikacji prawej wniosku, lecz jedynie wyrażała niezadowolenie z niekorzystnego dla niej rozstrzygnięcia. Tymczasem spoczywający na organach celnych obowiązek informowania stron oraz wyjaśnienia okoliczności sprawy zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej nie może być rozumiany w sposób nieograniczony i w żadnym razie nie może prowadzić do udzielania stronie porad prawnych czy też poszukiwania z urzędu okoliczności faktycznych i podstaw prawnych dla rozstrzygnięcia korzystnego dla strony. Jednocześnie strona nie może być całkowicie zwolniona z obowiązku uzasadnienia zgłaszanego żądania choćby przez wskazanie okoliczności istotnych dla jego rozpoznania. Stanowisko takie w powyższych kwestiach zajął również Naczelny Sąd Administracyjny m.in. w wyroku z dnia 17 października 2008 r. (sygn. akt I GSK 1113/07 - niepubl.), wydanym w tożsamym stanie faktycznym, w którym stwierdził, że "organy rozpoznawały wniosek A. P. jako dotyczący zwrotu cła w procedurze uszlachetniania czynnego" i "nie uzasadniały odmiennej kwalifikacji prawnej wniosku od przyjętej przez organ celny odpowiedzi strony na kierowane do niej wezwania do sprecyzowania żądania oraz wypowiedzi A. P. na informacje o stanie prawnym sprawy", zaś "zawarte w uzasadnieniach decyzji organów celnych informacje związane ze stosowaniem przepisów art. 246-248 Kodeksu celnego nie tyle świadczyły o stosowaniu procedury wynikającej z tych przepisów, co sprowadzały się do omówienia przesłanek innych instytucji regulujących kwestie zwrotu cła dla wykazania, iż nie mogłyby one stanowić podstawy prawnej rozstrzygnięcia", a stąd "ewentualne rozdzielenie z urzędu postępowania i skierowanie wniosku do dyrektora izby celnej, celem rozważenia zaistnienia przesłanek zwrotu cła na podstawie art. 246 lub 248 Kodeksu celnego, w sytuacji tego samego zgłoszenia i zauważalnego braku podstaw do prowadzenia sprawy w innym trybie, naruszałoby zasadę szybkości postępowania". Odnosząc się do zarzutów skargi należy wskazać, iż bezpodstawne jest kwestionowanie przez skarżącą czynności kontrolnych oraz wyników kontroli, w oparciu o które cofnięto i odmówiono wydania skarżącej pozwolenia na stosowanie procedury uszlachetniania czynnego. Jak słusznie zauważył organ odwoławczy wszelkie zarzuty w tym zakresie winny być podnoszone przez skarżącą w trakcie postępowania kontrolnego oraz w postępowaniu w przedmiocie udzielenia i cofnięcia przedmiotowego pozwolenia. Powyższego nie zmienia powołana przez skarżącą okoliczność o braku świadomości odnośnie rzekomych uchybień w postępowaniu kontrolnym. Skarżąca jako osoba prowadząca działalność gospodarczą jest podmiotem profesjonalnym, od którego wymagana jest szczególna staranność i dbałość o własne interesy. Ponadto skarżąca mogła także skorzystać z pomocy prawnej. Natomiast zaniechanie działań mających na celu ochronę własnych interesów w żadnym razie nie może otwierać drogi do naprawienia tych uchybień w odrębnym postępowaniu dotyczącym zwrotu należności celnych, w którym badaniu podlegają inne okoliczności omówione powyżej. Należy także podkreślić, iż zarzuty skargi w istocie sprowadzają się do wykazania szkody, jaką skarżąca poniosła wskutek cofnięcia jej pozwolenia na stosowanie procedury uszlachetniania czynnego i niewydania pozwolenia w tym przedmiocie na dalszy okres, w wyniku czego skarżąca została pozbawiona możliwości dokonywania zgłoszeń celnych w tej procedurze i tym samym uzyskania zwrotu należności celnych. Tymczasem - jak wykazano powyżej, okoliczności tego rodzaju nie mogły być uwzględnione z punktu widzenia przesłanek zwrotu należności celnych, lecz ewentualnie mogłyby stanowić podstawę roszczeń odszkodowawczych, przy czym sama treść wniosku skarżącej o zwrot cła nie uzasadniała zakwalifikowania jej żądania jako roszczenia o odszkodowanie (zob. powołany wyżej wyrok NSA z dnia 17 października 2008 r., sygn. akt I GSK 1113/07), zaś obecnie jego ewentualna realizacja należy do drogi cywilnoprawnej (art. 260 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. - Prawo celne, Dz. U. Nr 68, poz. 622). Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). /-/M. Ławniczak /-/T. M. Geremek /-/B. Koś T.M.d

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło