III SA/Po 627/17

WyrokWSA w Poznaniu2017-11-16

Skład orzekający: Marek Sachajko, Szymon Widłak, Izabela Paluszyńska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przepisy art. 14 ust. 1 oraz art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 ustawy o grach hazardowych, które skarżący uznał za przepisy techniczne w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE i które nie zostały notyfikowane, mogą stanowić podstawę do wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry?
Ratio decidendi
Przepis art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych nie jest przepisem technicznym w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE i nie podlegał obowiązkowi notyfikacji, w związku z czym może stanowić podstawę do wymierzenia kary pieniężnej. Ponadto, pojęcie 'urządzającego gry' należy rozumieć szeroko i obejmuje ono podmiot aktywnie uczestniczący w procesie organizowania i prowadzenia gier hazardowych, nawet jeśli jego rola ogranicza się do udostępnienia lokalu i zapewnienia obsługi automatów.
Stan faktyczny
W toku kontroli celnej stwierdzono, że w lokalu należącym do S. D. znajdowały się trzy automaty do gier hazardowych, na których urządzano gry z naruszeniem ustawy. Naczelnik Urzędu Celnego wymierzył S. D. karę pieniężną. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał decyzję w mocy. S. D. zaskarżył decyzję, zarzucając m.in. błędną wykładnię pojęcia 'urządzającego gry' oraz niestosowanie przepisów technicznych, które nie zostały notyfikowane. Sąd administracyjny oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 16 listopada 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Sachajko Sędziowie WSA Szymon Widłak ( spr.) WSA Izabela Paluszyńska Protokolant: ref. staż. Marta Chocianowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 listopada 2017 roku przy udziale sprawy ze skargi S. D. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] czerwca 2017r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry oddala skargę Dyrektor Izby Skarbowej decyzją z [...] czerwca 2017 r., nr [...], po rozpatrzeniu odwołania złożonego przez S. D. (dalej: "strona") od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w K. z [...] września 2016 r., nr [...], w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W dniu [...] lutego 2015 r. w toku czynności kontrolnych funkcjonariusze celni Urzędu Celnego w K. ustalili, że w należącym do strony lokalu [...], mieszczącym się przy [...], znajdują się trzy automaty o nazwie Apollo Games nr [...], Hot Spot nr [...], Apex Multi Magic nr [...], przypominające swoim wyglądem automaty do gier, na których urządza się gry na automatach w rozumieniu ustawy z 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych. W drodze eksperymentów procesowych potwierdzono, że gry oferowane na powyższych urządzeniach są grami na automatach w rozumieniu tej ustawy, urządzanymi z naruszeniem jej przepisów. Naczelnik Urzędu Celnego w K. postanowieniem z [...] kwietnia 2015 r. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie kary pieniężnej w związku z urządzaniem gier na przedmiotowych automatach poza kasynem gry, a następnie decyzją z [...] września 2016 r. wymierzył z tego tytułu stronie karę w łącznej wysokości [...] zł. W odwołaniu, wnosząc o uchylenie decyzji pierwszoinstancyjnej w całości i umorzenie postępowania, strona zarzuciła naruszenie art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 ustawy o grach hazardowych wskazując na błędną wykładnię pojęcia "urządzającego gry", a ponadto na brak możliwości jego zastosowania ze względu na współtworzenie - wespół z art. 14 ust. 1 ustawy - regulacji technicznej, która nie została notyfikowana Komisji Europejskiej. Dyrektor Izby Skarbowej, utrzymując w mocy decyzję organu I instancji, wskazał, że gry urządzane na powyżej wymienionych urządzeniach były grami na automatach w rozumieniu ustawy o grach hazardowych, a ich urządzanie odbywało się z naruszeniem przepisów tej ustawy. Z poczynionych w trakcie kontroli ustaleń wynika bezsprzecznie, że o wyniku gier na tych urządzeniach decyduje wyłącznie los (przypadek), a grający nie ma żadnego wpływu na to, jaki układ symboli pojawi się na bębnach po ich zatrzymaniu. Co więcej, gry te były urządzane w celach komercyjnych, o czym świadczy chociażby fakt, że w celu rozpoczęcia gry konieczne było zasilenie automatu środkami pieniężnymi. Gry na rzeczonych automatach toczyły się ponadto o wygrane rzeczowe, a same urządzenia umożliwiały realizowanie również wygranych pieniężnych. Odnosząc się do kwestii urządzającego gry, organ odwoławczy wskazał, że z art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych wynika, iż podmiotu tego nie można utożsamiać tylko i wyłącznie z właścicielem automatów. Urządzanie gier na automatach to nie tylko udostępnianie swoich urządzeń ale także umożliwienie grającym korzystanie z nich, nawet jeżeli stanowią one cudzą własność. Zdaniem organu II instancji w przypadku odwołującego można natomiast mówić o istotnym udziale w procesie urządzania gier na automatach. Odwołujący zawarł trzy umowy: umowę najmu powierzchni użytkowej z D. W. (właścicielką lokalu przy [...]) z [...] kwietnia 2014 r., a następnie umowę dzierżawy powierzchni z [...] listopada 2014 r. z [...] Sp. z o.o. oraz z [...] Sp. z o.o. Na mocy pierwszej ze wskazanych umów odwołujący stał się dysponentem prawnym powyższego lokalu. Z kolei umowami dzierżawy z [...] listopada 2014 r. umożliwił on zainstalowanie na wynajętej przez siebie powierzchni urządzeń do gier, pobierając od każdej ze wskazanych spółek czynsz w kwocie [...]zł miesięcznie. Sam lokal nazwany został jako [...], w związku z nazwą prowadzonej przez odwołującego działalności – strona prowadzi działalność pod firmą [...]. Organ odwoławczy podkreślił jednocześnie, że czynsz pobierany był od właścicieli automatów od chwili uruchomienia urządzeń do miesiąca, w którym urządzenia przestały być eksploatowane, przez co był ściśle związany z eksploatowaniem tych automatów. Organ II instancji wskazał ponadto, że pracownik odwołującego – D. P. – przesłuchany w charakterze świadka [...] lutego 2015 r. zeznał, że "zajmuje się serwisem automatów tzn. naprawy, czyszczenie, wyciąga pieniądze z automatów (...) zajmuje się obsługą tych automatów (...) posiada klucze do tych trzech automatów (...)". Działania pracownika odwołującego nie pozostawiają zatem wątpliwości co do aktywnych działań strony wskazujących na jego istotny udział w procesie urządzania gier na rzeczonych automatach. W ocenie organu odwoławczego strona jest zatem osobą, która urządzała gry na tych automatach. Organ ten zauważył przy tym, że rozpatrywana sprawa nie jest jedyną prowadzoną wobec odwołującego. Odnosząc się do kwestii braku możliwości zastosowania art. 89 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 14 ust. 1 ustawy o grach hazardowych, jako nienotyfikowanych regulacji technicznych, organ II instancji powołał się na uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 maja 2016 r., sygn. akt II GPS 1/16, podzielając zaprezentowaną tam tezę. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skarżący, wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, zarzucił naruszenie: 1) art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 ustawy o grach hazardowych, przez błędną wykładnię pojęcia "urządzającego gry", jako obejmującego również podmiot, którego czynności sprowadzały się wyłącznie do wydzierżawienia powierzchni lokalu podmiotowi eksploatującemu automaty do gier, bez dokonywania, zgodnie z materiałem zebranym w sprawie, żadnych innych czynności, a tym samym niezasadne objęcie skarżącego zakresem podmiotowym powyższych norm; 2) art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 ustawy o grach hazardowych, który wespół z zakazem z art. 14 ust. 1 ustawy stanowi regulację techniczną w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE, a w konsekwencji wobec braku notyfikacji projektu ustawy o grach hazardowych Komisji Europejskiej nie może być stosowany, zaś postępowanie powinno zostać umorzone. Dyrektor Izby Skarbowej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas prezentowane stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Rozpoczynając rozważania w niniejszej sprawie należy zauważyć, że najdalej idący zarzut, podniesiony w skardze, wskazuje na niedopuszczalność zastosowania w kontrolowanej sprawie art. 14 ust. 1 oraz art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 ustawy z 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. z 2009 r. Nr 201, poz. 1540 ze zm., dalej: "u.g.h."), które – jak wskazuje skarżący – jako przepisy techniczne w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z 22 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (Dz. U. UE nr 204, poz. 37 ze zm., dalej: "dyrektywa 98/34/WE"), nie zostały notyfikowane. Zgodnie z art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h., karze pieniężnej podlega urządzający gry na automatach poza kasynem gry. Stosownie do 2 pkt 2 tego artykułu, wysokość kary pieniężnej wymierzanej w takim przypadku - wynosi 12.000 zł od każdego automatu. Zgodnie zaś z art. 6 ust. 1 u.g.h., działalność w zakresie gier cylindrycznych, gier w karty, gier w kości oraz gier na automatach może być prowadzona na podstawie udzielonej koncesji na prowadzenie kasyna gry. W świetle art. 14 ust. 1 u.g.h. urządzanie gier cylindrycznych, gier w karty, gier w kości oraz gier na automatach dozwolone jest wyłącznie w kasynach gry. Odnosząc się do spornego, a zarazem kluczowego z punktu widzenia rozpoznawanej sprawy zagadnienia, czy art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h., stanowi przepis techniczny w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE należy wskazać na uchwałę składu siedmiu sędziów NSA z 16 maja 2016 r., sygn. akt II GPS 1/16 (dostępna w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl). W uchwale tej stwierdzono, że art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. – stanowiący podstawę wydania poddanego sądowej kontroli aktu – nie jest przepisem technicznym w rozumieniu art. 1 pkt 11 dyrektywy 98/34/WE, którego projekt powinien być przekazany Komisji Europejskiej zgodnie z art. 8 ust. 1 akapit pierwszy tej dyrektywy. Przepis ten może zatem stanowić podstawę wymierzenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o grach hazardowych. Powołana uchwała ma charakter wiążący w niniejszej sprawie, zgodnie bowiem z art. 269 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej: "P.p.s.a."), jeżeli jakikolwiek skład sądu administracyjnego rozpoznający sprawę nie podziela stanowiska zajętego w uchwale składu siedmiu sędziów, całej Izby albo w uchwale pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego, przedstawia powstałe zagadnienie prawne do rozstrzygnięcia odpowiedniemu składowi. W orzecznictwie sądowym nie budzi wątpliwości, że z treści przytoczonego przepisu wynika moc ogólnie wiążąca uchwał, której istota sprowadza się do tego, że stanowisko zajęte w uchwale podjętej przez Naczelny Sąd Administracyjny wiąże pośrednio wszystkie składy orzekające sądów administracyjnych. Dopóki zatem nie nastąpi zmiana tego stanowiska, dopóty sądy administracyjne powinny je respektować (por. wyrok NSA z dnia 26 listopada 2014 r., sygn. akt II FSK 1474/14, CBOSA). Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela natomiast tezy uchwały NSA z 16 maja 2016 r., sygn. akt II GPS 1/16, i nie znajduje podstaw do odstąpienia od wyrażonego w niej stanowiska. W uzasadnieniu wspomnianej uchwały NSA wyjaśnił, że jakkolwiek w wyroku TSUE z 19 lipca 2012 r., w sprawach połączonych C-213/11, C-214/11 i C-217/11, oceniono art. 14 ust. 1 u.g.h. jako przepis techniczny w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE (pkt 25 wskazanego orzeczenia TSUE), to jednak nie można tracić z pola widzenia tego, że zawarte w tym wyroku wytyczne wprost odnosiły się do takich przepisów krajowej ustawy o grach hazardowych, które "mogą powodować ograniczenie, a nawet stopniowe uniemożliwienie prowadzenia gier na automatach o niskich wygranych poza kasynami i salonami gry" – nie zaś, co należy podkreślić, automatów do gier hazardowych w ogólności. Dopiero ustalenie, "iż wprowadzają one warunki mogące mieć istotny wpływ na właściwości lub sprzedaż produktów" uzasadniało ich ocenę jako przepisów technicznych w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE. Niezależnie od tego, że przepis taki jak art. 14 ust. 1 u.g.h. uznano za przepis techniczny w rozumieniu art. 1 pkt 11 dyrektywy 98/34/WE (co potwierdza również orzeczenie TSUE z 11 czerwca 2015 r., w sprawie C-98/14 w pkt 98), brak jest podstaw do wnioskowania o istnieniu dalej idących konsekwencji wyroku w sprawach połączonych C-213/11, C-214/11 i C-217/11, niż te wynikające z jego treści oraz z treści wytycznych, które wprost i wyraźnie adresowane są do sądu krajowego. NSA w omawianej uchwale wyjaśnił także, że TSUE rozstrzygając na podstawie powierzonych mu kompetencji spór o treść prawa unijnego – z uwagi na zakres posiadanych kompetencji orzeczniczych, obejmujących na zasadzie wyłączności wiążące rozstrzyganie sporów o treść (interpretację) prawa unijnego oraz jego ważność – nie mógł wkraczać w domenę, która została zastrzeżona dla sądów krajowych. Na tym tle za uzasadniony uznano wniosek, że zakres związania omawianym wyrokiem TSUE z natury rzeczy ogranicza się do wykładni prawa unijnego, to jest do określonego w tym orzeczeniu sposobu rozumienia art. 1 pkt 11 dyrektywy 98/34/WE. Rzeczą sądu krajowego jest natomiast ustalenie – co stanowi kwestię o charakterze stricte jurydycznym – czy przepisy ustawy o grach hazardowych, jako "potencjalnie" techniczne rzeczywiście wprowadzają warunki mogące mieć istotny wpływ na właściwości lub sprzedaż produktu. Ustalenie to mieści się bowiem w zakresie tej unijnej funkcji sądów krajowych, która wiąże się z obowiązkiem dokonania przez sąd krajowy oceny, czy państwo członkowskie ustanawiając przepisy techniczne wykonujące dyrektywę notyfikowało te przepisy Komisji Europejskiej lub dopełniło reguły standstill. W konkluzji NSA stwierdził, że art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. – jako niekwalifikujący się do żadnej spośród grup przepisów technicznych, o których mowa w dyrektywie 98/34/WE – nie jest przepisem technicznym, a w konsekwencji nie podlegał obowiązkowi notyfikacji. NSA wyjaśnił, że omawiany przepis nie ustanawia żadnego rodzaju zakazu produkcji, przywozu, wprowadzania do obrotu i stosowania produktu lub zakazu świadczenia, bądź korzystania z usługi lub ustanawiania dostawcy usług. Ustanowionej w nim sankcji wiążącej się z działaniem polegającym na urządzaniu gier niezgodnie z przyjętymi zasadami i ukierunkowanej na zapewnienie respektowania tych zasad, nie sposób byłoby i tak łączyć z przywołanym "zakazem użytkowania". Przepis ten, gdy chodzi o ustanowione w nim przesłanki nałożenia kary pieniężnej, nie ingeruje bowiem w same możliwości dopuszczalnego przeznaczenia produktu, pozostawiając miejsce jedynie na jego marginalne zastosowanie w stosunku do tego, którego można byłoby rozsądnie oczekiwać. W tym miejscu, zważywszy na argumentację skarżącego, należy zwrócić szczególną uwagę na to, że w ocenie NSA – co tut. Sąd w pełni podziela – dla rekonstrukcji znamion deliktu administracyjnego opisanego w art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. oraz stosowalności tego przepisu w sprawach o nałożenie kary pieniężnej nie ma znaczenia techniczny – w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE – charakter art. 14 ust. 1 wskazanej ustawy oraz okoliczność nieprzekazania projektu tego przepisu Komisji Europejskiej zgodnie z art. 8 ust. 1 tej dyrektywy. W realiach niniejszej sprawy istotnym jest, że art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. penalizuje urządzanie gier na automatach w sposób niezgodny z prawem. Z art. 14 ust. 1 tej ustawy wynika wprost, że urządzanie gier na automatach jest dozwolone w kasynach gry, co wymaga spełnienia szeregu szczegółowych warunków określonych ustawą ściśle reglamentującą tego rodzaju działalność. Wobec tego z punktu widzenia stosowania albo odmowy stosowania tego przepisu ustaleniem faktycznym o istotnym znaczeniu jest, czy podmiot prowadzący działalność regulowaną ustawą o grach hazardowych w ogóle poddał się działaniu zasad określonych tą ustawą – w tym zwłaszcza zasad określonych w jej art. 14 ust. 1 w związku z art. 6 ust. 1 – czy też przeciwnie, zasady te zignorował, na przykład działalność tę prowadził bez zezwolenia ani koncesji na prowadzenie gry, jak to ma właśnie miejsce w przypadku skarżącego. Ustalenie wskazanej okoliczności ma w ocenie NSA ten walor, że bez niej w ogóle nie sposób przeprowadzić w konkretnej sprawie swoistego rodzaju "testu" stosowalności regulacji penalizującej naruszenie zasad określonych przepisem technicznym w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE. NSA wyjaśnił, że dla wyniku tego testu nie jest obojętne ustalenie, czy podmiot, do którego w konkretnej sprawie ma być zaadresowana dolegliwość polegająca na nałożeniu kary pieniężnej za naruszenie zasad urządzania gier na automatach, poddał się działaniu ustawy regulującej te zasady. Chodzi zarówno o spełnienie warunków umożliwiających prowadzenie tej działalności, jak również negatywne – z jego punktu widzenia – jej konsekwencje wyrażające się w powinności powstrzymania się od działań, na które nie uzyskał zezwolenia (koncesji). Należy rozważyć, czy podmiot taki poddając się pierwotnie określonym w ustawie zasadom urządzania gier na automatach następnie zasady te naruszył, czy ustawę reglamentującą prowadzenie działalności w zakresie organizowania i urządzania gier na automatach w ogóle zignorował. W ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę na podkreślenie zasługuje również ten fragment rozważań NSA gdzie stwierdza się, że fakt uznania przepisu art. 14 ust. 1 u.g.h. za przepis techniczny nie oznacza, że bezskuteczność tego przepisu – w znaczeniu nadawanym w orzecznictwie europejskim przepisom technicznym, których projekty nie zostały notyfikowane – realizuje się w wymiarze bliskim utracie mocy powszechnie obowiązującej, a przez to w swoistego rodzaju generalnym uwolnieniu zasad prowadzenia działalności polegającej na organizowaniu i urządzaniu gier na automatach z konsekwencją w postaci generalnej niestosowalności art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. penalizującego urządzanie gier na automatach w sposób niezgodny z prawem oraz redukowania istotnych funkcji tego przepisu. Zdaniem NSA nie jest więc tak, że art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. pozostaje w tego rodzaju (funkcjonalnym) związku z technicznym przepisem art. 14 tej ustawy, który zawsze i bezwarunkowo – a więc, bez względu na elementy i okoliczności konkretnych stanów faktycznych obrazowanych przywołanymi powyżej przykładami – uzasadnia odmowę jego zastosowania, jako podstawy nałożenia kary pieniężnej, ilekroć podmiot urządzający gry na automatach czyni to poza kasynem gry. Mając na uwadze powyższe organ administracyjny zobowiązany był prowadzić postępowanie w przedmiocie nałożenia kary finansowej przewidzianej w art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h., który to przepis może być skutecznie stosowany i stanowi sankcję w przypadku urządzenia gier na automatach poza kasynem gry. Zaskarżona decyzja nie narusza w tym względzie prawa materialnego, to jest art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 w zw. z art. 14 ust. 1 u.g.h., a rozstrzygnięcie, w poddanej kontroli sprawie nie zapadło na podstawie przepisu bezskutecznego. Za nietrafny należy także uznać zarzut skarżącego wskazujący na naruszenie art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 u.g.h., przez błędną wykładnię pojęcia "urządzającego gry" jako obejmującego podmiot, którego czynności sprowadzały się wyłącznie do wydzierżawienia powierzchni lokalu podmiotowi eksploatującemu automaty do gier. Dość stwierdzić, że organ administracji w zaskarżonej decyzji nie przyjął wskazanej wykładni przywołanych regulacji, a sam skarżący prezentując argumentacje, która popierać ma podniesiony zarzut, pomija ustalenia faktyczne organu, które jasno wskazują, że jego rola nie ograniczała się jedynie do wydzierżawienia powierzchni lokalu na rzecz właściciela automatów. Odnosząc się do podanego ostatnio zarzutu wyjaśnić trzeba, że posłużenie się przez ustawodawcę tym pojęciem "urządzający gry" – w celu identyfikacji sprawcy naruszenia – prowadzi do wniosku, że podmiotem, wobec którego może być egzekwowana odpowiedzialność za delikt polegający na urządzaniu gier na automatach poza kasynem gry, jest każdy (osoba fizyczna, osoba prawna, jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej), kto urządza grę na automatach w niedozwolonym do tego miejscu, a więc poza kasynem gry. Nie ma w tym kontekście istotnego znaczenia, czy podmiot ten legitymuje się koncesją na prowadzenie kasyna gry, której nie może uzyskać ani osoba fizyczna, ani jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, ani też osoba prawna niemająca formy spółki akcyjnej lub spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, które to spółki prawa handlowego, jako jedyne o koncesję taką mogą się ubiegać. Z powyższego wynika, że art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. jest adresowany do każdego, kto w sposób w nim opisany, a więc sprzeczny z ustawą, urządza gry na automatach. Stwierdzić więc trzeba, że urządzający gry na automatach poza kasynem gry, nawet wówczas, gdy gry te urządza bez koncesji lub zezwolenia – od 14 lipca 2011 r. także bez zgłoszenia lub wymaganej rejestracji automatu lub urządzenia do gry – podlegać będzie karze pieniężnej, o której mowa w art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h., nie zaś karze pieniężnej przewidzianej w art. 89 ust. 1 pkt 1 tej ustawy. Sąd w składzie rozstrzygającym niniejszą sprawę podziela prezentowany w orzecznictwie pogląd, według którego wyrażenie "urządzanie gier" należy rozumieć szeroko. Sięgając do wykładni językowej wskazać przyjdzie, że pojęcie "urządzanie gier" w języku polskim rozumiane jest jako synonim takich pojęć, jak: "utworzyć, uporządkować zagospodarować", "zorganizować, przedsięwziąć, zrobić" (Słownik poprawnej polszczyzny, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 1994). Według zaś Słownika języka polskiego pod red. Mieczysława Szymczaka (PWN, Warszawa 1981 r.) urządzić to m.in. zorganizować jakąś imprezę, jakieś przedsięwzięcie, itp. W tym kontekście "urządzanie gier" obejmuje niewątpliwie podejmowanie aktywnych działań, czynności dotyczących zorganizowania i prowadzenia przedsięwzięcia w zakresie gier hazardowych (eksploatacji automatów), w znaczeniu art. 2 ust. 3 i ust. 5 u.g.h. Natomiast urządzający gry w rozumieniu art. 89 ust. 1 u.g.h. to podmiot realizujący (wykonujący) te działania, czynności. Urządzanie gier na automatach obejmuje nie tylko fizyczne jej prowadzenie ale także inne zachowania aktywne, polegające na zorganizowaniu i pozyskaniu odpowiedniego miejsca do zamontowania urządzenia, przystosowania go do danego rodzaju działalności, umożliwienie dostępu do takiego automatu nieograniczonej liczbie graczy, utrzymywanie automatu w stanie stałej aktywności, umożliwiającej jego sprawne funkcjonowanie, wypłacanie wygranych, związane z obsługą urządzenia czy zatrudnieniem odpowiednio przeszkolonego personelu i ewentualnie jego szkolenie. W konsekwencji warunkiem przypisania odpowiedzialności na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. jest wykazanie, że dany podmiot aktywnie uczestniczył w procesie urządzania nielegalnych gier hazardowych, a więc podejmował określone czynności nie tylko związane z procesem udostępniania automatów, lecz także z ich obsługą oraz stwarzaniem technicznych, ekonomicznych i organizacyjnych warunków umożliwiających sprawne i niezakłócone funkcjonowanie samego urządzania oraz jego używanie do celów związanych z komercyjnym procesem organizowania gier hazardowych (por. wyrok WSA w Poznaniu z 22 czerwca 2016 r., I SA/Po 402/15, wyrok WSA w Rzeszowie z 31 maja 2015 r., II SA/Rz 1094/15, wyrok WSA w Szczecinie z 3 września 2015 r., II SA/Sz 439/15, CBOSA). Zdaniem Sądu o takim zachowaniu należy mówić w przypadku skarżącego, przez co nie sposób uznać, aby organ dopuścił się naruszenia przepisów prawa materialnego z uwagi na zastosowanie wobec niego art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 u.g.h. Świadczy o tym nie tylko powołana przez ten organ umowa najmu zawarta [...] kwietnia 2014 r. z D. W., na mocy której skarżący stał się dysponentem prawnym lokalu przy [...], czy umowy dzierżawy powierzchni zawarte [...] listopada 2014 r. ze spółką [...] Sp. z o.o. oraz [...] Sp. z o.o., które to umowy stały się z kolei podstawą wstawienia do rzeczonego lokalu automatów, lecz także zeznania przesłuchanego [...] lutego 2015 r., a więc w dzień kontroli, pracownika skarżącego – D. P.. Z tych ostatnich zeznań wprost wynika, że D. P., jako pracownik firmy [...], zajmował się serwisem automatów, to znaczy ich naprawą, czyszczeniem, wyciąganiem pieniędzy, a także ich obsługą. Świadek ten zeznał, że posiada klucze do skontrolowanych automatów. Mając powyższe na względzie nie sposób uznać, aby działalność skarżącego ograniczała się jedynie do udostępnienia powierzchni lokalu spółkom [...] Sp. z o.o. oraz z [...] Sp. z o.o. Wskazane okoliczności stanowią o aktywności skarżącego ukierunkowanej na urządzanie gier z wykorzystaniem własnych w tej mierze zasobów w postaci lokalu, a także zapewnienie pieczy oraz sprawowanie obsługi i serwisu automatów wstawionych do tego lokalu przez przywołane spółki. Z uwagi na powyższe za nietrafny należy uznać zarzut naruszenia art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 u.g.h. opierający się na założeniu, że czynności skarżącego, jako podmiotu udostępniającego powierzchnię lokalu, nie mogą zostać zakwalifikowane jako wypełniające pojęcie "urządzania gier" na automacie poza kasynem gry. Jako że skarżący nie legitymował się, co pozostaje bezsporne, którymkolwiek z dokumentów legalizujących jego działania (art. 6 i 7 u.g.h.), a jednocześnie nie wykazał, że przed udostępnieniem urządzenia grającym zadośćuczynił obowiązkowi jego rejestracji stosownie do art. 23a u.g.h., wymierzenie mu kary pieniężnej na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 u.g.h. w przedstawionych okolicznościach sprawy uznać trzeba za w pełni zasadne. Zaskarżona decyzja, jak również poprzedzająca ją decyzja organu I instancji, wydane zostały w toku postępowania przeprowadzonego w sposób zgodny z przepisami Ordynacji podatkowej. Organ administracji nie dopuścił się również naruszeń prawa materialnego mających wpływ na wynik sprawy. Z uwagi na powyższe skargę jako nieuzasadnioną należało oddalić w oparciu o art. 151 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło