III SA/Po 631/11
PostanowienieWSA w Poznaniu2011-10-21
Skład orzekający: Sebastian Michalski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sprawie dotyczącej odmowy umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek, strona skarżąca ma prawo do zwolnienia od kosztów sądowych z mocy ustawy, a tym samym czy jej wniosek o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie jest zasadny?Ratio decidendi
Sąd uznał, że strona skarżąca korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych na mocy art. 239 pkt 1 lit. e PPSA. W związku z tym, wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych był bezprzedmiotowy i należało go oddalić, niezależnie od sytuacji majątkowej strony. Jednocześnie, sąd przyznał prawo pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika, uznając, że dochody strony są niemal w całości przeznaczane na bieżące potrzeby życiowe.Stan faktyczny
Strona skarżąca D. W. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz kosztów zastępstwa procesowego, w sprawie ze skargi na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającą umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek. Sąd analizował sytuację majątkową skarżącego, który przebywa i pracuje za granicą, a jego dochody są niemal w całości przeznaczane na bieżące koszty utrzymania. Zaległości wobec ZUS były znaczne.Rozstrzygnięcie
Ustanowiono dla D. W. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka, oraz odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie (zwolnienia od kosztów sądowych).Pełny tekst orzeczenia
Dnia 21 października 2011 roku Sebastian Michalski – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 21 października 2011 roku wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi D. W. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] czerwca 2011 roku nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek; postanawia 1. ustanowić dla D. W. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w [...], 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.
Skarżący D. W., reprezentowany przez matkę M. W., wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz zwolnienie od kosztów zastępstwa procesowego (pismo -k. 65 oraz formularz wniosku o prawo pomocy – k. 90 akt sądowych).
Na podstawie przekazanych informacji oraz dokumentacji zgromadzonej w aktach sprawy sądowej i administracyjnej ustalono, że Wnioskodawca nie posiada na utrzymaniu żadnych osób i zamieszkuje u rodziny. Czwarta cześć kosztów utrzymania mieszkania obciąża wnioskodawcę (około 150zł miesięcznie). Rodzice oraz siostra wnioskodawcy nie posiadają stałego źródła dochodu. Siostra jest studentką a rodzice podejmują prace dorywcze. Skarżący od lipca 2010 roku przebywa na terytorium Holandii, gdzie podjął pracę. Jego dochód miesięczny brutto wynosi około 1.200euro. Z kolei koszty utrzymania kształtują się na poziomie około 1000-1020 euro miesięcznie (k.46-47 akt sądowych). Skarżący nie posiada nieruchomości, czy ruchomości o wartości przekraczającej 3000euro. Nie zgromadził żadnych oszczędności. Zaległości na rzecz ZUS na dzień wydania zaskarżonej decyzji wynosiły ponad 12.300zł.
Odnosząc się do żądania wniosku w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych wyjaśnić należy, że strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych nie ma obowiązku uiszczania opłat sądowych – art. 239 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Skarżący korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych - co oznacza całkowite zwolnienie strony z obowiązku wnoszenia, zarówno opłat sądowych, jak i ponoszenia wydatków. Tym samym w okolicznościach niniejszej sprawy żądanie zwolnienia od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowe. Dlatego, bez względu na sytuację majątkową i rodzinną Wnioskodawcy, należało odmówić mu prawa pomocy w tym zakresie.
Natomiast wniosek o ustanowienie pełnomocnika ma usprawiedliwione podstawy. Skarżący wykazał, że uzyskiwane dochody prawie w całości wydatkuje na bieżące potrzeby życia codziennego związane z pobytem za granicą i nie ma możliwości wygospodarowania środków pieniężnych na wynagrodzenie pełnomocnika z wyboru.
Z powyższych względów, stosownie do treści art. 246 §1 pkt 1 i pkt 2 w związku z art. 239 pkt 1 lit e oraz art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło