III SA/Po 641/09

PostanowienieWSA w Poznaniu2009-09-23

Skład orzekający: Walentyna Długaszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Izby Celnej w Poznaniu w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym, ze względu na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków?
Ratio decidendi
Wykonanie zaskarżonej decyzji w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym zostało wstrzymane, ponieważ skarżąca uprawdopodobniła, że jej wykonanie spowodowałoby trudne do odwrócenia skutki w postaci likwidacji przedsiębiorstwa oraz znacznej szkody dla niej i jej rodziny z uwagi na utratę źródła utrzymania. Wstrzymanie wykonania decyzji organu drugiej instancji skutkuje automatycznym wstrzymaniem wykonania decyzji organu pierwszej instancji.
Stan faktyczny
Skarżąca A. K. wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Poznaniu utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w L. dotyczącą określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym. Wraz ze skargą złożyła wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji, argumentując, że jej wykonanie spowoduje znaczne szkody finansowe, utratę płynności firmy, blokadę konta bankowego, odmowę udzielenia kredytu, a w konsekwencji likwidację przedsiębiorstwa i utratę źródła utrzymania dla jej rodziny. Do wniosku dołączono dokumenty potwierdzające trudną sytuację finansową, pisma bankowe, wyciągi bankowe oraz dokumentację medyczną dotyczącą stanu zdrowia skarżącej i jej rodziny.
Rozstrzygnięcie
Wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Celnej w Poznaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Walentyna Długaszewska po rozpoznaniu w dniu 23 września 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Poznaniu z dnia [...] czerwca 2009 r., nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za miesiące od sierpnia 2005 r. do lipca 2006 r. postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji /-/ W. Długaszewska A. K. reprezentowana przez doradcę podatkowego wniosła za pośrednictwem Dyrektora Izby Celnej w Poznaniu skargę na decyzję tego organu z dnia [...] czerwca 2009 r., utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w L. w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za miesiące od sierpnia 2005 r. do lipca 2006 r. Wraz ze skargą strona skarżąca złożyła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wskazała, że w przedmiotowej sprawie zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, ponieważ bezpodstawne działania organów podatkowych doprowadziły do tego, że prowadzona przez nią działalność gospodarcza Z.P.H.U. A. K. obecnie realizuje znacznie mniejszy obrót ze sprzedaży oleju opałowego. Trwające od ponad dwóch lat postępowanie podatkowe doprowadziło do tego, że skarżąca zaczęła realizować coraz mniejszy dochód w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. W 2006 roku dochód brutto kształtował się na poziomie [...] zł, w roku 2007 można już obserwować spadek do poziomu [...] zł, natomiast w roku 2008 r. dochód brutto kształtował się na poziomie [...] zł. Obecnie w ramach prowadzonej działalności w okresie od stycznia do maja 2009 r. skarżąca poniosła stratę w wysokości [...] zł. Utrata klientów i realizacja coraz mniejszych obrotów, a także blokada konta bankowego wskutek podjętych działań egzekucyjnych w banku [...] S.A., doprowadziło w efekcie do odmowy udzielenia przez ten bank kredytu obrotowego na finansowanie bieżącej działalności firmy. A. K. w ramach prowadzonej działalności gospodarczej posługiwała się kredytem obrotowym od 2006 r. i nigdy nie było takiej sytuacji, aby nie spłacała w terminie swoich zobowiązań. Obecnie na skutek blokady konta w wyniku egzekucji niemożliwe stało się przedłużenie umowy o udzielenie kredytu obrotowego, ponadto bank zażądał spłaty wcześniej zaciągniętego kredytu. Na dowód powyższego załączono pismo z dnia 17 marca 2009 r. Banku [...] S.A.(k. 36 - akt sąd.) W dalszej części uzasadnienia wniosku Skarżąca wskazała, że z uwagi na trudną sytuację finansową nie była w stanie dokonać zwrotu zaciągniętego kredytu, wobec czego bank rozpoczął naliczanie karnych odsetek. (dowód: wyciągi bankowe k. 37-40 akt sąd.) Ostatecznie w pismem z dnia 20 kwietnia 2009 r. Bank wypowiedział ze skarżącą umowę rachunku bankowego oraz zażądał zwrotu przeterminowanego zadłużenia w kwocie [...] zł. Jednocześnie poinformował, iż podejmie działania prawne zmierzające do wyegzekwowania należnych roszczeń. (dowód: pismo z dnia 20.04.2009 r. Banku [...] SA - k. 41 akt sądowych). Kolejnym pismem z dnia 21 kwietnia 2009 r. Bank [...] SA poinformował Skarżącą, że przekazał dane osobowe do Bankowego Rejestru, co spowodowało, że A. K. nie może zaciągać kredytów w innych bankach.(dowód: pismo Banku [...] SA z dnia 21.04.2009 r. k. 42 akt sądowych). Wskazane okoliczności mogą spowodować, że A. K. zostanie zmuszona do ogłoszenia upadłości. Jedyna możliwość, to wstrzymanie wykonania decyzji i zawieszenie podjętych działań egzekucyjnych, co przyczyni się do odbudowania wiarygodności wśród kontrahentów. W uzasadnieniu wskazano, że Zakład P.-U.-H. A. K. jest firmą rodzinną, w której pracują również mąż Pani A. oraz jej syn, dla którego praca w rodzinnej firmie jest jedynym źródłem utrzymania dla niego i jego rodziny. Trwające od ponad dwóch lat postępowanie zarówno kontrolne jak i podatkowe nie pozostaje bez "wpływu na losy tej rodziny, bowiem wiąże się to z olbrzymim stresem". Mąż Pani A. w dniu 24 listopada 2008 r. trafił na Oddział Ratunkowy WSzZ w L. z bólami w klatce piersiowej, gdzie stwierdzono stan nerwicowy spowodowany długotrwałym stresem. (Dowód: karta informacyjna leczenia szpitalnego k.49). Na trudną sytuację w tym roku wpływ miały zdarzenia, które w istotny sposób ograniczyły prowadzenie działalności gospodarczej z uwagi na wypadek samochodowy syna Państwa K., który miał miejsce w dniu 15 kwietnia 2008 r. Podczas badań w szpitalu wykryto guza zatoki szczękowej i jamy nosa. Syn jest pod stałą kontrolą lekarską. Pod stałą kontrolą lekarską jest również Pani A. K., która miała operację w dniu 12 sierpnia 2008 r. w Wielkopolskim Centrum Onkologii w P.. W związku z tymi zdarzeniami zarówno Pani A., jak i jej syn ponoszą wydatki związane z leczeniem. (Dowód: karty informacyjne leczenia szpitalnego k.47 -50 akt sądowych). Zdarzenia te mają również wpływ na bieżącą działalność firmy. Nieobecność w firmie któregokolwiek z członków rodziny poważnie utrudnia bieżącą działalność i tym samym wpływa na obniżenie osiąganych zysków. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Stosownie do art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) - zwanej dalej p.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności administracyjnej, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania; odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu; dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Warunkiem wstrzymania wykonania aktu lub czynności jest zaistnienie okoliczności uzasadniających niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W doktrynie i orzecznictwie zgodnie przyjmuje się, iż niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków oznacza, że chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Biorąc pod uwagę treść powyższego przepisu, zaistnienie chociażby jednej z wymienionych przesłanek uzasadnia wstrzymanie skarżonego aktu, jednakże to wnioskodawca zobowiązany jest do rzeczowego uzasadnienia swego wniosku poprzez poparcie go twierdzeniami, tezami oraz stosownymi dokumentami na okoliczność spełnienia tych ustawowych przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej.(vide: postanowienie NSA z dnia 24 czerwca 2008 r. I FSK 983/08 ) W omawianej sprawie przyjąć należy, że pełnomocnik skarżącej w sposób dostateczny uprawdopodobnił fakt, iż wykonanie zaskarżonej decyzji spowodowałoby trudne do odwrócenia skutki. Przede wszystkim do wniosku załączono szereg dokumentów wskazujących na trudną sytuację finansową skarżącej, w tym pismo z dnia 17 marca 2009 r. Banku [...] SA wzywające do zapłaty pod rygorem wypowiedzenia umowy, pismo z dnia 20 kwietnia 2009 r. Banku [...] SA wypowiadające umowę rachunku bankowego, wyciągi bankowe, a także załączone dokumentacje o stanie zdrowia Skarżącej i jej rodziny. Wnioskodawca w sposób logiczny argumentował, że zapłata wynikającego z zaskarżonej decyzji zobowiązania w kwocie [...] zł będzie się wiązała z likwidacją firmy i pozbawieniem dwóch rodzin środków do życia. Wysokość zobowiązania znacznie bowiem przewyższa dochód, który firma zrealizowała w 2007 r. i którego nie osiągnęła na koniec 2008 r., a w 2009 r. ponosi stratę. Tym samym nie ulega wątpliwości, że wykonanie zaskarżonej decyzji utrzymującej w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w L. z dnia 21 listopada 2008 r., określającą wysokość podatku akcyzowego na kwotę [...] zł, spowodowałoby konieczność zakończenia prowadzonej przez skarżącą działalności gospodarczej. Powyższe zaś rodzi niebezpieczeństwo powstania trudnych do odwrócenia skutków w postaci likwidacji prowadzonego przedsiębiorstwa, którego ponowne zorganizowanie wymagałoby znacznego nakładu sił i środków i to w dłuższej perspektywie czasowej. Jednocześnie wysoce prawdopodobnym jest również niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody dla skarżącej i jej rodziny z uwagi na utratę źródła utrzymania związanego z prowadzoną przez skarżącą działalnością gospodarczą. Uwzględniając powyższe, Sąd doszedł do przekonania, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest w niniejszej sprawie uzasadnione. Jednocześnie należy wskazać, że z uwagi na treść zaskarżonej decyzji, która utrzymuje w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego określającą wysokość podatku akcyzowego, wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji powoduje automatycznie, iż nie może być wykonana także decyzja organu pierwszej instancji. Na marginesie Sąd zauważa, że postępowanie w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest postępowaniem wpadkowym, w którym sąd nie rozstrzyga o istocie sprawy. Dlatego też w tym postępowaniu Sąd nie bada prawidłowości zastosowania przez organy przepisów ustawy z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym (DZ.U. Nr 29, poz. 257 z późn. zm.). Te okoliczności będą badane przez Sąd dopiero przy rozpoznawaniu skargi co do meritum, czego wyrazem będzie orzeczenie kończące postępowanie. Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a /-/ W. Długaszewska

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło