III SA/Po 650/11
WyrokWSA w Poznaniu2011-12-14
Skład orzekający: Tadeusz M. Geremek, Małgorzata Górecka, Szymon Widłak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy dla zastosowania podwyższonej stawki podatku od nieruchomości związanej z prowadzeniem działalności gospodarczej wystarczający jest sam fakt posiadania nieruchomości przez przedsiębiorcę, nawet jeśli nie jest ona faktycznie wykorzystywana do tej działalności?Ratio decidendi
Sąd uznał, że dla zastosowania podwyższonej stawki podatku od nieruchomości związanej z prowadzeniem działalności gospodarczej wystarczający jest sam fakt posiadania nieruchomości przez przedsiębiorcę. Przejściowe niewykorzystywanie nieruchomości lub jej części służącej do wykonywania działalności gospodarczej nie stanowi podstawy do niestosowania stawek przewidzianych dla nieruchomości związanych z działalnością gospodarczą. Kluczowe jest ustalenie celu, jakiemu służy nieruchomość, a potencjalna możliwość jej przeznaczenia na działalność gospodarczą, potwierdzona np. warunkami zabudowy, jest wystarczająca.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za rok 2009. Prezydent Miasta uchylił swoją wcześniejszą decyzję i ustalił nowe zobowiązanie, uznając, że działka należąca do podatników jest związana z prowadzeniem działalności gospodarczej i powinna być opodatkowana wyższą stawką. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżący kwestionowali przeznaczenie działki na cele działalności gospodarczej, wskazując na brak faktycznego wykorzystania jej w tym celu oraz na zamiar budowy domu jednorodzinnego.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 14 grudnia 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz M. Geremek Sędziowie WSA Małgorzata Górecka WSA Szymon Widłak ( spr.) Protokolant: stażysta Anna Zys-Ruszkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 grudnia 2011 roku przy udziale sprawy ze skargi P. K., M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 28 kwietnia 2011 roku nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za rok 2009 o d d a l a s k a r g ę
Decyzją z dnia 3 grudnia 2010 r. Prezydent Miasta – na podstawie art. 2-4 i art. 6 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. Nr 95 z 2010 r., poz. 613 ze zm.) oraz art. 245 § 1 pkt 1 w zw. z art. 240 § 1 pkt 5 i art. 21 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej – uchylił w całości swoją decyzję z dnia 26 stycznia 2009 r. nr [...] w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za rok 2009, ustalając P. K. i P. K. wysokość zobowiązania podatkowego za ten okres w kwocie [...] zł.
W uzasadnieniu organ I instancji podniósł, iż podatnicy są właścicielami działki nr [...] w P. o powierzchni [...] m kw. – zgodnie z danymi z ewidencji gruntów. Na podstawie informacji podatników z dnia 5.12.2003 r. do opodatkowania przyjęto grunty pozostałe. W dniu 26.02.2009 r. do organu wpłynął wniosek o umorzenie podatku wraz z dokumentami związanymi z prowadzeniem przez podatników działalności gospodarczej. W ewidencji działalności gospodarczej P. K. figuruje jako podmiot prowadzący działalność od 1.09.1995 r. na terenie całego kraju. W ocenie organu w sprawie zaszły podstawy do wznowienia postępowania wskazane w art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Organ podatkowy nie posiadał wiedzy o prowadzeniu działalności gospodarczej przez podatnika w dacie wydawania decyzji za 2009 rok.
Organ podniósł, iż zgodnie z art. 1 a ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych za grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej uznaje się te, które są w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych. Sam fakt posiadania przez przedsiębiorcę przesądza zatem o związaniu danego obiektu z działalnością gospodarczą i decyduje o zastosowaniu wyższej stawki podatku. Sporny grunt jest zakwalifikowany od 2003 r. do kategorii Bp – zurbanizowane tereny niezabudowane, nie jest on zatem przeznaczony pod zabudowę mieszkaniową, co mogłoby skutkować opodatkowaniem dla gruntów pozostałych. Sam podatnik oświadczył, iż przed nabyciem nieruchomości wnioskował o wydanie warunków zabudowy na obiekt magazynowo – handlowy, co sugeruje chęć nabycia spornej działki w celu prowadzenia na niej działalności gospodarczej.
W odwołaniu od powyższej decyzji strony podniosły, iż naruszono art. 122 i art. 187 Ordynacji podatkowej poprzez odmowę przyjęcia wyjaśnień i nieuwzględnienie dowodów wskazujących niewykorzystywanie działki na prowadzenie działalności gospodarczej oraz art. 191 Ordynacji podatkowej poprzez niewłaściwą ocenę aktu notarialnego z dnia 22.01.2001 r. i wykazu właścicieli wydanego przez Starostę Pilskiego w dniu 15.12.2009 r.
Strony wskazały, iż sporna nieruchomość nie została nabyta na prowadzenie działalności gospodarczej, co wynika z treści powyższego aktu notarialnego. Grunt nie został przyjęty do ewidencji środków trwałych przedsiębiorstwa P. K.
Decyzją z dnia 28 kwietnia 2011 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję, podzielając generalnie ustalenia faktyczne i rozważania prawne organu I instancji.
Organ odwoławczy podkreślił, iż P. K. jest przedsiębiorcą i posiadaczem spornej działki, a zgodnie z orzecznictwem sądowym sam fakt posiadania przez przedsiębiorcę przesądza już o związaniu danego obiektu z działalnością gospodarczą i decyduje o zastosowaniu wyższej stawki podatku.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego strony powtórzyły argumenty podnoszone w odwołaniu dotyczące przeznaczenia spornego gruntu na potrzeby własne, a nie prowadzonej działalności gospodarczej. W ich ocenie organ naruszył art. 120, 122, 181 i 187 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez nieuwzględnienie dowodów dotyczących niewykorzystywania działki na działalność gospodarczą (wpis podatnika do ewidencji działalności gospodarczej, ewidencja środków trwałych jego przedsiębiorstwa, akt notarialny z 22.01.2001 r.) oraz nieprzeprowadzenie dowodu z oględzin działki. Ponadto – zdaniem skarżących, naruszono przepisy prawa materialnego (art. 1 a ust. 1 pkt 3 i art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych) poprzez przyjęcie, że nieruchomość skarżących stanowi grunt związany z prowadzeniem działalności gospodarczej oraz zastosowanie podwyższonych stawek podatkowych przewidzianych dla nieruchomości związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Strony wniosły o uchylenie decyzji organów obu instancji.
Skarżący podali ponadto, iż w dniu 26.03.2010 r. wystąpiono do Wydziału Architektury Urzędu Miasta P. o wydanie wypisu nieruchomości w celu wystąpienia z wnioskiem o wydanie warunków zabudowy dla budowy domku jednorodzinnego. Wskazano też, iż nieruchomość należąca do małżeństwa na zasadzie współwłasności, gdzie tylko jeden z małżonków jest przedsiębiorcą, nie może być obciążona podwyższoną stawką podatku od nieruchomości.
W uzasadnieniu podniesiono, iż przyjęcie jedynie formalnego kryterium posiadania danej nieruchomości przez przedsiębiorcę jest nieuzasadnione.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, powołując się na argumenty zawarte w uzasadnieniu swojej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 121, poz. 844 ze zm.) opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Według definicji legalnej zawartej w przepisie art. 1 a ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych za grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej uważa się obiekty będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych.
Według poglądu utrwalonego w orzecznictwie i doktrynie do uznania danego obiektu za związany z prowadzeniem działalności gospodarczej nie jest generalnie konieczne faktyczne wykorzystywanie nieruchomości na cele związane z działalnością gospodarczą, wystarczy bowiem sam fakt jej posiadania przez danego przedsiębiorcę (zob. m. in. L. Etel, S. Presnarowicz, G. Dudar, Podatki i opłaty lokalne. Podatek rolny. Podatek leśny. Komentarz, ABC, 2008 – komentarz do art. 1 a ustawy; wyrok WSA w Białymstoku z 1 czerwca 2006 r., sygn. akt I SA/Bk 128/06; wyrok WSA w Poznaniu z 16 kwietnia 2008 r., sygn. akt I SA/Po 33/08, M. Podat. 2008/10/40). Przejściowe niewykorzystywanie danej nieruchomości lub jej części służącej do wykonywania działalności gospodarczej nie daje przy tym podstaw do tego, by do wymiaru podatku od nieruchomości nie miały zastosowania stawki przewidziane dla nieruchomości związanych z działalnością gospodarczą (zob. m. in. wyrok WSA w Kielcach z 23 lipca 2009 r., sygn. akt I SA/Ke 206/09, Lex nr 524635).
Niezależnie od tego, organy podatkowe winny w każdej konkretnej sprawie dokonywać precyzyjnych ustaleń faktycznych w zakresie tego, czy dany podmiot zakupił i posiada określoną nieruchomość jako przedsiębiorca czy jako osoba fizyczna (np. gdy grunt zakupiono pod budowę domku jednorodzinnego). Głównym kryterium w tym zakresie winno być badanie celu, jakiemu służy dana nieruchomość.
Analizując akta administracyjne niniejszej sprawy, Sąd uznał, iż wbrew zarzutom skargi organy podatkowe obu instancji zebrały i oceniły materiał dowodowy w wyczerpujący sposób, uzasadniając odpowiednio konieczność przyjęcia dla spornej nieruchomości podwyższonej stawki podatkowej związanej z prowadzeniem działalności gospodarczej.
Wprawdzie z aktu notarialnego z dnia 22.01.2001 r., na podstawie którego skarżący nabyli działkę nr [...] nie wynika fakt pozyskania tego gruntu przez strony na cele związane z działalnością gospodarczą, nie wpisano też tego gruntu do ewidencji środków trwałych przedsiębiorstwa skarżącego P. K. Zasadnie jednak organy wskazały, iż decyzją z dnia 11.09.2000 r. ustalono warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie obiektu magazynowo – handlowego na terenie spornej działki (decyzja obowiązywała przy tym do dnia 11.09.2002 r.). Wynika stąd, iż w momencie kupowania działki podatnik uznawał się za potencjalnego inwestora, zamierzającego wybudować na niej obiekty związane bezpośrednio z prowadzeniem działalności gospodarczej. Sporny grunt był ponadto klasyfikowany od 2003 r. w rejestrze gruntów do kategorii Bp – zurbanizowane tereny niezabudowane. W toku postępowania podano, iż w dniu 26.03.2010 r. strona wystąpiła do Wydziału Architektury Urzędu Miasta P. o wydanie wypisu nieruchomości w celu wystąpienia z wnioskiem o wydanie warunków zabudowy dla budowy domku jednorodzinnego, jednakże wskazać należy, iż niniejsza sprawa dotyczy kwestii wymiaru podatku od nieruchomości za 2009 rok. W ocenie Sądu organy zasadnie uznały wobec tego na podstawie ustalonego stanu faktycznego na 2009 r. istnienie przesłanek do zaliczenia spornej działki do nieruchomości związanej z prowadzeniem działalności gospodarczej. Wykazano bowiem potencjalną możliwość przeznaczenia działki na tego rodzaju działalność, a jak już wskazano powyżej dla ustalenia podwyższonej stawki podatkowej nie jest konieczne stwierdzenie faktycznego wykonywania działalności gospodarczej na danej nieruchomości.
Sąd uznał wobec tego za bezzasadne zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów procesowych dotyczących ustalenia stanu faktycznego sprawy i zakresu przeprowadzonego postępowania dowodowego. W konsekwencji także, wobec prawidłowego uznania spornej działki za związaną z prowadzeniem działalności gospodarczej, nie doszło również – wbrew zarzutom skargi, do naruszenia wskazanych przepisów prawa materialnego.
Stwierdzając ostatecznie, iż zaskarżona decyzja Samorządowego została wydana zgodnie z prawem, Sąd orzekł o oddaleniu skargi na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło