III SA/Po 650/17

WyrokWSA w Poznaniu2017-11-23

Skład orzekający: Marzenna Kosewska, Szymon Widłak, Izabela Paluszyńska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w ostatnim, piątym roku realizacji zobowiązania rolnośrodowiskowego, powierzchnia objęta płatnością może być większa niż powierzchnia ustalona w poprzednim, czwartym roku realizacji zobowiązania?
Ratio decidendi
Sąd podzielił stanowisko organu, że w ostatnim, piątym roku realizacji zobowiązania rolnośrodowiskowego, powierzchnia objęta płatnością nie może być większa niż powierzchnia ustalona w poprzednim, czwartym roku realizacji zobowiązania. Jest to podyktowane tym, że płatność przyznawana jest na podstawie rzeczywistej powierzchni, a nie jedynie zadeklarowanej, a przepisy nie przewidują możliwości zwiększenia powierzchni zobowiązania w piątym roku jego trwania.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. S. na decyzję Dyrektora Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, która utrzymała w mocy decyzję o przyznaniu płatności rolnośrodowiskowej za 2014 r. w pomniejszonej wysokości. Pomniejszenie wynikało z faktu, że zadeklarowana w 2014 r. powierzchnia (27,35 ha) była większa niż powierzchnia ustalona w trakcie kontroli w 2013 r. (24,84 ha). Skarżąca zarzuciła, że powierzchnia w 2014 r. powinna być tożsama z deklarowaną w pierwszych latach, a ponowne zastosowanie sankcji jest nieuzasadnione, skoro za 2013 r. odmówiono jej płatności za zmniejszenie powierzchni.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 23 listopada 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Kosewska (spr.) Sędziowie WSA Szymon Widłak WSA Izabela Paluszyńska Protokolant: sekr. sąd. Sławomir Rajczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 listopada 2017 roku przy udziale sprawy ze skargi M. S. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z dnia [...] czerwca 2017r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności rolnośrodowiskowej za 2014 r. w pomniejszonej wysokości oddala skargę Zaskarżoną decyzją Dyrektora [...] Oddziału Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z [...] czerwca 2017 r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.) utrzymano w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa [...] z [...] lipca 2016 r. o przyznaniu M. S. płatności rolnośrodowiskowej na 2014 r. w pomniejszonej wysokości, w kwocie 38 253,60 zł. W uzasadnieniu decyzji organu odwoławczego wskazano następujące ustalenia faktyczne i rozważania prawne. W dniu 9 maja 2014 r., zgodnie z § 23 ust. 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego programem rozwoju obszarów wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2013 r., poz. 361 ze zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem", strona we wniosku o przyznanie płatności na rok 2014 wystąpiła o przyznanie kontynuacyjnej płatności rolnośrodowiskowej na rok 2014. Strona zadeklarowała realizację pakietu 2 - rolnictwo ekologiczne w wariancie 2.9 - uprawy sadownicze i jagodowe na powierzchni 27,35 ha. Do płatności zadeklarowano działki rolne: - A - sad gruszowy o powierzchni 11 ha, położoną na działce ew. nr [...] leżącej w woj. [...] w gminie [...] w obr. ew. [...], - B - sad jabłoniowy o powierzchni 12,91 ha, położoną na działce ew. nr [...] leżącej w woj. [...] w gminie [...] w obr. ew. [...], - BB - sad jabłoniowy o powierzchni 2 ha, położoną na działce ew. nr [...] leżącej w woj. [...] w gminie [...] w obr. ew. [...], - C - sad jabłoniowy o powierzchni 1,44 ha, położoną na działce ew. nr [...] leżącej w woj. [...] w gminie [...] w obr. ew. [...]. Organ postanowieniem z [...] maja 2017 r. włączył do sprawy jako dowód raport z czynności kontrolnych nr [...], wykonany w gospodarstwie strony w 2013 r. (czwartym roku trwania zobowiązania rolnośrodowiskowego) i decyzję z [...] maja 2014 r. nr [...] o utrzymaniu w mocy decyzji z [...] lutego 2014 r. o odmowie przyznania płatności rolnośrodowiskowej na rok 2013. Zgodnie z § 2 pkt 3 i 4 rozporządzenia płatność rolnośrodowiskową przyznaje się rolnikowi w rozumieniu przepisów art. 2 lit. a rozporządzenia Nr 73/2009, jeżeli m. in.: - realizuje 5 - letnie zobowiązanie rolnośrodowiskowe, o którym mowa w art. 39 rozporządzenia Rady (WE) Nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW), obejmujące wymogi wykraczające ponad podstawowe wymagania, w ramach określonych pakietów i ich wariantów, zgodnie z planem działalności rolnośrodowiskowej, na gruntach, na których rolnik zadeklarował realizację tego zobowiązania we wniosku o przyznanie pierwszej i kolejnych płatności rolnośrodowiskowych oraz - spełnia warunki przyznania płatności rolnośrodowiskowej w ramach określonych pakietów lub ich wariantów określone w rozporządzeniu. Zobowiązanie rolnośrodowiskowe winno więc być realizowane przez 5 lat na tej samej powierzchni gruntów (§ 2 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia) i zasadniczo nie podlega zmianie w trakcie jego realizacji (§ 6 ust. 1 rozporządzenia). W przypadku jednak ustalenia w trakcie trwania programu, że powierzchnia deklarowana nie znajduje odzwierciedlenia w stanie faktycznym stwierdzonym na deklarowanych działkach, powierzchnia zobowiązania ulega stosownemu zmniejszeniu. Strona podjęła zobowiązanie rolnośrodowiskowe w roku 2010. W roku 2013 (czwartym roku realizowania zobowiązania rolnośrodowiskowego) w wyniku kontroli stwierdzono, że powierzchnia użytkowana jest mniejsza niż powierzchnia, na którą podjęto zobowiązanie. W roku 2013 wykonano pomiary deklarowanych działek w terenie stwierdzając, że powierzchnia, na której położone są zadeklarowane działki rolne wynosi 24,84 ha. W roku 2013 strona nie dochowała więc zobowiązania rolnośrodowiskowego, zmniejszając powierzchnię zobowiązania (z 27,35 ha na 24,84 ha). W roku 2014 (piątym, ostatnim roku trwania zobowiązania), deklarując powierzchnię 27,35 ha, strona zwiększyła powierzchnię, dla której potwierdzono powierzchnię zobowiązania w czwartym roku trwania programu. Jak wyżej zaś wskazano, w roku 2013 powierzchnia zobowiązania uległa zmniejszeniu do 24,84 ha. Sprawa kontynuacyjna w 2014 r. nie może być rozpatrzona z pominięciem stwierdzonej powierzchni w 2013 r. Powierzchna objęta płatnością w piątym roku zobowiązania (2014) nie może wynosić więcej niż w czwartym roku realizowanego zobowiązania (2013). Zwiększyć powierzchnię zobowiązania w ramach realizowanego pakietu można było tylko w drugim roku trwania programu (§ 6 ust. 1 rozporządzenia). Przedmiotowa sprawa dotyczy piątego roku płatności, zatem zgodnie z obowiązującymi przepisami nie ma możliwości zwiększenia powierzchni zobowiązania. Przy stawce 1540 zł za ha płatność w wysokości 38 253,60 zł dla powierzchni, dla której potwierdzono realizację podjętego zobowiązania w pięcioletnim okresie trwania została przyznana prawidłowo (24,84 ha x 1540 zł = 38 253,60 zł.). W skardze na decyzję organu odwoławczego strona podniosła, że: - niezasadne jest stanowisko, że zadeklarowana powierzchnia w roku 2014 powinna być tożsama z powierzchnią ustaloną w roku 2013; skarżąca nie zwiększyła w roku 2014 r. zadeklarowanej powierzchni, gdyż wynosi ona tyle, ile deklarowana przez nią w trzech pierwszych latach realizacji zobowiązania rolnośrodowiskowego (2010-2012); - skarżącej za 2013 rok już odmówiono płatności za zmniejszenie powierzchni, na której realizuje zobowiązanie; ponowne zastosowanie sankcji, tym razem w postaci zmniejszenia płatności za rok 2014, jest zatem nieuzasadnione. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Skarga jako niezasadna podlega oddaleniu. Sąd podziela stanowisko organu odwoławczego zawarte w zaskarżonej decyzji. W związku z jego obszernym omówieniem, jego powtarzanie byłoby zbędne. Odnosząc się do zarzutów skargi należy podnieść, co następuje. Zaskarżoną decyzją utrzymano w mocy decyzję organu pierwszej instancji o przyznaniu skarżącej płatności rolnośrodowiskowej na rok 2014 w pomniejszonej wysokości. Przyczyną tego pomniejszenia było zadeklarowanie większej powierzchni, na której realizowane jest zobowiązanie rolnośrodowiskowe (27,35 ha), niż powierzchnia ustalona w trakcie kontroli w terenie w roku 2013 w sprawie dotyczącej płatności rolnośrodowiskowej za rok 2013 (24,84 ha). Organ zasadnie przyjął, że w roku 2014 (ostatnim, piątym roku trwania zobowiązania rolnośrodowiskowego) powierzchnią, na której następuje kontynuacja programu jest powierzchnia ustalona w trakcie kontroli w 2013 r., czyli 24,84 ha. Jest to bowiem rzeczywista, a nie jedynie zadeklarowana powierzchnia, na której realizowane jest zobowiązanie. Przyjęcie odmiennej koncepcji sprawiłoby, że skarżąca w ostatnim, piątym roku realizacji programu (2014) otrzymałaby płatność w pełnej, niepomniejszonej wysokości w sytuacji, gdy rzeczywista powierzchnia realizacji zobowiązania jest mniejsza niż ustalona przez organ w przedostatnim, czwartym roku realizacji programu (2013). Co istotne, decyzja organu odwoławczego z [...] maja 2014 r. nr [...] ustalająca tą powierzchnię na 24,84 ha jest prawomocna, gdyż skargę na nią Naczelny Sąd Administracyjny oddalił w pkt 2 wyroku wydanego w sprawie o sygn. akt II GSK 1757/15. Przepisy relewantne w zakresie obliczenia wysokości płatności rolnośrodowiskowej za 2014 r. zasadniczo nie przewidują możliwości zmiany zobowiązania rolnośrodowiskowego w trakcie jego realizacji. Zasadę tą ustanowił § 6 ust. 1 rozporządzenia stanowiący, że zobowiązanie rolnośrodowiskowe nie podlega zmianie w trakcie jego realizacji, chyba że przepisy rozporządzenia dopuszczają dokonanie takiej zmiany, za wyjątkiem wyjątków przewidzianych w § 6 ust. 1 rozporządzenia. Nie mają one jednak zastosowania w niniejszej sprawie, ponieważ żaden z nich nie przewiduje zwiększenia powierzchni w piątym roku trwania zobowiązania w zakresie pakietu 2 rolnictwo ekologiczne. Bezpodstawny jest także zarzut, iż skoro za 2013 rok odmówiono skarżącej płatności za zmniejszenie powierzchni, na której realizuje zobowiązanie, to nieuzasadnione jest ponowne zastosowanie sankcji, tym razem w postaci zmniejszenia płatności za rok 2014. Płatność bowiem przyznawana jest na konkretny rok, na podstawie stosownego wniosku, stąd zajście przesłanki do odmowy przyznania płatności na rok 2013 nie wyklucza zajścia przesłanki do zmniejszenia wysokości przyznanej płatności na rok 2014. Wobec tego Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło