III SA/Po 656/24

Dnia 27 sierpnia 2025 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zbigniew Kruszewski Sędzia WSA Marek Sachajko (spr.) Asesor sądowy WSA Piotr Ławrynowicz Protokolant: St. sekr. sąd. Anna Adamska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 sierpnia 2025 roku sprawy ze skargi J. R. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 29 października 2024 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek za zatrudnionych pracowników uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w [...] z dnia 10 września 2024 r. nr [...] UZASADNIENIE. W dniu 21 czerwca 2024 r. do Zak�adu Ubezpiecze� Spo�ecznych/ZUS Oddzia� w [...] wp�yn�� wniosek J. R. (dalej tak�e jako wnioskodawca, skar��ct) o umorzenie nale�no�ci z tytu�u sk�adek. Decyzj� z 10 wrze�nia 2024 r. ZUS Oddzia� w [...], nr [...], na podstawie art. 83 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 28 ust. 2, ust. 3 i art. 32 ustawy z dnia 13 pa�dziernika 1998 r. o systemie ubezpiecze� spo�ecznych (Dz. U. z 2024 r. poz. 497, dalej "u.s.u.s.) odm�wi� umorzenia nale�no�ci z tytu�u sk�adek za zatrudnionych pracownik�w w cz�ci finansowanej przez p�atnika sk�adek oraz za osob� prowadz�c� dzia�alno�� gospodarcz� w ��cznej kwocie 92896,64 z� w tym: a) ubezpieczenia spo�eczne za okres: 04,06-12/2003 wraz odsetkami i kosztami upomnienia w ��cznej kwocie 58531,73 z�; b) ubezpieczenia zdrowotne za okres: 04,06-12/2003 wraz odsetkami w ��cznej kwocie 22636,53 z�; c ) Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych �wiadcze� Pracowniczych za okres: 04,06-12/2003 wraz z odsetkami w ��cznej kwocie 11728,38 z� 2. na podstawie art. 83 ust. 1 pkt 3, w zwi�zku z art. 28 ust. 3 a i art. 32 ustawy z dnia 13 pa�dziernika 1998 r. o systemie ubezpiecze� spo�ecznych, � 3 ust. 1 pkt 1-3 rozporz�dzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Spo�ecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczeg�owych zasad umarzania nale�no�ci z tytu�u sk�adek na ubezpieczenia spo�eczne (Dz. U. z 2003 r. nr 141, poz. 1365, dalej: Rozporz�dzenie) odm�wi� umorzenia nale�no�ci z tytu�u sk�adek osoby ubezpieczonej b�d�cej jednocze�nie p�atnikiem tych sk�adek w ��cznej kwocie 10858,12 z�, w tym na: a) ubezpieczenia spo�eczne za okres: 04,06-12.2003 wraz odsetkami w ��cznej kwocie 6370,44 z�; b) ubezpieczenia zdrowotne za okres: 04,06-12.2003 wraz odsetkami w ��cznej kwocie 3637,53 z�; c) Fundusz Pracy za okres: 04,06-12.2003 wraz z odsetkami w ��cznej kwocie 850,15 z�. Po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy decyzj� z 29 pa�dziernika 2024 r. ZUS Oddzia� w [...], nr [...], na podstawie art. 138 � 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks post�powania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572, dalej tak�e jako k.p.a.), w zwi�zku z art. 83 ust. 4 u.s.u.s., utrzyma� w mocy powy�sza decyzj� z 10 wrze�nia 2024 r. W uzasadnieniu decyzji organ opisa� przebieg dotychczasowego post�powania. Rozwa�aj�c istnienie przes�anek ca�kowitej nie�ci�galno�ci unormowanych w art. 28 ust. 3 pkt 1 � 6 u.s.u.s organ uzna�, �e przes�anka: - wskazana w art. 28 ust. 3 pkt 1 u.s.u.s. nie wyst�pi�a z przyczyn oczywistych, - okre�lone w art. 28 ust. 3 pkt 2, 4, 4b i 4c u.s.u.s. nie zachodz�, bowiem nie pozyskano �adnych dokument�w, z kt�rych wynika�oby, �e by�o prowadzone post�powanie upad�o�ciowe czy te� post�powanie likwidacyjne, - wskazana w art. 28 ust. 3 pkt 3 u.s.u.s. nie zachodzi, bowiem nast�pi�o zaprzestanie prowadzenia pozarolniczej dzia�alno�ci gospodarczej, zobowi�zany pobiera �wiadczenie emerytalne, ma maj�tek i nast�pc�w prawnych, - okre�lona w art. 28 ust. 3 pkt 4a u.s.u.s nie zachodzi, gdy� wysoko�� nieop�aconych sk�adek przekracza kwot� koszt�w upomnienia w post�powaniu egzekucyjnym, - z art. 28 ust. 3 pkt 5 u.s.u.s. nie zachodzi, postanowieniami z 26 listopada 2019 r. i 2 grudnia 2019 r. umorzono post�powanie egzekucyjne ze wzgl�du na bezskuteczno�� egzekucji, ale wierzyciel mo�e ponownie wszcz�� post�powanie egzekucyjne, aktualnie ZUS prowadzi post�powanie egzekucyjne ze �wiadczenia emerytalnego, - z art. 28 ust. 3 pkt 6 u.s.u.s., nie zachodzi, skoro nale�no�ci s� skutecznie egzekwowane. Rozwa�aj�c istnienie przes�anek do umorzenia z art. 28 ust. 3a w zw. z � 3 ust. 1 Rozporz�dzenia organ oceni�, �e w sprawie nie zasz�y przes�anki wskazane w � 3 ust. 1 pkt 2 Rozporz�dzenia (poniesienie strat materialnych w wyniku kl�ski �ywio�owej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powoduj�cych, �e op�acenie nale�no�ci z tytu�u sk�adek mog�oby pozbawi� zobowi�zanego mo�liwo�ci dalszego prowadzenia dzia�alno�ci), poniewa� skar��cy nie prowadzi ju� dzia�alno�ci gospodarczej. Odno�nie przes�anki umorzenia unormowanej w � 3 ust. 1 pkt 3 Rozporz�dzenia w postaci choroby d�u�nika lub cz�onka jego rodziny organ zaznaczy�, �e wyst�pienie tej przes�anki uwarunkowane jest nie tylko istnieniem przewlek�ej choroby osoby zobowi�zanej lub cz�onka jej rodziny, ale tak�e skutkiem choroby w postaci pozbawienia mo�liwo�ci uzyskania dochodu umo�liwiaj�cego op�acenie zaleg�o�ci. Organ wskaza�, �e zobowi�zany ma problemy zdrowotne, ale �wiadczenie emerytalne nie jest zale�ne od jego aktualnego stanu zdrowia. Ponadto podstaw� umorzenia zaleg�o�ci z tytu�u sk�adek nie jest sam fakt zaistnienia choroby, a jedynie trudny stan maj�tkowy b�d�cy efektem tej choroby. ZUS wykluczy� r�wnie� mo�liwo�� umorzenia ze wzgl�du na trudn� sytuacj� finansow�, kt�ra w przypadku sp�aty zad�u�enia pozbawi�aby stron� mo�liwo�ci zaspokojenia niezb�dnych potrzeb �yciowych (� 3 ust. 1 pkt. 1 Rozporz�dzenia). ZUS ustali�, �e zobowi�zany otrzymuje emerytur� netto 1886,44 z�, nie posiada nieruchomo�ci ani ruchomo�ci. Jest wsp�lnikiem sp�ki z o. o. w kt�rej posiada 60 udzia��w o ��cznej warto�ci 3000 z�. Ponosi miesi�czne op�aty eksploatacyjne w wysoko�ci 150 z� i koszty leczenia w wysoko�ci 110 z�. Strona p�aci rent� alimentacyjn� na dwoje dzieci w ��cznej kwocie 1500 z�. ��czna kwota wydatk�w strony wynosi 1660 z�. Wskazywane przez stron� op�aty za mieszkanie w kwocie 150 z� miesi�cznie nie zosta�y udokumentowane. W op�atach zobowi�zany nie uwzgl�dni� wydatk�w na �ywno��, odzie�, �rodki higieny itd. Nie wskaza� �r�de� ich finansowania. Skar��cy nie korzysta z pomocy spo�ecznej. W skardze do Wojew�dzkiego S�du Administracyjnego w Poznaniu skar��cy podni�s� zarzut b��dnych ustale� dotycz�cych jego sytuacji maj�tkowej i �yciowej oraz zarzut przedawnienia dochodzonych nale�no�ci. W odpowiedzi na skarg� organ wni�s� o oddalenie skargi, podtrzymuj�c stanowisko zawarte w zaskar�onej decyzji. Wojew�dzki S�d Administracyjny w Poznaniu zwa�y�, co nast�puje. Obie decyzje wydane w sprawie podlegaj� uchyleniu. W �wietle art. 1 � 1 i � 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju s�d�w administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) s�dy administracyjne sprawuj� wymiar sprawiedliwo�ci przez kontrol� dzia�alno�ci administracji publicznej, przy czym kontrola sprawowana jest pod wzgl�dem zgodno�ci z prawem. Zgodnie natomiast z art. 145 � 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o post�powaniu przed s�dami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej: P.p.s.a.) uwzgl�dnienie skargi nast�puje w przypadku: naruszenia prawa materialnego, kt�re mia�o wp�yw na wynik sprawy, naruszenia prawa daj�cego podstaw� do wznowienia post�powania administracyjnego lub innego naruszenia przepis�w post�powania, je�li mog�o mie� ono istotny wp�yw na wynik sprawy (pkt 1), a tak�e w przypadku stwierdzenia przyczyn powoduj�cych niewa�no�� kontrolowanego aktu (pkt 2) lub jego wydania z naruszeniem prawa (pkt 3). W przypadku uznania, �e skarga nie ma uzasadnionych podstaw podlega ona oddaleniu, na podstawie art. 151 P.p.s.a. Stosownie natomiast do art. 134 � 1 P.p.s.a. S�d wydaje rozstrzygni�cie w granicach danej sprawy, nie b�d�c zwi�zany zarzutami i wnioskami skargi oraz powo�an� podstaw� prawn�; ma obowi�zek dokona� oceny legalno�ci dzia�ania organ�w administracji r�wnie� z urz�du. Kwestie umorzenia nale�no�ci z tytu�u sk�adek s� uregulowane w art. 28 ustawy z dnia 13 pa�dziernika 1998 r. o systemie ubezpiecze� spo�ecznych (Dz. U. z 2024 r. poz. 497, dalej: u.s.u.s.) oraz w rozporz�dzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Spo�ecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczeg�owych zasad umarzania nale�no�ci z tytu�u sk�adek na ubezpieczenia spo�eczne (Dz. U. z 2003 r. nr 141 poz. 1365, dalej: Rozporz�dzenie). Zgodnie z art. 28 ust. 2 u.s.u.s. nale�no�ci z tytu�u sk�adek mog� by� umarzane w ca�o�ci lub w cz�ci tylko w przypadku stwierdzenia ich ca�kowitej nie�ci�galno�ci, kt�ra zachodzi w sytuacjach wymienionych enumeratywnie w ust. 3 tego artyku�u. Ca�kowita nie�ci�galno��, o kt�rej mowa w tym przepisie zachodzi, gdy: 1) d�u�nik zmar� nie pozostawiaj�c �adnego maj�tku lub pozostawi� ruchomo�ci niepodlegaj�ce egzekucji na podstawie odr�bnych przepis�w albo pozostawi� przedmioty codziennego u�ytku domowego, kt�rych ��czna warto�� nie przekracza kwoty stanowi�cej trzykrotno�� przeci�tnego wynagrodzenia i jednocze�nie brak jest nast�pc�w prawnych oraz nie ma mo�liwo�ci przeniesienia odpowiedzialno�ci na osoby trzecie; 2) s�d oddali� wniosek o og�oszenie upad�o�ci d�u�nika lub umorzy� post�powanie upad�o�ciowe z przyczyn, o kt�rych mowa w art. 13 i art. 361 pkt 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upad�o�ciowe; 3) nast�pi�o zaprzestanie prowadzenia dzia�alno�ci przy jednoczesnym braku maj�tku, z kt�rego mo�na egzekwowa� nale�no�ci, ma��onka, nast�pc�w prawnych, mo�liwo�ci przeniesienia odpowiedzialno�ci na osoby trzecie w rozumieniu przepis�w ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa; 4) nie nast�pi�o zaspokojenie nale�no�ci w zako�czonym post�powaniu likwidacyjnym; 4a) wysoko�� nieop�aconej sk�adki nie przekracza kwoty koszt�w upomnienia w post�powaniu egzekucyjnym; 4b) nie nast�pi�o zaspokojenie nale�no�ci w umorzonym post�powaniu upad�o�ciowym; 4c) og�oszono upad�o��, o kt�rej mowa w cz�ci III w tytule V Prawa upad�o�ciowego; 5) naczelnik urz�du skarbowego lub komornik s�dowy stwierdzi� brak maj�tku, z kt�rego mo�na prowadzi� egzekucj�; 6) jest oczywiste, �e w post�powaniu egzekucyjnym nie uzyska si� kwot przekraczaj�cych wydatki egzekucyjne. S�d podkre�la, �e wyst�pienie kt�rejkolwiek z przes�anek okre�lonych w tym przepisie zezwala ale nie nakazuje umorzy� nale�no�ci, daje mo�liwo�� umorzenia tych nale�no�ci ("mog� by� umarzane"). Nadto wyliczenie to jest wyczerpuj�ce, stanowi zamkni�ty katalog sytuacji, w kt�rych mo�na uzna�, i� ma miejsce ca�kowita nie�ci�galno�� nale�no�ci z tytu�u sk�adek. Ponadto, w my�l art. 28 ust. 3a u.s.u.s. nale�no�ci z tytu�u sk�adek na ubezpieczenia spo�eczne ubezpieczonych b�d�cych r�wnocze�nie p�atnikami sk�adek na te ubezpieczenia mog� by� w uzasadnionych przypadkach umarzane pomimo braku ich ca�kowitej nie�ci�galno�ci. Sprecyzowano w � 3 Rozporz�dzenia, �e ZUS mo�e umorzy� nale�no�ci z tytu�u sk�adek, je�eli zobowi�zany (tutaj: skar��cy) wyka�e, �e ze wzgl�du na stan maj�tkowy i sytuacj� rodzinn� nie jest w stanie op�aci� tych nale�no�ci, poniewa� poci�gn�oby to zbyt ci�kie skutki dla zobowi�zanego i jego rodziny, w szczeg�lno�ci w przypadku: 1) gdy op�acenie nale�no�ci z tytu�u sk�adek pozbawi�oby zobowi�zanego i jego rodzin� mo�liwo�ci zaspokojenia niezb�dnych potrzeb �yciowych; 2) poniesienia strat materialnych w wyniku kl�ski �ywio�owej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powoduj�cych, �e op�acenie nale�no�ci z tytu�u sk�adek mog�oby pozbawi� zobowi�zanego mo�liwo�ci dalszego prowadzenia dzia�alno�ci; 3) przewlek�ej choroby zobowi�zanego lub konieczno�ci sprawowania opieki nad przewlekle chorym cz�onkiem rodziny, pozbawiaj�cej zobowi�zanego mo�liwo�ci uzyskiwania dochodu umo�liwiaj�cego op�acenie nale�no�ci. Dopuszczenie w obu podanych regulacjach: art. 28 ust. 2 u.s.u.s. oraz art. 28 ust. 3a u.s.u.s. w zwi�zku z przepisami Rozporz�dzenia, mo�liwo�ci umorzenia nale�no�ci przez ZUS wskazuje na uznaniowy charakter wydawanych w tym przedmiocie decyzji, kt�ry polega na tym, �e w przypadku zaistnienia kt�rejkolwiek z przes�anek warunkuj�cych mo�liwo�� umorzenia, organ ma prawo wyboru rozstrzygni�cia. Mo�e zatem w przypadku stwierdzenia istnienia przes�anki umorzenia uwzgl�dni� wniosek lub odm�wi� jego uwzgl�dnienia. Taka konstrukcja prawnej instytucji umorzenia nale�no�ci z tytu�u sk�adek �wiadczy o determinacji ustawodawcy w dochodzeniu zaleg�ych sk�adek. W konsekwencji powy�szej regulacji normatywnej organ ma obowi�zek interpretowa� przepisy prawne bior�c pod uwag� wyj�tkowy charakter instytucji umarzania nale�no�ci z tytu�u sk�adek. Rozstrzygni�cia w tego rodzaju sprawach nie mog� mie� jednak charakteru dowolnego, lecz musz� by� wynikiem wyja�nienia stanu faktycznego sprawy zgodnie z art. 7 K.p.a., wyczerpuj�cego zebrania oraz rozpatrzenia materia�u dowodowego (art. 77 � 1 K.p.a.) oraz jego oceny (art. 80 K.p.a.), co powinno znale�� wyraz w uzasadnieniu decyzji odpowiadaj�cej wymogom art. 107 � 3 K.p.a. Dowolno�� wyklucza r�wnie� brzmienie art. 6 K.p.a., w my�l kt�rego organy administracji publicznej dzia�aj� na podstawie przepis�w prawa. Ze wzgl�du na powy�sze regulacje s�dowej kontroli podlega przez wszystkim prawid�owo�� przeprowadzonego post�powania oraz badanie formalne tre�ci decyzji. Kontrola judykacyjna przeprowadzana przez s�dy administracyjne dotyczy tak wyk�adni prawa materialnego, jak i w�a�ciwego przeprowadzenia post�powania dowodowego, uwzgl�dniaj�cego - wynikaj�ce z przepis�w K.p.a. - regu�y dowodzenia, kompletno�� materia�u dowodowego oraz ocen� materia�u dowodowego. W przypadku, gdy ustawodawca daje organowi mo�liwo�� rozstrzygni�cia sprawy na zasadzie uznania, s�dowa kontrola decyzji obejmuje jedynie samo post�powanie poprzedzaj�ce jej wydanie, a nie rozstrzygni�cie b�d�ce wynikiem dokonania wyboru. O tym, czy sk�adki powinny by� umorzone czy te� nie powinny by� umorzone, rozstrzyga organ administracji publicznej. S�d podkre�la, �e negatywne rozstrzygni�cie dotycz�ce umorzenia nale�no�ci z tytu�u sk�adek powinno by� szczeg�lnie przekonuj�co i kompletnie uzasadnione, zar�wno co do fakt�w, jak i co do prawa, tak, aby nie by�o w�tpliwo�ci, �e wszystkie okoliczno�ci sprawy zosta�y przez organ g��boko rozwa�one i ocenione, a ostateczne rozstrzygni�cie jest ich logiczn� konsekwencj�. Rozwa�aj�c istnienie przes�anek ca�kowitej nie�ci�galno�ci z art. 28 ust. 3 pkt 1 � 6 u.s.u.s organ uzna�, �e przes�anka: - wskazana w art. 28 ust. 3 pkt 1 u.s.u.s. nie wyst�pi�a z przyczyn oczywistych, - okre�lone w art. 28 ust. 3 pkt 2, 4, 4b i 4c u.s.u.s. nie zachodz�, bowiem nie pozyskano �adnych dokument�w, z kt�rych wynika�oby, �e by�o prowadzone wobec skar��cego post�powanie upad�o�ciowe czy te� likwidacyjne, - wskazana w art. 28 ust. 3 pkt 3 u.s.u.s. nie zachodzi, bowiem nast�pi�o zaprzestanie prowadzenia pozarolniczej dzia�alno�ci gospodarczej, zobowi�zany pobiera �wiadczenie emerytalne, ma maj�tek i nast�pc�w prawnych, - okre�lona w art. 28 ust. 3 pkt 4a u.s.u.s nie zachodzi, gdy� wysoko�� nieop�aconych sk�adek przekracza kwot� koszt�w upomnienia w post�powaniu egzekucyjnym, - z art. 28 ust. 3 pkt 5 u.s.u.s. nie zachodzi, postanowieniami z 26 listopada 2019r. i 2 grudnia 2019r. umorzono post�powanie egzekucyjne ze wzgl�du na bezskuteczno�� egzekucji ale wierzyciel mo�e ponownie wszcz�� post�powanie egzekucyjne, aktualnie ZUS prowadzi post�powanie egzekucyjne ze �wiadczenia emerytalnego, - z art. 28 ust. 3 pkt 6 u.s.u.s., nie zachodzi, skoro nale�no�ci s� skutecznie egzekwowane. Rozwa�aj�c istnienie przes�anek do umorzenia z art. 28 ust. 3a w zw. z � 3 ust. 1 Rozporz�dzenia organ oceni�, �e w sprawie nie zaistnia�y przes�anki wskazane w � 3 ust. 1 pkt 2 Rozporz�dzenia (poniesienie strat materialnych w wyniku kl�ski �ywio�owej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powoduj�cego, �e op�acenie nale�no�ci z tytu�u sk�adek mog�oby pozbawi� zobowi�zanego mo�liwo�ci dalszego prowadzenia dzia�alno�ci), poniewa� skar��cy nie prowadzi ju� dzia�alno�ci gospodarczej. Odno�nie przes�anki umorzenia unormowanej w � 3 ust. 1 pkt 3 Rozporz�dzenia w postaci choroby d�u�nika lub cz�onka jego rodziny organ zaznaczy�, �e wyst�pienie tej przes�anki uwarunkowane jest nie tylko istnieniem przewlek�ej choroby osoby zobowi�zanej lub cz�onka jej rodziny, ale tak�e skutkiem choroby w postaci pozbawienia mo�liwo�ci uzyskania dochodu umo�liwiaj�cego op�acenie zaleg�o�ci. Organ wskaza�, �e zobowi�zany ma problemy zdrowotne, ale �wiadczenie emerytalne nie jest zale�ne od jego aktualnego stanu zdrowia. Podstaw� umorzenia zaleg�o�ci z tytu�u sk�adek nie jest sam fakt zaistnienia choroby, a jedynie trudny stan maj�tkowy b�d�cy efektem tej choroby. ZUS wykluczy� r�wnie� mo�liwo�� umorzenia ze wzgl�du na trudn� sytuacj� finansow�, kt�ra w przypadku sp�aty zad�u�enia pozbawi�aby stron� mo�liwo�ci zaspokojenia niezb�dnych potrzeb �yciowych (� 3 ust. 1 pkt. 1 Rozporz�dzenia). ZUS ustali�, �e zobowi�zany otrzymuje emerytur� netto 1886,44 z�, nie jest w�a�cicielem nieruchomo�ci czy te� ruchomo�ci. Jest wsp�lnikiem sp�ki z o. o. w kt�rej posiada 60 udzia��w o ��cznej warto�ci 3000 z�. Ponadto skar��cy ponosi miesi�czne op�aty eksploatacyjne w wysoko�ci 150 z� i koszty leczenia - w wysoko�ci 110 z�. Skar��cy wywi�zuje si� z obowi�zku uiszczenia renty alimentacyjnej na rzecz dw�jki dzieci w ��cznej kwocie 1500 z�. ��czna kwota wydatk�w miesi�cznych skar��cego wynosi 1660 z�. Op�aty eksploatacyjne zwi�zane z mieszkaniem w kwocie 150 z� miesi�cznie nie zosta�y przez d�u�nika udokumentowane. Podkre�li� nale�y, �e skar��cy w o�wiadczeniu o stanie maj�tkowym i finansowym nie zawar� jakiejkolwiek informacji o tej kategorii wydatk�w (m.in. na �ywno��, odzie�, �rodki higieny itd.). Nie wskaza� tak�e �r�de� ich finansowania. Podkre�li� nale�y, �e skar��cy nie korzysta z pomocy spo�ecznej. Wskaza� nale�y w tym miejscu, �e umorzeniu mog� podlega� jedynie nale�no�ci wymagalne, czyli takie, kt�re nie uleg�y przedawnieniu. Organ przed przyst�pieniem do rozpatrywania wniosku d�u�nika o umorzenie nale�no�ci z tytu�u sk�adek powinien jednoznacznie przes�dzi�, czy nie up�yn�� okres przedawnienia tych�e sk�adek. Organ I instancji wskaza� w uzasadnieniu swojej decyzji z dnia 10 wrze�nia 2024 r. (str. 5 uzasadnienia), dlaczego w jego ocenie dochodzone nale�no�ci s� wymagalne i nie uleg�y przedawnieniu. Powy�sze ustalenia nie zosta�y jednak w �aden spos�b udokumentowane w aktach sprawy. Okoliczno�� ta wp�ywa brak mo�liwo�ci weryfikacji przez S�d twierdze� organu w tym zakresie (zob. te� wyrok WSA w Poznaniu z 6 listopada 2024 r. sygn. akt III SA/Po 362/24). Natomiast organ w uzasadnieniu decyzji z dnia 29 pa�dziernika 2024r. wydanej na skutek z�o�onego przez skar��cego wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy nie dokona� analizy problematyki przedawnienia. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ zobowi�zany b�dzie do dokonania analizy - podnoszonej przez skar��cego - problematyki przedawnienia odwo�uj�c si� do odpowiedniej dokumentacji w tym zakresie, kt�ra powinna by� za��czona do akt administracyjnych sprawy. Podkre�li� nale�y, �e skar��cy zar�wno na etapie post�powania administracyjnego, jak i nast�pnie s�dowego wskazywa� na przyczyny i okres powstania zobowi�za� z tytu�u nale�no�ci sk�adkowych. WSA wskazuje tak�e, �e w sentencji decyzji z dnia 10 wrze�nia 2024r. organ kompleksowo w pkt 1 obj�� nale�no�ci z tytu�u sk�adek za "zatrudnionych pracownik�w w cz�ci finansowanej przez p�atnika sk�adek oraz za osob� prowadz�c� dzia�alno�� gospodarcz�". Zwr�ci� w tym miejscu nale�y uwag� na odmienn� regulacj� normatywn� w zakresie niekt�rych kategorii sk�adek na ubezpieczenie spo�eczne. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ zobowi�zany b�dzie uwzgl�dni� okoliczno��, �e przepisy prawa nie daj� mo�liwo�ci umorzenia nale�no�ci wszystkich rodzaj�w sk�adek. Art. 30 u.s.u.s. wy��cza mo�liwo�� umorzenia nale�no�ci w przypadku sk�adek finansowanych przez ubezpieczonych nieb�d�cych p�atnikami. Powy�szy przepis ogranicza zastosowanie instytucji umorzenia nale�no�ci z tytu�u sk�adek z art. 28 u.s.u.s., wy��czaj�c t� mo�liwo�� odno�nie do sk�adek finansowanych przez ubezpieczonych nieb�d�cych p�atnikami. Wyj�tek stanowi art. 28 ust. 3 pkt 4c u.s.u.s. � mowa o umorzeniu w przypadku, gdy ca�kowita nie�ci�galno�� wynika z og�oszenia upad�o�ci, o kt�rej mowa w cz�ci III w tytule V Prawa upad�o�ciowego (tzw. upad�o�� konsumencka, czyli osoby fizycznej nieprowadz�cej dzia�alno�ci gospodarczej). Ratio legis tej regulacji trafnie wyt�umaczono w wyroku WSA w �odzi z 2.09.2021 r., III SA/�d 319/21, LEX nr 3248527. P�atnikowi w og�le nie przys�uguje prawo do domagania si� umorzenia tych nale�no�ci, gdy� to nie on, a ubezpieczony ponosi rzeczywisty ci�ar ich finansowania. P�atnik jest jedynie po�rednikiem, kt�ry odprowadza sk�adki do ZUS, a zatrzymanie tych sk�adek lub rozporz�dzenie nimi stanowi w istocie naruszenie przepis�w ustawy systemowej. Rola, jak� odgrywa pracodawca b�d�cy p�atnikiem sk�adek finansowanych przez ubezpieczonych, wyklucza powo�ywanie si� przez niego na w�asn� trudn� sytuacj� maj�tkow� jako przes�ank� uzasadniaj�c� rezygnacj� przez Zak�ad z egzekwowania sk�adek, kt�rych realny ci�ar finansowy ponie�li ubezpieczeni (podobnie wyrok NSA z 29.05.2020 r., I GSK 1745/19, LEX nr 3047237, P. Dobrowolski [w:] Ustawa o systemie ubezpiecze� spo�ecznych. Komentarz, red. K. Anton�w, Warszawa 2024, art. 30.). Powy�ej opisana okoliczno�� powinna stanowi� podstaw� do odmowy wszcz�cia post�powania administracyjnego. Bior�c pod uwag� powy�sze rozwa�ania S�d na podstawie art. 145 � 1 pkt. 1 lit. c) w zwi�zku z art. 135 orzek�, jak w sentencji wyroku.