III SA/Po 657/12
PostanowienieWSA w Poznaniu2016-03-09
Skład orzekający: Walentyna Długaszewska, Maria Lorych-Olszanowska, Małgorzata Górecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek strony o wyłączenie referendarza sądowego, oparty jedynie na subiektywnym odczuciu strony co do braku bezstronności referendarza, bez wskazania konkretnych okoliczności obiektywnie uzasadniających takie wątpliwości, może stanowić podstawę do uwzględnienia takiego wniosku?Ratio decidendi
Wniosek strony o wyłączenie referendarza sądowego nie może zostać uwzględniony, jeśli opiera się wyłącznie na subiektywnym odczuciu strony co do braku bezstronności referendarza, bez wskazania konkretnych, obiektywnych okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnione wątpliwości co do jego bezstronności. Instytucja wyłączenia referendarza, uregulowana przepisami Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wymaga istnienia przesłanek wskazanych w art. 18 lub art. 19 tej ustawy, a nie jedynie subiektywnych odczuć strony.Stan faktyczny
Skarżący R P zażądał wyłączenia referendarza sądowego S M z uwagi na wątpliwości co do jego bezstronności. Referendarz złożył oświadczenie, w którym zaprzeczył istnieniu okoliczności uzasadniających jego wyłączenie zgodnie z przepisami Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sprawa dotyczyła sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego stwierdzającego niedopuszczalność wniesienia zażalenia na pismo dotyczące pozostawienia wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich na rok 2007 bez rozpatrzenia.Rozstrzygnięcie
Odmówiono wyłączenia referendarza sądowego S M.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 9 marca 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Walentyna Długaszewska Sędzia NSA Maria Lorych-Olszanowska Sędzia WSA Małgorzata Górecka ( spr. ) po rozpoznaniu w dniu 9 marca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego z dnia 22 stycznia 2016 r. w sprawie ze skargi R P na decyzję Dyrektora OR ARiMR z dnia [...] 2012 roku Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności wniesienia zażalenia na pismo dotyczące pozostawienia wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich na rok 2007 bez rozpatrzenia postanawia: odmówić wyłączenia referendarza sądowego S M
Skarżący R P zażądał wyłączenia referendarza S M.
Do akt niniejszej sprawy dołączono oświadczenie referendarza sądowego S M, w którym wskazał on, że nie zachodzą żadne okoliczności określone w przepisach art. 18 § 1 – 3 lub art. 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej p.p.s.a., mogące wywołać uzasadnione wątpliwości co do jego bezstronności przy rozpoznawaniu wniosku o prawo pomocy R P.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Wniosek skarżącego o wyłączenie referendarza nie może zostać uwzględniony.
Instytucja wyłączenia referendarza ukształtowana jest poprzez odesłanie do przepisów o wyłączeniu sędziego (art. 24 § 1 p.p.s.a.) i ma na celu zagwarantowanie bezstronności przy orzekaniu w danej sprawie, tzn. ma zapewnić, aby na treść rozstrzygnięcia nie miały wpływu osobiste zapatrywania i uprzedzenia osoby biorącej udział w jego podjęciu. Powołana ustawa przewiduje dwie grupy przyczyn wyłączenia referendarza, tj. z mocy prawa oraz na wniosek strony (czy tez żądanie referendarza). Zgodnie z art. 18 § 1 p.p.s.a., referendarz jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki: swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia, osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli; w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron: w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą; w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator; dotyczących skarg na decyzję albo postanowienie, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu w sprawie brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie; w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej. Niezależnie od wskazanych przyczyn, zgodnie z art. 19 p.p.s.a. sąd wyłącza referendarza na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli między nim a jedną ze stron lub jej przedstawicielem zachodzi stosunek osobisty tego rodzaju, że mógłby wywołać wątpliwość co do jego bezstronności.
Odnosząc się do wniosku skarżącego o wyłączenie referendarza w niniejszej sprawie, należy stwierdzić, że w świetle przywołanych wyżej przepisów nie mógł on odnieść skutku. Nie może bowiem stanowić przesłanki wyłączenia referendarza sądowego od udziału w sprawie samo stwierdzenie wnioskodawcy, że, w jego ocenie, działalność referendarza budzi wątpliwości co do jego bezstronności, bez wskazania przez skarżącego na okoliczności, w których stanowisko to znajdowałoby uzasadnienie. Wyjaśnić trzeba, że wniosek o wyłączenie referendarza mogą uzasadniać jedynie takie okoliczności, które obiektywnie mogą wywołać wątpliwości co do jego bezstronności, takich zaś przyczyn nie ma w niniejszej sprawie.
Nie zachodzą również okoliczności opisane w art. 18 p.p.s.a. powodujące wyłączenie referendarza sądowego z mocy ustawy.
Mając powyższe na uwadze Sąd, działając na podstawie art. 24 § 1 w zw. z art. 22 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło