III SA/Po 659/12

Dnia 12 lipca 2012 roku Sebastian Michalski – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu po rozpoznaniu w dniu 12 lipca 2012 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi R. P. na postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] kwietnia 2012 roku nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności wniesienia zażalenia na postanowienie dot. włączenia dowodu do sprawy z wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2007; postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. Skarżący R. P. wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego i adwokata. We wniosku złożonym na urzędowym formularzu Skarżący nie wskazał źródła przychodu, wysokości przychodu, kosztów uzyskania przychodu, ani też kosztów utrzymania koniecznego. W rubryce stan rodzinny oraz dochody wpisano "nie dotyczy". W uzasadnieniu żądania Wnioskodawca wyjaśnił, że wniosek jest zasadny, albowiem nie ma żadnego dochodu, jest zadłużony z winy skarżonego organu, został eksmitowany, a sąd wpisał go do rejestru dłużników niewypłacalnych. Z kolei w aktach administracyjnych zalega wniosek o przyznanie płatności, w którym Wnioskodawca zgłosił do systemu dopłat działki rolne o łącznej powierzchni ponad 100ha. Skarżący ubiegał się o dopłaty również za rok 2010 (porównaj postanowienie referendarza sądowego z dnia 04 kwietnia 2012 roku, sygn. akt III SA/Po 160/12). Przeszukanie internetowych baz danych (wyszukiwarka podmiotów w Krajowym Rejestrze Sądowym oraz materiały dziennikarskie) ujawniło, że w dniu 16 września 2010 roku wpisano do Krajowego Rejestru Sądowego podmiot "A’ Sp. z o.o. Funkcję prezesa zarządu spółki pełni Skarżący, który jest jednocześnie jedynym wspólnikiem. Wysokość kapitału zakładowego wynosi 102.000zł (aport 100.000zł). Z materiałów prasowych wynika, że Wnioskodawca zajmuje mieszkanie w kamienicy w centrum [...]. Pismem z dnia 21 czerwca 2012 roku zobowiązano Wnioskodawcę do uzupełnienia oświadczenia majątkowego poprzez: - udokumentowanie rodzaju posiadanych źródeł przychodu oraz wysokości przychodu i kosztów jego uzyskania za 2010, 2011 i 2012 rok, - przedłożenie spisu posiadanych rachunków bankowych oraz przedłożenie wyciągów bankowych dokumentujących operacje finansowe wykonane od dnia 01 grudnia 2011r. – dotyczy także rachunku bankowego wskazanego do przekazywania środków z ARiMR, - określenie rozmiaru prowadzonej produkcji rolnej w latach 2010 i 2011 oraz udokumentowanie wielkość przychodu ze sprzedaży wytworzonych płodów rolnych za 2010 oraz 2011 rok, - określenie wysokość kosztów prowadzonej działalności rolniczej w 2010 oraz 2011 roku, - określenie wysokość średniomiesięcznych kosztów prowadzenia gospodarstwa domowego (wykazanie wysokość wydatków na zaspokojenie potrzeb życiowych obejmujących w szczególności wydatki na utrzymanie mieszkania, żywność, środki czystości itp.), - wykazanie źródła finansowania wydatków na zaspokojenie potrzeb życiowych oraz źródło finansowania kosztów działalności rolniczej, - udokumentowanie kto jest udziałowcem spółki "A" Sp. z o.o., określenie wysokość kapitału zakładowego Spółki, wskazanie źródła pochodzenia środków na kapitał zakładowy oraz udokumentowanie przychodów Wnioskodawcy z tytułu zajmowania stanowiska prezesa tej Spółki, - udokumentowanie czy przeciwko Wnioskodawcy prowadzone są postępowania egzekucyjne; wskazanie aktualnie egzekwowanych należności (przedłożenie zawiadomienia o wszczęciu postępowania egzekucyjnego oraz protokołów z ostatnio dokonanych czynności egzekucyjnych), a nadto udokumentowanie rodzaju zastosowanych środków egzekucyjnych, a także wysokość kwot przekazanych organom egzekucyjnym wskutek zastosowanych środków egzekucyjnych od początku 2011 roku. W piśmie z dnia 02 lipca 2012 roku Skarżący stwierdził, że nie ma żadnych dochodów, jest bezdomny i zadłużony z winy skarżonego organu na ponad 300.000zł. Działalność rolniczą prowadził, gdy mógł, a obecnie z powodu braku środków działalności tej nie wykonuje. Spółce "A" Sp. z o.o. "pomagał społecznie". Spółka popadła w zadłużenie, a Skarżący zrzekł się funkcji prezesa ze względu na zawał serca i psychiczny rozstrój zdrowia. Wnioskodawca wyjaśnił, że utrzymuje się "z datków od ludzi i pożyczek od znajomych". Aktualnie Skarżący domaga się przyznania prawa pomocy w szesnastu sprawach dotyczących skarg na postanowienia Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dwanaście postanowień o stwierdzeniu niedopuszczalności zażalenia, dwa postanowienia o odmowie przywrócenia terminu oraz dwa postanowienia o odmowie zawieszenia postępowania). Łączna kwota wpisów od wywiedzionych skarg wynosi około 1.600zł. Zgodnie z art. 246 §1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270 – dalej p.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wyjaśnić należy, że formuła "gdy osoba ta wykaże" oznacza, iż to na podmiocie wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek przedstawienia sytuacji majątkowej w sposób rzetelny i pełny. Natomiast ocena tego, czy wnioskodawca znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, należy do wyłącznej kompetencji sądu (referendarza sądowego) – art. 254 §1 oraz art. 258 §1 i §2 pkt 7 p.p.s.a. Oceny sądu nie można wykluczyć, czy też zastąpić jej, zapewnieniami wnioskodawcy o wyczerpaniu zdolności płatniczych. Rozstrzygnięcie o udzieleniu prawa pomocy nie może być niezależne od rzeczywistej sytuacji majątkowej wnioskodawcy oraz niezależne od oceny sądu o spełnieniu przesłanek udzielania prawa pomocy. O przyznaniu prawa pomocy nie decyduje strona, lecz wojewódzki sąd administracyjny. Warunkiem koniecznym do przeprowadzenia oceny zdolności majątkowych osoby wnioskującej o przyznanie prawa pomocy jest przedstawienie dokładnych i wiarygodnych danych o sytuacji majątkowej i rodzinnej strony postępowania. Ogólnikowe oraz nieudokumentowane zapewnienia o trudnej sytuacji majątkowej są bezużyteczne z punktu widzenia możliwości dokonania oceny sytuacji majątkowej, albowiem nie pozwalają wnioskować o zdolnościach płatniczych strony postępowania. Wnioskodawca nie wykazał, ani wysokości przychodu, ani kosztów utrzymania koniecznego. Twierdzenia, że Skarżący nie ma majątku i nie ma dochodu, należy taktować jako równoważne z brakiem wyjawienia źródeł pozyskiwania środków na zapewnienie koniecznego utrzymania. Wyjaśnienia Skarżącego nie pozwalają na zidentyfikowanie źródła finansowania koniecznych kosztów utrzymania i świadczą o ukrywaniu rzeczywistej sytuacji majątkowej i finansowej. W konsekwencji przekazane informacje nie stanowią właściwej podstawy dla oceny zdolności płatniczych strony postępowania. Z tych względów brak jest podstaw do przyjęcia stanowiska, że Skarżący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów sądowych lub kosztów profesjonalnej pomocy prawnej. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 §1 pkt 1 oraz art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270 ), orzeczono jak w sentencji postanowienia.