III SA/Po 666/12

PostanowienieWSA w Poznaniu2015-01-21

Skład orzekający: Marek Sachajko

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie przedstawiła pełnego i rzetelnego oświadczenia majątkowego, mimo wielokrotnych wezwań i odmów?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, uznając, że skarżący świadomie uchyla się od złożenia pełnego i rzetelnego oświadczenia majątkowego, które jest niezbędne do oceny jego sytuacji finansowej i zdolności do ponoszenia kosztów postępowania. Pomimo wielokrotnych wezwań, strona nie usunęła wątpliwości dotyczących jej majątku i dochodów, co uniemożliwia stwierdzenie przesłanek do przyznania prawa pomocy zgodnie z art. 246 §1 pkt 1 i 2 PPSA.
Stan faktyczny
Skarżący R P złożył kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, wskazując na liczne braki i niejasności w złożonym oświadczeniu majątkowym skarżącego, dotyczące m.in. działalności rolniczej, majątku, sytuacji rodzinnej i zadłużeń. Skarżący w sprzeciwie podniósł, że jest niezdolny do pracy z powodu choroby psychicznej, ale nie przedstawił szczegółowych danych o swojej aktualnej sytuacji finansowej.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 21 stycznia 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Sachajko po rozpoznaniu w dniu 21 stycznia 2015 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R P na postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P z dnia [...] 2012 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności wniesienia zażalenia na pismo dotyczące pozostawienia wniosku o przyznanie płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na 2011 rok bez rozpoznania postanawia : odmówić przyznania prawa pomocy R P, po raz kolejny w niniejszej sprawie, wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Postanowieniem z dnia 15.10.2014 r. referendarz sądowy odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy. W uzasadnieniu postanowienia stwierdzono, że składając ponowne żądanie zwolnienia od kosztów sądowych oraz kolejne żądanie ustanowienia pełnomocnika z urzędu, Wnioskodawca nie usunął wątpliwości, jakie budziły już wcześniej złożone oświadczenie majątkowe. Ponownie bez wyjaśnienia (udokumentowania rzeczywistego stanu rzeczy) pozostawione zostały kwestie dotyczące: - ubiegania się o dopłaty do produkcji rolnej i związanej z tym konieczności prowadzenia działalności rolniczej, - założenia, wyposażenia w majątek i zbycia udziałów w A, - założenia i wyposażenia w majątku B w organizacji, - tytułów prawnych do zajmowania, sposobu zagospodarowania i kosztów utrzymania: nieruchomości wskazanej jako adres zamieszkania według aktu notarialnego złożonego do akt sprawy o sygn. akt III SA/Po 206/12), nieruchomości wskazanej jako adres dla doręczeń w sprawach o sygn. akt III SA/Po 621-622/09 i adres siedliska gospodarstwa rolnego), nieruchomości wskazanej jako adres siedziby spółki A oraz nieruchomości wskazanej jako siedziba B w organizacji, - sytuacji rodzinnej Wnioskodawcy, - wysokości egzekwowanych należności oraz wysokości kwot wyegzekwowanych lub przekazanych organom egzekucyjnym, - wysokość średniomiesięcznych kosztów prowadzenia gospodarstwa domowego, - okoliczności oraz przyczyn ujawnienia Skarżącego w Krajowym Rejestrze Dłużników Niewypłacalnych, - źródła finansowania: wydatków na zaspokojenie potrzeb życiowych, działalności rolniczej oraz źródła pochodzenia majątku przekazanego tworzonym podmiotom gospodarczym. W uzasadnieniu postanowienia stwierdzono, że wnioskodawca w latach 2004-2011 nieprzerwanie zgłaszał do systemu dopłat rolniczych grunty o pow. ponad 100ha. Z kolei na potrzeby postępowania o przyznanie prawa pomocy Skarżący składa zapewnienia, że nie prowadzi działalności rolniczej. Jednak w dniu 19 lutego 2014 roku do Wydziału III tutejszego Sądu wpłynęły trzy skargi R P na decyzje w przedmiocie ustalenia wysokości łącznego zobowiązania podatkowego w podatku rolnym, leśnym i od nieruchomości za 2011, 2012 oraz 2013 rok (sygn. akt III SA/Po 252-254/14). W aktach administracyjnych wskazanych spraw znajduje się umowa dzierżawy nieruchomości rolnych z dnia 25 października 2011 roku zawarta pomiędzy Agencją Nieruchomości Rolnych a Skarżącym, który zamieszkuje pod adresem Ż. Aktualnie, jako adres zamieszkania, Skarżący wskazuje nieruchomości pod adresem Ż. Jednocześnie w treści wniosku podaje, że "korzysta z jadłodajni C i noclegowni dla bezdomnych". Skarżący nadal pełni funkcję prezesa zarządu w A, a do maja 2012 roku był udziałowcem tej Spółki. Udziały o łącznej wartości [...] zł zbył na rzecz brata M P (Monitor Sądowy i Gospodarczy [...]). Niemniej wcześniej, czyli przed ujawnieniem w Krajowym Rejestrze Sądowym faktu zbycia udziałów, Skarżący został zobowiązany do wyjawienia majątku w trybie przepisów Kodeksu postępowania cywilnego o postępowaniu egzekucyjnym (postanowienie Sądu Rejonowego w O z dnia 08 sierpnia 2011 roku, sygn. akt [...]). W dniu 27 września 2011 roku, czyli jeszcze przed podpisaniem wskazanej powyżej umowy dzierżawy nieruchomości rolnych z ANR, Wnioskodawca został ujawniony w Krajowym Rejestrze Dłużników Niewypłacalnych (Nr [...]). W dniu 29 marca 2013 roku do Wydziału III tutejszego Sądu wpłynęła skarga podmiotu B w organizacji (sygn. akt III SA/Po 516/13), którą reprezentuje R P. Z kolei postanowieniem z dnia 04 grudnia 2013 roku w sprawie prowadzonej pod sygn. akt I SA/Po 499/13, referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy B w organizacji. Z uzasadnienia tego postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy wynika, że udziałowcami A Sp. z o.o. w organizacji są bracia R P i M P. Spółkę reprezentuje Skarżący. Kapitał zakładowy Spółki wynosi [...] zł. Wnioskodawca posiada jeden udział o wartości nominalnej[...] zł. Udziały zostały objęte i pokryte w całości gotowizną. Spółka wystąpiła do Sądu Rejestrowego ze zgłoszeniem rejestracyjnym. Za ostatni rok obrotowy Spółka nie odnotowała zysku, a jej zadłużenie wynosi [...] zł. Siedziba Spółki znajduje się w dzierżawionym lokalu. Zadłużenie z tytułu czynszu wynosi [...] zł. R P, który jest wspólnikiem i prezesem zarządu B w organizacji, ponosi w części koszty działalności reprezentowanej Spółki (przesyłki pocztowe). Koszty notarialne poniósł drugi wspólnik (brat wnioskodawcy M P), u którego Spółka jest zadłużona. W uzasadnieniu postanowienia z dnia 15.10.2014 r. wskazano, że Skarżący ponad wszelką wątpliwość ma świadomość braków składanych oświadczeń majątkowych. Naczelny Sąd Administracyjny już wielokrotnie, tak jak w niniejszej sprawie, oddalał zażalenia wnoszone na orzeczenia dotyczące odmowy przyznania prawa pomocy. W tych okolicznościach nie może być wątpliwości co do tego, że Skarżący świadomie uchyla się od złożenia pełnego i rzetelnego oświadczenia majątkowego. W sprzeciwie od tego postanowienia skarżący podniósł, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów czy opłat sądowych, gdyż strona przeciwna spowodowała u innego ciężką chorobę psychiczną i z tego powodu lekarze psychiatrzy stwierdzili u niego niezdolność do pracy i niezdolność do występowania przed sądami. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozważył, co następuje : Zgodnie z art. 246 §1 pkt 1 i pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania lub też wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W niniejszej sprawie odmawiano skarżącemu przyznania prawa pomocy argumentując to brakiem danych uzasadniających w wystarczający sposób przyznanie takiego prawa. Z innych spraw znanych Sądowi z urzędu wynika m. in., że wnioskodawca w latach 2004-2011 nieprzerwanie zgłaszał do systemu dopłat rolniczych grunty o pow. ponad 100ha. Skarżący twierdzi, że nie prowadzi działalności rolniczej, jednak w dniu 19 lutego 2014 roku do Wydziału III tutejszego Sądu wpłynęły trzy skargi R P na decyzje w przedmiocie ustalenia wysokości łącznego zobowiązania podatkowego w podatku rolnym, leśnym i od nieruchomości za 2011, 2012 oraz 2013 rok (sygn. akt III SA/Po 252-254/14). Z akt administracyjnych tych spraw wynika, że w dniu 25.10.2014 r. zawarto umowę dzierżawy nieruchomości rolnych pomiędzy Agencją Nieruchomości Rolnych a Skarżącym ( który zamieszkuje pod adresem Ż ). Aktualnie, jako adres zamieszkania, Skarżący wskazuje nieruchomości pod adresem Ż, ale w treści wniosku podaje, że "korzysta z jadłodajni C i noclegowni dla bezdomnych". Wskazać należy ponadto, że Skarżący nadal pełni funkcję prezesa zarządu w A Sp. z o.o., a do maja 2012 roku był udziałowcem tej Spółki. Udziały o łącznej wartości [...] zł zbył na rzecz brata M P [...] W dniu 27 września 2011 roku, czyli jeszcze przed podpisaniem wskazanej powyżej umowy dzierżawy nieruchomości rolnych z ANR, Wnioskodawca został ujawniony w Krajowym Rejestrze Dłużników Niewypłacalnych (Nr[...]). Należy ponadto stwierdzić, że postanowieniem z dnia 04 grudnia 2013 roku w sprawie prowadzonej pod sygn. akt I SA/Po 499/13, referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy B Sp. z o.o. w organizacji. Z uzasadnienia tego postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy wynika, że udziałowcami Sp. z o.o. w organizacji są bracia R P i M P. Spółkę reprezentuje Skarżący. Kapitał zakładowy Spółki wynosi [...] zł. Wnioskodawca posiada jeden udział o wartości nominalnej[...] zł. Udziały zostały objęte i pokryte w całości gotowizną. Spółka wystąpiła do Sądu Rejestrowego ze zgłoszeniem rejestracyjnym. Za ostatni rok obrotowy Spółka nie odnotowała zysku, a jej zadłużenie wynosi [...] zł. Siedziba Spółki znajduje się w dzierżawionym lokalu. Zadłużenie z tytułu czynszu wynosi[...] zł. R P, który jest wspólnikiem i prezesem zarządu Sp. z o.o. w organizacji, ponosi w części koszty działalności reprezentowanej Spółki (przesyłki pocztowe). Koszty notarialne poniósł drugi wspólnik (brat wnioskodawcy M P), u którego Spółka jest zadłużona. Kolejne oświadczenie majątkowe Skarżącego – złożone w związku z niniejszym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy - nadal nie pozwala ustalić rzeczywistej sytuacji majątkowej i rodzinnej oraz zdolności płatniczych strony postępowania. We wniesionym sprzeciwie skarżący podał, że jest niezdolny do pracy ze względu na chorobę psychiczną, ale nie ujawnił danych o swoim aktualnym stanie majątkowym, ewentualnych zarobkach czy pomocy z tytułu ubezpieczenia zdrowotnego, wydatkach dotyczących codziennego utrzymania, ewentualnych kosztach leczenia itd. Naczelny Sąd Administracyjny już wielokrotnie, tak jak w niniejszej sprawie, oddalał zażalenia skarżącego wnoszone na orzeczenia dotyczące odmowy przyznania prawa pomocy. W tych okolicznościach nie może być wątpliwości co do tego, że Skarżący świadomie uchyla się od złożenia pełnego i rzetelnego oświadczenia majątkowego. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 §1 pkt 1 i pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło