III SA/Po 67/13
PostanowienieWSA w Poznaniu2016-05-17
Skład orzekający: Sebastian Michalski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy, oparty na tych samych, nieudokumentowanych podstawach co prawomocnie odrzucony wniosek, może prowadzić do ponownego wszczęcia postępowania wyjaśniającego w celu weryfikacji twierdzeń o pogorszeniu się sytuacji majątkowej?Ratio decidendi
Sąd umorzył postępowanie w przedmiocie przyznania prawa pomocy, uznając, że ponowny wniosek oparty na tych samych, ogólnikowych i nieudokumentowanych podstawach co prawomocnie odrzucony wniosek, stanowi próbę obejścia przepisów i nadużycie prawa. Brak było podstaw do ponownego wszczynania postępowania wyjaśniającego, gdyż skarżący świadomie uchylał się od złożenia rzetelnego oświadczenia majątkowego.Stan faktyczny
Skarżący R. P. złożył ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy, twierdząc, że jego sytuacja majątkowa uległa pogorszeniu. Wcześniejsze wnioski o przyznanie prawa pomocy były odrzucane przez referendarza sądowego, Wojewódzki Sąd Administracyjny oraz Naczelny Sąd Administracyjny z powodu nieprzedstawienia przez skarżącego rzetelnych i udokumentowanych informacji o jego sytuacji materialnej i rodzinnej. Skarżący ponownie powołał ogólnikowe argumenty i nie przedstawił wymaganej dokumentacji.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie w przedmiocie przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 17 maja 2016 roku Sebastian Michalski – starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu po rozpoznaniu w dniu 17 maja 2016 roku na posiedzeniu niejawnym ponownego wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi R. P. na postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] listopada 2012 roku nr [...] w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej; postanawia umorzyć postępowanie w przedmiocie przyznania prawa pomocy.
Postanowieniem z dnia 19 grudnia 2013 roku referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy Skarżącemu, gdyż złożone przez niego oświadczenie majątkowe nie pozwalało ustalić rzeczywistej sytuacji majątkowej i rodzinnej strony postępowania (k. 56 - 58 akt sądowych).
Działając na skutek wniesionego sprzeciwu, postanowieniem z dnia 27 czerwca 2014 roku, Wojewódzki Sąd Administracyjny również odmówił przyznania prawa pomocy Skarżącemu (k. 84 - 86 akt sądowych).
Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 09 września 2015 roku oddalił zażalenie Skarżącego na postanowienie o odmowie przyznania prawa pomocy (k. 99 - 101 akt sądowych).
W uzasadnieniu postanowienia NSA wyjaśnił, że Skarżący nie skorzystał z otwartej dla niego możliwości uzupełnienia oświadczenia majątkowego, a pisma Wnioskodawcy nie zawierają jakichkolwiek rzetelnych informacji o jego sytuacji materialnej, rodzinnej oraz o jego zdolnościach płatniczych. Ogólnikowe oraz nieudokumentowane zapewnienia o braku środków finansowych na poniesienie kosztów postępowania budziły wątpliwości oraz nie pozwalały na rzetelna ocenę żądania Skarżącego.
W piśmie z dnia 04 kwietnia 2016 roku R. P. zawarł ponowne żądanie przyznania prawa pomocy oraz wskazał, że jego sytuacja uległa pogorszeniu (k. 242 - 243 akt sądowych).
Skarżącemu został przesłany do wypełnienia urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy.
Na formularzu wniosku Skarżący powtórzył argumentację leżącą u podstaw pierwszego wniosku o prawo pomocy; w treści formularza powołał ogólnikowe i nieudokumentowane zapewnienia o swojej bezdomności, samotności, zadłużeniu, korzystaniu z jadłodajni "C", czy ujawnieniu jego osoby w Krajowym Rejestrze Dłużników Niewypłacalnych.
Jednocześnie Wnioskodawca nie przedstawił dokumentacji, którą miał obowiązek przedłożyć w niniejszym postępowaniu już w 2013 roku (k. 51 akt sądowych).
Mając na uwadze powyższe wyjaśnić należy, co następuje.
Skarżący ma świadomość, że składane przez niego oświadczenia majątkowe są niewystarczające i budzą wątpliwości. Naczelny Sąd Administracyjny już wielokrotnie, także w niniejszej sprawie, oddalał zażalenia wnoszone przez Skarżącego na orzeczenia dotyczące odmowy przyznania mu prawa pomocy.
Natomiast Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wydał już około 490 orzeczeń dotyczących wniosków o prawo pomocy składanych przez R. P.
Skoro w tym stanie rzeczy Skarżący ponownie, w kolejnym wniosku o prawo pomocy, powołuje ogólnikową i nieudokumentowaną argumentację o braku zdolności do uiszczenia kosztów sądowych, to taka postawa Skarżącego dowodzi dalszego i świadomego uchylania się od złożenia pełnego i rzetelnego oświadczenia majątkowego.
Złożenie kolejnego wniosku o prawo pomocy, z tożsamą argumentacją, co wniosek o prawo pomocy prawomocnie załatwiony orzeczeniem o odmowie przyznania prawa pomocy, w kontekście niezrealizowanego wezwania do uzupełnienie oświadczenia majątkowego skierowanego do Wnioskodawcy w dniu 08 listopada 2013 roku (k. 51 akt sądowych), nosi znamiona nadużycia prawa w postaci obejścia przepisów o obowiązku strony postępowania w zakresie przedstawienia dokładnych danych o stanie majątkowym i rodzinnym wnioskodawcy.
W okolicznościach niniejszej sprawy, wbrew oczekiwaniom Skarżącego, zbędne jest prowadzenie powstępowania wyjaśniającego na okoliczność pogorszenia się sytuacji majątkowej Wnioskodawcy, a tym samym zbędne jest ponowne uruchamianie trybu z art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2012, poz. 270 ze zm.), ale tym razem w celu uzupełnienia materiału dla weryfikacji twierdzeń Wnioskodawcy o pogorszeniu się jego sytuacji majątkowej.
Porównanie poprzedniego oświadczenia majątkowego z aktualnie składanym ujawnia brak podstaw faktycznych dla przyjęcia stanowiska, że przyczyną wystąpienia przez R. P. z kolejnym żądaniem przyznania prawa pomocy jest pogorszenie się jego sytuacji majątkowej.
Wyjaśnić zatem należy, że postanowienie o przyznaniu prawa pomocy nie może być wydane na skutek ponownego wniosku o przyznanie prawa pomocy, który został oparty na tych samych podstawach, co wydane już prawomocne postanowienie o odmowie przyznania prawa pomocy. Zatem brak jest podstaw faktycznych do przyjęcia stanowiska, że w okolicznościach niniejszej sprawy spełnione zostały warunki określone w art. 165 w związku z art. 170 P.p.s.a. konieczne do przełamania mocy wiążącej postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy z dnia 27 czerwca 2014 roku
Z tych względów, na podstawie art. 249a oraz art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło