III SA/Po 67/24

Dnia 10 kwietnia 2024 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zbigniew Kruszewski (sprawozdawca) Sędzia WSA Szymon Widłak Asesor sądowy WSA Piotr Ławrynowicz po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 10 kwietnia 2024 roku sprawy ze skargi Fundacji [...] we [...] na uchwałę Zarządu Województwa z dnia 30 listopada 2023 r. nr [...] w przedmiocie rozstrzygnięcia otwartego konkursu ofert na realizację w formie wspierania zadań publicznych Województwa W. w dziedzinie edukacji w roku 2023 oddala skargę Pismem z dnia 10 stycznia 2024 r. Fundacja [...] z siedzibą we W. (dalej: skarżąca, Fundacja) wniosła skargę na uchwałę Zarządu Województwa (dalej: organ) Nr [...] z dnia 30 listopada 2023 roku w sprawie rozstrzygnięcia otwartego konkursu ofert na realizację w formie wspierania zadań publicznych Województwa W. w dziedzinie edukacji w roku 2023. Uchwałą tą organ, powołując się m. in. na art. 11 ust. 2 i art. 15 ust. 2h ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (Dz. U. z 2023 r., poz. 571; dalej: u.d.p.p.w.) zatwierdził: (a) wykaz podmiotów i zleconych im do realizacji zadań w formie wspierania zadań publicznych Województwa W. w dziedzinie edukacji, wyłonionych w wyniku otwartego konkursu ofert, w ramach wykonywania budżetu Województwa W., (b) wykaz podmiotów i zadań, którym nie udziela się dotacji (załącznik nr 2) oraz (c) wykaz podmiotów, które nie spełniły wymogów formalnych niniejszej uchwały. Z uzasadnienia tej uchwały wynikało, że w związku ze skargą Fundacji na uchwałę Zarządu Województwa Nr [...] z dnia 16 marca 2023r. w sprawie rozstrzygnięcia otwartego konkursu ofert na realizację w formie wspierania zadań publicznych Województwa W. w dziedzinie edukacji w 2023 roku, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 30 sierpnia 2023 roku, sygn. akt III SA/Po 302/23 uchylił w/wym. uchwałę. Jako podstawę zapadłego rozstrzygnięcia Sąd wskazał brak uzasadnienia z urzędu zaskarżonego aktu w zakresie oceny oferty złożonej przez Skarżącą Fundację. Organ ocenił więc, że zachodzi konieczność podjęcia przez organ nowego rozstrzygnięcia zawierającego wyczerpujące uzasadnienie dokonanego wyboru ofert realizacji zadań publicznych w roku 2023 oraz realizujących je podmiotów. Dalej stwierdził, że organy administracji publicznej wspierają lub powierzają realizację zadań publicznych, o których mowa w art. 4 u.d.p.p.w. po przeprowadzeniu otwartego konkursu ofert z wyjątkiem sytuacji ściśle wynikających z przepisów ustawy. Dlatego uchwałą Nr [...] z dnia 22 grudnia 2022 roku Zarządu Województwa ogłosił otwarty konkursu ofert na realizację w formie wspierania zadań publicznych Województwa W. w dziedzinie edukacji w 2023 roku, na co przewidziano łącznie 1.000.000 złotych. Organ wskazał, że w myśl postanowień programu współpracy samorządu Województwa W. z organizacjami pozarządowymi oraz innymi podmiotami prowadzącymi działalność pożytku publicznego na rok 2023, oceny formalnej złożonych ofert dokonuje departament merytoryczny (w tym przypadku - Departament Edukacji i Nauki [...]), natomiast oceny merytorycznej złożonych ofert - komisja konkursowa powołana przez zarząd województwa. Wobec tego uchwałą Nr [...] z dnia 2 marca 2023 roku powołano komisję konkursową do oceny ofert złożonych w otwartym konkursie ofert w dziedzinie edukacji w roku 2023. Do konkursu zgłoszone zostały 93 oferty a wnioskowana przez beneficjentów kwota oczekiwanego wsparcia w formie dotacji wyniosła łącznie 3.738.341,35 zł. W wyniku dokonania oceny formalnej ofert po wstępnej weryfikacji ustalono, iż pięć ofert nie spełniło wymogów formalnych i nie zostało skierowanych do oceny merytorycznej. Wobec tego do oceny merytorycznej zakwalifikowanych zostało 88 ofert. Oferty oceniono zgodnie z kryteriami określonymi w ogłoszeniu konkursowym przyznając za każde kryterium od 0 do 2 punktów. Maksymalna liczba punktów za spełnienie wszystkich kryteriów wynosiła 28 punktów. Suma średniej liczby punktów przyznanych przez komisję konkursową stanowiła ocenę końcową oferty. Mając na uwadze: zaplanowaną wysokość środków w kwocie 1 000 000,00 zł na udzielenie wsparcia finansowego, która przewyższała wartość ofert, a także zasady przyznawania dotacji określone w pkt. IX ogłoszenia konkursowego, zgodnie z którymi złożenie oferty nie jest równoznaczne z przyznaniem dotacji w oczekiwanej wysokości, a kwota przyznanej dotacji może być niższa od określonej w ofercie, Komisja Konkursowa zaproponowała obniżenie kwot dofinansowania w stosunku do kwot wnioskowanych w ofertach oraz przyznanie organizacjom wsparcia do wyczerpania środków wg utworzonej na podstawie ocen końcowych listy. Taka propozycja podziału środków dała możliwość rekomendacji dla 47 ofert. Dalej wyjaśniono, że skarżąca złożyła ofertę realizacji zadania publicznego pod nazwą [...]". Planowana suma kosztów realizacji zadania wyniosła 20 250,00 zł, natomiast wnioskowana kwota dotacji wyniosła 18 900,00zł. Oferta została pozytywnie oceniona zarówno pod względem formalnym, jak i merytorycznym i uzyskała łącznie 14,83 pkt., co skutkowało zajęciem pozycji 48-50 (wraz z dwoma innymi organizacjami, które uzyskały taką samą liczbę punktów) na liście ofert utworzonej na podstawie uzyskanych ocen końcowych. Pozostałe oferty, które znalazły się na pozycjach powyżej 47 na liście ocenionych ofert, podobnie jak Fundacja, nie otrzymały dofinansowania z uwagi na wyczerpanie puli środków zaplanowanych w budżecie województwa na 2023 rok. Wobec czego, komisja konkursowa po dokonaniu analizy zgłoszonych ofert, sporządziła trzy wykazy tj.: zadań publicznych województwa w dziedzinie edukacji wyłonionych w ramach otwartego konkursu ofert, zleconych w formie wspierania w roku 2023, podmiotów i zadań, którym nie udziela się dotacji oraz podmiotów, które nie spełniły wymogów formalnych (stanowiących odpowiednio załączniki nr 1, 2 i 3 do przedmiotowej uchwały) oraz zarekomendowała zarządowi województwa udzielenie dotacji z budżetu województwa na realizację 47 zadań publicznych na łączną kwotę 1 000 000,00 zł. Zarząd województwa nie wnosząc uwag do przedstawionych przez komisję propozycji, zatwierdził do realizacji 47 zadań publicznych i udzielił dofinansowania na ich realizację. W skardze na uchwałę z 30 listopada 2023 r. Fundacja zarzuciła organowi naruszenie art. 15 ust. 1 pkt 2 u.d.p.p.w. poprzez przyjęcie niewłaściwej, tj. zbyt niskiej, oceny punktowej jej ofert we wskazanych i opisanych w skardze 5 podkryteriach oceny. Jednocześnie Fundacja wniosła o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały. W uzasadnieniu skargi podniosła, że pomimo licznych pytań kierowanych do organu po pierwotnym rozstrzygnięciu konkursu ofert w sprawie wyjaśnienia niskiej punktacji, organ nie udzielił jej informacji, czym naruszono art. 15 ust. 2i u.d.p.p.w. Podkreśliła też, że w uchwale wydanej już po powtórnym postępowaniu organ ponownie nie zawarł koniecznego uzasadnienia. Organ wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: W zapadłym w niniejszej sprawie wyroku z 30 sierpnia 2023 r. sygn. akt III SA/Po 302/23 tut. Sąd stwierdził, że (a) uchwała o rozstrzygnięciu konkursu ofert ma charakter aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634; dalej: p.p.s.a.), (b) pierwotna uchwała o rozstrzygnięciu konkursu ofert naruszała prawo, ponieważ nie zawierała uzasadnienia oceny oferty skarżącego, co uniemożliwiać miało kontrolę sądową tego aktu, (c) stwierdzenie nieważności uchwały nr [...] Sejmiku Województwa W. z dnia 24 października 2022 r. o uchwaleniu Programu współpracy Samorządu Województwa W. z organizacjami pozarządowymi oraz innymi podmiotami prowadzącymi działalność pożytku publicznego na rok 2023, nie miało prawnego znaczenia dla oceny legalności wydanego na podstawie jej przepisów uchwały o rozstrzygnięciu konkursu. Formułując wskazania co do ponownego postępowania sąd polecił organowi ponowne rozstrzygnięcie przedmiotowego konkursu i wyczerpujące uzasadnienie oceny oferty skarżącego. Taka ocena prawna oraz wskazania co do dalszego postępowania wiązały organ oraz sąd w składzie obecnie rozpoznającym sprawę (art. 153 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2023 r. poz. 1634; dalej: p.p.s.a.). Sąd w składzie rozpoznającym sprawę ponownie ocenił, że organ zastosował się do wskazań wyrażonych w uzasadnieniu wyroku z 30 sierpnia 2023 r. Sporządził bowiem uzasadnienie zaskarżonej uchwały odpowiadające obowiązkom jakie wynikały z przepisów u.d.p.p.w., jak również przeprowadził postępowanie konkursowe i dokonał wyboru ofert w sposób nienapuszający przepisów ustawy. Po pierwsze, należało ocenić, że fundacja ani w pierwotnym, ani w powtórnym postępowaniu nie wystąpiła z wnioskiem o uzasadnienie odrzucenia jej oferty ani z wnioskiem o uzasadnienie wyboru ofert zakwalifikowanych do wsparcia realizacji zadań publicznych w konkursie. Termin do wystąpienia z uzasadnieniem wynosił 30 dni od ogłoszenia wyników konkursu (art. 15 ust. 2i u.d.p.p.w.). Skarżąca, w dniu ogłoszenia pierwotnego ogłoszenia o wynikach konkursu, wystąpiła jedynie z wnioskiem o udostępnienie karty oceny jej oferty wraz z prośbą o informację o zakres koniecznej poprawy oferty przy ubieganiu się o realizację zadania w przyszłych konkursach. Sama skarżąca nie kwestionowała tego, że pisma tego nie można traktować jako wniosku, o którym mowa w art. 15 ust. 2i u.d.p.p.w. Za wniosek taki nie można uznać również wystąpień, o których mowa w piśmie skarżącej z 21 lutego 2024 r. Z oświadczeń skarżącej ani z dokumentów zawartych w aktach przedstawionych przez organ wraz z obecnie rozpoznawaną skargą, nie wynika by skarżąca wniosła o uzasadnienie nieuwzględnienia jej oferty w obecnie zaskarżonej uchwale z 30 listopada 2023 r. Trzeba więc zwrócić uwagę na ustawowe ukształtowanie procedury konkursowej, gdzie przewidziano, iż wybór ofert realizacji zadania publicznego może odbywać się m. in. w ramach otwartego konkursu ofert (art. 14 ust. 1 u.d.p.p.w.). W takim przypadku organ administracji publicznej, po otrzymaniu ofert przeprowadza postępowanie w trybie i według kryteriów opisanych w ogłoszeniu otwartego konkursu ofert (art. 13 ust. 2 pkt 6 u.d.p.p.w.). W celu zaopiniowania ofert organ powołuje komisję konkursową (art. 15 ust. 2a u.d.p.p.w.), a następnie ogłasza o wynikach otwartego konkursu ofert, zawierając w ogłoszeniu w szczególności nazwę oferenta, nazwę zadania publicznego oraz wysokość przyznanych środków publicznych (art. 15 ust. 2h u.d.p.p.w.). Jak wcześniej wspomniano, każdy ma prawo zażądać uzasadnienia wyboru lub odrzucenia oferty (art. 15 ust. 2i u.d.p.p.w.). Dodatkowo, co nie budzi wątpliwości i co wiążąco przesądził tutejszy Sąd w prawomocnym wyroku w sprawie III SA/Po 302/23, ogłoszenie (tu: mające formę uchwały), musi zawierać uzasadnienie wyboru. Sąd nie określił jednak koniecznej treści takiego uzasadnienia, wskazując jedynie, że musi zawierać "wskazanie motywów, którymi kierował się organ przy ocenie oferty skarżącego". Sąd nie polecił organowi zawarcia w uchwale szczegółowego uzasadnienia złożonych ofert z odniesieniem się do oceny w zakresie poszczególnych kryteriów oceny. Przyjąć należy, że tego rodzaju szczegółowe uzasadnienie musi zostać sporządzone na wniosek, o którym mowa w art. 15 ust. 2i u.d.p.p.w. Sama uchwała, czyli ogłoszenie, o którym mowa w art. 15 ust. 2h u.d.p.p.w. tak szczegółowego uzasadnienia zawierać nie musi. W ocenie Sądu uzasadnienie zaskarżonej uchwały wskazuje przyczyny nieuzyskania przez skarżącą fundację dofinansowania realizacji zadania publicznego. Wskazano mianowicie motywy rozstrzygnięcia o wsparciu zadań publicznych województwa. Nie budziło również zastrzeżeń odwołanie się do punktacji przyznanej przez komisję konkursową powołaną dla zaopiniowania ofert. Wyjaśniono również, że pomimo pozytywnej oceny formalnej, dofinansowanie nie było możliwe, gdyż pula środków przeznaczonych na realizację zadań publicznych wystarczyła na dofinansowanie z budżetu Województwa W. zadań publicznych objętych wyżej punktowanymi ofertami. Należało też ocenić, że poza granice kognicji sądu administracyjnego wykracza badanie prawidłowości oceny punktowej oferty pod kątem spełnienia poszczególnych kryteriów oceny wynikających z ogłoszenia otwartego konkursu stanowiącego załącznik do uchwały Zarządu Województwa z dnia 22 grudnia 2022 r. nr [...]. Sąd mógłby badać rzetelność oceny w przypadku sporządzenia przez organ uzasadnienia na podstawie art. 15 ust. 2i u.d.p.p.w., którego jednak w rozpoznawanej sprawie nie wydano, ponieważ skarżąca fundacja o nie nie wystąpiła. W tej sytuacji Sąd ocenił jedynie, że organ przeprowadził postępowanie konkursowe w zgodzie z przepisami ustawy dopełniając wszystkich obowiązków wynikających z przepisów ustawy, począwszy od ogłoszenia o otwartym konkursie ofert (art. 13 ust. 2 u.d.p.p.w.), przez jego należytą publikację (art. 13 ust. 3), powołanie komisji konkursowej (art. 15 ust. 2a) oraz ogłoszenie wyników otwartego konkursu (art. 15 ust. 2h). Powyższe uwagi bezpośrednio lub pośrednio odpowiadały na wszystkie zarzuty skargi. Z opisanych w nich przyczyn Sąd uznał, że zaskarżona uchwała nie naruszała prawa i oddalił skargę (art. 151 p.p.s.a.).