III SA/Po 670/18
WyrokWSA w Poznaniu2019-03-13
Skład orzekający: Ireneusz Fornalik, Marzenna Kosewska, Małgorzata Górecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić stwierdzenia nieważności decyzji, jeśli strona podnosi zarzuty dotyczące błędnych ustaleń faktycznych, zamiast skupiać się na przesłankach nieważności określonych w Ordynacji podatkowej?Ratio decidendi
Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji nie jest ponownym merytorycznym rozpatrzeniem sprawy, a jedynie badaniem istnienia przesłanek nieważności określonych w art. 247 § 1 Ordynacji podatkowej. Organ nie może prowadzić pełnego postępowania dowodowego w ramach tego postępowania. Jeśli strona domaga się ponownej oceny ustaleń faktycznych, które powinny być podniesione w normalnym toku postępowania, organ prawidłowo odmawia stwierdzenia nieważności.Stan faktyczny
Skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej oraz decyzji organów niższych instancji, które wymierzyły mu karę pieniężną za urządzanie gier na automatach. Skarżący argumentował, że decyzje zostały skierowane wobec osoby niebędącej stroną postępowania, powołując się na wyrok w sprawie karnej. Organ administracji odmówił stwierdzenia nieważności, wskazując, że skarżący był prawidłowo oznaczony jako strona, a zarzuty dotyczące ustaleń faktycznych powinny być podniesione w normalnym toku postępowania.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 13 marca 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ireneusz Fornalik Sędziowie WSA Marzenna Kosewska WSA Małgorzata Górecka (spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Janusz Maciaszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 marca 2019 roku przy udziale sprawy ze skargi X na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej dotyczącej wymierzenia kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry oddala skargę
UZASADNIENIE.
Decyzją z dnia [...] r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...]r. o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Izby Celnej z dnia [...]r. i decyzji Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] r. o wymierzeniu skarżącemu kary w wysokości [...] zł za urządzanie gier na [...] automatach poza kasynem gry.
W uzasadnieniu organ wskazał, że w dniu [...] r. w toku wykonywanych czynności funkcjonariusze ustalili, że w kontrolowanym lokalu znajdują się przedmiotowe automaty.
Decyzją z dnia [...] r. Naczelnik Urzędu Celnego wymierzył wobec tego skarżącemu karę pieniężną w wysokości [...] zł w związku z urządzaniem gier na [...] automatach poza kasynem gry.
Po rozpatrzeniu odwołania strony Dyrektor Izby Celnej decyzją z dnia [...] r. utrzymał w mocy powyższą decyzję organu I instancji.
Skarga od decyzji organu II instancji została odrzucona przez WSA w Poznaniu postanowieniem z dnia [...] r. ( sygn. akt [...] ).
Pismem z dnia [...] r. skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności powyższych decyzji organów obu instancji. Jego zdaniem decyzje zostały skierowane wobec osoby nie będącej stroną postępowania, co oznaczało istnienie przesłanki z art. 247 § 1 pkt. 5 Ordynacji podatkowej. Strona wniosła o przeprowadzenie dowodu z wyroku Sądu Rejonowego z dnia [...] r.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej decyzją z dnia [...]r. odmówił stwierdzenia nieważności wskazanych decyzji organów obu instancji.
Po rozpatrzeniu odwołania strony organ II instancji decyzją z dnia [...] r. utrzymał w mocy swoją decyzję z [...] r.
Organ II instancji podniósł, że skarżący żąda stwierdzenia nieważności decyzji nie poprzez odwołanie się do jej treści, ale poprzez podnoszenie zarzutu dotyczącego dokonania błędnych ustaleń faktycznych. Postepowanie dotyczące stwierdzenia nieważności decyzji nie oznacza jednak ponownej oceny merytorycznej danej sprawy, a jedynie badanie istnienia przesłanek skutkujących ewentualnym stwierdzeniem nieważności danej decyzji.
Zdaniem organu kwestionowane decyzje w prawidłowy sposób oznaczyły skarżącego jako ich adresata, albowiem został on uznany za podmiot urządzający gry na automatach poza kasynem gry. Decyzja dotyczyła praw i obowiązków podmiotu będącego stroną postępowania.
Wyrok w sprawie karnej nie miał bezpośredniego wpływu na wynik postępowania toczonego przez organy administracyjne, albowiem są one uprawnione do dokonywania własnych ustaleń dowodowych.
W skardze strona – reprezentowana przez pełnomocnika - wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i decyzji organu I instancji oraz o zobowiązanie organu do wydania w terminie 14 dni decyzji stwierdzającej nieważność decyzji Dyrektora Izby Celnej z dnia [...]r. i decyzji Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] r.
Skarżący zarzucił naruszenie :
- art. 247 § 1 pkt 5 i § 3 Ordynacji podatkowej, albowiem skarżący nie powinien być uznany za podmiot urządzający gry na automatach
- art. 89 ust. 1 pkt 2, ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Skarżący opiera swoje żądanie dotyczące stwierdzenia nieważności kwestionowanych decyzji na art. 247 § 1 pkt. 5 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym przesłanką nieważności jest skierowanie decyzji do osoby niebędącej stroną w sprawie.
Wskazać należy w tym miejscu, że postępowanie dotyczące stwierdzenia nieważności decyzji nie jest ponownym merytorycznym rozpatrzeniem danej sprawy zakończonej decyzją ostateczną. Sprawa taka podlega kontroli w normalnym toku dwuinstancyjnym oraz ewentualnie może być kontrolowana w ramach postępowania sądowoadministracyjnego, jeżeli strona wniesie skargę od decyzji ostatecznej.
W ramach postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji organy badają jedynie istnienie przesłanek wymienionych w art. 247 § 1 Ordynacji podatkowej. Nie mogą prowadzić pełnego postępowania dowodowego.
W przedmiotowej sprawie strona skarżąca, powołując się na przesłankę dotyczącą stwierdzenia nieważności, w istocie domaga się dokonania ponownej oceny tego, czy strona winna być uznana za podmiot urządzający gry na automatach w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych. W tym celu podnosi zarzuty, które winny być podniesione ewentualnie w normalnym postępowaniu na etapie procedury odwoławczej. Chodzi o twierdzenia, że skarżący był jedynie podmiotem wydzierżawiającym powierzchnię lokalu, a same gry urządzał inny podmiot.
Okoliczności te były jednak badane w normalnym postępowaniu prowadzonym w przedmiotowej sprawie i zostały szczegółowo opisane w uzasadnieniach kwestionowanych decyzji. Na podstawie ustaleń faktycznych organy stwierdziły istnienie przesłanek do uznania skarżącego za podmiot urządzający gry na automatach.
Ustaleń tych nie mogą zmienić wynik postępowania karnego, na które powołuje się skarżący. Postępowanie karne jest bowiem postępowaniem co do zasady odrębnym od postępowania dotyczącego wymierzenia kary za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry. Wyniki postępowania karnego nie są dla organów wiążące w tym sensie, że dokonują one własnej oceny zebranego materiału dowodowego, analizując czy istnieją przesłanki do wymierzenia danemu podmiotowi kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry.
Słusznie zatem stwierdza organ w zaskarżonej decyzji, że brak jest podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji bowiem w prawidłowy sposób oznaczył jako ich adresata skarżącego. Sąd wskazując na wyrok NSA z dnia 20 czerwca 2017r. (sygn. akt I FSK 998/15) za tym Sądem stwierdza cytując tezę wyroku "Jeżeli z treści decyzji wynika w sposób niebudzący wątpliwości zamiar organu ustalenia sytuacji prawnej konkretnej osoby będącej stroną , to warunek z art. 210 § 1 pkt 3 o.p. został spełniony i brak jest podstaw do stwierdzenia, że nastąpiła sytuacja, o której mowa w art. 247 §1 pkt 5 o.p.. W przypadku przesłanki określonej w art. 247 § 1 pkt 5 o.p. chodzi o sytuacje, w której organ w treści decyzji ewidentnie rozstrzyga o prawach i obowiązkach podmiotu, który nie jest stroną toczącego się postępowania."
Z tego względu organ II instancji zasadnie stwierdził, że kwestionowane decyzje zostały z pewnością skierowane wobec podmiotu będącego stroną postępowania ( czyli wobec skarżącego ). Postępowanie było prowadzone w ramach obu instancji wobec osoby skarżącego i to on prawidłowo był adresatem kwestionowanych decyzji.
W niniejszej sprawie nie wystąpiła zatem przesłanka z art. 247 § 1 pkt. 5 Ordynacji podatkowej.
W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2018, poz. 1302), orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło