III SA/Po 675/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Koś (spr.) Sędziowie WSA Beata Sokołowska . WSA Walentyna Długaszewska Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Piotrowska - Żyła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 marca 2010 r. przy udziale sprawy ze skargi A. R., M. R., P. R., K. K. R., K. R. – następców prawnych C. R. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 15 września 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek postanawia umorzyć postępowanie /-/ W. Długaszewska /-/ B. Koś /-/ B. Sokołowska Decyzją z dnia 8 lipca 2008 r., nr [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych po rozpatrzeniu wniosku z dnia 24 kwietnia 2008 r. odmówił C. R. umorzenia składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy, kosztów upomnienia i odsetek za zwłokę w łącznej kwocie [...] zł. Na skutek wniosku C. R. o ponowne rozpatrzenie sprawy Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych decyzją z dnia 15 września 2008 r., nr [...] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. C. R. wniósł skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. W toku postępowania sądowadministracyjnego, w dniu 27 września 2008 r. C. R. zmarł (zob. odpis skrócony aktu zgonu – k. 39 akt sąd.). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Stosownie do art. 161 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania. W niniejszej sprawie zaskarżone rozstrzygnięcie dotyczy odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne i Fundusz Pracy (wraz z odsetkami i kosztami upomnienia) skarżącego, który zmarł w toku postępowania sądowoadministracyjnego. Prawo domagania się umorzenia zaległości z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne i Fundusz Pracy (zindywidualizowane i skonkretyzowane w postępowaniu administracyjnym) jest ściśle związane z osobą dłużnika i nie podlega dziedziczeniu przez spadkobierców na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) w zw. z art. 31 i art. 32 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, Dz. U. Nr 137, poz. 887 ze zm. (por. wyrok NSA w Warszawie z dnia 7 czerwca 2000 r., III SA 1216/99, ONSA 2001/3/133 oraz glosa S. Babiarza do tego wyroku, Glosa 2002/2/22). Inną natomiast kwestią jest, że spadkobiercy w zakresie nabytych praw i obowiązków majątkowych (w tym zaległości z tytułu składek), a więc już jako dłużnicy mogą domagać się umorzenia zaległości z tytułu składek na podstawie art. 28 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych i wydanego na jego podstawie rozporządzenia, w szczególności w powołaniu na swój własny (a nie spadkodawcy) ważny interes (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 20.01.2004 r., sygn. akt I SA/Po 1069/02 oraz wyżej powołana glosa S. Babiarza do wyroku NSA z dnia 7 czerwca 2000 r., III SA 1216/99). Mając powyższe na uwadze, jako że przedmiot niniejszego postępowania dotyczy uprawnienia do domagania się umorzenia zaległości z tytułu składek, ściśle związanego z osobą zmarłego skarżącego, należało orzec o umorzeniu postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 2 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. /-/ W. Długaszewska /-/ B. Koś /-/ B. Sokołowska T.M.d