III SA/Po 680/10

Dnia 9 listopada 2010 roku Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Robert Talaga po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2010 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku R. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi R. M. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w P. z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie określenia kwoty długu celnego postanawia zwolnić wnioskodawczynię od kosztów sądowych Dnia 30 września 2010 roku R.M. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w P. z dnia [...], Nr [...]. Wraz ze skargą został złożony wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, który na wezwanie sądu został przełożony również na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy. We wniosku R.M. wskazała, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, które utrzymuje z wynagrodzenia za pracę w wysokości 3400,00 zł brutto (2370 zł netto). Na mocy decyzji Dyrektora Izby Celnej w P. jest ono zajmowane w 50%, czyli w wysokości 1.185,00 zł. Wnioskodawczyni zaznaczyła, że obecnie mieszka z córką i jej rodziną, lecz nie prowadzi z nimi wspólnego gospodarstwa domowego. Opłaca jednak 1/3 część wszystkich rachunków, co obejmuje kwotę ok. 400 zł. miesięcznie. Dodatkowo koszty dojazdu do pracy wynoszą ok. 200 zł miesięcznie, a pozostała cześć wynagrodzenia jest przeznaczana na żywność, ubiór, lekarstwa oraz artykuły higieniczne. Wnioskodawczyni nie posiada żadnych nieruchomości, ani zasobów pieniężnych (oszczędności, papierów wartościowych), ani przedmiotów o wartości przekraczającej 3000 euro. W związku z powyższym oświadczyła, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych. Zgodnie z przepisami art. 245 §1 i §3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przepis art. 246 §1 pkt. 2 cytowanej ustawy stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Instytucja przyznania prawa pomocy posiada wyjątkowy charakter i jest stosowana jedynie w sytuacjach uzasadnionych szczególnymi okolicznościami, z których wynika, iż wnioskodawca nie posiada wystarczających możliwości finansowych pokrycia kosztów sądowych związanych z jego udziałem w sprawie. Za każdym razem na stronie ciąży jednak obowiązek wykazania, że jej sytuacja materialna jest na tyle trudna, iż uzasadnia poczynienie odstępstwa od generalnej zasady ponoszenia kosztów sądowych. W przedmiotowej sprawie wnioskodawczyni prowadzi jednoosobowe gospodarstwo, które jest utrzymywane z jej wynagrodzenia za pracę. W efekcie zajęcia połowy wynagrodzenia przez Dyrektora Izby Celnej, wnioskodawczyni może jednak przeznaczyć na utrzymanie kwotę 1.185,00 zł netto. Z tych środków partycypuje w kosztach utrzymania mieszkania oraz ponosi pozostałe koszty utrzymania, w tym podwyższone koszty dojazdu do pracy. W tej sytuacji należy uznać, że nie jest ona w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego, co czyni zasadnym jej wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Wobec powyższego na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 w związku z art. 245 § 1 oraz § 3, a także art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji postanowienia.