III SA/Po 681/09

Sebastian Michalski – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu po rozpoznaniu w dniu 18 listopada 2009r. wniosku J. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi J. R. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za miesiące od stycznia do grudnia 2004 roku; postanawia: zwolnić skarżącą od wpisu od skargi, odmawiając prawa pomocy w pozostałym zakresie. /-/ S. Michalski J. R. wraz ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Celnej w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu zgłoszonego żądania Skarżąca podała, że wobec wykonywanej przez nią działalności gospodarczej została ogłoszona upadłość i nie jest w stanie uiścić około 200.000,00zł kosztów sądowych. Skarżąca zaznaczyła, że na mocy układu zawartego z wierzycielami zobowiązana jest do uiszczania wysokich rat na ich zaspokojenie, a nad całym jej majątkiem ustanowiono zarząd przymusowy. Firma obecnie przynosi straty w wysokości około 66.700,00zł. Wnioskodawczyni oświadczyła, że posiada: dom mieszkalny o pow. 160m², dwa mieszkania (o pow. 51,5m² i 52,40m²), trzy nieruchomości gruntowe (o pow. odpowiednio 6.667m², 151m² oraz 180m²) oraz trzy stacje benzynowe. Na podstawie dodatkowych wyjaśnień i przedłożonych dokumentów źródłowych (orzeczenia sądowe, faktury VAT, zeznania podatkowe oraz dokumenty księgowe) ustalono, że przychody Wnioskodawczyni z prowadzonej działalności gospodarczej kształtowały się następująco: 16.867.137,45zł w 2007 roku (dochód wyniósł 876.142,26zł), 17.303.637,72,zł w 2008 roku (dochód wyniósł 285.738,83zł). Przychód za okres od stycznia do września 2009 roku to 11.082.540,00zł (nadwyżka przychodów nad kosztami to 40.659,76zł). Stosownie do treści orzeczeń Sądu Rejonowego w P. Wydziału V Gospodarczy na czas obowiązywania układu ustanowiono zarząd przymusowy nad przedsiębiorstwem upadłej. Realizacja układu będzie finansowana z podziału zysku z prowadzonej działalności gospodarczej oraz poprzez sprzedaż majątku nieruchomego i ruchomego. Żadne składnik majątku Wnioskodawczyni nie zostały wyłączone z masy upadłości. Obecnie źródłem utrzymaniem Skarżącej jest renta (około 800,00zł kwartalnie) wypłacana przez Kasę Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego oraz 1.000,00zł miesięcznie przekazywane z przychodów generowanych przez przedsiębiorstwo od czasu ustanowieniu zarządu przymusowego (dochód miesięczny wynosi 1.253,04zł). Skarżąca udokumentowała stałe koszty koniecznego utrzymania na kwotę około 250,00zł miesięcznie. Ponadto oświadczyła, że z uwagi na wiek (79 lat) oraz stan zdrowia ponosi stałe wydatki na leki w wysokości około 180,00zł miesięcznie. Na dzień rozpoznania żądania w tutejszym Sądzie zostały zarejestrowane cztery sprawy dotyczące skarg wniesionych przez Wnioskodawczynię na decyzje określające wysokość zobowiązań podatkowych w podatku akcyzowym na łączną kwotę 8.705.737,00zł. W niniejszej sprawie przedmiotem zaskarżenia jest decyzja określająca zobowiązanie na kwotę 6.677.080,00zł. Zgodnie z §1 pkt 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2002 roku w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 221, poz. 2193 ze zm.) wpis stosunkowy w niniejszej sprawie wynosi 1% należności objętej zaskarżonym aktem, czyli 66.771,00zł. Wniosek okazał się częściowo usprawiedliwiony. Skarżąca zgromadziła znaczny majątek, niemniej wykazała, że zastosowane środki prawne (likwidacja majątku w postępowaniu upadłościowym celem zaspokojenia wierzycieli) ogranicza możliwości spieniężenia aktywów oraz wyłącza swobodne dysponowanie dochodami z działalności gospodarczej. Dostarczony przez Skarżąca materiał dowodowy nie wskazuje, że środki pozostające w jej dyspozycji (1253,00zł miesięcznie) w całości są rozdysponowywane na bieżące potrzeby życia codziennego. Niemniej wysokość wpisu od skargi usprawiedliwia twierdzenie, że Wnioskodawczyni nie ma realnych możliwości wygospodarowania środków na przedmiotową opłatę. Zatem w tym zakresie żądanie przyznania prawa pomocy uznać należało za usprawiedliwione. Jednocześnie podkreślić należy, że Skarżąca we własnym zakresie ponosi koszty zastępstwa procesowego. W kwestii ewentualnych dalszych kosztów sądowych żądanie należało oddalić, albowiem sytuacja majątkowa Skarżącej nie uzasadnia twierdzenia, że nie jest ona w stanie bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego wygospodarować środków na ewentualną opłatę kancelaryjną za sporządzenie uzasadnienia wyroku (100,00zł). Z kolei ocena zdolności do poniesienia kosztów sądowych ewentualnej skargi kasacyjnej jest przedwczesna. Porównanie wysokość przychodów generowanych przez przedsiębiorstwo Skarżącej z udokumentowaną wysokością jej wymagalnych zobowiązań (należności podatkowe wynikające z wydanych decyzji) sugeruje, że zaspokojenie wierzycieli jest możliwe bez całkowitej likwidacji majątku, w szczególności, że zaspokojenie wierzycieli, zgodnie z zawartym układem, ma następować z zysku generowanego przez przedsiębiorstwo po zmniejszeniu przeterminowanych wierzytelności poprzez umorzenie odsetek, a nadto 30% redukcji skapitalizowanej kwoty wierzytelności powyżej 20.000,00zł. Stąd uznać należało, że w zakresie obowiązku uiszczenia kosztów sądowych ponad wpis od skargi nie można stwierdzić braku możliwości ich poniesienia. Przedmiotowe rozstrzygnięcie umożliwia merytoryczne rozpoznanie wniesionej skargi, a Skarżąca zachowuje prawo złożenia kolejnego wniosku o przyznanie prawa pomocy. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 245 §3, art. 246 §1 pkt 2 oraz art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia. /-/ S. Michalski