III SA/Po 686/18

WyrokWSA w Poznaniu2019-03-27

Skład orzekający: Walentyna Długaszewska, Małgorzata Górecka, Marek Sachajko

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ rentowy prawidłowo odmówił umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, mimo że skarżący wykazał trudną sytuację materialną, zdrowotną i rodzinną, ale posiadał współwłasność samochodu?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organ rentowy prawidłowo odmówił umorzenia części należności z tytułu składek. Mimo trudnej sytuacji materialnej i zdrowotnej skarżącego, istniał składnik majątkowy (współwłasność samochodu), który mógł stanowić podstawę zaspokojenia wierzytelności Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, co wykluczało stwierdzenie całkowitej nieściągalności należności w rozumieniu art. 28 ust. 3 pkt 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.
Stan faktyczny
Skarżący N. P. złożył wniosek o umorzenie należności z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenia społeczne. Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych umorzył część należności i odsetek, ale odmówił umorzenia pozostałych należności z tytułu składek za ubezpieczonych niebędących płatnikami. Skarżący podniósł w skardze, że organ nie uwzględnił jego tragicznych warunków materialnych, zdrowotnych i społecznych, mimo posiadania orzeczenia o lekkim stopniu niepełnosprawności i opieki nad rodzicami. Organ argumentował, że skarżący jest współwłaścicielem samochodu, co wyklucza całkowitą nieściągalność należności.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 27 marca 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Walentyna Długaszewska Sędziowie WSA Małgorzata Górecka WSA Marek Sachajko (spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Agata Tyll-Szeligowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 marca 2019 roku przy udziale sprawy ze skargi N. P. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych [...] z dnia [...] września 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek oddala skargę Dnia [...] lutego 2015 r. do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych [...] wpłynął wniosek N. P. o umorzenie należności z tytułu składek. Decyzją z [...] września 2018 r. nr [...] (znak sprawy [...]) Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, wskazując na art. 83 ust. 1 pkt 3 oraz art. 28 ust. 1 - 4 i art. 32 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2017 r. poz. 1778 z późn. zm., dalej jako u.s.u.s.), § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne (Dz. U. Nr 141, poz. 1365, dalej jako Rozporządzenie): 1. umorzył należności z tytułu składek za osobę prowadzącą działalność gospodarczą tj.: [...]zł; 2. stwierdził umorzenie odsetek za zwłokę, od ww. zaległości; 3. odmówił umorzenia należności z tytułu składek za ubezpieczonych nie będących jednocześnie płatnikiem składek tj.: [...] Decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym. W reakcji na ww. wniosek o umorzenie należności z tytułu składek z [...] lutego 2015 r. ZUS decyzją z [...] kwietnia 2015 r. umorzył postępowanie w części dotyczącej składek finansowanych przez ubezpieczonych na ubezpieczenie społeczne za okres od [...] do [...], ubezpieczenie zdrowotne za okres od [...] do [...], umorzył postępowanie w części dotyczącej składek za ubezpieczonych w części finansowanej przez płatnika składek na ubezpieczenie społeczne za okres: od [...] do [...], ubezpieczenie zdrowotne za okres od [...] do [...], Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres od [...] do [...]. Rozpoznając wniosek N. P. o ponowne rozpatrzenie sprawy, ZUS decyzją z [...] lipca 2015 r. utrzymał w mocy decyzję z [...] kwietnia 2015 r. Prawomocnym wyrokiem z 19 maja 2016 r., III SA/PO 966/15, WSA w Poznaniu oddalił skargę N. P.. Zakład Ubezpieczeń Społecznych decyzją także z [...] kwietnia 2015 r. odmówił umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek za osobę prowadzącą działalność i za ubezpieczonych w części finansowanej przez płatnika na ubezpieczenia społeczne za okres od [...] do [...], ubezpieczenie zdrowotne za okres od [...] do [...], Fundusz Pracy i FGŚP za okres od [...] do [...]. W tej samej decyzji ZUS odmówił umorzenia należności z tytułu składek należnych za skarżącego, będącego jednocześnie płatnikiem składek na ubezpieczenia społeczne za okres: od [...] do [...], ubezpieczenie zdrowotne za okres od 02.2013 do [...], Fundusz Pracy za okres: [...], od [...] do [...]. Rozpoznając wniosek N. P. o ponowne rozpatrzenie sprawy, ZUS decyzją także z [...] lipca 2015 r. utrzymał w mocy ww. decyzję z [...] kwietnia 2015 r. Prawomocnym wyrokiem z 19 maja 2016 r., III SA/PO 965/15, WSA w Poznaniu uchylił obie decyzje wydane w sprawie. WSA stwierdził, że organ przekroczył granice uznania administracyjnego, nie dokonano wyczerpujących ustaleń faktycznych w zakresie niezbędnym do podjęcia jednoznacznej oceny istnienia przesłanki wskazanej w § 3 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia i dotyczących wykazania przez zobowiązanego, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić dochodzonych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny – opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych. Sąd podkreślił, że w postępowaniu administracyjnym prowadzonym w przedmiocie umorzenia należności wobec ZUS organ, ustalając sytuację majątkową dłużnika, winien m. in. porównać stwierdzoną sytuację materialną zobowiązanego z wysokością zaległej należności i wskazać jego dochody (rzeczywiste czy potencjalne), które w ocenie organu byłyby wystarczające na pokrycie zadłużenia. Sąd stwierdził, że rozpatrując przedmiotowy wniosek o umorzenie należności składkowych należy rozważyć aktualną sytuację materialną i życiową zobowiązanego, a nie opierać się na przypuszczeniach co może być w przyszłości - np. to, że wobec skarżącego orzeczono lekki stopień niepełnosprawności, więc może on w ograniczonym zakresie podejmować pracę i osiągać dochód. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd zalecił dokonanie ustaleń faktycznych dotyczących sytuacji rodzinnej i materialnej skarżącego. Przy czym analizując ponownie przesłanki umorzenia zaległości, organ winien mieć na uwadze, iż sytuacja, w której zapłata zaległości powoduje konieczność sięgania przez zobowiązanego, pozbawionego możliwości zaspokojenia swoich niezbędnych potrzeb materialnych, do środków pomocy państwa, nie jest zgodna z interesem tego obywatela, jednocześnie nie jest również zgodna z interesem publicznym. WSA wskazał, że w ramach ponownych ustaleń organ winien wziąć pod uwagę dokumenty przedłożone przez stronę na etapie postępowania sądowoadministracyjnego, z których wynika, że jest osobą korzystającą z pomocy społecznej i dysponuje orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności, a nadto sprawuje opiekę na swoimi niepełnosprawnymi rodzicami. Organ powinien również wziąć pod uwagę stan postępowania egzekucyjnego prowadzonego przeciwko skarżącemu, zwłaszcza, że z akt wynika, iż dotychczas prowadzona egzekucja z rachunku bankowego była bezskuteczna. Uzasadniając opisaną na wstępie decyzję z [...] września 2018 r. nr [...] prezes ZUS napisał, że po ustaleniu zadłużenia będącego przedmiotem wniosku, wezwał stronę do dostarczenia dokumentacji i uwzględnił dokumentację przedłożoną przez stronę [...] lipca 2018 r. oraz zgromadzoną we wcześniejszym postępowaniu, w tym: . decyzję z [...] maja 2018 r. o uznaniu strony za osobę bezrobotną i odmowie przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych, . wyrok Sądu Rejonowego [...] o zasądzeniu od strony renty alimentacyjnej w kwocie po [...] zł miesięcznie, . wyrok Sądu Rejonowego [...] o nakazaniu stronie opuszczenia, opróżnienia i wydania lokalu mieszkalnego z ustaleniem, że stronie przysługuje uprawnienie do lokalu mieszkalnego i wstrzymaniu wykonania wyroku do czasu złożenia stronie przez Miasto [...] oferty zawarcia umowy najmu lokalu socjalnego, . zawiadomienie z [...] maja 2017 r. o wysokości opłat miesięcznych w kwocie [...]zł, . wezwanie z Sądu Rejonowego [...] z [...] czerwca 2018 r. do zapłaty [...] zł, . wezwanie z ww. Sądu Rejonowego do zapłaty [...] zł, . faktury od dostawców mediów, . dokumentację medyczną. Nadto ZUS zaznaczył, że uwzględnił materiał dowodowy zgromadzony z urzędu tj. wydruki z systemów informatycznych ZUS, wydruk z CEiDG, a także przeprowadzono dowód z akt egzekucyjnych płatnika. Rozstrzygnięcie oparto także na oświadczeniu strony zawartych w pismach złożonych [...] lipca 2018r. i [...] lipca 2018 r., oświadczeniu o stanie rodzinnym i majątkowym z [...] lipca 2018 r. ZUS stwierdził, że przesłanki całkowitej nieściągalności zadłużenia, których udowodnienie jest dla Zakładu podstawą do umorzenia należności, są sformułowane w ustawie o systemie ubezpieczeń społecznych w sposób wyczerpujący. Nie stwierdzono przesłanki z art. 28 ust 3 pkt 2 oraz ust 4b u.s.u.s. albowiem ze zgromadzonego materiału dowodowego nie wynika, aby strona składała wniosek o ogłoszenie upadłości lub by prowadzone postępowanie upadłościowe zostało umorzone. W zakresie zadłużenia z tytułu składek jest prowadzone postępowanie egzekucyjne, a do dnia wydania decyzji organ egzekucyjny nie orzekł o bezskuteczności postępowania z uwagi na brak składników majątkowych należących do dłużnika. W tym stanie rzeczy ZUS uznał, że nie można wykazać zaistnienia przesłanki z art. 28 ust. 3 pkt 5 u.s.u.s., ani też wykazać, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne (art. 28 ust. 3 pkt 6 u.s.u.s.). Co do przesłanki z art. 28 ust. 3 pkt 3 u.s.u.s. stwierdzono, iż nastąpiło zaprzestanie prowadzenia działalności gospodarczej - jednakże istnieje składnik majątkowy mogący stanowić podstawę zaspokojenia wierzytelności Zakładu choćby w części - zobowiązany jest współwłaścicielem samochodu [...] rok produkcji 2000, o wartości szacunkowej ok. [...] zł. Powyższe oznacza, że w rozpatrywanym przypadku całkowita nieściągalność, o której mowa w art. 28 ust 3 pkt 3 ustawy o sus, nie może zostać stwierdzona. Dalej ZUS napisał, że strona zaprzestała wykonywania działalności gospodarczej w lipcu 2014 r. Wnioskodawca aktualnie jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna, bez prawa do zasiłku. Prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe - lokal, który zajmuje jest przedmiotem eksmisji. Stałe wydatki związane z utrzymaniem skarżący oszacował następująco: czynsz – [...] zł, opłaty eksploatacyjne - [...] zł, koszty związane z leczeniem - [...] zł i inne wydatki - [...] zł. Wnioskodawca posiada zobowiązania w instytucjach bankowych w wysokości [...] zł, zobowiązania alimentacyjne w wysokości [...] zł i inne zobowiązania w kwocie [...]zł. Strona zaznacza, iż nie reguluje powyższych zobowiązań, bowiem nie posiada na to środków. Wnioskodawca legitymuje się orzeczeniem o lekkim stopniu niepełnosprawności wydanym do [...] lutego 2020 r. Opiekuje się swoimi rodzicami, w zamian za wyżywienie. Odnosząc się do przesłanek z § 3 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia ZUS ocenił, że sytuacja dłużnika od 2015 r. nie uległa poprawie. Wnioskodawca od wielu lat jest na utrzymaniu rodziców. Według relacji pełnomocnika wnioskodawca jest osobą nieporadną życiową, niesamodzielną. Z uwagi na zaburzenia psychiczne jest także wykluczony społecznie. Zakład stwierdził, iż w przedmiotowej sprawie wykazano zaistnienie przesłanki sformułowanej w § 3 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia. W odniesieniu do przesłanki z § 3 ust. 1 pkt 3 Rozporządzenia ZUS stwierdził, że została spełniona w sprawie. Wnioskodawca jest wprawdzie zarejestrowany jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku - jednakże jest to gotowość do pracy o charakterze pozornym, strona z uwagi na depresję jest zasadniczo wykluczona z życia zawodowego. ZUS podsumował, że po stwierdzeniu przesłanek sformułowanych w art. 28 ust. 3a u.s.u.s. postanowił na tej podstawie umorzyć należności z tytułu nieuregulowanych składek, wskazanych w sentencji przedmiotowej decyzji. Na mocy art. 28 ust. 4 powołanej ustawy umorzenie należności spowoduje także umorzenie odsetek za zwłokę oraz kosztów upomnienia. Natomiast wobec braku stwierdzenia przesłanek całkowitej nieściągalności określonych w art. 28 ust. 3 u.s.u.s. odmówiono umorzenia należności z tytułu składek za ubezpieczonych nie będących jednocześnie płatnikiem składek oraz odsetek od tych należności. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu N. P. napisał, że zaskarżona decyzja jest niesłuszna bowiem nie uwzględniono tragicznych warunków materialnych i życiowych oraz zdrowotnych powodujących wykluczenie społeczne skarżącego. Skarżący legitymuje się orzeczeniem o niepełnosprawności w stopniu lekkim, cierpi na [...]. Choroby te mają charakter przewlekły, wykluczają skarżącego z codziennego funkcjonowania i nie pozwalają na zajęcie się sprawami zawodowymi. Od zakończenia działalności gospodarczej [...] kiedy skarżącego opuściła żona i dzieci ([...]) nie był w stanie z powodów zdrowotnych na samodzielne prowadzenie działalności gospodarczej [...]). Po zakończeniu działalności gospodarczej przez jakiś czas był bezrobotny, pracował w firmach ochroniarskich na stanowisku strażnika, z miesięcznym wynagrodzeniem ok. [...] zł miesięcznie. Do śmierci matki tj. [...] listopada 2016 r. był przez nią wspierany finansowo. Matka spłaciła również kolejne raty pożyczek w bankach zaciągnięte przez byłą żonę wnioskodawcy, do których spłaty skarżący był zobowiązany. Dalej skarżący napisał, że od połowy kwietnia bieżącego roku pozostaje bez pracy, jest zarejestrowany jako bezrobotny bez prawa do zasiłku. W październiku przyznano skarżącemu fakultatywnie zasiłek w kwocie [...]zł. Po zapłaceniu należności za: media, należności komornicze, pożyczkę w lombardzie pozostało skarżącemu "parę groszy" na życie. Cały czas skarżącego wspiera finansowo ojciec, [...]-letni emeryt. Skarżący ocenił, że bez tej pomocy nie miałby szans na przeżycie. Ojciec płaci również alimenty za skarżącego, na córkę skarżącego, w kwocie [...]zł. miesięcznie. Skarżący napisał, że nie posiada żadnego majątku ani wierzytelności, z wyjątkiem 18-letniego samochodu [...], o wartości złomowej [...] zł, którego jest współwłaścicielem oraz starego telewizora. W odpowiedzi na skargę organ administracji wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Postanowieniem z 28 listopada 2018 r. starszy referendarz sądowy przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego. Pismem z [...] marca 2018 r. pełnomocnik skarżącego doprecyzował, że skarga dotyczy części decyzji i wniósł o uwzględnienie skargi. Pełnomocnik podkreślił, że skarżący jest tylko współwłaścicielem niemal dwudziestoletniego auta, o niewielkiej wartości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga jest bezzasadna i podlega oddaleniu. Na wstępie należy podkreślić, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 poz. 2107) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi – odpowiednio: ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi – przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i zasadniczo na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. W świetle art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm., dalej w skrócie: "P.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Stosownie do art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu (czynności). Wymaga podkreślenia, że Sąd orzekając w niniejszej sprawie, na podstawie art. 153 P.p.s.a. jest związany prawomocnym wyrokiem WSA w Poznaniu z 19 maja 2016 r., III SA/Po 965/15. W orzecznictwie ugruntowany jest pogląd o związaniu organu administracji i Sądu ponownie rozpoznającego sprawę oceną prawną i wskazaniami zawartymi w uzasadnieniu wcześniejszego wyroku. Przepis art. 153 P.p.s.a. ma charakter bezwzględnie obowiązujący, wobec czego ani organ administracji publicznej, ani Sąd administracyjny orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie może pominąć oceny prawnej wyrażonej wcześniej w orzeczeniu, gdyż ocena ta wiąże go w sprawie. Uregulowanie zawarte w art. 153 P.p.s.a. oznacza, że orzeczenie Sądu administracyjnego wywiera skutki wykraczające poza zakres postępowania sądowoadministracyjnego, bo jego oddziaływaniem objęte jest także przyszłe postępowanie administracyjne w danej sprawie. Z kolei, związanie samego Sądu administracyjnego, w rozumieniu art. 153 P.p.s.a. oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych, które są sprzeczne z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz zobowiązany jest do podporządkowania się wyrokowi w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania w razie stwierdzenia braku zastosowania się organu administracji publicznej do wskazań w zakresie dalszego postępowania. Naruszenie przez organ administracji publicznej art. 153 P.p.s.a. w razie złożenia skargi powoduje konieczność uchylenia zaskarżonego aktu (czynności). Natomiast niezastosowanie się przez Sąd do oceny prawnej przewidzianej w komentowanym przepisie jest naruszeniem prawa stanowiącym podstawę do wniesienia skargi kasacyjnej - art. 174 pkt 1 P.p.s.a. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 marca 2014 r., sygn. akt I GSK 534/12, LEX nr 1487724). Obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku Sądu administracyjnego, ciążący na organie administracji oraz Sądzie, może być wyłączony tylko w przypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego, a także po wzruszeniu wyroku. W doktrynie przyjmuje się, że ocena prawna wyrażona w orzeczeniu Sądu wiąże w sprawie ten Sąd oraz organ administracji publicznej w przyszłości, ilekroć dana sprawa będzie przedmiotem rozpoznania przez ten Sąd i organ, jeżeli ocena prawna wyrażona w tym orzeczeniu nie zostanie uchylona w prawem określonym trybie i jeżeli nie uległy zmianie przepisy prawne stanowiące podstawę oceny w danej sprawie. Oceniając zaskarżoną decyzję Sąd pozostawał związany tym, że należy rozważyć aktualną sytuację materialną i życiową (rodzinną) skarżącego. Przy czym analizując ponownie przesłanki umorzenia zaległości zobowiązano organ do uwzględnienia, że sytuacja, w której zapłata zaległości powoduje konieczność sięgania przez zobowiązanego, pozbawionego możliwości zaspokojenia swoich niezbędnych potrzeb materialnych, do środków pomocy państwa, nie jest zgodna z interesem tego obywatela, jednocześnie nie jest również zgodna z interesem publicznym. Organ został również zobowiązany do wzięcia pod uwagę stanu postępowania egzekucyjnego prowadzonego przeciwko skarżącemu. Mając powyższe na względzie Sąd stwierdza, że ZUS zastosował się do oceny prawnej i wykonał prawidłowo wytyczne Sądu zawarte w prawomocnym wyroku WSA w Poznaniu z 19 maja 2016 r., III SA/Po 965/15 Sąd stwierdza, że ZUS wziął pod uwagę kluczowe okoliczności materialnej sytuacji skarżącego, który aktualnie pozostaje osobą bezrobotną, zarejestrowaną w PUP bez prawa do zasiłku dla osób bezrobotnych, prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, legitymuje się orzeczeniem o lekkim stopniu niepełnosprawności, opiekuje się rodzicami (w skardze napisano, że matka skarżącego zmarła) w zamian za wyżywienie. ZUS wymienił także stałe wydatki związane z utrzymaniem skarżącego oraz zobowiązania w instytucjach, alimentacyjne i inne. Nadto ZUS rozważył aktualną sytuację skarżącego, w tym sytuację materialną. Ocenę decyzji w zaskarżonej części - o odmowie umorzenia należności z tytułu składek należy rozpocząć od stwierdzenia, że ZUS odmówił umorzenia należności w kwocie [...]którą to kwotę powiększają odsetki, w wysokości [...] zł na dzień [...] lutego 2015 r. Sąd nie mógł uwzględnić skargi, bowiem strony zgodnie wskazują na fakt, że skarżący posiada składnik majątkowy: skarżący jest współwłaścicielem samochodu: [...] rok prod. 2000. Istnieje zatem składnik majątkowy mogący stanowić podstawę zaspokojenia wierzytelności Zakładu choćby w części. Osobną kwestią jest, w jakiej części wierzytelność zostałaby zaspokojona, bowiem ZUS szacunkowo wskazał wartość samochodu na [...] zł natomiast skarżący napisał, że samochód przedstawia wartość złomową [...] zł. W realiach niniejszej sprawy jest to jednak kwestia poza jej granicami; przy rozpoznawaniu skargi istotne jest to, że nie można przesądzić całkowitej nieściągalności należności z tytułu składek, o której mowa w art. 28 ust. 3 pkt 3 u.s.u.s. Zgodnie z tym przepisem całkowita nieściągalność należności z tytułu składek – stanowiąca warunek ewentualnego umorzenia przez Zakład należności z tytułu składek, w całości lub w części, zachodzi między innymi, gdy nastąpiło zaprzestanie prowadzenia działalności przy jednoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności, małżonka, następców prawnych, możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa. Nie można stwierdzić, że skarżący nie posiada majątku z którego można egzekwować należności. Jak więc wykazano powyżej, odmowa umorzenia – części - zaległości składkowych skarżącego nie narusza prawa. Podkreślenia wymaga to, że obowiązkiem wierzyciela jest przede wszystkim poszukiwanie możliwości odzyskania zaległych należności. Co ważne, zmiana sytuacji i wystąpienie nowych okoliczności, może stanowić podstawę do wystąpienia z ponownym wnioskiem o umorzenie przedmiotowych należności, i to nawet w sytuacji, gdy wydana w tym przedmiocie decyzja, była decyzją negatywną dla strony. Rozstrzygnięciom tym nie towarzyszy bowiem walor res iudicata, co oznacza możliwość wielokrotnego występowania z wnioskiem i skutkuje obowiązkiem jego rozpatrzenia przez organ administracji z uwzględnieniem aktualnej sytuacji zobowiązanego (materialnej, zdrowotnej, rodzinnej). Należy także wskazać, że skarżący dzięki swojemu zachowaniu generuje kolejne zobowiązania. Okoliczność ta wynika z odpisów dwóch prawomocnych wyroków Sądu Rejonowego [...] dołączonych do skargi. Z treści tych orzeczeń wynika, że skarżący na podstawie ww. orzeczeń został uznany za winnego czynów o charakterze penalnym (tj. prowadzenia pojazdu mechanicznego pod wpływem alkoholu) i za czyny te zostały orzeczone zarówno świadczenia pieniężne w kwocie odpowiednio: [...] zł i [...] zł, jak też (w jednej ze spraw) koszty postępowania karnego w wysokości [...] zł oraz opłata w wysokości [...] zł. Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło