III SA/Po 701/11

Dnia 08 grudnia 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Kosewska Sędziowie WSA Barbara Koś WSA Walentyna Długaszewska( spr.) Protokolant: stażysta Anna Zys-Ruszkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 08 grudnia 2011 roku przy udziale sprawy ze skargi E. U. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. W. z dnia 01 sierpnia 2011r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia I. oddala skargę II. przyznaje adwokatowi J. M. od Skarbu Państwa –Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, udzielonej skarżącej z urzędu, kwotę [...] ([...]) złotych w tym [...] zł. podatku od towarów i usług. Wnioskiem z dnia 1 marca 2011 r. E. U. zwróciła się do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy, kosztów upomnień oraz odsetek za zwłokę za wskazane okresy. Powyższy wniosek zobowiązana uzasadniła swoją ciężką sytuacją finansową oraz problemami zdrowotnymi. Decyzją z dnia 9 maja 2011 r., nr [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił umorzenia należności z tytułu składek w łącznej kwocie 1.423,59 zł. w tym: - składek na ubezpieczenia społeczne za miesiąc 06/2003r. – 460,67 zł. - składek na ubezpieczenie zdrowotne za okres: 05/2003r. - 06/2003r. – 217,96 zł. - składek na Fundusz Pracy za miesiąc 06/2003r. – 32,76 zł. - kosztów upomnień – 35,20 zł. - odsetek za zwłokę naliczonych do dnia 02.03.2011 r. tj. do dnia złożenia wniosku o umorzenie - 677,00 zł. Organ stwierdził, iż przeprowadzona analiza stanu faktycznego w sprawie potwierdza, że sytuacja w jakiej znajduje się zobowiązana nie uzasadnia podjęcia pozytywnej decyzji w sprawie umorzenia. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy ubezpieczona wskazała na swoją trudną sytuację materialną oraz stan zdrowia. Ponownie podkreśliła, że jest matką samotnie wychowującą małoletniego syna i opłacenie należności składkowych uniemożliwi jej zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Wnioskodawczyni zarzuciła, że dokonana przez Zakład analiza finansowa nie odzwierciedla jej rzeczywistej sytuacji materialnej. Ponadto oświadczyła, iż z dniem 10.05.2011 r. ustało jej prawo do zasiłku dla bezrobotnych. Decyzją z dnia 1 sierpnia 2011 r. nr [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych utrzymał w mocy powyższą decyzję odmawiającą umorzenia należności na łączną kwotę 1.423,59 zł. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że przytoczona przez zobowiązaną argumentacja jak również zaistniały w sprawie stan faktyczny nie wpływa na zmianę rozstrzygnięcia zawartego w decyzji z dnia 9 maja 2011 r. Jak ustalono w toku przeprowadzonego ponownie postępowania wyjaśniającego do dnia 31.10.2010r. zobowiązana pobierała rentę z tytułu częściowej niezdolności do pracy. Natomiast zgodnie z orzeczeniem lekarza orzecznika ZUS z dnia 02.11.2010r. jest zdolna do pracy. Od dnia 02.11.2010r. ubezpieczona była zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna z prawem do zasiłku od 10.11.2010r. do 10.05.2011r. Na podstawie dokumentów znajdujących się w bazie Kompleksowego Systemu Informatycznego ZUS, organ ustalił, że od 30.05.2011r. wnioskodawczyni jest zatrudniona w [...] na 1/2 etatu, jednakże nie przedłożyła dokumentów potwierdzających wysokość uzyskiwanego z tego tytułu dochodu. Na małoletniego syna zobowiązana ma wypłacane następujące świadczenia: rentę rodzinną w wysokości 643,18 zł, zasiłek rodzinny w kwocie 91 zł oraz dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka w kwocie 170 zł. W oparciu o dostarczoną przez wnioskodawczynię dokumentację ustalono wysokość podstawowych miesięcznych kosztów utrzymania (czynsz, energia elektryczna, media), które kształtują się na poziomie około 561 zł. Zgodnie z oświadczeniem ubezpieczonej koszty leczenia wynoszą kwotę 68 zł miesięcznie. Poza zobowiązaniami wobec ZUS wnioskodawczyni nie posiada innych zobowiązań publicznoprawnych, w tym również z tytułu podatków wobec Urzędu Skarbowego. Nie posiada majątku ruchomego natomiast jest właścicielem nieruchomości (mieszkania), dla której Sąd Rejonowy prowadzi księgę wieczystą o numerze KW [...]. Zobowiązana legitymuje się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności wydanym przez Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności, z którego wynika, że może pracować na stanowisku przystosowanym. W oparciu o powyższe ustalenia organ dokonał ponownej oceny spełnienia przesłanek umorzenia zadłużenia wynikających z art. 28 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Stwierdził, iż brak jest podstaw do analizy sprawy pod kątem spełnienia przesłanek zawartych w art. 28 ust. 3 pkt 1, 2 i 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. W ocenie Zakładu w przedmiotowej sprawie nie zostały również spełnione przesłanki do umorzenia zadłużenia w oparciu o art. 28 ust. 3 pkt 3, 4a, 5 i 6 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Organ wskazał, że choć nastąpiło zaprzestanie prowadzenia działalności gospodarczej, istnieje jednak źródło dochodu oraz majątek, z którego można egzekwować należność. Wysokość nieopłaconych składek przekracza kwoty kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym. Organ egzekucyjny nie umorzył postępowania egzekucyjnego z uwagi na brak składników majątkowych podlegających zajęciu. Również nie jest oczywistym, iż w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne. W ocenie Zakładu poczynione ustalenia nie dają również podstaw do stwierdzenia zasadności zastosowania instytucji umorzenia w oparciu o przepis art. 28 ust. 3a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. W niniejszym postępowaniu nie zachodzą bowiem przesłanki określone w rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz.U. Nr 141, poz. 1365) dające możliwość umarzania należności z tytułu składek ubezpieczonych będących płatnikami składek pomimo braku ich nieściągalności. Odnosząc się do zarzutu wnioskodawczyni dotyczącego niewłaściwego ustalenia jej sytuacji finansowej organ stwierdził, że w pierwszoinstancyjnym postępowaniu dochód przypadający na jednego członka gospodarstwa domowego zobowiązanej w kwocie 440 zł został wyliczony na podstawie zgromadzonych dowodów w sprawie, m.in. biorąc pod uwagę informacje zawarte w załączniku do pisma Powiatowego Urzędu Pracy o wysokości pobranych zasiłków dla bezrobotnych za okres od 10.11.2010. r. do 28.02.2011r. Średnią kwotę pobranych przez ubezpieczoną zasiłków w wysokości około 605 zł. wyliczono z uwzględnieniem trzech ostatnich miesięcy ujętych w zaświadczeniu, tj., grudzień 2010r. (645,31 zł), styczeń 2011r. (645,31 zł) oraz luty 2011r. (524,45 zł). Również do wyliczenia dochodu uwzględniono podstawowe miesięczne koszty utrzymania w kwocie około 561 zł i koszty leczenia w wysokości około 68 zł/ m-c. Ponadto ZUS w wyliczeniach dochodu w dwuosobowym gospodarstwie domowym wnioskodawczyni ujął wypłacane na małoletniego syna następujące świadczenia: rentę rodzinną, zasiłek rodzinny, dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka w łącznej kwocie 904,18 zł. Nową okolicznością w sprawie, co podnosi zobowiązana we wniosku, jest utrata przez nią prawa do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 10.05.2011r. Jednak Zakład ustalił z urzędu, że ubezpieczona podjęła z dniem 30.05.2011 r. zatrudnienie w [...] w niepełnym wymiarze czasu pracy. Organ podniósł przy tym, że ubezpieczona nie przedłożyła dokumentacji potwierdzającej podjęcie pracy zarobkowej, jak również potwierdzającej wysokość otrzymywanego wynagrodzenia. Z uwagi na powyższe Zakład stwierdził, że nie mógł zbadać i właściwie ocenić aktualnej sytuacji finansowej gospodarstwa domowego wnioskodawczyni. Tym samym nie można było ustalić, że spłata zobowiązań może pozbawić zobowiązaną i jej syna zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych. Organ uznał, iż w niniejszej sprawie nie zachodzi również przesłanka umorzenia sformułowana w § 3 ust. 1 pkt 3 powołanego rozporządzenia. Wskazując na istnienie problemów zdrowotnych do wniosku ubezpieczona załączyła kartę informacyjną ostatniego leczenia szpitalnego. Dokument ten potwierdza przewlekłą chorobę wymagającą leczenia. Zgodnie jednak z orzeczeniem lekarza orzecznika ZUS z dnia 02.11.2010r. wnioskodawczyni nie jest niezdolna do pracy. Zobowiązana legitymuje się natomiast orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności wydanym przez Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności, z którego wynika, że może pracować na stanowisku przystosowanym. W ocenie organu problemy zdrowotne nie uniemożliwiają zobowiązanej osiągania dochodu, co potwierdza również podjęcie przez nią obecnie zatrudnienia. Jak wskazał organ wnioskodawczyni nie wykazała szczególnych okoliczności potwierdzających wystąpienie przesłanek skutkujących możliwością umorzenia należności, pomimo braku całkowitej nieściągalności ze względu na ważny interes osoby zobowiązanej. Analiza stanu faktycznego zaistniałego w sprawie daje podstawy do twierdzenia, iż aktualnie zobowiązana posiada potencjalne możliwości spłaty ciążących na niej zobowiązań. Reasumując organ stwierdził, że materiał dowodowy zgromadzony w sprawie oraz argumenty przedstawione przez ubezpieczoną nie dają podstaw do stwierdzenia w sposób bezsporny, by opłacenie należności z tytułu składek pociągnęło za sobą zbyt ciężkie skutki dla jej rodziny. W końcowej części uzasadnienia organ zwrócił uwagę na szczególny i uznaniowy charakter instytucji umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne. W skardze do WSA E. U. wniosła o umorzenie powyższej decyzji jako wydanej niezgodnie z prawem i tym samym krzywdzącą i niesprawiedliwą. Skarżąca ponownie wskazała na swoją ciężka sytuacje życiową. Oświadczyła, iż podjęła pracę, ale tylko na 3 miesiące, a uzyskiwany dochód jest zbliżony do otrzymywanego wcześniej zasiłku dla bezrobotnych. Zatem jej sytuacja materialna nie uległa żadnej większej zmianie. Zobowiązana zakwestionowała ustalenia organu, że posiada majątek nadający się do egzekucji. W jej ocenie mieszkanie jest dobrem koniecznym, stąd nie może być rozpatrywane jako przedmiot ewentualnej egzekucji. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze z m.) – w dalszej części p.p.s.a. - sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, nie są natomiast uprawnione do merytorycznego rozstrzygania o przedmiocie sprawy. W konsekwencji Sąd nie ma podstaw prawnych do uwzględnienia wniosku skarżącej o umorzenie w całości jej zadłużenia z tytułu nieopłaconych składek. Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest decyzja w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych. Ocena legalności zaskarżonej decyzji prowadzi do wniosku, iż została ona wydana zgodnie z prawem. Stosownie do art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2009 r. Nr 205, poz. 1585 ze zm.), zwanej dalej ustawą o s.u.s., należności z tytułu składek mogą być umarzane w całości lub w części przez ZUS tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności (art. 28 ust. 2 ustawy), a zatem w przypadku, gdy (ust. 3 ustawy): 1) dłużnik zmarł, nie pozostawiając żadnego majątku lub pozostawił ruchomości niepodlegające egzekucji na podstawie odrębnych przepisów, albo pozostawił przedmioty codziennego użytku domowego, których łączna wartość nie przekracza kwoty stanowiącej trzykrotność przeciętnego wynagrodzenia i jednocześnie brak jest następców prawnych oraz nie ma możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie, 2) sąd oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika lub umorzył postępowanie upadłościowe z przyczyn, o których mowa w art. 13 i art. 361 pkt 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe i naprawcze, 3) nastąpiło zaprzestanie prowadzenia działalności przy jednoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności, małżonka, następców prawnych, możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie w rozumieniu przepisów Ordynacji podatkowej, 4) nie nastąpiło zaspokojenie należności w zakończonym postępowaniu likwidacyjnym, 4a) wysokość nieopłaconej składki nie przekracza kwoty kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym, 5) naczelnik urzędu skarbowego lub komornik sądowy stwierdził brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję, 6) jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne. Wyliczenie zawarte w powołanym przepisie jest wyczerpujące, stanowiąc zamknięty katalog sytuacji, w których można uznać, że ma miejsce całkowita nieściągalność należności z tytułu składek. Dopiero zaistnienie którejkolwiek ze wskazanych przesłanek daje możliwość umorzenia tych należności. Należy jednak zauważyć, że nawet wówczas stwarza to organowi podejmującemu rozstrzygnięcie tylko możliwość, a nie prawny obowiązek umorzenia należności z tytułu składek. Taki pogląd jest ugruntowany w orzecznictwie sądowym. W uchwale z dnia 6 maja 2004 r. (sygn. akt II UZP 6/04, OSNP 2004/16/285) Sąd Najwyższy wskazał między innymi, że przepis art. 28 ust. 2 u.s.u.s. jest oparty na konstrukcji uznania administracyjnego. Oznacza to, że decyzja w sprawach o umorzenie należności przysługuje każdorazowo organowi rentowemu, który w sytuacji stwierdzenia całkowitej nieściągalności składek, zachodzącej w przypadkach wymienionych w art. 28 ust. 3 tej ustawy może, ale nie musi umorzyć zaległości. W rozpatrywanej sprawie organ prawidłowo ustalił, że w stosunku do skarżącej brak jest podstaw do analizy sprawy pod kątem spełnienia przesłanek zawartych w art. 28 ust. 3 pkt 1, 2, i 4 ustawy s.u.s. Zasadnie również ocenił, iż w niniejszym postępowaniu nie zachodzą przesłanki umorzenia zadłużenia w oparciu o art. 28 ust. 3 pkt 3, pkt 4a, pkt 5 i pkt 6 powołanej ustawy. Organ wskazał bowiem, że choć zobowiązana zaprzestała prowadzenia działalności gospodarczej, to jednak posiada dochód oraz składnik majątkowy w postaci nieruchomości, z której można egzekwować zaległości. Spełniona jest zatem przesłanka sformułowana w pkt 3 ust. 3 art. 28 ustawy. Jak trafnie ustalił organ wysokość nieopłaconych składek przekracza kwoty kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym. Organ egzekucyjny nie umorzył postępowania egzekucyjnego z uwagi na brak składników majątkowych podlegających zajęciu. Słusznie ponadto Zakład stwierdził, iż w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne. Z kolei art. 28 ust. 3a u.s.u.s. daje organowi możliwość umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne ubezpieczonych, pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Należności te mogą być w uzasadnionych przypadkach umarzane, na zasadach określonych w rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne ( Dz. U. Nr 141, poz. 1365). Zgodnie jednak z § 3 ww. rozporządzenia, Zakład może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności w przypadku: 1) gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych; 2) poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności; 3) przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności. Jak ustalił organ rentowy w toku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego, zobowiązana do dnia 31.10.2010r. pobierała rentę z tytułu częściowej niezdolności do pracy. Natomiast zgodnie z orzeczeniem lekarza orzecznika ZUS z dnia 02.11.2010 r. jest zdolna do pracy. Od dnia 02.11.2010 r. ubezpieczona była zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna z prawem do zasiłku od 10.11.2010 r. do 10.05.2011r. Na podstawie dokumentów znajdujących się w bazie Kompleksowego Systemu Informatycznego ZUS, organ ustalił, że od 30.05.2011 r. wnioskodawczyni jest zatrudniona w [...] na 1/2 etatu, jednakże nie przedłożyła dokumentów potwierdzających wysokość uzyskiwanego z tego tytułu dochodu. Na małoletniego syna zobowiązana ma wypłacane następujące świadczenia: rentę rodzinną w wysokości 643,18 zł. zasiłek rodzinny w kwocie 91 zł. oraz dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka w kwocie 170 zł. W oparciu o dostarczoną przez wnioskodawczynię dokumentację ustalono wysokość podstawowych miesięcznych kosztów utrzymania (czynsz, energia elektryczna, media), które kształtują się na poziomie około 561 zł. Zgodnie z oświadczeniem ubezpieczonej koszty leczenia wynoszą kwotę 68 zł. miesięcznie. Poza zobowiązaniami wobec ZUS wnioskodawczyni nie posiada innych zobowiązań publicznoprawnych, w tym również z tytułu podatków wobec Pierwszego Urzędu Skarbowego. Nie posiada majątku ruchomego, natomiast jest właścicielem nieruchomości (mieszkania), dla której Sąd Rejonowy prowadzi księgę wieczystą o numerze KW [...]. Zobowiązana legitymuje się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności wydanym przez Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności, z którego wynika, że może pracować na stanowisku przystosowanym. W ocenie Sądu na podstawie przytoczonych okoliczności organ rentowy słusznie uznał, że nie zachodzą przesłanki do umorzenia zaległości ze względu na określony w powołanym rozporządzeniu ważny interes osoby zobowiązanej. Prawidłowe są ustalenia Zakładu dotyczące dochodu przypadającego na jednego członka gospodarstwa domowego zobowiązanej w kwocie 440 zł. Analiza uzasadnienia zaskarżonej decyzji prowadzi do wniosku, iż organ rentowy uwzględnił podniesioną przez skarżącą nową okoliczność w postaci utraty przez nią od dnia 10.05.2011 r. prawa do zasiłku. Jednak Zakład ustalił z urzędu, o czym zobowiązana nie poinformowała, iż z dniem 30.05.2011 r. podjęła pracę w niepełnym wymiarze czasu pracy w [...]. Słusznie organ stwierdził, że z uwagi na fakt, iż skarżąca nie przedłożyła dokumentacji potwierdzającej podjęcie pracy zarobkowej, jak również wysokość otrzymywanego wynagrodzenia, nie mógł zbadać i właściwie ocenić aktualnej sytuacji finansowej gospodarstwa domowego ubezpieczonej. W konsekwencji zasadnie organ stwierdził, że nie mógł ustalić, iż spłata zobowiązań może pozbawić skarżącą i jej syna zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych. Słusznie organ uznał, iż w przedmiotowej sprawie nie zachodzi również przesłanka umorzenia wskazana w § 3 ust. 1 pkt 1 powołanego rozporządzenia. Zakład wprawdzie przyznał, że dołączona do wniosku o umorzenie karta informacyjna ostatniego leczenia szpitalnego potwierdza przewlekłą chorobę zobowiązanej wymagającą leczenia. Podniósł jednak, że zgodnie z orzeczeniem lekarza orzecznika ZUS z dnia 02.11.2010 r. wnioskodawczyni nie jest niezdolna do pracy. Zobowiązana legitymuje się natomiast orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności wydanym przez Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności, z którego wynika, że może pracować na stanowisku przystosowanym. Trafnie zatem organ stwierdził, że w tej sytuacji problemy zdrowotne nie uniemożliwiają zobowiązanej osiąganie dochodu, co potwierdza również podjęcie przez nią obecnie zatrudnienia. Wymaga ponownego podkreślenia za organem, że w sprawach o umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, tylko w rzeczywiście wyjątkowych okolicznościach ustawodawca daje organowi rentowemu możliwość ich umorzenia, pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Zobowiązany musi jednak wykazać, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, gdyż pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla niego i jego rodziny, w szczególności, gdy ich uiszczenie pozbawiłoby jego i jego rodzinę niezbędnych potrzeb życiowych. W tej sytuacji organ dokonuje oceny stanu majątkowego i sytuacji rodzinnej. W tym stanie rzeczy, wobec braku po stronie skarżącej przesłanek prawnych uzasadniających wnioskowane umorzenie zaległości - organ rentowy zasadnie odmówił ich umorzenia. Należy również wskazać, że w analizowanej sytuacji mamy do czynienia z decyzją organu o charakterze uznaniowym. Zakres sądowej kontroli takiej decyzji jest zawężony do kryterium zgodności z prawem. Sąd bada zatem wyłącznie to, czy organ zebrał cały materiał dowodowy w sprawie, czy dokładnie wyjaśnił okoliczności faktyczne, czy w sposób wszechstronny i wnikliwy rozważył całokształt materiału. Sąd nie może nakazać organowi rentowemu podjęcia określonego rozstrzygnięcia. Sąd nie ocenia wydanej decyzji w aspekcie jej celowości, według zasad słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Zdaniem Sądu, w toku postępowania administracyjnego prawidłowo zgromadzono materiał dowodowy. Dokonana zaś przez organ ocena tego materiału, ze wskazaniem, jakimi przesłankami kierował się Zakład Ubezpieczeń Społecznych, utrzymując w mocy decyzję odmawiającą skarżącej umorzenia należności z tytułu składek, wbrew zarzutom skargi, mieści się w granicach swobodnej oceny dowodów (art. 80 k.p.a.). Wobec powyższego, Sąd uznając, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), oddalił skargę. W punkcie II sentencji wyroku Sąd orzekł na podstawie § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c w związku z § 2 ust.3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2009 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1348).