III SA/Po 709/07
PostanowienieWSA w Poznaniu2007-12-12
Skład orzekający: Sebastian Michalski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna posiadająca stałe dochody i znaczny majątek, mimo ponoszenia wydatków na leczenie, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, ponieważ skarżąca, mimo ponoszenia wydatków na leczenie, posiada stałe dochody i znaczny majątek, co pozwala jej na uiszczenie kosztów sądowych bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Zwolnienie od opłat sądowych jest wyjątkiem od zasady ponoszenia kosztów przez strony, zarezerwowanym dla osób najuboższych.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych. Prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, utrzymuje się z renty w wysokości 1.284,01 zł brutto miesięcznie, ponosi koszty utrzymania mieszkania (ok. 250 zł) i leczenia (ok. 150 zł). Jest właścicielką nieruchomości zabudowanej budynkiem mieszkalnym, garażem i budynkiem gospodarczym. Nie posiada rachunków bankowych ani oszczędności, ani przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro. Sąd uznał, że skarżąca posiada znaczny majątek i stałe dochody, co pozwala jej na uiszczenie kosztów sądowych.Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Sebastian Michalski – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2007r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przy udziale na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi Z. W. na decyzję Wojewody z dnia 30 lipca 2007r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania dotyczącego ustalenia odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną; postanawia odmówić przyznania prawa pomocy /-/ S. Michalski
W odpowiedzi na wezwanie do uzupełniającego uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 100,00zł Z. W. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Do skargi załączono dowód uiszczenia opłaty w wysokości sto złotych.
Skarżąca prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Utrzymuje się ze świadczeń rentowych w wysokości 1.284,01zł brutto miesięcznie. Koszt utrzymania mieszkania określiła na około 250,00zł miesięcznie. Wskazała również, że co miesiąc wydatkuje tytułem kosztów leczenia około 150,00zł. Wnioskodawczyni jest właścicielką nieruchomości zabudowanej budynkiem mieszkalnym o powierzchni 77m², garażem i budynkiem gospodarczym położonej w [...]. Oświadczyła, że nie posiada rachunków bankowych, oszczędności i przedmiotów o wartości powyżej 3.000,00 euro. Strona udokumentowała treść swoich oświadczeń.
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuję, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie lub rodziny - art. 246 §1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej p.p.s.a.). Jednakże zwolnienie od obowiązku ponoszenia opłat sądowych jest wyjątkiem od zasady, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie (art. 199 p.p.s.a.). Przyznanie stronie prawa pomocy prowadzi do przerzucenia ciężaru opłat sądowych na Skarb Państwa, czyli ekonomicznie na podatników. Z powołanych względów instytucja prawa pomocy zawarowana została dla ludzi najuboższych, w szczególności bez stałych dochodów oraz majątku.
Wnioskodawczyni nie można zaliczyć do tej grupy. Posiada ona stałe dochody i zgromadziła znaczny, w porównaniu z wysokością kosztów sądowych, majątek. Okoliczności te wskazują, że uiszczenie ewentualnej kwoty 300,00zł (100,00zł tytułem uzupełnienia wpisu od skargi, 100,00zł opłata za sporządzenie uzasadnienia wyroku, czy 100,00zł wpis od skargi kasacyjnej) pozostaje w zasięgu jej zdolności płatniczych. Tym bardziej, że uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny spowodowany obowiązkiem poniesienia kosztów sądowych należy rozważać mając na uwadze całokształt stosunków majątkowych strony. Nie należy zawężać tej oceny jedynie do wielkości miesięcznych dochodów.
Istotne jest również, że stałe dochody i posiadany majątek umożliwiają wsparcie się kredytem lub pożyczką. Skarżąca posiada, więc realną możliwość sfinansowania kosztów sądowych z przyszłych dochodów. W takiej sytuacji ciężar finansowy zostaje rozłożony na dłuższy okres czasu. Tym samym zwrot pozyskanych środków może nastąpić w częściach, które nie będą istotnym uszczerbkiem dla miesięcznych dochodów wnioskodawczyni.
Dlatego uznając, że skarżąca nie wykazał, że uiszczenie kosztów sądowych spowoduje uszczerbek utrzymania koniecznego dla niej lub jej rodziny na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak na wstępie.
/-/ S. Michalski
D.W.d
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło