III SA/Po 726/21

Dnia 11 lutego 2022 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirella Ławniczak Sędzia WSA Małgorzata Górecka (spr.) Asesor WSA Piotr Ławrynowicz Protokolant: st. sekr. sąd. Sławomir Rajczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 lutego 2022 roku przy udziale sprawy ze skargi N. M., R. B. - wspólników spółki cywilnej [...] s.c. [...] w [...] na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w [...] z dnia [...] lutego 2021 roku nr [...] w przedmiocie odmowy prawa do zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek za okres od [...] grudnia 2020r. do [...] stycznia 2021r. uchyla zaskarżoną decyzję Strona wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Poznaniu z 24 lutego 2021 r. odmawiającą jej prawa do zwolnienia z opłacania należności z tytułu składek należnych za okres od 1 grudnia 2020 r. do 31 stycznia 2021 r. Zaskarżoną decyzję wydano w następującym stanie sprawy. Ww. decyzją ZUS I Oddział w Poznaniu na podstawie m. in. art. 31 zq ust. 7 ustawy z dnia 2 marca 2020r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374 ze zm. - dalej: ustawa COVID-19) odmówił stronie skarżącej prawa do zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek. ZUS powołał przepisy § 10 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19 stycznia 2021 r. w sprawie wsparcia uczestników obrotu gospodarczego poszkodowanych wskutek pandemii COVID-19 : - zwalnia się z obowiązku opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych za okres od dnia 1 grudnia 2021 r. do dnia 31 stycznia 2021 r. wykazanych w deklaracjach rozliczeniowych złożonych za ten okres, płatnika składek prowadzącego, na dzień 30 listopada 2021 r., działalność oznaczoną według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007, jako rodzaj przeważającej działalności, kodami: 49.32.Z, 49.39.Z, 51.10.Z, 52.23.Z, 55.10.Z, 55.20.Z, 55.30.Z, 56.10.A, 56.10.B, 56.21.Z, 56.29.Z, 56.30.Z, 59.11.Z, 59.12.Z, 59.13.Z, 59.14.Z, 59.20.Z, 74.20.Z, 77.21.Z, 79.11.A, 79.12.Z, 79.90.A, 79.90.C, 82.30.Z, 85.51.Z, 85.52.Z, 85.53.Z, 85.59.A, 85.59.B, 86.10.Z w zakresie działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń w ramach lecznictwa uzdrowiskowego, o którym mowa w art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o lecznictwie uzdrowiskowym, uzdrowiskach i obszarach ochrony uzdrowiskowej oraz o gminach uzdrowiskowych, lub realizowanej w trybie stacjonarnym rehabilitacji leczniczej, 86.90.A, 86.90.D, 90.01.Z, 90.02.Z, 90.04.Z, 91.02.Z, 93.11.Z, 93.13.Z, 93.19.Z, 93.21.Z, 93.29.A, 93.29.B, 93.29.Z, 96.01.Z, 96.04.Z, - którego przychód z tej działalności w rozumieniu przepisów podatkowych uzyskany w jednym z dwóch miesięcy poprzedzających miesiąc złożenia wniosku był niższy co najmniej o 40% w stosunku do przychodu uzyskanego w miesiącu poprzednim lub w analogicznym miesiącu roku, jeżeli był zgłoszony jako płatnik składek przed dniem 1 listopada 2020 r. Organ wskazał, że kodu podanego we wniosku PKD nie potwierdzono w danych GUS na dzień 30 listopada 2020 r. Strona złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Organ decyzją z dnia 12 kwietnia 2021 r. stwierdził uchybienie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Strona wniosła skargę na decyzję z dnia 24 lutego 2020 r. W ocenie strony skarżącej prowadziła ona działalność w branży gastronomicznej. Odpowiednie kody zostały zmienione w styczniu 2021 r. z datą obowiązywania wstecz. W odpowiedzi ZUS wniósł o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko powołane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie natomiast do art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. dz. U. 2019.2325), dalej "Ppsa" uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 134 § 1 Ppsa sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Oznacza to, że sąd bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu. Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności (art. 134 § 2 Ppsa). Sąd uznał, że skarga jest dopuszczalna. Decyzją z dnia 24 lutego 2021 r. ZUS I Oddział w Poznaniu odmówił stronie skarżącej prawa do zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek za okres od dnia 1 grudnia 2020 r. do dnia 31 stycznia 2021 r. Decyzja została doręczona 25 lutego 2021 r. Strona złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Decyzją z dnia 12 kwietnia 2021 r. ZUS stwierdził uchybienie terminowi do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Decyzja zawierała pouczenie o prawie do wniesienia skargi do WSA w Poznaniu. Pismem z dnia 22 marca 2021 r. strona wniosła skargę na decyzję z dnia 24 lutego 2021 r. Zgodnie z art. 52 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi p.p.s.a. § 1. Skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. § 2. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie. § 3. Jeżeli stronie przysługuje prawo do zwrócenia się do organu, który wydał decyzję z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, strona może wnieść skargę na tę decyzję bez skorzystania z tego prawa. Prawo do wniesienia skargi bez zwrócenia się do organu, który wydał decyzję, z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy nie przysługuje stronie, gdy organem, który wydał decyzję, jest minister właściwy do spraw zagranicznych w zakresie spraw uregulowanych w ustawie z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2020 r. poz. 35, 2023, 2320 i 2369) albo konsul. § 4. (uchylony). Z powyższych regulacji wynika, że strona której przysługuje prawo do zwrócenia się do organu, który wydał decyzję z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy może złożyć taki wniosek, albo bez składania takiego wniosku wnieść skargę bezpośrednio do sądu administracyjnego. Jeżeli jednak złoży wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy to wszczyna w tym zakresie odpowiednie postępowanie przed organem. Decyzja kończąca to postępowanie przed organem ( w zakresie procesowym – formalnym lub merytorycznym ) stanowi odrębny przedmiot zaskarżenia do sądu administracyjnego. Strona wniosła wprawdzie wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, ale nie dokonała tej czynności skutecznie, gdyż został on wniesiony po terminie. Czynność procesowa dokonana po terminie nie wywołuje skutków prawnych. Strona mogła wobec tego zaskarżyć decyzję organu z dnia 24 lutego 2021 r., albowiem nie wykorzystała skutecznie trybu złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Skarga była zatem dopuszczalna, a Sąd uznał, że zasługuje ona na uwzględnienie, albowiem zaskarżoną decyzję wydano niezgodnie z przepisami prawa. W przedmiotowej sprawie ZUS powołał przepisy § 10 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19 stycznia 2021 r. w sprawie wsparcia uczestników obrotu gospodarczego poszkodowanych wskutek pandemii COVID-19 : - zwalnia się z obowiązku opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych za okres od dnia 1 grudnia 2021 r. do dnia 31 stycznia 2021 r. wykazanych w deklaracjach rozliczeniowych złożonych za ten okres, płatnika składek prowadzącego, na dzień 30 listopada 2021 r., działalność oznaczoną według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007, jako rodzaj przeważającej działalności, kodami: 49.32.Z, 49.39.Z, 51.10.Z, 52.23.Z, 55.10.Z, 55.20.Z, 55.30.Z, 56.10.A, 56.10.B, 56.21.Z, 56.29.Z, 56.30.Z, 59.11.Z, 59.12.Z, 59.13.Z, 59.14.Z, 59.20.Z, 74.20.Z, 77.21.Z, 79.11.A, 79.12.Z, 79.90.A, 79.90.C, 82.30.Z, 85.51.Z, 85.52.Z, 85.53.Z, 85.59.A, 85.59.B, 86.10.Z w zakresie działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń w ramach lecznictwa uzdrowiskowego, o którym mowa w art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o lecznictwie uzdrowiskowym, uzdrowiskach i obszarach ochrony uzdrowiskowej oraz o gminach uzdrowiskowych, lub realizowanej w trybie stacjonarnym rehabilitacji leczniczej, 86.90.A, 86.90.D, 90.01.Z, 90.02.Z, 90.04.Z, 91.02.Z, 93.11.Z, 93.13.Z, 93.19.Z, 93.21.Z, 93.29.A, 93.29.B, 93.29.Z, 96.01.Z, 96.04.Z, - którego przychód z tej działalności w rozumieniu przepisów podatkowych uzyskany w jednym z dwóch miesięcy poprzedzających miesiąc złożenia wniosku był niższy co najmniej o 40% w stosunku do przychodu uzyskanego w miesiącu poprzednim lub w analogicznym miesiącu roku, jeżeli był zgłoszony jako płatnik składek przed dniem 1 listopada 2020 r. Organ wskazał, że kodu podanego we wniosku PKD nie potwierdzono w danych GUS na dzień 30 listopada 2020 r. We wniosku wskazano kod 5610A. Z pisma GUS z dnia 25 stycznia 2021 r. wynika natomiast, że na dzień 30 września 2020 r. przeważającą działalnością był kod 5630Z, ale w dniu 8 stycznia 2021 r. podmiot zgłosił zmianę przeważającego kodu na 5610A – wskazana data zmiany 15 listopada 2002 r. Organ miał zatem podstawy do uznania, że na dzień 30 listopada 2020 r. strona legitymizowała się kodem 5610A uprawniającym do otrzymania zwolnienia z opłacania należności. Z uwagi na powyższe Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt c ppsa uchylił decyzję z dnia 24 lutego 2021 r.