III SA/Po 728/17

Dnia 23 listopada 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirella Ławniczak Sędziowie WSA Szymon Widłak (spr.) WSA Izabela Paluszyńska Protokolant: sekr. sąd. Sławomir Rajczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 listopada 2017 roku przy udziale sprawy ze skargi Syndyka masy upadłości M. G. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych [...] z dnia [...] lipca 2017r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek oddala skargę Zakład Ubezpieczeń Społecznych [...] decyzją z [...] lipca 2017 r., nr [...], po rozpatrzeniu wniosku M. G. (dalej: "strona") o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymał w mocy decyzję własną z [...] maja 2017 r., nr [...], o odmowie umorzenia należności z tytułu składek w łącznej wysokości [...] zł. Organ rentowy nie stwierdził, aby wobec skarżącej zaistniała któraś z przesłanek całkowitej nieściągalności z art. 28 ust. 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Zakład podał ponadto, że strona prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z synem, otrzymuje świadczenie 500+ na jedno dziecko i ponosi stałe wydatki w kwocie [...]zł miesięcznie. Strona mieszka u rodziców, a w codziennym utrzymaniu wspiera ją ojciec. Na stronie – poza zobowiązaniami względem Zakładu – ciążą także zobowiązania cywilnoprawne w łącznej kwocie ok. [...] zł. Te okoliczności pozwoliły organowi rentowemu przyjąć zaistnienie przesłanki z § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z 31 lipca 2003 r., jednakże powołując się na uznanie administracyjne organ uznał konieczność odmowy umorzenia zaległości. Zakład zwrócił zwłaszcza uwagę na okoliczności świadczące o braku trwałej niemożliwości spłaty zadłużenia. W ocenie organu nie zaistniały natomiast pozostałe przesłanki z przywołanego rozporządzenia. W skardze do tut. Sądu skarżąca wniosła o uchylenie decyzji, zarzucając naruszenie § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, przez jego niezastosowanie, a także naruszenie art. 77 K.p.a., przez arbitralną ocenę zebranego materiału dowodowego. ZUS w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie z powodu wniesienia jej po upływie terminu, a w przypadku nieuwzględnienia wniosku o jej oddalenie. Postanowieniem z [...] września 2017 r., sygn. akt [...], Sąd Rejonowy [...] ogłosił upadłość skarżącej, wyznaczając syndyka. Pismem z [...] listopada 2017 r. syndyk wstąpił do toczącego się postępowania sądowoadministracyjnego, podtrzymując skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: W pierwszej kolejności, zważywszy na wniosek organu sformułowany w odpowiedzi na skargę, wskazać trzeba, że tut. Sąd nie stwierdził jakichkolwiek podstaw do odrzucenia skargi (art. 58 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej: "P.p.s.a."). Przede wszystkim już pobieżna analiza akt prowadzi do wniosku, że skarga złożona została z zachowaniem terminu z art. 53 § 1 P.p.s.a., skoro doręczenie zaskarżonej decyzji nastąpiło [...] lipca 2017 r., a do nadania skargi w urzędzie pocztowym doszło [...] sierpnia 2017 r. Dziwić może jedynie fakt, że profesjonalny pełnomocnik organu formułując tak daleko idący wniosek, godzący w prawo skarżącej do sądu, opiera się na dacie wpływu skargi do organu rentowego, a nie – stosownie do art. 83 § 3 P.p.s.a. – nadania jej w urzędzie pocztowym. Przechodząc zatem do merytorycznej oceny skutecznie wywiedzionej skargi stwierdzić należy, że nie znajduje ona uzasadnionych podstaw. Pomiędzy stronami niniejszego postępowania bezsporne pozostaje to, że w sytuacji skarżącej – na dzień wydania decyzji – wystąpiła podstawa do umorzenia ciążących na niej należności z tytułu składek wynikająca wyłącznie z § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz. U. z 2003 r. Nr 141, poz. 1365), to jest opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby skarżącą i jej rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych. Prawidłowo jednak organ rentowy wskazał, że nawet zaistnienie tej przesłanki nie zobowiązuje do wydania pozytywnego dla skarżącej rozstrzygnięcia, bowiem – co wprost wynika z treści przywołanej regulacji – Zakład może umorzyć należności z tytułu składek. Do uznania organu rentowego pozostaje zatem przyjęcie, czy okoliczności konkretnego przypadku przemawiają za zastosowaniem omawianej instytucji, przy czy powinien on przede wszystkim wyważyć – z jednej strony interes społeczny, a z drugiej strony słuszny interes skarżącej (art. 7 ustawy z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego, tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm., dalej: "K.p.a."). W tym względzie, w realiach kontrolowanej sprawy, organ rentowy prawidłowo poczynił ustalenia, które świadczą o tym, że nie można dać pierwszeństwa interesowi skarżącej przed interesem społecznym przemawiającym za brakiem ostatecznej rezygnacji z ciążących na skarżącej zaległościach, skoro z jednej strony skarżąca sama wykazuje, że korzysta ze wsparcia najbliższych, a z drugiej strony okoliczności tejże sprawy wskazują na to, że prawdopodobna pozostaje możliwość dochodzenia rzeczonych należności w przyszłości. Nie można w tym względzie przyznać przeważającego znaczenia argumentacji zawartej w skardze, a podającej zwłaszcza, że skarżąca korzysta również z pomocy instytucjonalnej (społecznej). Skarżąca, pomimo że była reprezentowana przed organem rentowym przez profesjonalnego pełnomocnika, tej ostatniej okoliczności nawet nie wykazywała. We wniosku o umorzenie należności osobiście zaznaczała z kolei, że nie korzysta z innych form pomocy. W rozpatrywanym przypadku nie sposób zarzucić skutecznie organowi rentowemu naruszenia art. 7, art. 77 § 1, art. 80 bądź art. 107 § 3 K.p.a. W tych okolicznościach, na podstawie art. 151 P.p.s.a., skargę oddalono.