III SA/Po 73/15

Dnia 11 lutego 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Górecka ( spr.) Sędziowie WSA Ireneusz Fornalik WSA Marek Sachajko Protokolant: Ref. staż. Sławomir Rajczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 lutego 2015 roku przy udziale sprawy ze skargi K G na orzeczenie Zarządu Województwa W. z dnia [...] 2014r nr [...] w przedmiocie pozytywnej oceny wniosku o dofinansowanie w ramach Wielkopolskiego Regionalnego Programu Operacyjnego oddala skargę K G prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą x złożył wniosek o dofinansowanie w ramach Wielkopolskiego Regionalnego Programu Operacyjnego na lata 2007- 2013, Priorytet I : Konkurencyjność przedsiębiorstw. W opisie przedmiotu projektu wskazał, że wartość brutto inwestycji wynosi 485 235 zł, netto 394 500 zł a inwestycja została podana jako wyposażenie linii produkcyjnej w innowacyjne urządzenie- [...]. Zdaniem wnioskodawcy zakup dojrzewalni umożliwia wprowadzenia do produkcji nowych produktów i udoskonalenia produktów . Pismem z dnia [...] r. Urząd Marszałkowski Województwa Departament Wdrażania Programu Regionalnego poinformował K G, że jego projekt pt. "Wzrost konkurencyjności x" został poddany ocenie merytorycznej z wynikiem pozytywnym. Projekt otrzymał w sumie 24 pkt., czyli 64,86 % maksymalnej sumy punktów możliwej do uzyskania. W proteście wnioskodawca zarzucił organowi niezasadne przyjęcie, że projekt niespełnienia kryterium merytorycznego nr 6 ( istnienie rozwiązań w zakresie ochrony środowiska/efektywności energetycznej/energii odnawialnej ) oraz nie spełnia w pełni kryterium merytorycznego nr 13 ( realizacja projektu wpłynie na rozwiązanie określonych problemów, potrzeb i likwidację barier występujących w przedsiębiorstwie, wpłynie na rozwój przedsiębiorstwa oraz wzrost jego konkurencyjności ). W uzasadnieniu protestu wskazano m. in. , że projekt winien uzyskać maksymalną punktację w zakresie powyższych kryteriów. Wnioskodawca wskazywał, że jego projekt ma mieć pozytywny wpływ na środowisko naturalne. Obejmuje on bowiem zastosowanie rozwiązań, które pozytywnie wpłyną na ochronę środowiska, przyczynią się do ochrony powierzchni ziemi. Zakupione urządzenia w ramach tego projektu charakteryzują się niską awaryjnością oraz niskim zużyciem energii. Stosowany już przez wnioskodawcę system zamknięty dojrzewalni obniża zużycie energii i zabezpiecza konstrukcję hali przed degradacją poprzez ograniczenie oddziaływania niekorzystnych kondensatów oraz poprawia jakość produktów wykorzystując ciepło z hydratacji betonu. Tak więc zastosowanie dojrzewalni pozytywnie wpływa na środowisko poprzez zmniejszenie jednostkowych nakładów energetycznych, co zmniejsza sumaryczną emisję dwutlenku węgla do atmosfery. W kwestii kryterium nr 13 wnioskodawca wskazał, że organ w uzasadnieniu informacji co do tego kryterium podał, że wnioskujący o dopłaty nie zidentyfikował potrzeby klientów , nie przedstawił analizy czy badań w tym zakresie. Zdaniem wnoszącego protest, organ zastosował przy ocenie tego kryterium ,oceny nie wskazane w instrukcji wypełniania wniosku, ani w kryteriach dokonywania oceny. Komisja Odwoławcza Instytucji Zarządzającej WRPO w dniu [...] 2014 r. orzekła o uznaniu protestu w części dotyczącej kryterium nr 6 oraz o oddaleniu protestu w pozostałej części. W uzasadnieniu stwierdzono, że wnioskodawca w istocie zawarł we wniosku uzasadnienie dla spełnienia omawianego kryterium i z niego wynika, że projekt ma mieć pozytywny wpływ na środowisko naturalne, wobec czego w ramach kryterium nr 6 winien otrzymać 2 pkt. a więc maksymalną ilość punktów. W kwestii kryterium nr 13 uznano protest za bezzasadny. Zdaniem organu chcąc uzyskać w ramach tego kryterium maksymalną ilość punktów t.j. 10, wnioskodawca winien przedłożyć odpowiednią dokumentację wymaganą do dokonania pełnej oceny tego kryterium, na co wskazywał pkt. 3.7 wniosku ( Uzasadnienie potrzeby realizacji projektu). Strona winna więc wykazać odpowiednimi dokumentami i analizami, czy i w jaki sposób realizacja projektu wpłynie na rozwiązanie określonych problemów, potrzeb i likwidację barier występujących w przedsiębiorstwie oraz czy i w jaki sposób wpłynie na rozwój przedsiębiorstwa oraz wzrost jego konkurencyjności. Chodziło o badania, analizy czy szacunki. Strona nie wskazała, jak przebiegało gromadzenie danych, jaka była metodologia przeprowadzanych analiz itd. Strona ograniczyła się do ogólnikowych tez, że projekt poszerzy zakres działalności firmy, poprawi jej konkurencyjność na rynku itd. W skardze do WSA skarżący zarzucał istotne naruszenie przepisów ustawy z dnia 6 grudnia 2006r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, w szczególności: - art. 26 ust. 1 pkt 3 i 4 w zw. z ust. 2 ustawy , poprzez określenie i zastosowanie przy ocenie projektu reguł , które nie spełniają wymogu przejrzystości i zasady równego dostępu do pomocy wszystkich kategorii beneficjentów w ramach programu, - art. 30 a ust. 3 ustawy, poprzez powierzchowne, nieprecyzyjne i niewyczerpujące uzasadnienie stanowiska organu, - art. 31 ust. 1 ustawy, poprzez dokonanie przez organ oceny projektu w sposób nierzetelny, bez należytej staranności oraz wymaganej wiedzy eksperckiej , - art. 2 i 7 w zw. z art. 8 Konstytucji RP w zw. z art. 26 ust. 2 ustawy, poprzez uznanie, że ocena wniosku w zakresie kryterium nr 13 w oparciu o procedurę ogólną oceny projektu odpowiada prawu. W uzasadnieniu skargi strona powtórzyła zarzuty i argumenty dotyczące wadliwej oceny kryterium nr 13. Wskazano, że organ nie wymagał, aby wnioskodawca zidentyfikował potrzeby klientów lub przedstawił analizy czy badania w tym zakresie. Zdaniem strony skarżącej, organ zastosował przy ocenie tego kryterium oceny nie wskazane w instrukcji wypełniania wniosku, ani w kryteriach dokonywania oceny. Wynik oceny zależał od całkowicie subiektywnego podejścia ekspertów. Winni oni posiadać specjalistyczną wiedzę i umiejętności z zakresu dziedzin objętych programem operacyjnym. Wniesiono o stwierdzenie, iż ocena w zakresie kryterium nr 13 naruszyła prawo i o przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia w przedmiocie tego kryterium. Organ ustosunkował się do treści skargi i zawartych w niej zarzutów w piśmie procesowym z dnia 4.02.2015r. wnosząc o oddalenie skargi jako nieuzasadnionej i podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko i argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.Dz. U. z 2012r. poz. 270, ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta obejmuje przede wszystkim orzekanie w sprawach skarg na rozstrzygnięcia, akty, czynności i bezczynność określone w art. 3 § 2 ww. ustawy. Według § 3 sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Na takiej właśnie zasadzie kontroli sądów administracyjnych poddany został tryb dokonywania przez instytucję zarządzającą programami operacyjnymi oceny projektów zgłaszanych przez wnioskodawców ubiegających się o dofinansowanie w ramach systemu realizacji regionalnych programów operacyjnych, zgodnie z przepisami ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (t.j. Dz. U. z 2014r. poz. 1649. ). Zgodnie z przepisem art. 30 c ust. 1 tej ustawy, po wyczerpaniu postępowania odwoławczego przed właściwą instytucją oraz w przypadku, pozostawienia przez właściwą instytucję zarządzającą protestu bez rozpatrzenia (art. 30 i pkt 1) wnioskodawca może w tym zakresie wnieść skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego zgodnie z art. 3 §3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sądowa kontrola dokonywana na podstawie art. 30 c i nast. ustawy, sprowadza się do zbadania, czy ocena projektu dokonywana przez instytucję zarządzającą programem operacyjnym została przeprowadzona w sposób zgodny z prawem, czy też w sposób prawo naruszający. Przepisy ustawy statuują co najmniej cztery zasady stanowiące wzorzec kontroli procesu oceny projektu pod względem jej zgodności z prawem. W myśl przepisu 26 ust. 2 ustawy instytucja zarządzająca, wykonując zadania, o których mowa w ust. 1 powinna uwzględniać zasadę równego dostępu do pomocy wszystkich kategorii beneficjentów w ramach programu oraz zapewniać zasadę przejrzystości reguł stosowanych przy ocenie projektów. W myśl natomiast przepisu art. 31 ust. 1 ustawy zasady rzetelnej i bezstronnej oceny projektów w procesie ich wyborów legły u podstaw wprowadzenia w proces oceny ekspertów posiadających specjalistyczną wiedzę lub umiejętności z poszczególnych dziedzin objętych programem operacyjnym. Z powyższych zasad niewątpliwie przejrzystość reguł oceny, bezstronność oceny i jej rzetelność stanowią kryteria zgodności z prawem stosowane bezpośrednio na etapie oceny projektów w procesie ich wyboru do dofinansowania. W niniejszym postępowaniu K G prowadzący działalność pod nazwą x poddał kontroli sądowoadministracyjnej postępowanie dotyczące pozytywnej oceny merytorycznej wniosku, zakończone pozytywną oceną projektu jednak bez uzyskania dofinansowania wskutek otrzymania 64,86% maksymalnej liczby punktów możliwej do otrzymania. Postępowanie w zakresie oceny merytorycznej wniosku , wskutek wniesienia przez skarżącego protestu uznanego za zasadny, zostało poddane procedurze odwoławczej, która zakończona została ponownym badaniem merytorycznym wniosku w zakresie zarzutów objętych protestem w wyniku czego nastąpiło uznanie protestu w części dotyczącej kryterium nr 6 i oddalenie protestu w pozostałej części t.j. w części dotyczącej kryterium nr 13. Ostatecznie więc w wyniku rozpatrzenia protestu skarżący otrzymał łącznie 26 pkt. Na maksymalną ilość 37. Dokonując kontroli zaskarżonego orzeczenia w zakresie oceny kryterium merytorycznego nr 13, Sąd uznał, że nie narusza ono prawa w sposób powodujący konieczność wyeliminowania go z obrotu prawnego i dlatego stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Kryterium merytoryczne dotyczy tego, czy realizacja projektu wpłynie na rozwiązanie określonych problemów, potrzeb i likwidację barier występujących w przedsiębiorstwie oraz wpłynie na rozwój przedsiębiorstwa oraz wzrost jego konkurencyjności. Zdaniem organu w ramach tego kryterium należało przyznać stronie skarżącej 6 pkt. zamiast maksymalnej ilości 10 pkt. Dane dotyczące kryterium nr 13 podane zostały przez stronę w pkt. 3.7 wniosku – "szczegółowe dane dotyczące projektu", w tym "uzasadnienie potrzeby realizacji projektu". Strona podała w tej części wniosku, że projekt zwiększy konkurencyjność firmy na rynku krajowym, będzie ona lepiej postrzegana przez kontrahentów, nastąpi poszerzenie zakresu jej działalności. Organ wskazał na to, że poza ogólnikowymi twierdzeniami strona w żaden sposób pozwalający na weryfikację, tych twierdzeń nie udokumentowała, nie zanalizowała . Zdaniem Sądu wnioskodawcy w ramach przedmiotowego konkursu otrzymali swobodę dotyczącą zaprezentowania wpływu projektu na poprawę kondycji rynkowej i finansowej firmy. Chodziło bowiem o uzasadnienie konieczności danego przedsięwzięcia. Tak więc to od nich zależało jak przedstawią projekt i na ile okaże się ich opis przekonywujący. Chcąc więc uwiarygodnić twierdzenia zawarte w omawianym punkcie wniosku, w istocie strona winna zanalizować sytuację swojej firmy w kontekście projektu i na tle specyfiki branży. Chodzi o dostarczenie nie tylko subiektywnych ocen samego wnioskodawcy, ale również obiektywnych i weryfikowalnych danych dotyczących firmy, rynku itd. Strona dążąca do otrzymania dofinansowania wniosku winna dostarczyć odpowiednie profesjonalne analizy dotyczące wzrostu konkurencyjności firmy w związku z planowanym projektem. Strona ograniczyła się w pkt. 3.7 wniosku jedynie do ogólnikowych twierdzeń o spełnianiu kryterium nr 13, bez podania konkretnych udokumentowanych okoliczności dotyczących tez strony. Zaznaczyć należy, że omawiane kryterium nakazywało uzasadnić potrzebę realizacji projektu i dalej zawierało uszczegółowienie tej problematyki odnosząc się na czym to uzasadnienie potrzeby realizacji projektu na polegać, czego ma dotyczyć. Otóż wskazano na uzasadnienie z którego ma wynikać, że realizacja projektu wpłynie na rozwiązanie określonych problemów, potrzeb i likwidację barier występujących w przedsiębiorstwie, wpłynie na rozwój przedsiębiorstwa oraz wzrost jego konkurencyjności. Przy tak sformułowanym kryterium chcąc uzyskać maksymalną ilość punktów nie wystarczy posłużyć się jedynie samym opisem przedsięwzięcia i zapewnieniami o jego potrzebie realizacji w kontekście wskazanych w opisie tego kryterium aspektów. Przedstawioną argumentację dobrze jest uwiarygodnić dokumentacją, analizą, wskazać przy tym na metody, którymi posłużono się przeprowadzając badania czy analizę rynku. Strona skarżąca składając wniosek o dofinansowanie winna dołożyć należytej staranności i przedłożyć wniosek wraz z wszelką dokumentacją uzasadniającą przyznanie maksymalnej ilości punktów w ramach określonych kryteriów merytorycznych, w tym kryterium nr 13. Należy zaznaczyć, że biorąc udział w konkursie ma się świadomość tego, że jest się ocenianym na tle innych. Tak więc wszelka argumentacja zyskuje gdy jest poparta głębszą analizą. To wnioskodawca ma przekonać Komisję, że jego inwestycja zasługuje na dofinansowanie. Zaniechania strony w tym zakresie niosą ze sobą określone skutki w postaci przyznania punktów za kryterium nr 13 w pomniejszonej wysokości. Organ dokonał poprawnego badania wniosku. Dokonał jego oceny w ramach i na postawie obowiązujących reguł konkursu. Wyczerpująco zanalizował treść protestu i szczegółowo przedstawił swoje stanowisko podając argumenty za brakiem podstaw do zmiany kwestionowanej oceny w zakresie dotyczącym kryterium nr 13. Poza sformułowaniem ogólnych zarzutów o braku przejrzystości reguł stosowanych przy ocenie projektu, strona skarżąca nie wykazała w żaden sposób jak powyższe reguły postępowania zostały przez organ naruszone. Zaznaczenia wymaga to, że regulacje dla wszystkich beneficjentów są tożsame, są zawarte w systemie realizacji programu operacyjnego, do którego dostęp ma każdy wnioskujący o dopłaty na równych zasadach. Zdaniem Sądu kryteria oceny merytorycznej są jasne i wystarczająco precyzyjne. To od inwencji wnioskodawcy zależy jak przedstawić i uzasadnić najlepiej projekt aby zyskał maksymalną punktację . Nie można żądać aby dokumentacja konkursowa była kazuistyczna w sytuacji, gdy chodzi o jak najlepsze przedstawienie swojego pomysłu. Na tym osadza się idea konkursów, konkurowania ze sobą. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Sąd uznał, iż ocena merytoryczna spornego projektu została dokonana zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, wobec czego formułowane w skardze zarzuty okazały się niezasadne. Należało orzec o oddaleniu skargi jako niezasługującej na uwzględnienie na podstawie art. 30 c ust. 3 pkt. 2 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (t.j. Dz. U. z 2014r. poz. 1649).