III SA/Po 734/12

WyrokWSA w Poznaniu2012-11-29

Skład orzekający: Walentyna Długaszewska, Tadeusz M. Geremek, Szymon Widłak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwrot podatku akcyzowego z tytułu dostawy wewnątrzwspólnotowej, złożony po terminie, może zostać uwzględniony, nawet jeśli strona twierdzi, że otrzymała błędne pouczenie od organu celnego?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że wniosek o zwrot akcyzy z tytułu dostawy wewnątrzwspólnotowej został złożony po terminie, co stanowiło podstawę do odmowy jego uwzględnienia. Sąd podkreślił, że obowiązek organu udzielania informacji na podstawie art. 121 § 2 Ordynacji Podatkowej nie jest równoznaczny z obowiązkiem udzielania porad prawnych ani zastępowania wyspecjalizowanych doradców, a skutki ewentualnego błędnego pouczenia pozostają poza merytoryczną oceną decyzji sądu administracyjnego, jeśli nie wydano interpretacji podatkowej.
Stan faktyczny
Spółka A złożyła wniosek o zwrot zapłaconego podatku akcyzowego z tytułu dostawy wewnątrzwspólnotowej piwa. Organ celny odmówił zwrotu, uznając wniosek za złożony po terminie. Dyrektor Izby Celnej utrzymał tę decyzję w mocy, wskazując, że wniosek wpłynął po zakończeniu dostawy, a spółka, korzystając z usług agencji celnej, powinna była dochować terminu. Spółka zarzuciła naruszenie przepisów Ordynacji Podatkowej i ustawy o podatku akcyzowym, twierdząc, że otrzymała błędne pouczenie od pracowników urzędu celnego co do trybu wywozu towaru.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 29 listopada 2012 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Walentyna Długaszewska Sędziowie NSA Tadeusz M. Geremek WSA Szymon Widłak (spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Janusz Maciaszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 listopada 2012 roku przy udziale sprawy ze skargi Spółki A w G. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Poznaniu z dnia 12 kwietnia 2012 roku nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu zapłaconego podatku akcyzowego z tytułu dostawy wewnątrzwspólnotowej oddala skargę Decyzją z dnia 12 kwietnia 2012r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej w Poznaniu utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w Poznaniu z dnia 28 grudnia 2009r. orzekającą o odmowie zwrotu podatku akcyzowego z tytułu dostawy wewnątrzwspólnotowej piwa według dokumentu SAD z 30 czerwca 2009r. W uzasadnieniu organ II-ej instancji wskazał, że 29 września 2009r. do Urzędu Celnego w Poznaniu wpłynął wniosek spółki A o zwrot zapłaconego podatku akcyzowego od dostawy wewnątrzwspólnotowej wyrobów akcyzowych tj. piwa. Naczelnik Urzędu Celnego Poznaniu decyzją z dnia 28 grudnia 2009r. odmówił zwrotu akcyzy z uwagi na okoliczność, że wniosek ten złożony został po terminie. Organ II- ej instancji wskazał, że zgodnie z art. 82 ust. 1 ustawy o podatku akcyzowym w przypadku dostawy wewnątrzwspólnotowej wyrobów akcyzowych, od których akcyza została zapłacona na terytorium kraju, przysługuje zwrot akcyzy podatnikowi, który dokonał dostawy, na pisemny wniosek złożony do właściwego naczelnika urzędu celnego przed rozpoczęciem dostawy, wraz z dokumentami potwierdzającymi zapłatę akcyzy. Organ II- ej instancji nie podzielił stanowiska wnioskodawcy, który niedochowanie terminu do złożenia wniosku umotywował błędnym pouczeniem przez pracowników organu celnego. Dyrektor Izby Celnej wskazał, że strona korzystała z usług podmiotu świadczącego obsługę prawną, tj. Agencji Celnej, posiadała zatem doradcę w tej sprawie i jako specjalista odpowiada przed nią za prawidłowość podejmowanych czynności. Udzielanie wyjaśnień i informacji o których mowa w art. 121 § 2 Ordynacji Podatkowej nie należy zdaniem organu utożsamiać z faktycznym doradztwem podatkowym. W niniejszej sprawie dokument CMR wystawiony został w dniu 01 lipca 2009r, dostawa zakończona została w dniu 03 lipca 2009r. Tymczasem wniosek o zwrot akcyzy złożony został w dniu 29 września 2009r., a więc po zakończeniu dostawy. Wobec tego nie został spełniony warunek o którym mowa w art. 82 ust. 1 ustawy o podatku akcyzowym. W skardze na powyższą decyzję spółka A zarzuciła naruszenie art. 122 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja Podatkowa w zw. z art. 6 ustawy z 06 grudnia 2008r. o podatku akcyzowym polegające na bezzasadnym pominięciu okoliczności, że skarżąca nie dochowała terminu w uwagi na błędną informację jaka otrzymała w urzędzie celnym i przyjęcia nieprawidłowego trybu wywozu piwa (eksportu zamiast dostawy wewnątrzwspólnotowej). Ponadto w ocenie skarżącej okoliczność, że skarżąca spółka korzystała z usług agencji celnej nie zwalnia organu od konieczności udzielania stronom niezbędnych informacji i wyjaśnień, które – w ocenie spółki – obejmować winny także rodzaj i tryb wywozu wyrobów akcyzowych poza granice kraju. Skarżąca zarzuciła także naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 187 § 1 Ordynacji Podatkowej polegające na odmowie przeprowadzenia dowodów na okoliczność uzyskania przez skarżącą nieprawidłowych informacji co do trybu wywozu piwa (a w konsekwencji niedochowania terminu do złożenia wniosku o zwrot akcyzy). W rezultacie skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w Poznaniu wniósł o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko wyrażone w swoim rozstrzygnięciu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga okazała się nieuzasadniona. W sprawie przedmiotem oceny jest prawidłowość odmowy uwzględnienia złożonego przez skarżącą spółkę wniosku o zwrot akcyzy z tytułu dokonanej w dniu 01 lipca 2009r. dostawy wewnątrzwspólnotowej piwa, od której akcyzę zapłacono na terytorium kraju. Wniosek ten wpłynął do organu w dniu 29 września 2009r. Obie wymienione wyżej okoliczności faktyczne są bezsporne. Jak wynika ze sprawy bezsporne jest także, iż do wniosku spółki zastosowanie winien mieć przepis art. 82 ust. 1 ustawy z dnia 06 grudnia 2008r. o podatku akcyzowym w brzmieniu obowiązującym w czasie dostawy (oraz złożenia wniosku). Z treści tego przepisu wynika, że wniosek o zwrot akcyzy złożony być powinien przed rozpoczęciem dostawy. Niezależnie od rozbieżności pojawiającej się w orzecznictwie dotyczącej rozumienia określenia "przed rozpoczęciem dostawy", z akt niniejszej sprawy wynika, że wniosek ten złożony został blisko trzy miesiące po zakończeniu dostawy. Okoliczność ta nie jest także kwestionowana przez skarżącą spółkę. Podstawą żądania spółki jest w tej sytuacji błędne pouczenie co do trybu wywozu towaru otrzymane – jak twierdzi skarżąca – od pracowników urzędu celnego. To w wyniku pouczenia spółka pozostawała w przeświadczeniu, że trybem właściwym jest tryb eksportu, w przypadku którego termin do złożenia wniosku o zwrot akcyzy ukształtowany został odmiennie (1 rok – art. 82 ust 2 ustawy z podatku akcyzowym). Zarzut ten nie mógł być w postępowaniu przed sądem administracyjnym w ustalonym i bezspornym stanie faktycznym skuteczny. Przede wszystkim należy wskazać, że obowiązek organu na który powołuje się spółka, określony w art. 121 § 2 Ordynacji Podatkowej nie może być rozumiany jako obowiązek udzielania porad prawnych i zastępowania powołanych do tego celu wykwalifikowanych podmiotów świadczących usługi doradcze (prawne czy podatkowe). Na gruncie niniejszej sprawy ogólny postulat określony w art. 121 § 2 Ordynacji należy rozumieć jako konieczność informowania podatnika o możliwościach działania danego podmiotu i ewentualnie skutkach, nie natomiast udzielania informacji, które miałyby w istocie charakter wiążących interpretacji z zakresu prawa podatkowego co do planowanych działań podatnika. W tym właśnie miejscu należy zwrócić uwagę na powołaną do tego celu procedurę określoną w art. 14 b Ordynacji Podatkowej. Rozumienie treści art. 121 § 2 Ordynacji nie może pokrywać się z istotą procedury interpretacji w zakresie zarówno obowiązków jak i konsekwencji. Tymczasem stanowisko skarżącej wprowadza faktyczne zrównanie tych obowiązków i to zarówno co do zakresu pouczenia jak i jego skutków. Warto zaznaczyć dodatkowo, że ponownie nawet przyjmując, że któryś z pracowników urzędu rzeczywiście udzielił błędnej porady co do oceny dostawy którą spółka zamierzała zrealizować, to nie toczyło się jeszcze postępowanie w przedmiocie zwrotu akcyzy, które wywołane zostało dopiero wnioskiem spółki złożonym w dniu 29 września 2009r. Od tego czasu można dopiero mówić o toczącym się postępowaniu i ewentualnej ocenie działań pracowników organu w świetle ich obowiązków określonych w art. 121 § 2 Ordynacji Podatkowej, albowiem dopiero wówczas rozpoczęło się postępowanie podatkowe. Nie można zatem dokonywać oceny prawidłowości działań pracowników Urzędu Celnego przez pryzmat tego przepisu co do zdarzeń przyszłych i niepewnych. Podkreślić należy, że niniejszy wyrok nie przesądza, czy błędne pouczenie zostało udzielone. Rozstrzyga natomiast jedynie okoliczność, czy w świetle brzmienia przepisów normujących procedurę zwrotu akcyzy w przypadku dostawy wewnątrzwspólnotowej decyzja jest prawidłowa. W rezultacie bez znaczenia dla oceny zgodności z prawem staje się odmowa przesłuchania wskazanych przez spółkę w odwołaniu pracowników urzędu. Nawet bowiem gdyby przyjąć, że udzielali oni błędnego pouczenia (co z pewnością nie powinno się zdarzyć), decyzja o odmowie zwrotu akcyzy w świetle bezspornej okoliczności, że wniosek złożony został po terminie jest prawidłowa. Skutki ewentualnego błędnego pouczenia, (w sytuacji, gdy nie wydano interpretacji podatkowej o której mowa w art. 14 b i nast. Ordynacji) pozostają poza oceną merytoryczną decyzji dokonywaną w zakresie kognicji sądu administracyjnego. Uwzględniając powyższe, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270), skargę oddalono.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło